ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΑΔΙΕΞΟΔΑ ΕΝ ΜΕΣΩ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Ο Δημήτρης Μάστρου, άστεγος και με κλονισμένη υγεία, βρήκε καταφύγιο στη Μονή Κύκκου, ο Ανδρέας Κωνσταντίνου, επίσης άστεγος, ζητεί την κυπριακή ταυτότητα ώστε να μπορέσει να βρει εργασία και η κυρία Ελευθερία ζει στη Δευτερά με τα αδέσποτα και σε άθλιες συνθήκες…

«Από το Επαρχιακό Γραφείο, μου είπαν ότι δεν μπορώ να έχω κυπριακή ταυτότητα, παρόλο που το 2008 βαπτίστηκα Ορθόδοξος Χριστιανός και εγώ και όλη η οικογένειά μου… Εδώ μεγάλωσα, εδώ πήγα σχολείο, εδώ θέλω να ζήσω», είπε στη «Σ» ο 19χρονος Ανδρέας Κωνσταντίνου

Ο Δημήτρης Μάστρου 53 χρόνων, από το Λιοπέτρι, είναι ο μοναδικός, επί μακρόν, φιλοξενούμενος στη Μονή Κύκκου, όπου, εδώ και ένα σχεδόν χρόνο, βρήκε καταφύγιο, με τη συνδρομή ενός από τους πατέρες. Μια σειρά γεγονότων των τελευταίων χρόνων, μέσα στη γενικότερη οικονομική κρίση, συνδεδεμένων με κάποιες λανθασμένες προσωπικές του επιλογές, τον οδήγησαν στη χρεοκοπία, στην απώλεια της εργασίας και των εισοδημάτων του και τον άφησαν άστεγο και με κλονισμένη υγεία, από ένα πολύ σοβαρό καρδιακό έμφραγμα, που τον καθιστά ανίκανο για δύσκολη και απαιτητική εργασία. Η δύσπνοια που του προκαλεί ένα πρόβλημα ρινικού διαφράγματος, το οποίο χρειάζεται άμεση χειρουργική επέμβαση, επιδεινώνει την κατάσταση της υγείας του. Μοναδική καταφυγή του, όπως μας είπε, ήταν ο Θεός και η εκκλησία.

Τον συναντήσαμε στο μοναστήρι την περασμένη Τετάρτη και κουβεντιάσαμε μαζί του στο «κελί» του, ένα ευρύχωρο δωμάτιο όπου κουβάλησε τη μοναδική του περιουσία, τα βιβλία του, τα περισσότερα εκκλησιαστικά. Μας δήλωσε «την ευγνωμοσύνη του για τη φιλοξενία και την αγάπη του ηγούμενου και των μοναχών και για την ευκαιρία που του έδωσαν να προσπαθήσει να ανασυντάξει τις δυνάμεις του, σωματικές και ψυχικές και να συνεχίσει τη ζωή του».

Μας είπε ότι έζησε 25 χρόνια στην Αθήνα, όπου διατηρούσε γυμναστήριο, από όπου επέστρεψε στην Κύπρο το 2009, «αφού έχασε τα πάντα στο χρηματιστήριο». Παρόλο που είναι εντελώς άπορος και «δεν έχει στον ήλιο μοίρα», όπως μας είπε, δεν πήρε ακόμα απάντηση στην αίτηση που έκανε πριν ένα σχεδόν χρόνο, για λήψη του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος από τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας, «για την κάρτα του κινητού του και για τα έξοδα τουλάχιστον που απαιτούνται για τα φάρμακα και τις επισκέψεις του στο νοσοκομείο στη Λευκωσία».

Στο μοναστήρι ακολουθεί την καθημερινή ζωή των μοναχών, όσον αφορά το πρωινό ξύπνημα και τον εκκλησιασμό, ενώ βοηθά και στην εξυπηρέτηση των επισκεπτών στην εκκλησία και γενικά στη Μονή. Μας είπε ότι του αρέσει να ψάλλει. «Είναι όμορφη η ψαλτική, όχι για να επιδεικνύεις τη φωνή σου, αλλά για να επικοινωνείς με τον Θεό. Εδώ παίρνω ψυχική δύναμη, νιώθω τη μετάνοια που αναζητεί κάθε χριστιανός και μου κάνει καλό η πνευματική καλλιέργεια».

Τι θέλει από τη ζωή του; «Να ζήσω με αξιοπρέπεια, να είμαι ελεύθερος άνθρωπος, να βρω μια εργασία, όχι βαριά ή χειρωνακτική, για να προσφέρω στην κοινωνία, στον εαυτό μου και στο παιδί μου».

Άστεγος, άνεργος και ανιθαγενής

Ο 19χρονος άστεγος, άνεργος και ανιθαγενής συμπολίτης μας, Ανδρέας Κωνσταντίνου, ή Zafer Sadrazam, που τα τελευταία χρόνια φιλοξενείται, διαδοχικά, στα σπίτια της Μαρίας Αντωνίου και της Μύριας Χριστοδούλου στο Πέρα Χωρίο Νήσου, έγραψε τα εξής σε επιστολή του, τον Φεβρουάριο 2014 δύο μέρες μετά που έκλεισε τα 18, προς τον Υπουργό Εσωτερικών, Σωκράτη Χάσικο, ζητώντας αυτό που δικαιούται, την κυπριακή ταυτότητα, ώστε να μπορέσει να βρει εργασία και να κτίσει τη ζωή του με αξιοπρέπεια:

«Το όνομά μου είναι Ανδρέας Κωνσταντίνου. Γεννήθηκα στην Πεντάγια, στις 18.2.1996. Η μαμά μου ήταν από την Τουρκία και ο πατέρας μου Τουρκοκύπριος. Το πιστοποιητικό γέννησής μου είναι τουρκικό, αλλά πιστοποιημένο από την Κυπριακή Δημοκρατία. Οι γονείς μου παντρεύτηκαν το 1990 στην Αγία Ειρήνη. Έχασα τη μητέρα μου πριν 3 χρόνια και είμαι στην ελεύθερη περιοχή της Κύπρου από 4 χρονών, εδώ και 14 χρόνια. Πήγα δημοτικό και γυμνάσιο στο Τσέρι και λόγω του θανάτου της μητέρας μου, κλονίστηκε η ζωή μας. Έχασα τη χρονιά στο γυμνάσιο και πήγα στο Κέντρο Παραγωγικότητας και το έχω τελειώσει. Θα συνέχιζα Τεχνική Σχολή, για να μάθω μια τέχνη, αλλά δεν έχω κυπριακή ταυτότητα, όσο και αν προσπάθησε ο πατέρας μου.

Σημειώστε πως το Γραφείο Ευημερίας, εδώ και 4-5 χρόνια, μας επιβλέπει και μας βοηθά να πληρώνουμε το ενοίκιο και μας δίνει κάποιο επίδομα για εμένα και για τα δύο μου αδέλφια, αφού ο πατέρας μου δεν είχε δουλειά. Τον Ιούνιο 2013 είχα φύγει από το σπίτι μου πάνω σε κάποια διαφωνία που είχα με τον πατέρα μου. Κάποια κυρία που ήξερα, η Μύρια Χριστοδούλου, με φιλοξενεί μέχρι σήμερα στο σπίτι της, όμως λόγω πολλών υποχρεώσεων που έχει δεν μπορεί να με τρέξει για ταυτότητα, σχολείο ή οδοντογιατρούς που χρειάζομαι, αφού έχω χάσει κάποια δόντια από κακή διατροφή και έχω άλλα τόσα χαλασμένα, που με κάνουν και υποφέρω.

Τους τελευταίους μήνες είναι στο πλάι μου η αδελφική φίλη της Μύριας, η κυρία Μαρία Αντωνίου, κάτοικος στον συνοικισμό Νήσου, που βρήκε έναν οδοντογιατρό, τον Γιώργο Γεωργίου, και μου παρέχει δωρεάν ιατρική υπηρεσία - μόνο για εμφυτεύματα, θα χρειαστώ οικονομική βοήθεια από το κράτος. Από το Επαρχιακό Γραφείο και από το Τμήμα Αρχείου Πληθυσμού μου είπαν ότι δεν μπορώ να έχω κυπριακή ταυτότητα, παρόλο που το 2008 βαπτίστηκα Ορθόδοξος Χριστιανός και εγώ και όλη η οικογένειά μου. Παρόλο που μεγάλωσα στις ελεύθερες περιοχές και είμαι λήπτης δημοσίου βοηθήματος από τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας, δεν έχω κυπριακή ταυτότητα.

Μου λένε να βρω δουλειά για να ζήσω. Αλλά πώς να βρω δουλειά χωρίς ταυτότητα; Πώς να προχωρήσω στη ζωή μου, χωρίς να ξέρω πώς να παρουσιαστώ κάπου; Πού να πάω; Τι πρέπει να κάνω; Σας θερμοπαρακαλώ, βοηθήστε με. Σας στέλνω όσα στοιχεία έχω για τη ζωή μου. Τις πικρές εμπειρίες απογοήτευσης που έχω, τις αφήνω για μένα. Από εσάς ζητώ βοήθεια και καθοδήγηση. Η κυρία Μαρία και η κυρία Μύρια με στήριξαν μέχρι τώρα, αλλά, οικονομικά, είναι και αυτές ανήμπορες. Με εκτίμηση, Ανδρέας Κωνσταντίνου».

Στον ενάμιση χρόνο που μεσολάβησε από τότε, η προσωπική και οικογενειακή κατάσταση του Ανδρέα επιδεινώθηκε ακόμα περισσότερο. Ο πατέρας του, που όπως μας είπε κακοποιούσε συχνά τη μητέρα του όσο αυτή ζούσε, εγκατέλειψε τον ίδιο και τα αδέλφια του στην Ποταμιά και στη συνέχεια συνελήφθη και παραδόθηκε στην «Αστυνομία» των κατεχομένων, κατηγορούμενος για τον φόνο της συζύγου του. Βρίσκεται τώρα στις τουρκοκυπριακές φυλακές, καταδικασμένος για το έγκλημα αυτό σε πολύχρονη φυλάκιση.

Στη φυλακή - στις ελεύθερες περιοχές - βρίσκεται και ο μεγαλύτερος, 23χρονος, αδελφός του Ανδρέα, καταδικασμένος για κλοπές. Ο μικρότερος αδελφός του, 12 χρόνων, ζει με τη γιαγιά του, στα κατεχόμενα. Ο ίδιος ο Ανδρέας μας είπε ότι παρόλο που η γιαγιά του και οι θείες του, αδελφές της μητέρας του, τον προσκαλούν να πάει να ζήσει κι αυτός μαζί τους, αρνείται, γιατί θέλει να παραμείνει στις ελεύθερες περιοχές. «Εδώ μεγάλωσα, εδώ πήγα σχολείο, εδώ θέλω να ζήσω», μας είπε.

«Ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου την κυρία Μαρία και την κυρία Μύρια και τις οικογένειές τους, τους συζύγους και τα παιδιά τους, που με βοήθησαν και με φιλοξενούν τα τελευταία χρόνια στα σπίτια τους, αλλά θέλω να φτιάξω τη δική μου ζωή και χωρίς ταυτότητα δεν μπορώ να το κάνω. Περιμένω ότι ο Υπουργός Εσωτερικών, Σωκράτης Χάσικος, θα υποστηρίξει το δικαίωμά μου αυτό».

Με τα αδέσποτα, σε άθλιες συνθήκες

Στη μέση του πουθενά, στην περιοχή Πάνω Δευτεράς, σε ένα μισοτελειωμένο μικρό σπίτι όπου δεν υπάρχει ηλεκτρική σύνδεση, ζει σε άθλιες συνθήκες η 67χρονη κυρία Ελευθερία, περιτριγυρισμένη από σκουπίδια και από ανεπιθύμητους γάτους και σκύλους, που αφήνουν στην αυλή της ασυνείδητοι περίοικοι. Παρά τα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει και την κακή οικονομική της κατάσταση, με μοναδικό της εισόδημα τη μικρή της σύνταξη, η γυναίκα προσπαθεί να φροντίσει και τα αδέσποτα ζώα.

Από το Κίνημα Οικολόγων, η Φρόσω Αποστολίδου, που τη βοηθά τα τελευταία χρόνια με την παροχή τροφίμων για την ίδια και για τα ζώα, μας είπε ότι απαιτείται, επειγόντως, επιδιόρθωση του σπιτιού, αντικατάσταση των πρόχειρων ξύλινων παραθύρων με αλουμινένια και τοποθέτηση πατώματος με πλακάκια. Το σπίτι χρειάζεται, επίσης, φωτοβολταϊκό σύστημα για παροχή ηλεκτρισμού με βάση την ηλιακή ενέργεια, αφού η μικρή γεννήτρια του σπιτιού παρέχει ηλεκτρισμό μόνο για μερικές ώρες το 24ωρο, με αποτέλεσμα η γυναίκα να ζει τις νύχτες στο σκοτάδι, να μην έχει θέρμανση τον χειμώνα, ούτε δροσιά το καλοκαίρι.

Το κοινοτικό συμβούλιο της περιοχής αλλά και τα αρμόδια κυβερνητικά τμήματα μπορούν, προφανώς, να επέμβουν εποικοδομητικά. Ο αριθμός λογαριασμού της κυρίας Ελευθερίας, για όσους θέλουν να βοηθήσουν, είναι στο Συνεργατικό Ταμιευτήριο Λευκωσίας, 3873109-0.