ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ: ΕΑΝ ΔΕΝ ΤΕΘΕΙ ΑΜΕΣΑ ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΤΕ ΥΠΑΡΧΕΙ ΘΕΜΑ

Η Ελεγκτική Υπηρεσία βρίσκεται στη διαδικασία να ζητήσει πληροφόρηση από το Υπουργείο Υγείας, όσον αφορά στους σχεδιασμούς του τόσο για την υλοποίηση του Σχεδίου όσο και για τον διαγωνισμό του Συστήματος Πληροφορικής

· Η Κυβέρνηση θα πρέπει να δώσει εξηγήσεις στο κατά πόσο θα πρέπει να ξαναμπεί στο ψυγείο ένας διαγωνισμός που βρίσκεται σε εξέλιξη από το 2007, ή αν θα ήτανε ορθότερο να ακυρωθεί αυτός ο διαγωνισμός και να επαναπροκηρυχθεί όταν θα είναι ώριμο το ΓΕΣΥ

· Έχουν περάσει σχεδόν 9 χρόνια από την προκήρυξη του διαγωνισμού, σε ένα αντικείμενο το οποίο είναι ραγδαία εξελισσόμενο, άρα τίθεται θέμα εάν είναι προς το δημόσιο συμφέρον να τηρείται ένας διαγωνισμός τόσα χρόνια», διευκρίνισε

· Έχουν μπει στο παζάρι και άλλες εταιρείες, νέα λογισμικά, καινούργια τεχνολογία και πιθανόν οι προτάσεις να είναι πιο συμφέρουσες και από οικονομικής πλευράς

Ακύρωση της διαδικασίας του Διαγωνισμού για το Λογισμικό Σύστημα Πληροφορικής του Γενικού Σχεδίου Υγείας (ΓΕΣΥ) εξετάζει ο Γενικός Ελεγκτής της Δημοκρατίας Οδυσσέας Μιχαηλίδης. Συγκεκριμένα, η Ελεγκτική Υπηρεσία βρίσκεται στη διαδικασία να ζητήσει πληροφόρηση από το Υπουργείο Υγείας όσον αφορά στους σχεδιασμούς του για το ΓΕΣΥ. Στο ενδεχόμενο κατά το οποίο στον προγραμματισμό του Υπουργείου Υγείας δεν τίθεται η υλοποίηση του Γενικού Σχεδίου Υγείας μέσα στους επόμενους μήνες, η Ελεγκτική Υπηρεσία είναι έτοιμη να θέσει θέμα και για τον διαγωνισμό του λογισμικού, ο οποίος βρίσκεται σε εξέλιξη από το 2007.

Μιλώντας στη «Σημερινή», ο κ. Μιχαηλίδης ανέφερε ότι λαμβάνοντας υπ' όψιν δηλώσεις από κυβερνητικούς αξιωματούχους τους τελευταίους μήνες, οι οποίες δημιουργούν αμφιβολίες στο κατά πόσο το ΓΕΣΥ θα υλοποιηθεί άμεσα, η Κυβέρνηση θα πρέπει να ενημερώσει την Ελεγκτική Υπηρεσία για τους σχεδιασμούς της, τόσο για το ΓΕΣΥ όσο και για τον διαγωνισμό του λογισμικού συστήματός του.

«Η Κυβέρνηση θα πρέπει να δώσει εξηγήσεις στο κατά πόσο θα πρέπει να ξαναμπεί στο ψυγείο ένας διαγωνισμός που βρίσκεται σε εξέλιξη από το 2007, ή αν θα ήτανε ορθότερο να ακυρωθεί αυτός ο διαγωνισμός και να επαναπροκηρυχθεί όταν θα είναι ώριμο το ΓΕΣΥ», εξήγησε στην εφημερίδα μας ο κ. Μιχαηλίδης. Ο Γενικός Ελεγκτής διευκρίνισε δε ότι στην περίπτωση που η Κυβέρνηση είναι διατεθειμένη να προχωρήσει μέσα στους επόμενους μήνες στην υλοποίηση του ΓΕΣΥ, τότε δεν θα τεθεί οποιαδήποτε ένσταση, ώστε να μην υπάρξει επιπλέον καθυστέρηση στην εφαρμογή του.

Εννέα χρόνια διαγωνισμός…

Υπενθυμίζεται ότι κατά καιρούς ο κ. Μιχαηλίδης είχε εκφράσει τις επιφυλάξεις του για τον συγκεκριμένο διαγωνισμό, και αυτές προκύπτουν, όπως εξήγησε, από το γεγονός ότι ο διαγωνισμός προκηρύχτηκε το 2007 και βρισκόμαστε στα μέσα του 2016. «Έχουν περάσει σχεδόν 9 χρόνια από την προκήρυξη του διαγωνισμού, σε ένα αντικείμενο το οποίο είναι ραγδαία εξελισσόμενο, άρα τίθεται θέμα εάν είναι προς το δημόσιο συμφέρον να τηρείται ένας διαγωνισμός τόσα χρόνια», διευκρίνισε. Και πρόσθεσε: «Στο μεταξύ έχουν μπει στο παζάρι και άλλες εταιρείες, νέα λογισμικά, καινούργια τεχνολογία και πιθανόν οι προτάσεις να είναι πιο συμφέρουσες και από οικονομικής πλευράς».

Ο κ. Μιχαηλίδης εξέφρασε, επίσης, τις επιφυλάξεις του στο ενδεχόμενο που κατακυρωθεί ο διαγωνισμός του λογισμικού το επόμενο διάστημα στον έναν από τους δύο προσφοροδότες, ενώ η εφαρμογή του ΓΕΣΥ καθυστερήσει για κάποια χρόνια, στο κατά πόσο θα είναι συμφέρουσα για την Κυβέρνηση η πρότασή του τόσο από τεχνολογικής πλευράς, καθώς το αντικείμενο εξελίσσεται με ραγδαίους ρυθμούς, όσο και οικονομικά, καθώς τα δεδομένα αλλάζουν άρδην.

«Έχουμε τοποθετηθεί ήδη ότι, αν ήταν να εφαρμοσθεί άμεσα το ΓΕΣΥ, εμείς δεν θα φέρναμε ένσταση για να μην ανατραπούν οι σχεδιασμοί της Κυβέρνησης για το ΓΕΣΥ εξαιτίας του μηχανογραφικού συστήματος, εάν εκλείψει το επείγον του θέματος όμως, θέλουμε τα σχόλια της Κυβέρνησης προτού τοποθετηθούμε ως υπηρεσία, κατά πόσο ενδεχομένως είναι καλύτερο να ακυρωθεί ο διαγωνισμός και να επαναπροκηρυχθεί ενάμιση χρόνο πριν από τον στόχο που θα τεθεί για την εφαρμογή του ΓΕΣΥ», υπογράμμισε ο Γενικός Ελεγκτής.

Ο κ. Μιχαηλίδης ανέφερε ότι η Υπηρεσία του θα εξετάσει όλα τα στοιχεία και θα τοποθετηθεί όταν ενημερωθεί.

Στην τελική φάση ο διάλογος

Ο διάλογος με τις δύο εταιρείες βρίσκεται στην τελική φάση και αναμένεται σε ένα με δύο μήνες το αργότερο ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας να καταλήξει στην εταιρεία που θα προμηθεύσει το λογισμικό της, εννιά χρόνια μετά την προκήρυξη του διαγωνισμού.

Ο Γενικός Ελεγκτής, πάντως, σε τοποθέτησή του στη Βουλή δήλωσε ότι η υπηρεσία του έχει «πολλές επιφυλάξεις κατά πόσο έπρεπε να συνεχιστεί ο διαγωνισμός για το μηχανογραφικό σύστημα του ΓεΣΥ, που βρίσκεται σε εξέλιξη από το 2007». Επίσης στην Ετήσιά του Έκθεση για το 2014, πρόσθεσε μια νέα διάσταση στο θέμα του λογισμικού. «Θεωρούμε εκ των ων ουκ άνευ ότι ουδεμία σύμβαση θα υπογραφτεί για το λογισμικό πριν υπάρξει απόλυτη βεβαιότητα για την εφαρμογή του ΓΕΣΥ και ικανοποιητική ακρίβεια ως προς τον χρόνο εφαρμογής του».

«Σκιές» στον διαγωνισμό

Υπενθυμίζουμε εξάλλου ότι τον περασμένο Σεπτέμβριο, μετά από καθυστέρηση οκτώ χρόνων, ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας (ΟΑΥ) προκήρυξε τον διαγωνισμό για το Σύστημα Πληροφορικής που θα υποστηρίξει το ΓεΣΥ.

Ο ΟΑΥ εισήλθε στην τρίτη φάση με την ολοκλήρωση της διαδικασίας του Ανταγωνιστικού Διαλόγου με τις εταιρείες IBM και NCR, καλώντας τες να υποβάλλουν την τελική τους προσφορά βάσει της λύσης που υποβλήθηκε και προσδιορίστηκε κατά τη διάρκεια του διαλόγου.

Η προκήρυξη κλειστών προσφορών, μόνο για δύο εταιρείες, για το Πληροφορικό Σύστημα του Γενικού Σχεδίου Υγείας, γεννά ερωτηματικά για το ενδεχόμενο να απέκλεισε πολλές άλλες εταιρείες από τη διαδικασία, αλλά κυρίως να απέκλεισε τη δυνατότητα να δοθούν πιο προηγμένες τεχνολογικά προτάσεις. Επισημαίνεται ότι με τα σημερινά δεδομένα, προσφορές θα μπορούσαν να υποβάλουν τουλάχιστον άλλες οκτώ κυπριακές εταιρείες και δεκάδες άλλες ευρωπαϊκές.

Σημειώνεται ότι για υποθέσεις προσφορών τις επιφυλάξεις της είχε εκφράσει και η Ελεγκτική Υπηρεσία της Δημοκρατίας, με τις οποίες ενθαρρύνει τους ανοικτούς διαγωνισμούς, ώστε να μπορούν να ελκύσουν πολλούς προσφοροδότες και, ως εκ τούτου, να εξασφαλιστούν χαμηλότερες τιμές.

Όπως είναι γνωστό εξάλλου, πρόκειται για ένα έργο με δαπάνη €55 εκατομμυρίων ευρώ, μέρος της οποίας θα συγχρηματοδοτηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το συμβόλαιο θα είναι για 7 χρόνια, εκ των οποίων ενάμισης χρόνος για στήσιμο του συστήματος και πεντέμισι χρόνια για τη λειτουργία του.

Το Σύστημα Πληροφορικής θα βοηθά, όταν εφαρμοστεί το ΓεΣΥ, στη διαχείριση και παρακολούθηση των ασθενών, τη γρήγορη εξυπηρέτηση, τον συνεχή έλεγχο, κλπ. Το ΙΤ περιλαμβανόταν στο Σχέδιο Στρατηγικής, που ετοιμάστηκε με τη βοήθεια ξένου οίκου Συμβούλων.

Το ιστορικό του Συστήματος

Το 2006 δόθηκε το Σχέδιο Στρατηγικής Εφαρμογής του ΓεΣΥ με την καθοδήγηση των ΜcKinsey & Co. Ο διαγωνισμός για το Σύστημα Πληροφορικής προκηρύχθηκε τον Απρίλη του 2007, μέσω της διαδικασίας του Ανταγωνισμού Διαλόγου, εφόσον τότε ο OAY δεν γνώριζε ακριβώς τις ανάγκες της Κύπρου γι' αυτό το Σύστημα. Η διαδικασία του Ανταγωνιστικού Διαλόγου αφορούσε τεχνικά ζητήματα. Σύμφωνα με τον Νόμο 12(Ι)2006, Ανταγωνιστικός Διάλογος γίνεται στις περιπτώσεις που η Αναθέτουσα Αρχή δεν μπορεί αντικειμενικά να καθορίσει τα τεχνικά μέσα, τα οποία θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν τις ανάγκες και τους στόχους της, και επίσης δεν είναι σε θέση να προσδιορίσει τη νομική ή/και χρηματοοικονομική οργάνωση ενός σχεδίου.

Όλα αυτά τα χρόνια, και ειδικά το 2014, προέκυψαν νέες αλλαγές στις απαιτήσεις του Συστήματος Πληροφορικής και το 2015 ολοκληρώθηκε ο Διάλογος. Αναμένεται ότι στις αρχές του 2016 θα κατακυρωθεί το έργο στην εταιρεία (ΙΒΜ ή ΝCR) που θα καταθέσει την πιο συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά.

Αξιοσημείωτο είναι και το γεγονός ότι την περασμένη άνοιξη, μετά από έντονη κριτική του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας κατά του ΟΑΥ, για την καθυστέρηση στην υλοποίηση του Συστήματος Πληροφορικής, ο Οργανισμός είχε εκδώσει ανακοίνωση στην οποία ανέφερε, μεταξύ άλλων, τα εξής:

Με βάση σχετική πρόνοια του Μνημονίου Συναντίληψης που υπογράφηκε τον Απρίλιο του 2013, ο Οργανισμός υποχρεώθηκε να παγώσει τη διαδικασία της προσφοράς μέχρι την επικαιροποίηση της αναλογιστικής μελέτης για το ΓεΣΥ, η οποία ολοκληρώθηκε τον Οκτώβριο του 2013.

Σύμφωνα με τα Μνημόνια Συναντίληψης που υπογράφηκαν τον Ιούλιο του 2013 μέχρι τον Φεβρουάριο του 2014 και λαμβάνοντας υπ' όψιν τα νέα δεδομένα της οικονομίας, ο ΟΑΥ υποχρεώθηκε να μελετήσει όλες τις εναλλακτικές επιλογές για τη βελτίωση των προδιαγραφών του Συστήματος Πληροφορικής, με σκοπό να μειωθεί το συνολικό κόστος του έργου. Η μελέτη αυτή έγινε με τη βοήθεια ειδικού εμπειρογνώμονα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ολοκληρώθηκε τον Απρίλιο του 2014.

Ακολούθησε η επανεξέταση της νομικής βάσης της διαδικασίας του Ανταγωνιστικού Διαλόγου μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων Αρχών (Υπουργός Υγείας, Γενικός Ελεγκτής, Γενική Εισαγγελία, Γενικό Λογιστήριο, ΟΑΥ), με αποτέλεσμα νέα καθυστέρηση στη διαδικασία μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2014.

Παροχή τεχνικής βοήθειας για το Σύστημα Πληροφορικής από την Ομάδα Υποστήριξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία αναμενόταν τον Νοέμβριο του 2014, ενώ άρχισε τελικά τον Φεβρουάριο του 2015.