Αποκαλύπτουμε το νομοσχέδιογια εφάπαξ και σύνταξη των δημοσίων υπαλλήλων
Αρχίζει τη Δευτέρα στη Βουλή η μεγάλη συζήτηση επί των αναλογιστικών μειώσεων σε εφάπαξ και σύνταξη. Αποκαλύπτουμε το νομοσχέδιο

Δαιδαλώδες και εξαιρετικά πολύπλοκο είναι το τροποποιητικό νομοσχέδιο που απέστειλε χθες η Κυβέρνηση στη Βουλή, για τις αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού και καταβολής του εφάπαξ και των συντάξεων στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα.

Κυριότερο στοιχείο του νομοσχεδίου είναι ο ενοποιημένος πλέον πίνακας που αφορά στις αναλογιστικές μειώσεις σύνταξης και εφάπαξ, αναλόγως των χρόνων αφυπηρέτησης πριν από τη συμπλήρωση του εκ νόμου ορισθέντος υποχρεωτικού ορίου αφυπηρέτησης. Υπενθυμίζεται ότι το όριο πρόωρης σύνταξης ήταν τα 55 και μετά τις αλλαγές προστίθενται 6 μήνες κάθε έτος, για μεταβατική περίοδο 10 ετών, ώστε μέχρι το 2022 να φτάσει τα 60. Ομοίως και το όριο υποχρεωτικής αφυπηρέτησης, το οποίο ήταν στα 63 και σταδιακά θα ανέλθει στα 65.

Οι αναλογιστικές μειώσεις σε εφάπαξ και σύνταξη (δημοσίευση πίνακα δίπλα) κυμαίνονται:
- Για τη σύνταξη από 0% μέχρι 34%
- Για το εφάπαξ από 0% μέχρι 32,10%

Απαραίτητες διευκρινίσεις
Θα πρέπει να διευκρινιστεί με σαφήνεια ότι οι προαναφερθείσες αναλογιστικές μειώσεις αφορούν στα δικαιώματα που προσθέτει ο δημόσιος υπάλληλος από την 1η Ιανουαρίου του 2013, με την προϋπόθεση ότι μέχρι εκείνη την ημερομηνία είχε συμπληρώσει την ηλικία των 45 ετών.

Σε αντίθετη περίπτωση, που ο δημόσιος υπάλληλος δεν είχε συμπληρώσει τα 45 μέχρι την 1η Ιανουαρίου, τότε οι αναλογιστικές μειώσεις θα αφορούν στο σύνολο των δικαιωμάτων του.
Υπενθυμίζεται, περαιτέρω, ότι για το όποιο ποσό εφάπαξ προσθέτει στα δικαιώματά του ένας δημόσιος υπάλληλος από την 1η Ιανουαρίου και εντεύθεν, αυτό υπόκειται, με βάση τη νομοθεσία που έχει εγκριθεί το 2012, σε φορολόγηση με βάση τους κανονικούς συντελεστές φόρου εισοδήματος.

Μηνιαίο εφάπαξ
Το νομοσχέδιο προβλέπει και τη διαδικασία με την οποία ένας δημόσιος υπάλληλος θα μπορεί να μετατρέψει το δικαίωμα τού εφάπαξ (ισχύουν οι προϋποθέσεις των 45 ετών) σε ετήσιο σταθερό εισόδημα, το οποίο θα καταβάλλεται μηνιαίως.
Με βάση την κυβερνητική πρόταση, καθορίζονται ρητώς οι πρόσοδοι αναλόγως της ηλικίας πρόωρης αφυπηρέτησης, που αρχίζουν από το 19.29 και καταλήγουν στο 12.36 (πίνακας δίπλα)
Οι πρόσοδοι αφορούν στην εξής φόρμουλα καθορισμού του ετήσιου ποσού:

ΕΤΗΣΙΟ ΠΟΣΟ = ΠΟΣΟ ΦΟΡΟΛΟΓΗΤΕΟΥ ΕΦΑΠΑΞ / ΠΡΟΣΟΔΟΣ
Το ετήσιο ποσό θα διαιρείται διά δώδεκα και θα καταβάλλεται μηνιαίως. Όπως μας διευκρινίστηκε από το Γενικό Λογιστήριο, κάθε δημόσιος υπάλληλος κατά την αφυπηρέτησή του καλείται να συμπληρώσει μία φόρμα αμετάκλητης δήλωσης, με την οποία καλείται να αποφασίσει κατά πόσον:
- Θέλει το σύνολο του εφάπαξ του.
- Θέλει το 25% εφάπαξ και το υπόλοιπο σε ετήσιο εισόδημα.
- Θέλει το 50% εφάπαξ και το υπόλοιπο σε ετήσιο εισόδημα.
- Θέλει το 75% εφάπαξ και το υπόλοιπο σε ετήσιο εισόδημα.

Αντικίνητρο αφυπηρέτησης
Η «Σ» συνομίλησε με σωρεία βουλευτών αλλά και με αρμόδιους λειτουργούς του Γενικού Λογιστηρίου, ώστε να ξεκαθαρίσει κατά πόσον η κυβερνητική πρόταση δίνει κίνητρο ή αντικίνητρο για πρόωρες αφυπηρετήσεις. Κοινή είναι η αντίληψη όλων όσοι είδαν το νομοσχέδιο, ότι αυτό σε καμία περίπτωση δεν δίνει κίνητρα για πρόωρη αφυπηρέτηση. Αντίθετα μας υποδείχθηκε ότι, συνολικά βλέποντας τις πρόνοιές του, τότε αυτό ουσιαστικά κλείνει το παράθυρο για μαζικές πρόωρες αφυπηρετήσεις.

Μας υποδείχθηκε, δε, το παράδειγμα της μη απομείωσης του εφάπαξ μέσω της μετατροπής του σε ετήσιο εισόδημα. Το κίνητρο αυτό, ωστόσο, εξαλείφεται από το γεγονός ότι δεν θα μπορεί να μεταφερθεί ή κληρονομηθεί από την οικογένεια του δικαιούχου. Λαμβανομένου δε υπόψη ότι οι δόσεις υπολογίζονται να ολοκληρωθούν με βάση το προσδόκιμο ζωής (80 για άντρες - 83 για γυναίκες), τότε δύσκολα θα επιλεγεί αυτό από τον οποιονδήποτε, αφού σε περίπτωση θανάτου πριν από το προσδόκιμο ζωής, το υπόλοιπο ποσό που δεν καταβλήθηκε, διαγράφεται.

Ημερομηνίες καταβολής
Το νομοσχέδιο συνοδεύεται και από λεπτομερείς πίνακες καταβολής του εφάπαξ και της σύνταξης, αναλόγως της πρόωρης αφυπηρέτησης. Οι ηλικίες ορίζονται προοδευτικά με βάση την ηλικία αφυπηρέτησης και ως τέτοιες αποτελούν μεγάλη διαφοροποίηση από το δικαίωμα σε πρόωρη σύνταξη που σήμερα καταβάλλεται από τα 55 χρόνια του δικαιούχου.

Με βάση τους πίνακες ορισμού, η μικρότερη ηλικία κατά την οποία μπορεί να αρχίσει να καταβάλλεται σύνταξη είναι τα 55 χρόνια και 6 μήνες. Το αντίστοιχο δε για το εφάπαξ είναι τα 45 χρόνια και 6 μήνες.
Διευκρινίζεται ότι οι ηλικίες και κατηγορίες διαφοροποιούνται για τους αστυνομικούς. Επίσης σε ό,τι αφορά τους δικαστές, οι πλείστες πρόνοιες του βασικού νόμου δεν ισχύουν. Τέλος, ο νόμος θα έχει, όταν και εφόσον εγκριθεί από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, αναδρομική ισχύ από την πρώτη Ιανουαρίου του 2013.

Σύγκρουση με ΔΗΣΥ
ΟΛΑ τα προαναφερθέντα έχουν ως κύρια παράμετρο την πρόνοια του βασικού συνταξιοδοτικού νόμου του 1997, ο οποίος ορίζει ότι ένας δημόσιος υπάλληλος κέκτηται δικαιώματος σε σύνταξη και εφάπαξ μόνον εάν συμπληρώσει τα 45 του χρόνια και έχει προϋπηρεσία τουλάχιστον πέντε ετών.

Πρόνοια η οποία συγκρούεται με πρόταση νόμου, που κατέθεσε μόλις προ ημερών ο Πρόεδρος του ΔΗΣΥ, Αβέρωφ Νεοφύτου, με την οποία, μεταξύ άλλων, καταργεί το απαγορευτικό των 45 ετών και διατηρεί μόνο την προϋπόθεση της ελάχιστης προϋπηρεσίας πέντε ετών. Δηλαδή θα μπορεί κάποιος να αφυπηρετεί πρόωρα έστω και αν δεν έκλεισε τα 45 έτη, μη χάνοντας το δικαίωμα σε σύνταξη και εφάπαξ, ενώ σήμερα αν το πράξει, δεν θα δικαιούται παρά μόνο φιλοδώρημα που καθορίζεται με πολύ συγκεκριμένη φόρμουλα.

Είναι πάντως αξιοσημείωτο ότι στην πρόταση νόμου ο κύριος Νεοφύτου επισυνάπτει πίνακες για τη μετατροπή του εφάπαξ ποσού σε σταθερό ετήσιο εισόδημα, αλλά και για τις αναλογιστικές μειώσεις αναλόγως των χρόνων πρόωρης αφυπηρέτησης, οι οποίοι είναι ακριβώς οι ίδιοι με αυτούς της Κυβέρνησης.