ΤO 75% ΤΩΝ ΑΙΤΗΤΩΝ ΑΣΥΛΟΥ ΠΡΟΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΙΤΟΝΙΚΗ ΧΩΡΑ

Η Κύπρος ενέκρινε το 75% των αιτήσεων για χορήγηση διεθνούς προστασίας κατά το 2014. Ενδιαφέροντα στοιχεία της EASO από την αποστολή της «Σημερινής» στη Μάλτα

ΑΙΤΗΣΕΙΣ ΑΣΥΛΟΥ ΓΙΑ ΤΟ 2014
ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΣΥΝΟΛΟ ΑΙΤΗΤΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΙΣ
865.878 (28η) 1.745 (18η) 1.220 (16η)

ΧΩΡΑ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΑΙΤΗΤΩΝ
75% Συρία
4% Βιετνάμ
4% Μπανγκλαντές
17% Άλλες χώρες

Εκπληρώνοντας την ευρωπαϊκή και διεθνή υποχρέωσή της, η Κύπρος χορήγησε διεθνή προστασία σε 1.220 αλλοδαπούς ή ανιθαγενείς, κυρίως από τη Συρία, για το έτος 2014, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO). Ο αριθμός αυτός κατατάσσει τη χώρα μας στη 16η θέση, από σύνολο 30 χωρών, σε ό,τι αφορά τις χορηγήσεις ασύλου για το συγκεκριμένο έτος. Ο αριθμός θεωρείται αρκετά μεγάλος, δεδομένου του πληθυσμιακού μεγέθους της Κύπρου.

Για την ίδια χρονιά απορρίφθηκαν και 525 αιτητές ασύλου που δεν πληρούσαν τα σχετικά κριτήρια. Είχε τύχει έγκρισης, δηλαδή, το 75% των αιτήσεων. Το ποσοστό αυτό έγκρισης ήταν το τρίτο πιο υψηλό από τις 30 χώρες (1η η Βουλγαρία με 94% και 2η η Σουηδία με 77%).

Βάσει του σχετικού κανονισμού, αιτών διεθνούς προστασίας είναι ο αλλοδαπός ή ανιθαγενής, ο οποίος δηλώνει προφορικά ή γραπτά σε οποιαδήποτε από τις Αρχές μιας χώρας ότι ζητά άσυλο ή να μην απελαθεί, γιατί φοβάται δίωξη λόγω φυλής, θρησκείας, εθνικότητας, συμμετοχής σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα ή πολιτικών πεποιθήσεων, ή γιατί κινδυνεύει να υποστεί σοβαρή βλάβη στη χώρα καταγωγής ή προηγούμενης διαμονής του, ιδίως γιατί κινδυνεύει με θανατική ποινή ή εκτέλεση, με βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή απειλείται η ζωή ή η ακεραιότητά του λόγω διεθνούς ή εμφύλιας σύρραξης. Υπάρχουν αιτητές που εισέρχονται νόμιμα στη χώρα και άλλοι που εισέρχονται παράνομα (λαθρομετανάστες). Όλοι έχουν δικαιώματα υποβολής αίτησης ασύλου, η οποία θα πρέπει να τύχει ξεχωριστής εξέτασης, για να ληφθούν υπόψη οι ιδιαίτεροι λόγοι, οι προσωπικές περιστάσεις του καθενός αλλοδαπού.

Πού πάνε οι περισσότεροι

Γενικότερα, η Ευρώπη δέχεται μεγάλες πιέσεις σε σχέση με τις αιτήσεις ασύλου τα τελευταία χρόνια, καθώς αρκετές χώρες της Ασίας και της Αφρικής βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση. Το 2014 οι αιτήσεις σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έφθασαν συνολικά τις 600.895, εκ των οποίων εγκρίθηκαν οι 204.810. Τις περισσότερες αιτήσεις για το 2014 δέχθηκε η Γερμανία (202.645 αιτήσεις), ακολουθεί η Σουηδία (81.180 αιτήσεις), η Ιταλία (64.625 αιτήσεις), η Γαλλία (64.310 αιτήσεις), η Ουγγαρία (42.775) και το Ηνωμένο Βασίλειο (31.745 αιτήσεις). Η Ελλάδα βρίσκεται κάπου στη μέση του πίνακα των 30 χωρών, με συνολικά 9.430 αιτήσεις, από τις οποίες εγκρίθηκαν οι 3.850, δηλαδή μόλις το 15%.

Πώς επιλέγουν προορισμό

Επιλέγοντας τη χώρα προορισμού τους, οι αιτητές ασύλου λαμβάνουν υπόψη διάφορους παράγοντες, όπως οι πιθανότητες αποδοχής της αίτησης, το βιοτικό επίπεδο της χώρας όπου επιθυμούν να παραμείνουν, η ασφάλεια και το μέγεθος της αγοράς εργασίας. Επίσης λαμβάνεται σοβαρά υπόψη εάν διαμένουν εκεί συγγενείς ή αν υπάρχει παροικία της χώρας καταγωγής των αιτητών.

Σχεδόν όλοι από τη Συρία

Τα αποκαλυπτικά στοιχεία που συγκεντρώνει ετησίως η EASO για το θέμα του ασύλου παρουσιάστηκαν σε δημοσιογράφους έντυπων, τηλεοπτικών και ηλεκτρονικών μέσων από όλη την Ευρώπη, σε συνάντηση που πραγματοποιήθηκε την 1η του μηνός στις εγκαταστάσεις της EASO στο Μεγάλο Λιμάνι της Βαλέτα, στη Μάλτα. Μοναδική εκπρόσωπος από την Κύπρο ήταν η «Σημερινή». Την παρουσίαση των στοιχείων ανέλαβαν ο Εκτελεστικός Διευθυντής EASO, Ρόμπερντ Βίσσερ, και τα στελέχη της Υπηρεσίας, Ζιαν-Πιέρ Σκέμπρι, Τίμοθι Κούπερ και Μάρκ Καμιλλέρι. Τα στοιχεία δείχνουν πως η συντριπτική πλειοψηφία των αιτητών ασύλου στην Κύπρο κατάγονται από τη γειτονική και σε έκρυθμη κατάσταση Συρία (72%) και ακολουθούν οι αιτητές από το Βιετνάμ (4%) και το Μπανγκλαντές (4%).

Τι είναι η EASO

Η EASO είναι Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), ο οποίος ιδρύθηκε δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 439/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην ουσιαστική εφαρμογή του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου (ΚΕΣΑ). Η EASO ιδρύθηκε με σκοπό να ενισχύσει την πρακτική συνεργασία για θέματα ασύλου και να συνδράμει τα κράτη-μέλη, ώστε να εκπληρώνουν την ευρωπαϊκή και διεθνή υποχρέωσή τους να παρέχουν προστασία σε όσους την έχουν ανάγκη.

Η EASO λειτουργεί ως κέντρο εμπειρογνωμοσύνης σε θέματα ασύλου. Παρέχει, επίσης, υποστήριξη στα κράτη-μέλη των οποίων τα συστήματα ασύλου και υποδοχής υφίστανται ιδιαίτερες πιέσεις. Τούτο επιτυγχάνεται με τη λήψη επιχειρησιακών μέτρων, όπως η ανάπτυξη ομάδων υποστήριξης για το άσυλο (ΟΥΑ). Οι ομάδες αυτές αποτελούνται από εθνικούς εμπειρογνώμονες, τους οποίους η EASO τοποθετεί σε κάποιο κράτος-μέλος για περιορισμένο χρονικό διάστημα, με στόχο την παροχή υποστήριξης στο σύστημα ασύλου του εκάστοτε κράτους-μέλους.

Οι ΟΥΑ μπορούν να παρέχουν οποιαδήποτε υποστήριξη συμφωνείται μεταξύ της EASO και του κράτους-μέλους που υφίσταται ιδιαίτερες πιέσεις, με σκοπό την προετοιμασία του συστήματος ασύλου και υποδοχής του κράτους-μέλους και τη διαχείριση της κατάστασης που προκαλεί ιδιαίτερη πίεση. Οι ΟΥΑ μπορούν να παρέχουν εμπειρογνωμοσύνη, μεταξύ άλλων, σε θέματα υποδοχής, κατάρτισης, πληροφοριών για τις χώρες καταγωγής, καθώς και γνώσεις όσον αφορά την εξέταση και τη διαχείριση υποθέσεων χορήγησης ασύλου, περιλαμβανομένων των αιτήσεων από ευάλωτες ομάδες.

Οι ΟΥΑ μπορούν να αναπτυχθούν από την EASO κατόπιν σχετικού αιτήματος ενός κράτους-μέλους. Στη συνέχεια, ο εκτελεστικός διευθυντής της EASO και ο υπουργός του αιτούντος κράτους-μέλους υπογράφουν συμφωνία, στην οποία διατυπώνονται οι δράσεις που πρόκειται να υλοποιήσουν οι ΟΥΑ.