Η ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΩΡΩΝ ΓΕΝΝΗΣΕΩΝ ΚΑΤΕΣΤΗΣΕ ΕΠΙΤΑΚΤΙΚΗ ΤΗΝ ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΛΗΨΗ ΜΕΤΡΩΝ

Ένα νέο όραμα πρόκειται να υλοποιηθεί, το οποίο στόχο έχει να στηρίξει τα νεογνά που έρχονται νωρίτερα από τον πελαργό. Πρόκειται για τη δημιουργία μιας νέας μονάδας Εντατικής Νεογνών και Προώρων στο Νοσοκομείο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ΙΙΙ

Η Δρ Στέλλα Κυριακίδου μίλησε δημόσια για την εμπειρία της πριν από ένα χρόνο, όταν έγινε γιαγιά νωρίτερα από την προβλεπόμενη ημερομηνία. «Η κάθε γιαγιά και παππούς περιμένει αυτό το τηλεφώνημα που επιβεβαιώνει ότι έρχεται στον κόσμο ένα νέο μέλος. Όμως αυτό το τηλεφώνημα προκάλεσε ανάμεικτα συναισθήματα»

Η ψυχολόγος επέστρεψε στην Κύπρο, έχοντας γεμίσει τις αποσκευές της με όλες τις απαραίτητες πληροφορίες και εμπειρίες που χρειάζονταν για να προχωρήσει στο επόμενό της βήμα. «Στο Λονδίνο, υπήρχε η μονάδα που βασικό ρόλο είχε να βοηθήσει τα νεογνά φυσικά, αλλά και με φροντιστές τους ίδιους τους γονείς, παππούδες, γιαγιάδες»

Βιάζονται να γευτούν τις χαρές της ζωής. Έρχονται απρόσμενα πριν ολοκληρωθούν οι εννέα μήνες ανάπτυξής τους. Η αύξηση του ποσοστού των πρόωρων γεννήσεων κατέστησε επιτακτική την ανάγκη για λήψη μέτρων.

Οι υπηρεσίες και η φροντίδα του Μακάρειου Νοσοκομείου δεν είναι επαρκείς, ώστε να ικανοποιούνται όλες οι αυξανόμενες ανάγκες. Η βουλευτής και ψυχολόγος Δρ Στέλλα Κυριακίδου, μέσα από μια προσωπική εμπειρία, ένιωσε την ανάγκη να στηρίξει με κάθε τρόπο τα προωράκια της Κύπρου και προχώρησε μαζί με άλλους στη δημιουργία του συνδέσμου «Μωρά Θαύματα», που στόχο έχει τη δημιουργία μιας νέας μονάδας Εντατικής Νεογνών και Προώρων στο Νοσοκομείο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ΙΙΙ.

«Δυόμισι μήνες νωρίτερα γιαγιά»

Η Δρ Στέλλα Κυριακίδου μίλησε δημόσια για την εμπειρία της πριν από ένα χρόνο, όταν έγινε γιαγιά νωρίτερα από την προβλεπόμενη ημερομηνία άφιξης του νέου μέλους της οικογένειας. «Η κάθε γιαγιά και παππούς περιμένει αυτό το τηλεφώνημα που επιβεβαιώνει ότι έρχεται στον κόσμο ένα νέο μέλος». Όμως αυτό το τηλεφώνημα προκάλεσε ανάμεικτα συναισθήματα. Ο φόβος διαδεχόταν την ανησυχία, το άγχος, τη χαρά, όταν πληροφορήθηκε ότι το εγγονάκι της ζούσε και βρισκόταν στην εντατική μονάδα παρακολούθησης στο Λονδίνο.

«Η πρώτη μας γνωριμία με τον μικρό ήταν δύσκολη. Ήταν εξαιρετικά μικρός, τόσα πολλά τα σωληνάκια και τα μηχανήματα, μέσα σε μια θερμοκοιτίδα ενωμένη με αμέτρητα μόνιτορ, με καμπανάκια και θορύβους που άλλαζαν με κάθε αναπνοή ή κίνηση του μικρού Φίλιππου». Κι όμως, το ταξίδι του μικρού παιδιού είχε αρχίσει με έναν αγώνα, αυτόν της επιβίωσης.

«Ένα ταξίδι που χαρακτηριζόταν από συναισθήματα πρωτόγνωρα. Κάθε μέρα νέο άγχος, κάθε στιγμή μια νέα χαρά. Κάθε εξέταση νέοι φόβοι και κάθε θετικό αποτέλεσμα νέα αισιοδοξία. Δεν ήθελα να με φωνάζει κανείς γιαγιά. Δεν ήξερα αν θα τα κατάφερνε το δικό μας μωρό ‘‘θαύμα’’. Μάθαμε όμως να κάνουμε υπομονή, να είμαστε μια διακριτική παρουσία στήριξης των παιδιών μας, να φροντίζουμε τα σωληνάκια, να βάζουμε το χέρι μας στο κεφαλάκι του για να το ηρεμήσουμε, να χαιρόμαστε με τις πρώτες αλλαγές, όπως π.χ. την πρώτη φορά που μας έσφιξε το δάκτυλο, το πρώτο χασμουρητό, την πρώτη φορά που πήρε γάλα από το σωληνάκι του».

Μπροστά στα μάτια της εξελισσόταν ένα θαύμα, όπως η ίδια δήλωσε. Πέρασαν οι εβδομάδες και το ταξίδι του μικρού Φίλιππου προχωρούσε από δωμάτιο σε δωμάτιο, από εντατική σε ενδιάμεση, σε χαμηλής φροντίδας. «Όταν ήρθε το τηλεφώνημα να τρέξω στο νοσοκομείο με βρεφικά ρουχαλάκια γιατί θα μπορούσαμε να τον ντύσουμε, τότε πίστεψα ότι είμαι γιαγιά».

Πρόωρα και μόνα στη θερμοκοιτίδα

Τους δυόμισι μήνες στην εντατική του νοσοκομείου του Λονδίνου, η Δρ Κυριακίδου παρατήρησε τις τεράστιες διαφορές στις συνθήκες με τη Μονάδα Πρόωρων στο Μακάρειο, στο οποίο είχε και η ίδια εργαστεί. «Ως ψυχολόγος, παρηγορούσα γονείς έξω από τη Μονάδα, γιατί οι ώρες των επισκέψεων είναι μόνο δύο την ημέρα. Μια μονάδα με εξαιρετικά εξειδικευμένη ομάδα, που προσπαθεί να προσφέρει τα πάντα, αλλά μέσα σε πολύ περιορισμένες, στριμωγμένες συνθήκες».

Η βουλευτής μίλησε για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν γονείς και εξειδικευμένο προσωπικό στο Μακάρειο, εφόσον η μονάδα είναι υπερπλήρης συνεχώς. «Η επαφή δέρμα με δέρμα με τη μητέρα του πρόωρου, που επιστημονικά έχει αποδειχθεί ότι βοηθά στην ανάπτυξη, στη ρύθμιση της αναπνοής και της σωματικής θερμοκρασίας, στην Κύπρο περιορίζεται σε λιγότερο από δύο ώρες την ημέρα. Οικογένειες έρχονται από όλη την Κύπρο και περιμένουν όλη μέρα και νύχτα για να είναι κοντά στη μονάδα και στο μωρό τους, χωρίς ένα χώρο αναμονής.

Γιατροί που πρέπει να κάνουν δύσκολες ενημερώσεις σε γονείς χωρίς γραφεία που να προσφέρουν εμπιστευτικότητα, θάλαμοι τόσο στριμωγμένοι που δεν χωράνε οι ειδικές καρέκλες δίπλα από κάθε θερμοκοιτίδα, ώστε η κάθε μητέρα να μπορεί να είναι δίπλα στο μωρό της, να το έχει πάνω της όσες ώρες επιτρέπεται».

Η ψυχολόγος επέστρεψε στην Κύπρο έχοντας γεμίσει τις αποσκευές της με όλες τις απαραίτητες πληροφορίες και εμπειρίες που χρειάζονταν για να προχωρήσει στο επόμενό της βήμα. «Στο Λονδίνο, υπήρχε η μονάδα που βασικό ρόλο είχε να βοηθήσει τα νεογνά φυσικά, αλλά και με φροντιστές τους ίδιους τους γονείς, παππούδες, γιαγιάδες. Δίπλα από τη θερμοκοιτίδα είμαστε 24 ώρες το εικοσιτετράωρο με βάρδιες πάντα δύο άτομα. Οι μητέρες είχαν την ειδική καρέκλα τους δίπλα από τη θερμοκοιτίδα και είχαν δέρμα με δέρμα επαφή το προωράκι τους για τρεις με τέσσερεις ώρες την ημέρα, το ίδιο και οι πατεράδες. Η μονάδα είχε δωμάτιο οικογενειακής ξεκούρασης και η ομάδα φροντίδας ήταν εξαιρετικά στηρικτική για όλους».

Από την εμπειρία στην πρωτοβουλία

Με την επιστροφή της στην Κύπρο η Δρ Κυριακίδου δεν έχασε άλλο πολύτιμο χρόνο. Ήξερε ότι η εμπειρία της αυτή έπρεπε να οδηγήσει σε κάτι θετικό και δημιουργικό. «Συναντηθήκαμε με τους διευθυντές της μονάδας, συζητήσαμε με τους γιατρούς, ακούσαμε τους νοσηλευτές και ξεκινήσαμε μια ομάδα πρωτοβουλίας, αρχικά με στόχο να βελτιώσουμε τις υφιστάμενες υποδομές. Στην πορεία όμως διαπιστώσαμε ότι αυτό ήταν αδύνατο να ικανοποιήσει τις ανάγκες.

Έτσι γεννήθηκε η σκέψη να κτιστεί μια νέα μονάδα στον χώρο του νοσοκομείου. Μαζί με τους Κρις και Έλενα Τριανταφυλλίδου, Άθω, Νόρα και Άλκη Δίκαιου, Μαρίνα Πηλακούτα, Δέσπω Χατζηαναστασίου, Γιάννο Πυρίσση, Χριστίνα Καραολή, Δέσπω Λευκαρίτη, Έλενα Αντωνιάδου, Θάλεια και Πάμπο Χαριλάου και Νίκη Χριστοφή, που αποτελούν την ομάδα πρωτοβουλίας του συνδέσμου, ξεκινούμε το ταξίδι υλοποίησης του στόχου της νέας μονάδας».

Ο Σύνδεσμος «Μωρά Θαύματα» είναι μια μη κυβερνητική οργάνωση, που στόχο έχει τη στήριξη της Μονάδας Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών και Προώρων του Νοσοκομείου Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ΙΙΙ στη Λευκωσία. «Ο Σύνδεσμος δημιουργήθηκε για να στηρίξει τη Μονάδα και να ξεκινήσει τη μεγάλη προσπάθεια ανέγερσης νέας Μονάδας. Όμως μέχρι τότε η υφιστάμενη μονάδα έχει πολλές ανάγκες που "τρέχουν". Για αυτό θα υπάρχει μια συνεχής προσπάθεια ενίσχυσης μέσα από εκδηλώσεις κ.ά. Η επόμενη εκδήλωσή μας θα είναι τον Νοέμβριο, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας μέρας προωρότητας. Αν και μόλις τον περασμένο Ιούλιο ανακοινώσαμε τις προθέσεις μας, εντούτοις η ανταπόκριση του κόσμου είναι μεγάλη και συγκινητική».

Η προωρότητα σε αριθμούς

· Ο μέσος όρος προωρότητας σε νέες ανεπτυγμένες χώρες είναι 8.6% των γεννήσεων.

· Στην Κύπρο έρευνα του 2012 κατέδειξε ότι μέσος όρος προωρότητας είναι 18.3% των γεννήσεων. Το 3.7% των προώρων είναι κάτω από 32 εβδομάδες κύησης.

· 13.6% των προώρων είναι 32-36 εβδομάδες κύησης.

· Το ποσοστό προωρότητας στην Κύπρο είναι για διάφορους λόγους υψηλό και υπολογίζεται σήμερα στις 18% των κυήσεων.

· Συνολικός αριθμός εισαγωγών τα τελευταία χρόνια 850 - 1.100 νεογνά και πρόωρα κάθε χρόνο.

· Τα στατιστικά στοιχεία ταυτόχρονα δείχνουν ένα μεγάλο ποσοστό πολύδυμων κυήσεων στην Κύπρο, το μεγαλύτερο ποσοστό της Ευρώπης.

· Στη ΜΕΝΝΠ νοσηλεύονται πρόωρα μωρά από 23 εβδομάδων, με βάρος γέννησης 400 γραμμάρια και άλλα μωρά, που αντιμετωπίζουν χειρουργικά ή άλλα προβλήματα (καρδιοπάθεια, περιγεννητική ασφυξία κ.ά).

· Σήμερα, οι ανάγκες της Κύπρου είναι, βάσει όλων των πιο πάνω δεδομένων, 36 θέσεις εντατικής νοσηλείας - ενώ διαθέσιμες υπάρχουν μόνο 26.

· Οι 26 αυτές θέσεις είναι σε περιορισμένο χώρο, που λειτουργεί εκτός ευρωπαϊκών προδιαγραφών για ομαλή λειτουργία, αποφυγή λοιμώξεων, διακίνηση, διακίνηση μηχανημάτων και δυσκολεύει την παρουσία γονιών, κάτι που επιβάλλεται σήμερα για την ολοκληρωμένη φροντίδα των νεογνών και προώρων.

· Παρ’ όλες τις δυσκολίες, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η επιβίωση των νεογνών και προώρων αγγίζει το 98% συνολικά.