ΚΟΣΤΟΛΟΓΟΥΝΤΑΙ 5 ΔΙΣ, ΜΗΔΑΜΙΝΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΑ ΟΦΕΛΗ ΤΗΣ ΑΝΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗΣ

Συγκλονισμός για την πόλη-φάντασμα, που περιμένει βουβή την επιστροφή

ΤΑ 5 ΜΕΓΑΛΑ ΣΤΟΙΧΗΜΑΤΑ

§ Να εξευρεθούν τρόποι χρηματοδότησης ιδιωτικών και δημοσίων έργων

§ Με πολύ συντηρητικούς υπολογισμούς να κατεδαφιστεί τo 30% των κτιρίων

§ Να δημιουργηθούν υποδομές για ηλεκτροδότηση, υδροδότηση και αποχετευτικό

§ Να στηθεί τεράστιο εργοτάξιο

§ Να εξευρεθεί χρηματοδότηση τύπου Ιρλανδίας

Η ΠΟΛΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΤΑΙ - ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ

· Παράδοση της κατεχόμενης πόλης στα Ηνωμένα Έθνη

§ Καθαρισμός ναρκοπεδίων
§ Είσοδος της Κυπριακής Αστυνομίας και του Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων
§ Διασφάλιση της ασφαλούς προσπέλασης στην πόλη
§ Εγκατάσταση συστήματος ασφάλειας
§ Εγκατάσταση υπηρεσιών - κάλυψη αναγκών κατά την πρώτη επίσκεψη και επαφή με τον χώρο
§ Έλεγχος για «καθαρές» υποδομές
§ Διασφάλιση των δυνατοτήτων λειτουργίας και εγκατάστασης κυβερνητικών και άλλων υπηρεσιών
§ Επιθεώρηση της πόλης
§ Έλεγχος των κτιρίων της πόλης από συνεργεία ελέγχου
§ Εγκατάσταση συστήματος τηλεπικοινωνιών, τροφοδότησης, υδροδότησης και ηλεκτροδότησης

ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ

· Έλεγχος των επεκτάσεων που έκανε το κατοχικό καθεστώς
· Έλεγχος περιβαλλοντικά ευαίσθητων περιοχών που επηρεάστηκαν από τις παρεμβάσεις του καθεστώτος
· Ενιαίος σχεδιασμός της περίκλειστης και της ευρύτερης πόλης
· Αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού συστήματος
· Αναπροσαρμογή σχεδιασμού για να συνδεθεί η πόλη με τις ελεύθερες περιοχές

ΟΔΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ

· Ενοποίηση του δημόσιου οδικού δικτύου
· Συγκοινωνιακές ανάγκες εντός της περιφραγμένης πόλης της Αμμοχώστου
· Ενοποίηση του δημόσιου οδικού δικτύου και αντιμετώπιση των συγκοινωνιακών αναγκών της ενωμένης Αμμοχώστου
· Ενοποίηση και ανάπτυξη του συστήματος υπεραστικών αυτοκινητόδρομων 4 λωρίδων κυκλοφορίας
· Ενοποίηση και ανάπτυξη του πρωτεύοντος και δευτερεύοντος υπεραστικού δημόσιου οδικού δικτύου
· Βελτίωση του επιπέδου οδικής ασφάλειας στις κατεχόμενες περιοχές.

ΥΠΟΔΟΜΕΣ

· Καταγραφή των υφισταμένων υποδομών
· Συλλογή πληροφοριών για τις υποδομές
· Διερεύνηση και μελέτη της υφιστάμενης κατάστασης των υποδομών
· Δημιουργία βασικών υποδομών
· Προσφορά υποδομών για την περίοδο έκτακτης ανάγκης - λειτουργίας συνεργείων στις περιοχές
· Εκτιμήσεις για τις ζημιές και τις μεγάλες βλάβες
· Σχεδιασμός και κατασκευή των υποδομών που έχουν καταστραφεί ολοκληρωτικώς ή μερικώς
· Τρόποι χρηματοδότησης

ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑ… ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ

· Καταγραφή και αξιολόγηση των υφιστάμενων κτιρίων
· Διερεύνηση και μελέτη της υφιστάμενης κατάστασης των κτιρίων
· Καθορισμός επιπέδων ασφάλειας κτιρίων
· Καθορισμός για την αντιμετώπιση της κατάστασής τους και του τρόπου χρηματοδότησής τους
· Έλεγχος οικοδομών
· Χρωματισμός των υπό κατάρρευση κτιρίων
· Χρωματισμός των επικίνδυνων κτιρίων
· Χρωματισμός των ασφαλών κτιρίων
· Συντήρηση και καθαρισμός οικοδομών
· Εκτιμήσεις για τις οικοδομές με καλής ποιότητας σκυρόδεμα
· Αξιολογήσεις για τα λιθόκτιστα κτίρια που επηρεάστηκαν λιγότερο
· Εκτιμήσεις για τις ζημιές και τις μεγάλες βλάβες
· Κατηγοριοποίηση οικοδομών με βάση την πολιτισμική τους αξία, το είδος κατασκευής τους (πλινθόκτιστα, λιθόκτιστα, οπλισμένο σκυρόδεμα), τη σημερινή τους κατάσταση (κατά πόσο κατοικούνται και τυγχάνουν συντήρησης ή όχι)
· Εξασφάλιση αδειών για εκτέλεση εργασιών
· Εκπαίδευση μηχανικών, σε συνεργασία με άλλους φορείς

ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΠΟΔΟΜΩΝ

· Όλες οι υποδομές της πόλης είναι εκτός λειτουργίας
· Καλώδια ηλεκτροδότησης και υποδομή στα πρότυπα του 1965
· Καταστροφή συστήματος υδροδότησης
· Ακατάλληλες σωληνώσεις
· Αποξηραμένα λύματα
· Μπλοκάρισμα υδρορροών
· Μπλοκάρισμα νερών σε ταράτσες και αλλού
· Καταστροφή μονώσεων
· Καταστροφή ανθεκτικότητας κτιρίων
· Υποδομές πολλών μορφών
· Αντοχές σε πολύ καλής ποιότητας κτίρια
· Αντοχές στα παραδοσιακά κτίσματα, με πέτρες, κεραμίδια

ΕΛΕΓΧΟΙ ΥΠΟΔΟΜΩΝ

· Εξέταση κάθε οικοδομής μία προς μία
· Διπλοί έλεγχοι από ομάδες μηχανικών, πολεοδόμων, αρχιτεκτόνων και άλλων τεχνικών
· Αποφάσεις για την τύχη του κάθε κτιρίου
· Προδιαγραφές κτιρίων δεν γίνονται αποδεκτές, σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα
· Ανάγκη επαναβεβαίωσης των αδειών οικοδομής
· Εξασφαλίζεται άδεια για θέματα υγείας και αντοχής της κατασκευής
· Σταδιακή επανεγκατάσταση

Συγκλονισμός! Απογοήτευση. Ελπίδα… Τι άλλο να πει κανείς για την Αμμόχωστο. Ψάχνοντας αρχειακό υλικό για την οικονομική πτυχή της ανοικοδόμησης της Αμμοχώστου, που πάντοτε ανασύρεται από τα συρτάρια κάθε φορά που βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις και συζητήσεις για λύση του Κυπριακού, πέφτω σε φωτογραφίες που μόνο συγκλονισμό και ανατριχίλα μπορούν να μου προκαλέσουν. Μια πόλη-φάντασμα, που στέκει ακόμη βουβή και καρτερεί την επιστροφή των νόμιμων κατοίκων της. Ορθώνει το ανάστημά της περιμένοντας, όπως την άφησαν οι κάτοικοί της το 1974 και που κάθε φορά που ακούν πως η Αμμόχωστος θα επιστραφεί, ετοιμάζουν τις βαλίτσες τους. Το δράμα ενός λαού, που αναμένει εδώ και 41 χρόνια να επιστρέψει στον τόπο του. Εκεί όπου γεννήθηκε και μεγάλωσε.

Η Αμμόχωστος είναι μια πονεμένη ιστορία. Για τους Αμμοχωστιανούς και για ολόκληρη την Κύπρο. Συλλογίζομαι πώς θα ήταν η Κύπρος σήμερα εάν η Αμμόχωστος δεν έπεφτε στα χέρια του Αττίλα τότε. Η λατρεία που τρέφω για την Κερύνεια είναι γνωστή, καθώς εκεί πέρασα τα καλοκαίρια των παιδικών μου χρόνων.

Το κόστος

Οι μνήμες της Αμμοχώστου, των 7-8 χρόνων, είναι ακόμη νωπές. Με συγκλονίζει για διαφορετικούς λόγους. Μια ιστορική πόλη αιχμάλωτη, εγκαταλελειμμένη, ερειπωμένη, δίνει την αθλιότερη εικόνα της τουρκικής κατοχής. Συζητούμε ουσιαστικά με την Τουρκία, που θέλει να λέγεται πολιτισμένο κράτος, όταν κρατά μια ολόκληρη πόλη αλυσοδεμένη, ερειπωμένη και δεν επιτρέπει σε κανέναν να την πλησιάσει.
Οι πολιτικοί επιχειρηματολογούν, λέγοντας πως είναι το διαπραγματευτικό χαρτί της Τουρκίας και οι οικονομολόγοι κάνουν υπολογισμούς και προσθαφαιρέσεις για το κόστος της ανοικοδόμησής της. Η Αμμόχωστος δεν έχει τιμή και κόστος. Δεν μετριέται με χρήμα και δεν πωλείται σε τιμή ευκαιρίας.

Συγκλονίζομαι από τις φωτογραφίες που βρίσκω στο αρχείο και από το κείμενο ενός Σουηδού δημοσιογράφου: «Η άσφαλτος στους δρόμους της έχει σχισθεί κάτω από τον ζεστό ήλιο και στα πεζοδρόμια έχουν βλαστήσει θάμνοι. Σήμερα τα τραπέζια είναι ακόμα στρωμένα, οι μπουγάδες απλωμένες και οι λαμπτήρες των δρόμων εξακολουθούν ν' ανάβουν».

Περιμένουν να μπουν

O πρόεδρος του Συμβουλίου Ανοικοδόμησης και Επανεγκατάστασης, Νίκος Μεσαρίτης, που, εκ της θέσεώς του, ασχολείται επισταμένα με το θέμα των αρχιτεκτονικών, πολεοδομικών, περιβαλλοντικών και άλλων τεχνικών πτυχών της ανοικοδόμησης της κλειστής κυρίως πόλης της Αμμοχώστου, έχει δηλώσει κατ’ επανάληψιν πως «υπάρχει μια σκέψη για να κηρυχτεί η πόλη σε "Λευκή Ζώνη", κάτι το οποίο δεν επιτρέπει οποιεσδήποτε οικοδομικές ή άλλες παρεμβάσεις, μέχρι να εκπονηθεί ένας νέος σύγχρονος σχεδιασμός». Ωστόσο, ο κ. Μεσαρίτης δεν αποκρύβει σε συνέντευξή του σε έντυπο Μέσο, πως «μια τέτοια επιλογή είναι πολύ πιθανό να οδηγήσει σε αντιδράσεις των ιδιοκτητών, οι οποίοι αναμένουν σχεδόν επί τέσσερις δεκαετίες να μπουν στην πόλη τους».

Η επιστροφή της Αμμοχώστου δημιουργεί μια άλλη δυναμική, με επίκεντρο τα οικονομικά οφέλη και την επάνοδο της κυπριακής οικονομίας και διαφόρων τομέων της σε τροχιά ανάπτυξης. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς που έχουν γίνει μέχρι τώρα και οι οποίοι αναθεωρούνται και επικαιροποιούνται, χωρίς να είναι γνωστό επακριβώς το μέγεθος των ζημιών των υποδομών και των κτιρίων, το κόστος της ανοικοδόμησης φθάνει τα 5 δις ευρώ. Σε αυτό το ποσό συμπεριλαμβάνεται η επιδιόρθωση και ανοικοδόμηση των κτιρίων, η αποκατάσταση των υποδομών στην κλειστή πόλη, η αναβάθμιση του λιμανιού, η υλοποίηση άλλων έργων υποδομής. Ποια θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως οικονομικά οφέλη όχι μόνο για την πόλη και επαρχία Αμμοχώστου αλλά και γενικότερα για την Κύπρο;

Ανάπτυξη και τουρισμός

Η περιοχή μετατρέπεται σε ένα μεγάλο εργοτάξιο, με τη συμμετοχή του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα που θ' αναλάβει την ανοικοδόμηση. Αυτό συνεπάγεται:

· Aπασχόληση εργατικού δυναμικού
· Προσέλκυση ξένων εταιρειών και επενδύσεων
· Προσέλκυση τεχνογνωσίας και γνώσης
· Ανάπτυξη και ενίσχυση του τομέα των ακινήτων
· Αναβάθμιση του τομέα της παροχής υπηρεσιών (παιδεία, υγεία, ναυτιλία)

Το πιθανό άνοιγμα του λιμανιού της πόλης αναμένεται να δώσει μιαν άλλη δυναμική στην περιοχή, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και σε συνάρτηση με την αξιοποίηση των υδρογονανθράκων και την επιλογή ενός εναλλακτικού ενεργειακού διαδρόμου.

Η Κύπρος, με αφετηρία το λιμάνι, μετατρέπεται σε κέντρο εξαγωγής φυσικού αερίου για ολόκληρη την Ανατολική Μεσόγειο, μια δύσκολη εκμετάλλευση χωρίς τη λύση.

Οι προοπτικές είναι αυξημένες για περιβαλλοντική - οικονομική εκμετάλλευση της παραλίας σε πιο ορθολογιστική βάση, ταυτόχρονα με την προσέλκυση τουρισμού στην παραλιακή περιοχή του Βαρωσιού και πολιτιστικού τουρισμού στην πόλη εντός των τειχών.

Επίσης μια σημαντική πτυχή, που υπερτονίζεται από τους ειδικούς, είναι πως η κλειστή πόλη της Αμμοχώστου μετατρέπεται σε μια επιστημονική πλατφόρμα, προσελκύοντας επιστήμονες απ' όλον τον κόσμο που θα επιθυμούσαν να μελετήσουν διάφορες πτυχές μιας πόλης - φάντασμα!

Το στίγμα των οικονομικών επιπτώσεων της επιστροφής της Αμμοχώστου δίνουν τρεις ερευνητές, οι Αλέξης Αποστολίδης, Μουσταφά Μπεσίμ και Φιόνα Μούλεν, που σε 50σέλιδη μελέτη τους, κάτω από τον τίτλο «Το μέρισμα από την ειρήνη στην Κύπρο», καταγράφουν πως «ο κατασκευαστικός τομέας, η ανοικοδόμηση της Αμμοχώστου και η πλήρης εκμετάλλευση του φυσικού αερίου, θα δώσουν νέα πνοή στην οικονομία του νησιού».

Οι ερευνητές εργάστηκαν, με βάση τα διαθέσιμα μοντέλα και στοιχεία, κατέταξαν τα οφέλη της λύσης σε επαναλαμβανόμενα και σε οφέλη που θα προκύψουν μόνο αν διευθετηθεί το πρόβλημα. Επισημαίνουν ειδικά για την Αμμόχωστο: «Η ανοικοδόμηση της κλειστής πόλης της Αμμοχώστου, η αναβάθμιση του λιμανιού και τα υπόλοιπα έργα υποδομής, που θα χρειαστούν, θα φέρουν μεικτή επένδυση γύρω στα 5 δις ευρώ». Ένα ποσό που επιβεβαιώνεται απ’ όλες τις εκτιμήσεις και μελέτες που έγιναν μέχρι τώρα.