Δραματική αύξηση των τοξικών ψαριών στις ακτές της Κύπρου
Βρώσιμο μεν, δηλητηριώδες δε, εάν έρθει σε επαφή με το δέρμα, προειδοποιεί το Τμήμα Αλιείας

Προβληματισμό αλλά και ανησυχία προκαλεί η εμφάνιση του λιονταρόψαρου (ή λεοντόψαρου) στ' ανοιχτά της Κύπρου, ενός τοξικού ψαριού, ίσως του πιο επικίνδυνου και απειλητικού θαλάσσιου εισβολέα.

Σύμφωνα με το Τμήμα Αλιείας Κύπρου, η αύξηση των θερμοκρασιών, λόγω της κλιματικής αλλαγής, όπως επίσης και η πρόσφατη εκβάθυνση και διαπλάτυνση του Καναλιού του Σουέζ, έχει ανοίξει διάπλατα την πόρτα τής νοτιοανατολικής Μεσογείου όχι μόνο στο λιονταρόψαρο, αλλά και σε άλλου είδους τοξικά ψάρια, όπως τον λεγόμενο «λαγοκέφαλο».

Επιβεβαιώνει η έρευνα
Την προσοχή για τους κινδύνους που εγκυμονεί το λιονταρόψαρο εφιστά στους ψαράδες, επαγγελματίες και μη, μια νέα κυπρο-βρετανική επιστημονική έρευνα, που ήρθε στη δημοσιότητα λίγες μόνο μέρες μετά από αντίστοιχη προειδοποίηση από τη Διεθνή Ένωση για την Προστασία της Φύσης (IUCN).

Ο ερευνητής Δημήτρης Κλείτου του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικών Ερευνών στη Λεμεσό και ο καθηγητής Τζέισον Χολ Σπένσερ της Σχολής Θαλασσίων Επιστημών του Πανεπιστημίου του Πλίμουθ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό θαλάσσιας βιολογίας «Marine Biodiversity Records», αναφέρουν ότι, με βάση αναφορές από ψαράδες και δύτες, μέσα σε διάστημα ενός μόνον έτους το λιονταρόψαρο-εισβολέας έχει «κατακτήσει» σχεδόν όλη τη νότια ακτή της Κύπρου από τη Λεμεσό έως τον Πρωταρά, ενώ μέχρι τώρα έχουν εντοπισθεί στην Κύπρο περίπου 20 λιονταρόψαρα. Άλλα επίσης έχουν θεαθεί και στα νερά της νότιας Τουρκίας.

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η επέκτασή τους όλο και βορειότερα, προς το Αιγαίο, θεωρείται θέμα χρόνου, στον βαθμό που τα νερά έχουν αυξημένη θερμοκρασία. Σημειώνεται, παράλληλα, ότι σχετική ανακοίνωση είχε εκδώσει προ μηνών το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), ότι το εν λόγω ψάρι ήδη εθεάθη από δύτες και στα νερά της Ρόδου.

Τα συμπτώματα και η αντιμετώπιση
Μιλώντας στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι» ο λειτουργός του Τμήματος Αλιείας, Νικόλας Μιχαηλίδης, επεσήμανε ότι το λεοντόψαρο έχει ισχυρή τοξίνη στις σκληρές ακτίνες. «Τα αγκάθια του είναι άκρως δηλητηριώδη και εν δυνάμει θανατηφόρα για όποιον τρυπηθεί από αυτά - άλλο ψάρι ή άνθρωπος» ανέφερε ο κ. Μιχαηλίδης. Εντούτοις, παρά τους κινδύνους που εγκυμονούνται, ο λειτουργός του Τμήματος Αλιείας διευκρίνισε ότι το ψάρι, όταν καθαριστεί σωστά είναι βρώσιμο, και μάλιστα και πολύ νόστιμο.

Πρόσθεσε, παράλληλα, ότι σε περίπτωση που δεχτεί ένας άνθρωπος επίθεση από το εν λόγω ψάρι, θα αισθανθεί ακραίο πόνο, πονοκέφαλο, δύσπνοια, ενώ δεν αποκλείεται η εμφάνιση αλλεργικού σοκ με σοβαρές επιπλοκές. Η αντιμετώπιση του τσιμπήματος, σύμφωνα με τις οδηγίες του Τμήματος Αλιείας, είναι ενυδάτωση του τραύματος με ζεστό νερό για 30 έως 90 λεπτά και μετάβαση σε ιατρικό κέντρο.

Περί τίνος πρόκειται
Το δηλητηριώδες λιονταρόψαρο (Pterois miles) προέρχεται από τον Ινδικό Ωκεανό, ενώ στη Μεσόγειο έγινε αντιληπτό για πρώτη φορά το 1991, στον Κόλπο της Χάιφας του Ισραήλ. Τρέφεται με μια ποικιλία άλλων ψαριών και θαλάσσιων οργανισμών. Γεννά κάθε τέσσερεις μέρες, καθ' όλο το έτος, συνολικά γύρω στα δύο εκατομμύρια αβγά ετησίως, τα οποία παρασύρονται από τα θαλάσσια ρεύματα σε μεγάλες αποστάσεις, πράγμα που βοηθά την εξάπλωση του είδους του.

Η ταχεία αναπαραγωγή και ανάπτυξή του όπως και τα τοξικά αγκάθια του αποτελούν τα «όπλα» με τα οποία το λιονταρόψαρο κατακτά συνεχώς νέες περιοχές, μειώνοντας τη βιοποικιλότητα των οικοσυστημάτων, μια εξέλιξη με σοβαρές βιολογικές και κοινωνικο-οικονομικές επιπτώσεις.

Τέλος, οι ερευνητές επεσήμαναν την ανάγκη να δοθούν κίνητρα, ώστε να κυνηγηθεί το λιονταρόψαρο από ψαράδες και ψαροντουφεκάδες (κάτι που έγινε με επιτυχία στα ρηχά νερά της Καραϊβικής), καθώς, επίσης, σε αντιστάθμισμα, να αυξηθούν οι πληθυσμοί άλλων ψαριών, όπως ο ροφός, που κυνηγούν τα λιονταρόψαρα.