Κατατέθηκαν χθες τα προσχέδια για αυτονόμηση νοσηλευτηρίων και ΓεΣΥ
Όλοι οι εμπλεκόμενοι έχουν στη διάθεσή τους τρεις βδομάδες για να τοποθετηθούν επί των προσχεδίων, πριν αυτά λάβουν την τελική τους μορφή και προωθηθούν στη Βουλή

Με σημαντική καθυστέρηση και με τον κίνδυνο το Κοινοβούλιο να βρεθεί γι' άλλη μια φορά με το πιστόλι στον κρόταφο, προκειμένου να μελετήσει, συζητήσει και ψηφίσει τα νομοσχέδια που αφορούν στον τομέα της υγείας, το αρμόδιο Υπουργείο έδωσε χθες στη δημοσιότητα τα προσχέδια δυο σημαντικών νομοσχεδίων, τα οποία ειρήσθω εν παρόδω θα έπρεπε ήδη να είχαν τεθεί ενώπιον της Βουλής. Πρόκειται για τα νομοσχέδια μέσω των οποίων προωθείται η οριστική (;) εφαρμογή του Γενικού Συστήματος Υγείας (ΓεΣΥ), καθώς επίσης και η αυτονόμηση των δημοσίων νοσηλευτηρίων μέσω της ίδρυσης Οργανισμών Γενικών Νοσοκομείων.

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του Υπουργείου Υγείας, οι εμπλεκόμενοι φορείς (κόμματα, συντεχνίες, οργανισμοί) θα έχουν την ευκαιρία να καταθέσουν εντός των επόμενων τριών εβδομάδων γραπτώς τα σχόλια και απόψεις τους επί των προσχεδίων, ούτως ώστε να καταστεί εφικτή η όσον το δυνατόν μεγαλύτερη συναίνεση και τα νομοσχέδια να λάβουν την τελική τους μορφή, για να σταλούν στη Βουλή προς ψήφιση. Αυτό, ουσιαστικά, συνεπάγεται νέο κύκλο εισηγήσεων και ενδεχομένως και αντιπαραθέσεων ανάμεσα στα εμπλεκόμενα μέρη, και πιθανότατα περαιτέρω καθυστέρηση στην κατάθεση, συζήτηση και ψήφιση των τελικών νομοσχεδίων από το Κοινοβούλιο.

Έπεσε έξω ο Πατσαλής
Με βάση την εικόνα μέχρι σήμερα, θεωρείται απίθανη η κατάθεση των εν λόγω νομοσχεδίων πριν από το τέλος του χρόνου ακόμη και αρχές του επόμενου έτους, κάτι που σημαίνει πως ίσως αυτά φτάσουν στη Βουλή μέσα με τέλη Ιανουαρίου. Αυτό, ωστόσο, ισοδυναμεί με πλήρη αποτυχία της Κυβέρνησης και του Υπουργείου Υγείας, ειδικότερα, να τηρήσουν τα χρονοδιαγράμματα που οι ίδιοι έθεσαν, κατόπιν συμφωνίας και με την Τρόικα. Ενδεικτικά υπενθυμίζουμε πως μετά από πολύμηνη συζήτηση με τους διεθνείς δανειστές, μας δόθηκε τελική παράταση για ψήφιση των νομοσχεδίων μέχρι το τέλος του χρόνου. Μάλιστα, ο Υπουργός Υγείας τον περασμένο Ιούνιο, ανακοινώνοντας τον οδικό χάρτη για τον εκσυγχρονισμό της υγείας, είχε αναφερθεί στις πιο κάτω χρονικές περιόδους:

- Νοε. 2014: Έγκριση όλων των απαιτούμενων νομοθεσιών και τροποποιήσεων νομοθεσίας από τη Βουλή, αναφορικά με την αυτονόμηση και αναδιοργάνωση των δημοσίων νοσηλευτηρίων/ιατρικών κέντρων.
- Δεκ. 2014: Ολοκλήρωση σκιώδους προϋπολογισμού για όλες τις εξωνοσοκομειακές δραστηριότητες.
- Δεκ. 2014: Έγκριση όλων των απαιτούμενων νομοθεσιών και τροποποιήσεων νομοθεσίας από τη Βουλή αναφορικά με την εφαρμογή του ΓεΣΥ, συμπεριλαμβανομένου του ρόλου και αρμοδιοτήτων του ΟΑΥ.
- Δεκ. 2014: Έγκριση από το Υπουργικό Συμβούλιο εφεδρικών μέτρων, τα οποία θα διασφαλίζουν τη συγκράτηση των δημόσιων δαπανών για την υγεία.
- Ιουν. 2015: Ολοκλήρωση αυτονόμησης/αναδιοργάνωσης δημόσιων νοσηλευτηρίων.
- Ιουλ. 2015: Φάση 1 Εφαρμογής ΓεΣΥ.
- Ιαν. 2016: Φάση 2 Εφαρμογής ΓεΣΥ.
- Ιουλ. 2016: Φάση 3 Πλήρης Εφαρμογή ΓεΣΥ.

Δεν προλαβαίνουμε
Συνεπώς, εάν κάποιος εκτιμήσει την κατάσταση όπως διαμορφώνεται σήμερα, εύκολα μπορεί να καταλήξει στο συμπέρασμα πως ολόκληρος ο προγραμματισμός της Κυβέρνησης κινδυνεύει με κατάρρευση, αφού δεν έχει ετοιμάσει καν τα τελικά νομοσχέδια τόσο για την αυτονόμηση των δημοσίων νοσηλευτηρίων όσο και για την καθολική εφαρμογή του ΓεΣΥ. Μάλιστα, όπως φαίνεται και από τα πιο πάνω ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα, που επαναλαμβάνουμε η Κυβέρνηση συμφώνησε με την Τρόικα, για να προχωρήσει η εφαρμογή του ΓεΣΥ θα πρέπει πρώτα και κύρια να ολοκληρωθεί η αυτονόμηση των δημοσίων νοσηλευτηρίων.

Αυτό, βέβαια, είναι και κάτι που τονίζεται σε επίσημο έγγραφο-ανακοίνωση του Υπουργείου Υγείας τον περασμένο Ιούνιο. «Η αυτονόμηση των δημοσίων νοσηλευτηρίων και ιατρικών κέντρων εντάσσεται στις νέες πρόνοιες του Μνημονίου και στις άμεσες ενέργειες που δρομολογούνται από το Υπουργείο Υγείας, με στόχο τη μετεξέλιξή τους σε αυτόνομες οντότητες, με νομική, οικονομική, διοικητική και επιστημονική ανεξαρτησία. Στόχος είναι η ολοκλήρωση των ενεργειών που απαιτούνται γι' αυτόν τον πυλώνα των δράσεων, πριν από την πρώτη φάση λειτουργίας του ΓεΣΥ (μέσα του 2015)», τονιζόταν χαρακτηριστικά.

Έγινε μάχη των μαχών
Ανεξαρτήτως των πιο πάνω, θα ήταν παράλειψη να μην αναφερόταν πως για να καταλήξει το Υπουργείο Υγείας στα δυο προσχέδια για την αυτονόμηση και το ΓεΣΥ, προηγήθηκε μια μεγάλη μάχη ανάμεσα στα εμπλεκόμενα μέρη και αν κάποιος λάβει υπ' όψιν του τις δημόσιες, πλέον, τοποθετήσεις των κομμάτων, κατά τη συζήτηση των προσχεδίων αυτών θα δοθεί άλλη μια μεγάλη μάχη. Μια μάχη η οποία θα κορυφωθεί, όταν τα προσχέδια λάβουν την τελική τους μορφή, σταλούν στη Νομική Υπηρεσία για νομοτεχνικό έλεγχο, εγκριθούν από το Υπουργικό Συμβούλιο και προωθηθούν στη Βουλή για συζήτηση και ψήφιση.

Δεν αποκλείεται, μάλιστα, και το ενδεχόμενο απόρριψής τους, εάν δεν ικανοποιηθούν και δεν απαντηθούν όλες οι ανησυχίες της πλειοψηφίας των κοινοβουλευτικών κομμάτων, τα οποία έχουν κατά καιρούς ξεκαθαρίσει τη στάση που θα τηρήσουν. Εκτός αυτών, δεν αποκλείεται να ταραχθούν περαιτέρω τα ήδη θολά νερά, όταν και εφόσον κατατεθεί η μελέτη σε σχέση με τα οφέλη του μονοασφαλιστικού και του πολυασφαλιστικού συστήματος υγείας.

Τα νομοσχέδια και ο στόχος τους
Σύμφωνα με το πρώτο προσχέδιο, το ΓεΣΥ θα καλύπτει χωρίς διακρίσεις όλους όσοι διαμένουν μόνιμα στην Κύπρο ανεξαρτήτως ηλικίας, οικονομικής κατάστασης και ιατρικού ιστορικού. Θα παρέχεται, δηλαδή, απρόσκοπτη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας που περιλαμβάνουν την πρόληψη, την περίθαλψη, τη διάγνωση, τα φάρμακα, τη θεραπεία και την αποκατάσταση. Επιπλέον μέσα από το ΓεΣΥ, ο κάθε δικαιούχος έχει το δικαίωμα ελεύθερης επιλογής ιατρού ή νοσηλευτηρίου, είτε από τον κρατικό είτε από τον ιδιωτικό τομέα. Παράλληλα, ο κάθε δικαιούχος θα συνεισφέρει στη βάση των εισοδημάτων του, γεγονός το οποίο συνεπάγεται μικρότερες συνεισφορές για τα χαμηλά αμειβόμενα στρώματα του πληθυσμού και μη συνεισφορά για τους ανέργους και τα παιδιά.

Η αυτονόμηση
Σε σχέση με το δεύτερο Προσχέδιο Νομοσχεδίου, που αφορά στην αυτονόμηση των δημόσιων νοσοκομείων και τη μετατροπή τους σε κρατικούς οργανισμούς, μέσω αυτού θα καταβληθεί προσπάθεια ούτως ώστε να γίνουν πιο λειτουργικοί και ευέλικτοι. Ειδικότερα, μέσα από το προσχέδιο του Νομοσχεδίου προβλέπεται η δημιουργία πέντε (5) αυτόνομων Οργανισμών, ένα ανά επαρχία, κάτω από τους οποίους εντάσσονται τα νοσοκομεία και τα κέντρα πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας της κάθε επαρχίας. Σημειώνεται πως με την αυτονόμηση, τα δημόσια νοσηλευτήρια αποκτούν νομική, διοικητική, οικονομική και επιστημονική αυτονομία, καθίστανται πιο λειτουργικά και αποδοτικά, και εμπλουτίζονται με μηχανισμούς, οι οποίοι διασφαλίζουν την παροχή ποιοτικής περίθαλψης στους ασθενείς.

Εκτός προσχεδίων τα εργασιακά
Στο προσχέδιο για την αυτονόμηση των δημοσίων νοσοκομείων δεν περιλαμβάνονται τα άρθρα που αφορούν στα εργασιακά θέματα. Όπως αναφέρεται από το Υπουργείο Υγείας, «τα θέματα αυτά οι εκπρόσωποι των ίδιων των εργαζομένων θα τα συζητήσουν ξεχωριστά, στη Μικτή Επιτροπή Προσωπικού και στη Μικτή Εργασιακή Επιτροπή, όπως προβλέπει η επίσημη διαδικασία». Η συζήτηση, τονίζεται στην ανακοίνωση, αναμένεται να ξεκινήσει τάχιστα, ενώ η εν λόγω απόφαση λήφθηκε από το Υπουργείο Υγείας, με την υποστήριξη των επίσημα εκλελεγμένων σωμάτων των εργαζομένων στα δημόσια νοσηλευτήρια.

Ακρογωνιαίος λίθος
Το Υπουργείο Υγείας, σύμφωνα και με την ανακοίνωσή του, «μέσω των δύο αυτών κειμένων, καταθέτει προτάσεις που κτίστηκαν με γνώμονα το όφελος του πολίτη, όφελος που θα επέλθει μέσα από ένα σύγχρονο σύστημα λειτουργικό και αποτελεσματικό, και μέσα από προτάσεις που διασφαλίζουν την ωφέλιμη μεταρρύθμιση του συστήματος υγείας και επικεντρώνονται στο όφελος προς τον ασθενή και την οικογένειά του». Από το Υπουργείο Υγείας αναφέρεται δε, ότι τα εν λόγω Προσχέδια Νομοσχεδίων αποτελούν «τον ακρογωνιαίο λίθο για τις μεταρρυθμιστικές αλλαγές, που χρειάζεται η χώρα μας στον τομέα της υγείας».