ΑΠΟΚΑΛΥΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΕΣ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΙΣ
Διαβεβαιώσεις του Κυβερνητικού Εκπροσώπου Νίκου Χριστοδουλίδη, σε αντικατοχική εκδήλωση του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών
«Η Τουρκία δεν θα λύσει το Κυπριακό γιατί θ’ αναγνωρίσει το απαράδεκτο της κατοχής και την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις κατεχόμενες περιοχές, ή γιατί θ’ αναγνωρίσει ότι καταστρέφεται η θρησκευτική και πολιτιστική μας κληρονομιά. Η Τουρκία θα λύσει το Κυπριακό, μόνο αν έχει συμφέρον να το λύσει»
«Για πρώτη ίσως φορά, βρίσκονται όλα τα θέματα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και συζητούνται με αλληλένδετο τρόπο. Σε αυτή την πρώτη φάση, συζητούμε, πέρα από τη διακυβέρνηση, το εδαφικό και το περιουσιακό, που είναι από τα κρίσιμα θέματα που αφορούν την ελληνοκυπριακή πλευρά»
«Η πρόθεση του Προέδρου της Δημοκρατίας είναι να ανακοινώνει οτιδήποτε συμφωνείται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και τίποτε δεν πρόκειται να γίνει πίσω από κλειστές πόρτες, ή να μείνει κάτι μυστικό», διαβεβαίωσε το βράδυ της περασμένης Πέμπτης (23.7.2015), ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Νίκος Χριστοδουλίδης, απαντώντας σε ερωτήσεις φίλων του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών. Είχε παραστεί σε αντικατοχική εκδήλωση του Κινήματος, στη Δημοσιογραφική Εστία στη Λευκωσία, όπου τιμήθηκε το ζεύγος των Τουρκοκυπρίων Koray Basdogrultmaci και Cinel Husseyin, που ύψωσαν τη σημαία της Κυπριακής Δημοκρατίας στην κατεχόμενη Αμμόχωστο.
«Εμείς θεωρούμε ότι μέσα από έναν ειλικρινή και ουσιαστικό διάλογο και με την εμπλοκή της Τουρκίας θα δημιουργηθούν προοπτικές που θα μας επιτρέπουν να αισιοδοξούμε», είπε ο κ. Χριστοδουλίδης. «Ο ρόλος της Τουρκίας είναι καθοριστικός. Θέλω να είμαι ειλικρινής και καθόλου ρομαντικός. Η Τουρκία δεν θα λύσει το Κυπριακό γιατί θ’ αναγνωρίσει το απαράδεκτο της κατοχής και την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις κατεχόμενες περιοχές, ή γιατί θ’ αναγνωρίσει ότι καταστρέφεται η θρησκευτική και πολιτιστική μας κληρονομιά.
Η Τουρκία θα λύσει το Κυπριακό, μόνο αν έχει συμφέρον να το λύσει. Εμείς σήμερα θεωρούμε ότι υπάρχουν εκείνοι οι παράγοντες, που μια ορθολογιστικά σκεπτόμενη Τουρκία μπορεί να αντιληφθεί τα οφέλη, μέσα από μια λύση. Είναι ο μόνος τρόπος να λυθεί το Κυπριακό κι εμείς κάνουμε κινήσεις για να νιώσει η Τουρκία ότι, αν δεν το λύσει, έχει κόστος.
Υπάρχουν σήμερα κάποια δεδομένα και η Τουρκία μπορεί ν’ αντιληφθεί, ότι είναι προς όφελός της, αν λυθεί το Κυπριακό, ν’ αξιοποιήσει αυτά τα δεδομένα. Ο παράγοντας της ενέργειας είναι σημαντικός και γι’ αυτό υπάρχει το ενδιαφέρον για το Κυπριακό ξαφνικά, μετά το 2004. Εμείς παίρνουμε μηνύματα από την Τουρκία, αλλά θέλουμε να το δούμε όχι μόνο μέσα από δηλώσεις, αλλά και στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Εκεί θα κριθούν όλα».
«Μη σημαντικές για Τουρκία οι εγγυήσεις»
Σχολιάζοντας παρατήρηση παρισταμένου, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος είπε ότι «υπάρχουν δύο σχολές σκέψεις, για αδύναμη και για ισχυρή κεντρική κυβέρνηση, σε περίπτωση λύσης. Για μας, τα τρία singles, δηλαδή η μία και μόνη ιθαγένεια, μία κυριαρχία και μία διεθνής προσωπικότητα, είναι αδιαπραγμάτευτα - να ανήκουν στη δικαιοδοσία της κεντρικής κυβέρνησης». Απαντώντας σε ερώτηση του Προέδρου του Κινήματος Οικολόγων, βουλευτή Γιώργου Περδίκη, «κατά πόσο αποτελεί για την πλευρά μας αδιαπραγμάτευτη γραμμή το θέμα των εγγυήσεων, δηλαδή να μην υπάρχουν εγγυήτριες δυνάμεις για την Κύπρο», ο κ. Χριστοδουλίδης είπε ότι «η ΕΕ, που είναι το κοινό μας σπίτι, μπορεί να προσφέρει τις ασφαλιστικές δικλείδες.
Η προσωπική μου εκτίμηση πάντως, όχι ως Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, είναι ότι για την Τουρκία οι εγγυήσεις δεν είναι σημαντικό θέμα». Στο σημείο αυτό, ο κ. Περδίκης διαφώνησε, λέγοντας ότι «οι Τούρκοι ηγέτες δεν χάνουν ευκαιρία να επαναλάβουν ότι γι’ αυτούς είναι κόκκινη γραμμή οι εγγυήσεις της Τουρκίας».
Απαντώντας σε ερώτηση του συντονιστή της συζήτησης, δημοσιογράφου Σωτήρη Παπαδόπουλου, ο Ν. Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι για το θέμα των εγγυήσεων «έχει ανταλλαχθεί και έγγραφο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων» και ότι «ο Πρόεδρος, στο πλαίσιο μελλοντικών ανακοινώσεων, θα είναι έτοιμος να ενημερώσει και για έγγραφα και για το πού υπάρχει συμφωνία ή όχι».
Τα τέσσερα νέα δεδομένα
«Στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, τα θέματα που συζητούνται προέκυψαν ως αποτέλεσμα της τουρκικής εισβολής του 1974 και της συνεχιζόμενης κατοχής», επεσήμανε ο Νίκος Χριστοδουλίδης. «Κανείς μας δεν πρόκειται, ποτέ, ν’ αποδεχτεί τα δεδομένα που προκάλεσε η εισβολή ως τετελεσμένα και κανείς δεν συμβιβάζεται με την παρούσα κατάσταση πραγμάτων και με τη διχοτόμηση. Η παρούσα κατάσταση πραγμάτων και η μη λύση του Κυπριακού δεν είναι λύση.
Η νέα διαπραγματευτική προσπάθεια βρίσκεται στην αρχική της φάση. Είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι, έχοντας παράλληλα πλήρη επίγνωση των δυσκολιών και των προκλήσεων που θα προκύψουν. Τα πάντα θα κριθούν από το τελικό αποτέλεσμα, το οποίο θα εξαρτηθεί από τη βούληση όλων των εμπλεκομένων και κυρίως από τη βούληση και τις ενέργειες της Τουρκίας. Χωρίς τη θετική συνδρομή της Άγκυρας, που δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο σε δηλώσεις και σε ρητορική, δεν μπορεί κανείς να πιστεύει ότι οι διαπραγματεύσεις μπορούν να καταλήξουν σε λύση».
Σύμφωνα με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο, «υπάρχουν κάποια σημαντικά νέα δεδομένα, στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, που μας επιτρέπουν να αισιοδοξούμε. Το πρώτο δεδομένο είναι ότι στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων βρίσκονται δύο ηγέτες, οι οποίοι έχουν τον ίδιο στόχο. Το δεύτερο σημαντικό δεδομένο είναι ότι, για πρώτη ίσως φορά, έχουμε ενώπιόν μας την ίδια κατάσταση πραγμάτων, όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις. Έγινε αξιολόγηση και ανταλλάχθηκαν απόψεις επί όλων των θεμάτων.
Έχουμε ενώπιόν μας γύρω στα 40 έγγραφα, στα οποία έχουμε την ίδια ανάγνωση - ξέρουμε και συμφωνούμε πού υπάρχει σύγκλιση, πού υπάρχει απόκλιση και πού υπάρχει συμφωνία. (Ανέφερε ως αρνητικό παράδειγμα το λεγόμενο έγγραφο Ντάουνερ, για οποίο υπήρχαν τρεις διαφορετικές ερμηνείες της ελληνοκυπριακής πλευράς, της τουρκοκυπριακής πλευράς υπό τον Έρογλου και των Ηνωμένων Εθνών). Σήμερα δεν είναι έτσι.
Ακόμα και να γνωρίζεις πού διαφωνείς, είναι ιδιαιτέρως σημαντικό. Το τρίτο δεδομένο είναι ότι, για πρώτη ίσως φορά, βρίσκονται όλα τα θέματα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και συζητούνται με αλληλένδετο τρόπο. Σε αυτή την πρώτη φάση συζητούμε, πέρα από τη διακυβέρνηση, το εδαφικό και το περιουσιακό, τα οποία είναι από τα κρίσιμα θέματα που αφορούν την ελληνοκυπριακή πλευρά. Το τέταρτο δεδομένο, που είναι σημαντικό για μας, αφορά την οριζόντια επίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε όλα τα κεφάλαια του Κυπριακού, η οποία επιθυμεί στους κόλπους της ένα κράτος που να μπορεί να λειτουργεί».
Τα χωράφια στον Σύσκληπο Κερύνειας
Απαντώντας σε ερώτηση του Χαράλαμπου Ηρακλέους, πρόσφυγα από τον Σύσκληπο Κερύνειας, «κατά πόσο με τη λύση του Κυπριακού θα μπορέσει να επιστρέψει και να καλλιεργήσει τα χωράφια που του άφησε ο πατέρας του και που τώρα δεν καλλιεργούνται», ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος είπε:
«Εργαζόμαστε για να μπορείτε να πάτε πίσω στο σπίτι σας και να καλλιεργείτε τα χωράφια, κληρονομιά σας - για μας, αυτό είναι βασική προϋπόθεση, όχι μόνο για να μπορείτε να πάτε εσείς, αλλά και κάποιος από τη Λεμεσό ή την Πάφο, αν θέλει να πάει. Είναι βασικό ανθρώπινο δικαίωμα, που περιλαμβάνεται στις βασικές ελευθερίες, στον σκληρό πυρήνα της ΕΕ και είναι κάτι που συζητείται. Έχουμε προχωρήσει στο συγκεκριμένο θέμα, δεν έχουμε καταλήξει, αλλά υπάρχει πρόοδος.
Χρίστος Ιωσηφίδης: «Πιστεύετε ότι, όντως, μπορούμε να είμαστε αισιόδοξοι; Ότι η λύση θα προβλέπει, πράγματι, εναρμόνιση του κεκτημένου σε όλη την κυπριακή επικράτεια, χωρίς μόνιμες παρεκκλίσεις;».
-Ναι, είμαστε αισιόδοξοι, γιατί τα τέσσερα στοιχεία, που προανέφερα, είναι σημαντικά. Μπορεί τα μαύρα γράμματα στα κείμενα, όπου σημειώνονται τα σημεία στα οποία οι δύο πλευρές συμφωνούν, να μην έχουν αυξηθεί, αλλά εργαζόμαστε προς αυτή την κατεύθυνση. Αντιλαμβάνεστε, ότι εκεί όπου δεν υπάρχουν μαύρα γράμματα είναι θέματα δύσκολα, που παραδοσιακά υπάρχει διαφωνία. Εργαζόμαστε να βρούμε λύσεις, δεν φτάσαμε στο τέλος της προσπάθειας.
Να σας θυμίσω ότι οι ηγέτες βρέθηκαν μόνο τρεις φορές και ότι τη Δευτέρα, είναι η τέταρτη. Χρειάζεται υπομονή, διαπραγμάτευση, ετοιμότητα. Ο κ. Ακιντζί είναι ο εκπρόσωπος των Τουρκοκυπρίων, υποστηρίζει τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων και καλά κάνει. Να μην αναμένουμε ότι θα έρθει να υποστηρίξει τα δικαιώματα των Ελληνοκυπρίων. Αυτό που απαιτείται είναι αυτό που είπε ο Koray, δηλαδή σεβασμός. Πρέπει να δέχεσαι την ανησυχία και τις έγνοιες του συνομιλητή σου και, μέσα από τον διάλογο, να προσπαθείς να βρεις λύσεις.
Διζωνικότητα και ευρωπαϊκό κεκτημένο
Μακαρία Άντρη Στυλιανού: «Είναι στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων ο γεωγραφικός διαχωρισμός της Κύπρου, που αντιβαίνει στο Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας; Υπάρχουν περιορισμοί στην ελεύθερη διακίνηση και εγκατάσταση;».
-Η προσπάθεια που γίνεται είναι να καταλήξουμε σε ένα σχέδιο λύσης, που να μπορεί να γίνει αποδεκτό από το σύνολο του κυπριακού λαού. Μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι ο Πρόεδρος δεν θα φέρει ενώπιον του λαού ένα σχέδιο που ο ίδιος δεν πιστεύει ότι μπορεί να περάσει από τον κυπριακό λαό, ειδικότερα από τους Ελληνοκύπριους, γιατί αυτό θα είναι καταστροφικό. Όσον αφορά τις τρεις βασικές ελευθερίες, της εγκατάστασης, της διακίνησης και της περιουσίας, που θα ισχύουν για Ελληνοκύπριους και για Τουρκοκύπριους, δεν τίθεται θέμα περιορισμού. Η προσπάθεια είναι αυτή, οι ενδείξεις είναι θετικές και όταν καταλήξουμε στο συγκεκριμένο θέμα, θα το ανακοινώσει ο Πρόεδρος.
-Ποια η άποψή σας για τη διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία;
-Τη ΔΔΟ δεν την αποδέχτηκε σήμερα η παρούσα ηγεσία των Ελληνοκυπρίων, έγινε αποδεκτή από παλιά. Έκτοτε υπήρξαν κάποια σημαντικά δεδομένα, θετικά ή αρνητικά. Ένα θετικό, είναι η ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην ΕΕ και ένα αρνητικό είναι ότι 41 χρόνια μετά, δημιουργούνται κάποια τετελεσμένα. Ο στόχος μας είναι να αξιοποιήσουμε κάποια δεδομένα που μπορούν να συμφιλιώσουν τη διζωνικότητα και δικοινοτικότητα με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, ώστε ν’ αντικατοπτρίζει τις ανησυχίες του συνόλου του κυπριακού λαού. Στην προσπάθειά μας αυτή δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές εξαιρέσεις, ειδικότερα όσον αφορά θέματα που εμπίπτουν στον σκληρό πυρήνα της ΕΕ, όπως για παράδειγμα οι τρεις βασικές ελευθερίες.
«Θα μπορούσε ν’ αποσύρει στρατεύματα»
Μιχάλης Παράσχος, Παραλίμνι: «Συζητείται το άνοιγμα της Αμμοχώστου; Συζητείται η αποχώρηση μέρους, έστω, από τα τουρκικά στρατεύματα;»
-Η Τουρκία θα μπορούσε να αποσύρει στρατεύματα, γιατί εύκολα θα μπορούσε να φέρει στρατεύματα στην Κύπρο, αν ήθελε να το κάνει. Η περίκλειστη πόλη της Αμμοχώστου είναι στον κατάλογο των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, ενώπιον των ηγετών και αφορά την πρώτη φάση υλοποίησης, την ετοιμασία μελέτης από εμπειρογνώμονες για τα κτίρια της πόλης. Φτάσαμε πολύ κοντά, ν’ ανακοινώσουμε κάτι σχετικό, όταν θα ερχόταν στην Κύπρο ο Αμερικανός Αντιπρόεδρος, αλλά ναυάγησε την τελευταία στιγμή, γιατί η άλλη πλευρά δεν δεχόταν να συμπεριλαμβάνονται και Ελληνοκύπριοι, ανάμεσα στους εμπειρογνώμονες που θα έμπαιναν στην πόλη. Μια εξέλιξη προς αυτή την κατεύθυνση θα ήταν θετική και σχετίζεται σε κάποιο βαθμό και με το οδόφραγμα στη Δερύνεια.
«Αργήσαμε ν’ αγαπήσουμε τη σημαία»
Χριστάκης Αργυρού: «Σήμερα ήρθα σε αυτή τη συγκέντρωση, λόγω του είμαι δεμένος με τη σημαία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Μας επέτρεψαν να φορέσουμε στολή στις 16 Αυγούστου 1960 και ήμουν στη διμοιρία, όταν έγινε η ανύψωση στην ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας...».
-Την κυπριακή σημαία αργήσαμε να την αγαπήσουμε. Τη θυμηθήκαμε μετά το 1974 και είναι σημαντικό ν’ αναγνωρίζουμε τα λάθη μας.
Γλαύκος Καριόλου, Δήμαρχος Κερύνειας: «Το ερώτημα του Κερυνειώτη είναι τι μπορείτε να μας πείτε, όσον αφορά τις εγγυημένες πλειοψηφίες, έναντι της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, όπως την κατανοεί η δική μας πλευρά;».
-Οι εγγυημένες πλειοψηφίες δεν αφορούν πληθυσμιακές διευθετήσεις ή επηρεάζουν με οιονδήποτε τρόπο το δικαίωμα επιστροφής, εγκατάστασης και περιουσίας. Το θέμα αφορά τους ξεχωριστούς εκλογικούς καταλόγους, που υπήρχαν από το 1960. Οι Τουρκοκύπριοι, όσον αφορά την εκπροσώπησή τους σε ομοσπονδιακό επίπεδο, θ’ αποφασίζουν οι ίδιοι, στην τουρκοκυπριακή συνιστώσα πολιτεία. Όσον αφορά τοπικές εκλογές, δημοτικούς άρχοντες ή ευρωεκλογές, δεν τίθεται θέμα περιορισμού. Δεν τίθεται θέμα περιορισμού πολιτικών δικαιωμάτων.
«Κι εγώ έχω τις ανησυχίες σας»
Μόνικα Πιερίδου: «Η δική μου ανησυχία έχει να κάνει με το ποιο είναι το χαρτί του Προέδρου μας, έναντι του καθοριστικού ρόλου της Τουρκίας; Θέλουμε λύση, που να είναι έντιμη».
-Ο κυπριακός λαός θα κληθεί στο τέλος της ημέρας ν’ αποφασίσει για τη λύση, ό,τι και να πει ο κ. Αναστασιάδης, ο κ. Περδίκης, ο κ. Παπαδόπουλος. Κυρία Πιερίδου, ξέρετε, κάποτε νιώθω, με όσα λέγονται, ότι οι άλλοι θέλουν καλή λύση κι ότι εγώ θέλω κακή λύση. Κι εγώ έχω παιδιά που θα ζήσουν στην Κύπρο κι εγώ έχω τις ανησυχίες που έχετε εσείς. Εργαζόμαστε για να φέρουμε μια λύση, που θα αντέξει και θα μπορεί να εφαρμοστεί και να γίνει αποδεκτή από τον κόσμο και δεν θα μας ξαναφέρει προβλήματα, όπως στο παρελθόν. Κάποτε είναι ενοχλητικό ν’ ακούς ότι αποδεχτήκαμε το ένα και το άλλο, λες και εμείς θα δεχτούμε ό,τι μας πουν οι Τούρκοι και θα πούμε στον κόσμο να το δεχτεί και αυτός… Είναι προσβλητικό στο τέλος της ημέρας, όταν έρθουμε στο προσωπικό επίπεδο του καθενός μας… Εγώ γεννήθηκα το 1973 στην Πάφο, αλλά έχω θετικές εμπειρίες από τους γονείς μου στην Πάφο, όπου οι Τουρκοκύπριοι, πληθυσμιακά, ήταν ίσως πλειοψηφία.
