Η Πολιτεία να προστατεύσει το κρησφύγετο του αγώνα της ΕΟΚΑ, δήλωσε ο Γιαννάκης Μάτσης

Κατεδαφίζεται το σπίτι εντός του οποίου υπήρχε το τελευταίο κρησφύγετο της ΕΟΚΑ, που απέμεινε στη Λευκωσία, εντός του οποίου διέμενε επί έξι μήνες ο αγωνιστής και πρώην πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού Γιαννάκης Μάτσης.

ΜΑΤΣΗΣ: «ΜΟΥ έρχονται στη μνήμη αναμνήσεις του προβληματισμού και της αγωνίας που με διακατείχε επί 24ώρου βάσεως»

Την Τετάρτη, 16 Μαρτίου, θα κατεδαφιστεί το σπίτι το οποίο αποτέλεσε το τελευταίο κρησφύγετο της ΕΟΚΑ και όπου διέμενε επί έξι μήνες ο αγωνιστής και πρώην πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού, Γιαννάκης Μάτσης. Το κρησφύγετο βρίσκεται στο σπίτι της οικογένειας Στεφανίδη από το Τρίκωμο, επί της οδού Ναυπάκτου 4, πλησίον της Αγοράς του Αγίου Αντωνίου, στη Λευκωσία. Σ’ αυτό διέμενε ο Γιαννάκης Μάτσης μέχρι το τέλος του Αγώνα, όταν ήταν καταζητούμενος από τους Άγγλους αποικιοκράτες. Έντονες είναι οι θύμησες του Γιαννάκη Μάτση για τις στιγμές που έζησε στο κρησφύγετο, το οποίο δημιουργήθηκε στο φιλόξενο, όπως είπε, σπίτι της οικογένειας Στεφανίδη από το Τρίκωμο. Ο κ. Μάτσης είπε ότι «είχα το κρησφύγετό μου και έζησα έξι μήνες εκεί, χωρίς να κατεβαίνω κάτω στο σπίτι σχεδόν όλη την ημέρα».

Κτίστηκε σε ασφαλή χώρο

Ανέφερε πως «το κρησφύγετο σχηματίστηκε από τις ιδέες που ανέπτυξε ο τότε τομεάρχης της ΕΟΚΑ, Πολύκαρπος Γιωρκάτζης, ο οποίος ήρθε για να βρούμε χώρο να κάνουμε το κρησφύγετο, το οποίο είναι εξαίρετο και απόλυτα ασφαλές, πολύ δύσκολο να το βρεις, εκτός και αν υπάρχει προδοσία. Ακόμα και 58 χρόνια μετά κανένας δεν ήξερε ότι εδώ ήταν το κέντρο των δραστηριοτήτων της ΕΟΚΑ το 1958», είπε ο κ. Μάτσης, για να προσθέσει ότι «δυο πρόσωπα γνώριζαν την ύπαρξή μου σε αυτό εδώ το σπίτι».

Αναπολώντας στιγμές από τον απελευθερωτικό αγώνα, είπε ότι «δυο φορές έφυγα από αυτό το κρησφύγετο μόνο, τη μια για να επισκεφθώ στην Παλουριώτισσα την κοπέλα που ήταν υπεύθυνη για τις ένοπλες ομάδες γυναικών μαζί με τον Μανώλη Χριστοφίδη που ήταν υπεύθυνος για τη νεολαία, και τη δεύτερη φορά ήταν για να πάω στο κεντρικό κρησφύγετο όπου βρισκόταν ο τομεάρχης της ΕΟΚΑ Πολύκαρπος Γιωρκάτζης».

Χαρακτήρισε τα χρόνια του αγώνα της ΕΟΚΑ «μιαν απίστευτη χρονική περίοδο», κατά την οποία, «ζούσαμε επί 24ώρου βάσεως τα πάντα”.

Αναμνήσεις από τον αγώνα της ΕΟΚΑ

Ο κ. Μάτσης είπε ότι μπαίνοντας ξανά στον χώρο αυτό «μου έρχονται στη μνήμη αναμνήσεις του προβληματισμού και της αγωνίας που με διακατείχε επί 24ωρου βάσεως», ενώ θυμήθηκε και τα δυο μαγειρικά σκεύη, τα οποία χρησιμοποιούσε, ένα χρώματος μαύρου, στο οποίο τοποθετούσε όλες τις επιστολές που έρχονταν από τους ομαδάρχες, και το άλλο χρώματος καφέ, όπου τοποθετούσε τις απαντητικές επιστολές που έστελνε.

Θυμάται επίσης μία φορά που οι Άγγλοι αποικιοκράτες μπήκαν στο σπίτι όταν ήταν μόνος και κατέβηκε από το κρησφύγετο για να απαντήσει τις 50 περίπου επιστολές από ομαδάρχες της ΕΟΚΑ. «Εκείνη τη συγκεκριμένη μέρα, καλοκαίρι, θυμάμαι ότι επτά στρατιώτες άνοιξαν το παράθυρο του σπιτιού και κρατούσαν δύο φωτογραφίες, μία του Πολύκαρπου Γιωρκάτζη και μία δική μου, στην οποία αναγραφόταν η φράση "αν τον δείτε σκοτώστε τον"», είπε ο κ. Μάτσης.

Στο σπίτι της οδού Ναυπάκτου ο Γιαννάκης Μάτσης πληροφορήθηκε και τον θάνατο του αδελφού του Κυριάκου. «Όταν ο Κυριάκος Μάτσης περικυκλώθηκε στο Δίκωμο και οι πληροφορίες που είχα ήταν εμφανώς ότι βάδιζε προς το τέλος, τον είχα ειδοποιήσει να τον παραλάβω στη Νεάπολη που ήταν δύο ώρες από το Δίκωμο, αλλά ο Κυριάκος Μάτσης είπε ότι δεν θα φύγει από την περιφέρειά του και από το ραδιόφωνο και συγκεκριμένα από το BBC άκουσα το τέλος του», είπε ο Γιαννάκης Μάτσης.

Ανέφερε ότι «σε αυτό το σπίτι γράφτηκε η ιστορία του αντιαποικιακού αγώνα αυτού του λαού», σημειώνοντας ότι «δώσαμε το παν για να φύγουν οι ξένοι όταν μας είπαν ότι εσείς δεν θα έχετε ποτέ το δικαίωμα αυτοδιάθεσης». Ο κ. Μάτσης είπε ότι «αυτά είναι τα τεκμήρια της δράσης των αγωνιστών του κυπριακού λαού χωρίς κόμματα και νομίζω είναι στοιχειώδης ευθύνη του κράτους να προστατεύσει κάτι τέτοιο όπως το κρησφύγετο αυτό. Εμείς αγωνιστήκαμε γι' αυτόν τον λαό, για την εθνική και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια του κόσμου αυτού που έπρεπε να αποκτήσει την ελευθερία του», συνέχισε ο κ. Μάτσης, ενώ σημειώνεται ότι παρούσα ήταν και η κ. Ευτυχία, το μόνο εν ζωή πρόσωπο από την οικογένεια στην οποία ανήκε το σπίτι, και ήταν τότε μαθήτρια.