ΑΜΕΣΩΣ ΜΕΤΑ ΤΙΣ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΕΣ ΔΙΑΚΟΠΕΣ, ΞΑΝΑΡΧΙΖΟΥΝ ΟΙ ΣΥΖΗΤΗΣΕΙΣ

Ο γενικός γραμματέας της ΣΕΚ Ανδρέας Μάτσας δηλώνει στη «Σημερινή» ότι στόχος της συντεχνίας είναι η μείωση, όσο είναι δυνατόν, της εργοδότησης με προσωπικά συμβόλαια

Η Ζέτα Αιμιλιανίδου καταθέτει εντός των ημερών νομοσχέδιο για την αδήλωτη εργασία

Η συζήτηση για την επαναφορά της ΑΤΑ που θα αρχίσει μετά τις θερινές διακοπές, η μείωση, όσο είναι δυνατόν, της εργοδότησης με προσωπικά συμβόλαια αντί υπαγωγή εργαζομένων σε συλλογικές συμβάσεις και η κατάθεση εντός των επόμενων ημερών, εκ μέρους της Υπουργού Εργασίας στο Εργατικό Συμβουλευτικό Σώμα, του νομοσχεδίου για την αδήλωτη εργασία είναι τα σημαντικότερα θέματα τα οποία θίγει στη συνέντευξη που παραχώρησε στην εφημερίδα μας ο γενικός γραμματέας της ΣΕΚ Ανδρέας Μάτσας.

Η συνέντευξη δόθηκε μετά και τη συνάντηση που η ΣΕΚ είχε με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας πριν από μερικές μέρες κι έτσι το περιεχόμενό της είναι, μπορεί να πει κανείς, πλήρως «ενημερωμένο». Ειδικότερα για την ΑΤΑ, ο κ. Μάτσας αποκάλυψε ότι αρχίζουν σύντομα οι συζητήσεις για την επαναφορά της και στον ιδιωτικό τομέα. Ο δημόσιος τομέας, όπως είναι γνωστό, θα αρχίσει να ξαναπαίρνει ΑΤΑ την 1η Ιανουαρίου 2017.

Η συνέντευξη ακολουθεί:

-Πώς ακριβώς επιδιώκει η ΣΕΚ την επαναφορά της ΑΤΑ στους εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα;

-Η ΣΕΚ έχει τονίσει κατ’ επανάληψη πως ο θεσμός της ΑΤΑ είναι σημαντικός, έτσι ώστε να διατηρείται η αγοραστική δύναμη των μισθών και να προστατεύεται το βιοτικό επίπεδο των εργαζομένων αφενός, κι αφετέρου να μπορούν να συμβάλουν μέσα από την καταναλωτική τους δραστηριότητα στην ανάπτυξη της οικονομίας. Το γεγονός ότι η ΑΤΑ αποκαθιστά σε έναν βαθμό την αγοραστική αξία των μισθών, έχει διαχρονικά βοηθήσει στην ομαλότερη ανανέωση των συλλογικών συμβάσεων και στη διατήρηση της εργατικής ειρήνης.

Ως εκ τούτου η ΑΤΑ θα πρέπει να επανέλθει, μετά το ξεπάγωμά της, την 1/1/2017, στη βάση ενός πλαισίου που θα συμφωνηθεί ανάμεσα στους κοινωνικούς εταίρους, στον διάλογο που θα ξεκινήσει υπό την αιγίδα της υπουργού Εργασίας, μετά τις θερινές διακοπές.

-Από ποιο σημείο επιδιώκετε να εκκινήσει η ΑΤΑ; Μπορείτε να το τοποθετήσετε αριθμητικά αλλά και χρονικά;

-Να υπενθυμίσουμε ότι, η Τρόικα προσπάθησε να καταργήσει τον θεσμό της ΑΤΑ, κάτι που αποτράπηκε μετά και από τις δικές μας παρεμβάσεις. Το θέμα ρυθμίστηκε σε ό,τι αφορά τον τρόπο υπολογισμού και παροχής της για τον ευρύτερο δημόσιο τομέα, ενώ είναι ακόμα ανοικτό για διαπραγμάτευση για τον ιδιωτικό τομέα. Πέρα από αυτά όμως, αντιλαμβάνεστε ότι η ΑΤΑ δεν θα ήταν σωστό να αποδοθεί με βάση τα σημερινά δεδομένα, αφού η ύφεση της οικονομίας τής έχει προσδώσει μια σταθερή πτωτική πορεία, διατηρώντας αρνητικό πρόσημο.

Εξάλλου το ξεπάγωμα της ΑΤΑ και στον ιδιωτικό τομέα έγινε μέσα σε ένα πλαίσιο στο οποίο υπήρξαν μεγάλες μειώσεις μισθών και παρεμφερών ωφελημάτων και δεν νομιμοποιείται τώρα η εργοδοτική πλευρά να απαιτήσει επαναφορά της, με τρόπο που θα επιφέρει επιπρόσθετες μειώσεις μισθών, σε μια περίοδο μάλιστα που η οικονομία και οι επιχειρήσεις ανακάμπτουν.

Γι’ αυτούς τους λόγους η ΑΤΑ θα πρέπει να επανεκκινήσει σε σημείο που θα συμφωνηθεί και θα αποτρέπει τη δημιουργία οποιωνδήποτε επιπρόσθετων μισθολογικών στρεβλώσεων.

Έχει ήδη σημειωθεί πως η ΑΤΑ είναι παγωμένη μέχρι το τέλος του χρόνου και η επαναφορά της χρονικά καθορίζεται στην 1/1/2017. Θα πρέπει να γίνει κατανοητό πως η όποια προσπάθεια επαναφοράς της στο μεσοδιάστημα, με βάση τον σημερινό υπολογισμό της, θα θεωρηθεί ως μονομερής ενέργεια, η οποία σε καμία περίπτωση δεν θα γίνει αποδεκτή και θα συναντήσει την αντίδραση της ΣΕΚ και του συνόλου του συνδικαλιστικού κινήματος.

Συμβάσεις και προσωπικά συμβόλαια

-Πώς σκοπεύει η ΣΕΚ να χειρισθεί το θέμα των προσωπικών συμβολαίων τα οποία έχουν αντικαταστήσει εν πολλοίς τις συλλογικές συμβάσεις; Η εργοδότηση στη βάση προσωπικών συμβολαίων είναι ευρέως διαδεδομένη και φυσικά ένας εργαζόμενος δεν πρόκειται να αρνηθεί να εργοδοτηθεί με συμβόλαιο, προκειμένου να εξασφαλίσει εργασία.

-Έχει σημειωθεί κατ’ επανάληψη πως η οικονομική ύφεση έχει δημιουργήσει πέραν από τις άλλες αρνητικές επιπτώσεις και σημαντική απορρύθμιση στην αγορά εργασίας. Στο πλαίσιο αυτής της πραγματικότητας προκύπτει και η έξαρση της εργοδότησης με προσωπικά συμβόλαια, που λειτουργούν αφενός μεν εις βάρος των συλλογικών συμβάσεων και της ομαλής ρύθμισης των εργασιακών σχέσεων και αφετέρου δημιουργούν αρνητικές επιπτώσεις στους εργαζομένους αυτής της μορφής εργοδότησης, οι οποίοι τυγχάνουν, ως επί το πλείστον τελικά, δυσμενούς μεταχείρισης από τους εργοδότες, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται συνθήκες εργαζομένων διαφορετικών ταχυτήτων.

Παράλληλα τα προσωπικά συμβόλαια δημιουργούν προοπτικές έξαρσης του φαινομένου της αδήλωτης εργασίας, με αποτέλεσμα να επηρεάζονται αρνητικά και τα ίδια τα ταμεία του κράτους (φόρος εισοδήματος, κοινωνικές ασφαλίσεις κλπ).

Είναι κατανοητό πως, η αυξητική τάση της ανεργίας τα τελευταία χρόνια, συνέτεινε στην προώθηση και αποδοχή τέτοιων φαινομένων, τα οποία όμως μεσοπρόθεσμα και ιδιαίτερα μακροπρόθεσμα λειτουργούν σε βάρος των ίδιων των εργαζομένων και περιορίζουν τη δυνατότητα δράσης των συνδικαλιστικών οργανώσεων προς όφελός τους.

Ως εκ τούτου οι εργαζόμενοι θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στην προσπάθεια εξεύρεσης εργασίας. Η ΣΕΚ βρίσκεται σταθερά στη διάθεσή τους για παροχή συμβουλευτικής υποστήριξης και περαιτέρω συνδικαλιστικής και ουσιαστικής στήριξης και κατοχύρωσης της επαγγελματικής τους δραστηριοποίησης.

Παράδειγμα η ξενοδοχειακή βιομηχανία

Με ποιον τρόπο μπορεί η ΣΕΚ να διασφαλίσει ότι, έστω και με προσωπικό συμβόλαιο, ο εργοδοτούμενος απολαμβάνει όντως των ωφελημάτων που περιέχονται σ’ αυτό;

-Παρά το γεγονός ότι τα προσωπικά συμβόλαια δημιουργούν συνθήκες εκμετάλλευσης από τον εργοδότη, όπως επίσης και διαφοροποίησης των ωφελημάτων που εμπεριέχονται σε αυτά, υπό την απειλή της απώλειας της εργασίας, η ΣΕΚ καταβάλλει τεράστια προσπάθεια, ιδιαίτερα στην ξενοδοχειακή βιομηχανία, στην οποία το πρόβλημα παρουσιάζει ιδιαίτερη έξαρση, έτσι ώστε να κατοχυρώνει το σύνολο των εργαζομένων αφενός και παράλληλα να προβαίνει στις απαιτούμενες καταγγελίες όταν προκύπτουν ζητήματα που αγγίζουν τα όρια της καταπάτησης των συμφωνηθέντων δικαιωμάτων και της αδήλωτης εργασίας.

Η πρόσφατη ανανέωση της σύμβασης στην ξενοδοχειακή βιομηχανία και η νομοθετική ρύθμιση βασικών όρων, αποτελούν έμπρακτο στοιχείο προσπάθειας για κατοχύρωση των ξενοδοχοϋπαλλήλων που εργάζονται υπό το καθεστώς προσωπικών συμβολαίων. Θα πρέπει να είναι κατανοητό όμως ότι μορφές απασχόλησης που λειτουργούν εις βάρος των εργαζομένων, πολλές φορές πέρα από τη θέλησή τους και δημιουργούν συνθήκες περαιτέρω απορρύθμιση της αγοράς εργασίας, αλλά και αθέμιτο ανταγωνισμό μεταξύ των επιχειρήσεων, δεν μπορούν και δεν πρέπει να γίνονται αποδεκτές.

Νομοθετική ρύθμιση

-Τι ακριβώς εννοείτε όταν αναφέρεστε σε νομοθετική ρύθμιση των συλλογικών συμβάσεων; Έχετε ετοιμάσει νομοσχέδιο το οποίο θα προτείνετε ως βάση για συζήτηση με την Κυβέρνηση και τη Βουλή; Ποιες είναι οι πρόνοιές του έστω και σε αδρές γραμμές, αν δεν μπορείτε να μας πείτε τι ακριβώς προτείνετε;

-Η ΣΕΚ έχει προωθήσει ως πάγια πολιτική της τη νομοθετική ρύθμιση βασικών όρων των συλλογικών συμβάσεων στη βάση της ελεύθερης διαπραγμάτευσης και συνομολόγησής τους, μέσα από τις οποίες θα δίνεται η δυνατότητα συμπερίληψης βασικών τους όρων, στο νομοθετικό πλαίσιο.

Συγκεκριμένο παράδειγμα αποτελεί η πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση που αφορά τα Ταμεία Προνοίας, την πενθήμερη εργασία και τις αργίες στην ξενοδοχειακή βιομηχανία, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη ο διάλογος που αφορά την οικοδομική βιομηχανία με στόχο ανάλογη διευθέτηση.

Αντιλαμβάνεστε πως η εισήγησή μας αυτή δεν αναιρεί ούτε διαφοροποιεί τον ρόλο των κοινωνικών εταίρων και σίγουρα δεν περιορίζει τον ορίζοντα δράσης της ελεύθερης διαπραγμάτευσης και των συλλογικών συμβάσεων, αλλά παρέχει τη δυνατότητα στήριξης και κάλυψης εκείνων των εργαζομένων που είτε επιλέγουν είτε αδυνατούν να είναι μέλη των συντεχνιών ή να απολαμβάνουν της κατοχύρωσης που εμπεριέχεται στις συλλογικές συμβάσεις.

Καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας

-Πώς είναι δυνατό να καταπολεμηθεί η αδήλωτη εργασία, όταν αυτή βρίσκεται σε έξαρση λόγω ακριβώς της ανεργίας; Ποιες οι προτάσεις σας και πώς σκοπεύετε να δράσετε;

-Ένα από τα σημαντικά προβλήματα που παρουσιάζονται στην αγορά εργασίας με άμεση αρνητική συνέπεια και στα ταμεία του κράτους αποτελεί η αδήλωτη εργασία, η οποία και με βάση τα επίσημα στοιχεία αγγίζει το 24%, ποσοστό ιδιαίτερα υψηλό λαμβάνοντας υπόψη τα χαρακτηριστικά και το μέγεθος της Κύπρου.

Παράλληλα η έξαρση της αδήλωτης εργασίας επηρεάζει αρνητικά την ομαλή εφαρμογή και λειτουργία του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος που αποτελεί σημαντικό άξονα στοχευμένης κοινωνικής πολιτικής.

Ως ΣΕΚ έχουμε προβεί κατ’ επανάληψη σε συστάσεις προς τις εκάστοτε κυβερνήσεις, σε μία προσπάθεια να δημιουργηθεί ένα κοινό υπόβαθρο προοπτικής επίλυσης του προβλήματος. Είμαστε στην ευχάριστη θέση να σημειώσουμε πως τις επόμενες μέρες η Υπουργός Εργασίας θα καταθέσει ενώπιον του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος το νομοσχέδιο που αφορά την αδήλωτη εργασία και το οποίο θεωρούμε πως βρίσκεται προς την ορθή κατεύθυνση.

Η προσέγγιση του θέματος της αδήλωτης εργασίας στη βάση του διττού ορισμού της μη δήλωσης αλλά και της αλλοίωσης και παραποίησης στοιχείων, σε συνάρτηση με τη δημιουργία ενός ενιαίου μηχανογραφημένου συστήματος ελέγχου, η υποχρέωση των εργοδοτών να υποβάλλουν ηλεκτρονικά τα στοιχεία των εργαζομένων τους πριν την έναρξη της εργασίας όπως επίσης και η υποχρέωση να τηρούν μητρώο προσλήψεων, όπως και η αύξηση των ποινών αλλά και η διασύνδεση του μηχανογραφικού συστήματος με αυτό του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος θα δημιουργήσουν τις ικανές και δυνατές συνθήκες για άμβλυνση του προβλήματος.

Επιπρόσθετα, η ΣΕΚ χαιρετίζει τις συζητήσεις που γίνονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο με στόχο τη δημιουργία πλατφόρμας συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών, με σκοπό την πάταξη της αδήλωτης εργασίας και της ψευδοαπασχόλησης.

Τέλος, μέσα από την ίδια πολιτική αναχαίτισης του προβλήματος αυτού, δημιουργούνται κανονισμοί οι οποίοι προωθούν ένα Ενιαίο Σώμα Επιθεωρητών το οποίο θα είναι αναβαθμισμένο, τη δυνατότητα για πιο συχνούς ελέγχους και αποτροπή του φαινομένου της αδήλωτης εργασίας και της παραβίασης των νομοθεσιών.

Η αποκατάσταση των ταμείων προνοίας

-Ζητήσατε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κι αυτός απάντησε θετικά, αποκατάσταση των κουρεμένων ταμείων προνοίας. Επειδή δεν έχει μέχρι στιγμής γίνει καμία τέτοια αποκατάσταση, τι σας κάνει να ελπίζετε ότι τα δικά σας ταμεία θα αποκατασταθούν;

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η προσπάθεια που καταβάλλει η ΣΕΚ αφορά το σύνολο των Ταμείων Προνοίας που έχουν επηρεαστεί, παρά το γεγονός ότι, το Ταμείο Προνοίας των μελών που διαχειρίζεται η ΣΕΚ δεν έχει υποστεί κανένα κούρεμα. Αντιλαμβάνεστε, όμως, ότι μέσα από αυτήν την εξέλιξη ένας μεγάλος αριθμός εργαζομένων έχει επηρεαστεί σε τεράστιο βαθμό, συμπεριλαμβανόμενων και μελών μας, ενώ ταυτόχρονα μικρά επιχειρησιακά ταμεία προνοίας έχουν απολέσει τεράστιο ποσοστό του αποθεματικού τους, λόγω του κουρέματος.

Έγνοια και μέλημα της ΣΕΚ αποτελεί η κατοχύρωση όσων έχουν επηρεαστεί, έτσι ώστε να αποδοθεί δικαιοσύνη, να δημιουργηθεί υπόβαθρο ενδυνάμωσης της κοινωνικής αλληλεγγύης και ταυτόχρονα να επανεύρει την αξιοπιστία του ο θεσμός των Ταμείων Προνοίας.

Τόσο η ΣΕΚ όσο και το σύνολο του Συνδικαλιστικού Κινήματος έχουμε προβεί στις απαιτούμενες παραστάσεις προς τον Υπουργό Οικονομικών, έτσι ώστε να μεγιστοποιηθεί το ποσοστό αποκατάστασης των κουρεμένων ταμείων προνοίας. Μέσα από τη διαβούλευση καταλήξαμε πως τα ταμεία προνοίας θα αποκατασταθούν στο 75% του συνόλου του κουρέματος, μετά τη λήξη του μνημονίου. Σημειώνουμε ότι, για το θέμα αυτό έγινε στοχευμένη παρέμβαση της ΣΕΚ προς την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω της Συνομοσπονδίας Ευρωπαϊκών Συνδικάτων.

Είναι σημαντικό, λοιπόν, να σημειωθεί πως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας επαναβεβαιώνει την αποφασιστικότητα της Κυβέρνησης για να υλοποιηθεί η συνεννόηση που έχει γίνει με τον Υπουργό Οικονομικών ως μέρος της γενικότερης πολιτικής της Κυβέρνησης. Η ΣΕΚ θα συνεχίσει να παρακολουθεί το θέμα από κοντά και εάν χρειαστεί θα παρέμβει ξανά.

Αγορά υπηρεσιών

-Γιατί τάσσεστε κατά της αγοράς υπηρεσιών; Τουλάχιστον στο Δημόσιο υπάρχει η αντίληψη ότι οι διαδικασίες επιταχύνονται όταν εμπλέκεται ο ιδιωτικός τομέας.

-Η ΣΕΚ και το Συνδικαλιστικό Κίνημα ευρύτερα καταγράφουμε ως πάγια θέση μας την αντίθεσή μας προς την όποια προσπάθεια αντικατάστασης μόνιμων θέσεων εργασίας με αγορά υπηρεσιών. Αυτή η πρακτική δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού, εργαζόμενους διαφορετικών ταχυτήτων, υποβάθμιση των επιπέδων ασφάλειας και υγείας και διαφοροποιεί τη φιλοσοφία της εργασίας, καθώς αρκετοί εργαζόμενοι υπό το καθεστώς της αγοράς υπηρεσιών παρουσιάζονται ως αυτοτελώς εργαζόμενοι, με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε σχέση με τα μισθολογικά και άλλα δικαιώματά τους.

Ως εκ τούτου δεν θα πρέπει να συγχύζεται η αγορά υπηρεσιών με τη γενικότερη πολιτική, η οποία αποτελεί και προτεραιότητα της ΕΕ για συνύπαρξη και συνεργασία ανάμεσα στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα προς όφελος της ανάπτυξης και της δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας.

Παράλληλα, η ΣΕΚ αναδεικνύει το γεγονός πως, οι πρόσφατες ανακοινώσεις περί ξεπαγώματος θέσεων εργασίας και προαγωγής στον ευρύτερο δημόσιο τομέα τεκμηριώνουν την ορθότητα της θέσης μας για τη διαφοροποίηση των δεδομένων που ενδεχομένως να επιβάλλουν ή να δημιουργούν συνθήκες «άλλοθι» για προώθηση της αγοράς υπηρεσιών ως μονόδρομης επιλογής.

Επαναλαμβάνεται πως σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η κάλυψη μόνιμων αναγκών σε θέσεις εργασίας με την αγορά υπηρεσιών, ούτε στον ιδιωτικό ούτε και στον ευρύτερο δημόσιο τομέα και σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να προσεγγίζεται στη βάση της αντιμετώπισης οποιωνδήποτε έκτακτων ή περιστασιακών υποχρεώσεων ή αναγκών των επιχειρήσεων.

Το ΓεΣΥ

-Σε σχέση με το ΓεΣΥ, όλα συνηγορούν ότι δεν πρόκειται να υπάρξει σύντομα κατάληξη. Ποιες οι δικές σας απόψεις επί τούτου; Ποιες προτάσεις έχετε, ώστε να υπάρξει επίσπευση;

-Το ΓεΣΥ και οι ανάγκες άμεσης προώθησης της εφαρμογής του θα πρέπει να τοποθετηθούν μέσα στο πλαίσιο της γενικότερης κοινωνικής πολιτικής.

Θα πρέπει επίσης να γίνει κατανοητό πως η ευρωπαϊκή οδηγία για τη διασυνοριακή περίθαλψη, σε συνάρτηση με την απουσία του ΓΕΣΥ στην Κύπρο, δημιουργούν ασθενείς διαφορετικών ταχυτήτων.

Η ΣΕΚ επανειλημμένα κατέγραψε και προώθησε τις θέσεις της ενώ ταυτόχρονα ενεπλάκη και στον διάλογο τόσο σε συναντήσεις με τον εκάστοτε Υπουργό Υγείας διαχρονικά, όσο και με τη συμμετοχή της στο Διοικητικό Συμβούλιο του Οργανισμού Ασφάλισης Υγείας.

Η ταύτιση των απόψεων του Προέδρου, όπως διαφάνηκε κατά την πρόσφατη συνάντησή μας, με αυτές της ΣΕΚ δημιουργούν ευφορία ως προς την τελική κατάληξη, καθώς προδιαγράφεται η εφαρμογή ενός ΓΕΣΥ το οποίο θα είναι μονοασφαλιστικό, θα θέτει ως προϋπόθεση την αυτονόμηση των νοσοκομείων, ενώ εξίσου σημαντικό είναι και το στοιχείο που εκφράστηκε από τον Πρόεδρο πως η διαδικασία λήψης, αξιολόγησης και επικύρωσης των προσφορών δεν θα διαφοροποιηθεί και σύντομα θα υπάρχει κατάληξη σε σχέση και με αυτήν την εκκρεμότητα.

Τέλος, αναμένουμε ότι η απαίτηση της ΣΕΚ για την κατάθεση ενός οδικού χάρτη υλοποίησης του ΓεΣΥ θα ανακοινωθεί μετά τη σύσκεψη με τους αρχηγούς των πολιτικών κομμάτων και, ως εκ τούτου, πιστεύουμε ότι αυτό θα μπορέσει να προωθηθεί χωρίς άλλα πισωγυρίσματα.