ΜΗ ΣΥΓΚΡΙΣΙΜΑ ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΜΕ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ

Από τις αρχές του χρόνου οι τιμές στα καύσιμα αυξήθηκαν έως και δεκατέσσερα σεντ το λίτρο, πλησιάζοντας έτσι επικίνδυνα τις τιμές-ρεκόρ που καταγράφηκαν πέρσι και ξεπερνούσαν το 1,40 ευρώ το λίτρο

Από το 1,31 ευρώ το λίτρο που πληρώνουμε τη βενζίνη 95 οκτανίων τα 74 σεντ πηγαίνουν κατευθείαν σε φόρους (24,9 σεντ στον ΦΠΑ και 49 σεντ στον φόρο κατανάλωσης)

Την ανιούσα πήραν τις τελευταίες μέρες οι τιμές των καυσίμων, τόσο σε Κύπρο όσο και σε Ευρώπη. Μάλιστα, η αύξηση μέσα σε μόλις έξι βδομάδες ξεπερνά τα δέκα με δώδεκα σεντ το λίτρο, ενώ πλησιάζει επικίνδυνα τις τιμές-ρεκόρ που καταγράφηκαν προ εξαμηνίας, περίοδο κατά την οποία η βενζίνη και το πετρέλαιο κίνησης πωλούνταν έως και 1,46 ευρώ το λίτρο.

Σύμφωνα, πάντως, με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τα οποία εκδίδονται σε εβδομαδιαία βάση, οι τιμές στα πετρελαιοειδή στη χώρα μας είναι χαμηλότερες σε σχέση με τον μέσο όρο των χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά αρκετά υψηλές σε σχέση με κάποιες ευρωπαϊκές χώρες. Από τα ίδια στοιχεία, εξάλλου, διαφαίνεται πως σε όλες τις χώρες της ΕΕ τα καύσιμα θα μπορούσαν να πωλούνται σε πολύ χαμηλότερες τιμές απ’ ό,τι σήμερα, αφού οι φόροι κατανάλωσης και ο ΦΠΑ τις εκτοξεύουν.

Ειδικά σε ό,τι αφορά την Κύπρο, βάσει του τελευταίου εβδομαδιαίου δελτίου, η βενζίνη χωρίς φόρους θα πωλείτο 58,3 σεντ το λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης 61,2 σεντ το λίτρο. Δηλαδή, σχεδόν 60% φθηνότερα απ’ ό,τι σήμερα.

Αν και είναι επίφοβο έως και λανθασμένο να γίνονται συγκρίσεις των τιμών καυσίμων σε σχέση με άλλες χώρες, εντούτοις, η καταγραφή μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό εργαλείο για διεξοδική μελέτη και σκέψη. Προτού, ωστόσο, μελετήσουμε τις τιμές ανά κράτος της ΕΕ, θα ήταν καλό να επισημάνουμε τις ιδιαιτερότητες της Κύπρου. Κατ' αρχάς, πρέπει να τονιστεί πως από το 2004, έτος ένταξης της χώρας μας στην ΕΕ, οι τιμές των πετρελαιοειδών είναι ελεύθερες και δεν καθορίζονται από το κράτος.

Επίσης, η Κύπρος δεν εισάγει αργό πετρέλαιο αλλά έτοιμα πετρελαιοειδή (διυλισμένα προϊόντα) όπως βενζίνη, πετρέλαιο κίνησης και πετρέλαιο θέρμανσης. Ουσιαστικά η εγχώρια ζήτηση καλύπτεται εξ ολοκλήρου μέσω εισαγωγής έτοιμων διυλισμένων προϊόντων. Για την τιμολόγηση των έτοιμων διυλισμένων προϊόντων που εισάγονται στην Κύπρο χρησιμοποιείται ο ημερήσιος δείκτης Platt’s Basis Italy για κάθε είδος καυσίμου. Τονίζεται δε ότι το κάθε καύσιμο έχει τη δική του διακύμανση.

Ως εκ τούτου, οι λιανικές τιμές των πετρελαιοειδών στην Κύπρο επηρεάζονται από σημαντικό αριθμό παραγόντων, όπως η τιμή εισαγωγής των προϊόντων, τα αποθέματα που διατηρούν οι εταιρείες πετρελαιοειδών κατά τη χρονική στιγμή εισαγωγής των καυσίμων, η συναλλαγματική ισοτιμία του δολαρίου έναντι του ευρώ και οι φόροι που επιβάλλονται από το κράτος.

Οι τιμές και οι φόροι

Σύμφωνα, πάντως, με το τελευταίο εβδομαδιαίο δελτίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που δημοσιεύτηκε στις 11 Μαΐου, στο οποίο δεν καταγράφονται οι τελευταίες αυξήσεις στα καύσιμα, η βενζίνη πωλείτο στην Κύπρο προς 1,307 ευρώ το λίτρο, σε σχέση με 1,478 ευρώ το λίτρο που πωλείτο κατά μέσο όρο στις χώρες-μέλη της ΕΕ και 1,49 ευρώ το λίτρο που πωλείτο κατά μέσο όρο στις χώρες μέλη της Ευρωζώνης.

Επίσης, το πετρέλαιο κίνησης διατίθετο προς 1,296 ευρώ το λίτρο σε σχέση με 1,314 ευρώ των 28 της ΕΕ και 1,276 των 19 της Ευρωζώνης. Βάσει των στοιχείων αυτών, η φθηνότερη βενζίνη πωλείτο στη Βουλγαρία προς 1,163 ευρώ το λίτρο, ενώ η ακριβότερη στην Ολλανδία προς 1,648 ευρώ το λίτρο. Το φθηνότερο πετρέλαιο κίνησης πωλείτο προς 1,091 ευρώ το λίτρο στο Λουξεμβούργο και το ακριβότερο προς 1,675 ευρώ το λίτρο στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Εξάλλου, από πίνακα τον οποίο παρουσιάζουμε φαίνονται και οι φόροι που επιβάλλονται στα καύσιμα ανά χώρα. Από τα στοιχεία καταδεικνύεται πως τους υψηλότερους φόρους πληρώνουν οι Ολλανδοί, ενώ ακολουθεί το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιταλία. Στην πέμπτη θέση εμφανίζεται η Ελλάδα, με τον φόρο κατανάλωσης να ανέρχεται στα 68 σεντ ανά λίτρο και με φέσι ΦΠΑ 23%, ενώ η Κύπρος είναι στη 17η θέση, με τον φόρο κατανάλωσης να ανέρχεται στα 49 σεντ ανά λίτρο και τον ΦΠΑ στο 19%. Ο μέσος όρος του φόρου κατανάλωσης στην ΕΕ ανέρχεται στα 52 σεντ, χωρίς να καταγράφεται, ωστόσο, ο μέσος όρος του ΦΠΑ.

Οι αυξήσεις από τις αρχές του χρόνου

Αξίζει, πάντως, να αναφερθεί πως στην Κύπρο από τις αρχές του τρέχοντος έτους μέχρι σήμερα οι τιμές των καυσίμων αυξήθηκαν έως και δεκατέσσερα σεντ το λίτρο. Αναλυτικότερα, η βενζίνη 95 οκτανίων από 1,169 ευρώ το λίτρο που πωλείτο στις αρχές Ιανουαρίου σήμερα πωλείται προς 1,31 ευρώ το λίτρο, η βενζίνη 98 οκτανίων πωλείται 1,342 ευρώ το λίτρο σε σχέση με 1,204 ευρώ το λίτρο τον Ιανουάριο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης 1,297 ευρώ το λίτρο σε σχέση με 1,21 ευρώ.

Βάσει δε έρευνας, που βασίστηκε σε στοιχεία της Υπηρεσίας Ανταγωνισμού και Προστασίας του Καταναλωτή, οι σημερινές τιμές των καυσίμων είναι ελαφρώς μειωμένες σε σχέση με τον Μάιο του 2014, του 2013 και του 2012, αλλά αυξημένες σε σχέση με τον Μάιο του 2011.

ΦΟΡΟΙ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΣΤΗΝ Ε.Ε.
Χώρα ΕΦΚ* ΦΠΑ

Ολλανδία 0,774 21%
Ην. Βασίλειο 0,743 20%
Ιταλία 0,728 22%
Ελλάδα 0,679 23%
Γερμανία 0,654 19%
Γαλλία 0,63 20%
Φινλανδία 0,623 24%
Πορτογαλία 0,617 23%
Βέλγιο 0,615 21%
Δανία 0,614 25%
Σλοβενία 0,61 22%
Ιρλανδία 0,607 23%
Σουηδία 0,59 25%
Σλοβακία 0,57 20%
Μάλτα 0,509 18%
Αυστρία 0,493 20%
Κύπρος 0,489 19%
Κροατία 0,476 25%
Λουξεμβούργο 0,462 17%
Ισπανία 0,461 21%
Ρουμανία 0,454 24%
Τσεχία 0,453 21%
Λιθουανία 0,434 21%
Λετονία 0,423 21%
Εσθονία 0,422 20%
Πολωνία 0,39 23%
Ουγγαρία 0,382 27%
Βουλγαρία 0,363 20%

MO ΕΕ-28 0,52 ---

* ΕΦΚ: Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης