Πάνε Βουλή τα νομοσχέδια για έγκριση έως το τέλος Νοεμβρίου
Δημιουργούνται έξι νέοι οργανισμοί δημοσίου δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται τα δημόσια νοσηλευτήρια των πόλεων, όπως και του Μακάρειου Νοσοκομείου

Τα δυο βασικά νομοσχέδια για τη μεταρρύθμιση του συστήματος υγείας ενέκρινε χθες το Υπουργικό Συμβούλιο. Το πρώτο αφορά την εφαρμογή του ΓΕΣΥ και το δεύτερο την αυτονόμηση των νοσηλευτηρίων. Βάσει της νομοθεσίας δημιουργούνται έξι νέοι οργανισμοί δημοσίου δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται τα δημόσια νοσηλευτήρια των πόλεων, περιλαμβανόμενου και του Μακάρειου Νοσοκομείου. Λεπτομέρειες για τις αποφάσεις αναλύονται στις επόμενες παραγράφούς. Σημειώνεται, πάντως, πως τα δυο νομοσχέδια θα πρέπει να οδηγηθούν στη Βουλή και να εγκριθούν πριν από τις 30 Νοεμβρίου, κάτι το οποίο αποτελεί μνημονιακή υποχρέωση.

Οι βασικές αρχές της αυτονόμησης
Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, το Υπουργείο Υγείας, μετά από μελέτη του θέματος και επίπονες διαβουλεύσεις, κρίνει ότι το εφικτό μοντέλο αυτονόμησης είναι αυτό που θα προβλέπει για την ίδρυση Οργανισμών Δημοσίου Δικαίου, τους οποίους θα αποτελούν τα ίδια τα Δημόσια Νοσηλευτήρια με τις εξής ονομασίες: (α) Γενικό Νοσοκομείο Επαρχίας Λευκωσίας, (β) Γενικό Νοσοκομείο Επαρχίας Λεμεσού, (γ) Γενικό Νοσοκομείο Επαρχίας Λάρνακας, (δ) Γενικό Νοσοκομείο Επαρχίας Αμμοχώστου, (ε) Γενικό Νοσοκομείο Επαρχίας Πάφου και (στ) Νοσοκομείο Μητέρας και Παιδιού Αρχ. Μακάριος ΙΙΙ. Στα πιο πάνω Νοσοκομεία Επαρχιών θα υπάγονται τα αστικά και αγροτικά Υγειονομικά Κέντρα των αντίστοιχων επαρχιών. Επιπλέον, στους Οργανισμούς του Γενικού Νοσοκομείου Επαρχίας Λεμεσού και Γενικού Νοσοκομείου Επαρχίας Πάφου θα υπάγονται τα Νοσοκομεία Κυπερούντας και Πόλεως Χρυσοχούς αντίστοιχα.

Πώς θα διοικούνται
Βάσει των όσων αναφέρονται, οι Οργανισμοί θα διοικούνται από Διοικητικά Συμβούλια με ισχυρή αντιπροσώπευση της Κυβέρνησης. Τα Συμβούλια θα διορίζονται εντός τριών μηνών από την έναρξη της νέας διακυβέρνησης από το Υπουργικό Συμβούλιο για πενταετή θητεία, η οποία θα λήγει μέχρι και τρεις μήνες με το πέρας της διακυβέρνησης, με δυνατότητα επαναδιορισμού των μελών του μετά τη λήξη της θητείας τους γι' ακόμη μια θητεία. Οι σκοποί και οι αρμοδιότητές τους θα καθορίζονται από τον νόμο. Επίσης, του επιστημονικού έργου κάθε Οργανισμού θα επιλαμβάνεται Επιστημονικό Συμβούλιο, του οποίου θα προεδρεύει ο εκάστοτε Γενικός Εκτελεστικός Διευθυντής του κάθε νοσοκομείου και σε αυτό θα συμμετέχουν ως μέλη οι Διευθυντές των Τμημάτων/Κλινικών.

Επιπρόσθετα, διεθνής επιστημονική Επιτροπή θα υποστηρίζει συμβουλευτικά το Διοικητικό Συμβούλιο και το Επιστημονικό Συμβούλιο για θέματα επιστημονικής πολιτικής και επιστημονικά θέματα αντίστοιχα. Σε ό,τι αφορά την ευθύνη της εφαρμογής των αποφάσεων των ΔΣ, τονίζεται πως αυτήν την ευθύνη θα έχουν οι Γενικός Εκτελεστικός Διευθυντής και Αναπληρωτής ΓΕΔ του κάθε Οργανισμού, οι οποίοι θα διορίζονται από το οικείο ΔΣ μετά από διεθνή προκήρυξη της θέσης, στη βάση συγκεκριμένου Σχεδίου Υπηρεσίας με σύμβαση ιδιωτικού δικαίου πενταετούς διάρκειας.

Το υφιστάμενο προσωπικό
Όσον αφορά στο ήδη υπάρχον προσωπικό, πρόθεση του Υπουργείου Υγείας είναι:
1. Οι ασκούντες καθήκοντα Διευθυντών των νοσηλευτηρίων κατά την εφαρμογή του νόμου Πρώτοι Ιατρικοί Λειτουργοί συνεχίσουν να κατέχουν τη θέση τους μέχρι και τα πρώτα δύο χρόνια λειτουργίας των Οργανισμών.

2. Το υφιστάμενο προσωπικό, που είναι δημόσιοι υπάλληλοι, με την ίδρυση των Οργανισμών, αν το επιθυμούν, μπορούν να μεταφερθούν σε θέσεις (νέα σχέδια υπηρεσίας) που θα δημιουργηθούν για τον σκοπό αυτό με σχετικούς Κανονισμούς που θα εκδώσει το Υπουργικό Συμβούλιο και θα εγκριθούν από τη Βουλή των Αντιπροσώπων.

3. Το υφιστάμενο προσωπικό που εντάσσονται σε άλλες κατηγορίες προσωπικού με την ίδρυση των Οργανισμών, δύνανται να μεταφερθούν σε θέσεις (νέα σχέδια υπηρεσίας) που θα δημιουργηθούν για τον σκοπό αυτό με σχετικούς Κανονισμούς που θα εκδώσει το Υπουργικό Συμβούλιο και θα εγκριθούν από τη Βουλή των Αντιπροσώπων.

4. Η μονιμότητα και η αντιμισθία των δημοσίων υπαλλήλων δεν θα μεταβληθούν δυσμενώς.

5. Η υπηρεσία των δημοσίων υπαλλήλων που θα μεταφερθούν στους Οργανισμούς αναγνωρίζεται και κατοχυρώνεται για όλους τους σκοπούς, περιλαμβανομένων και των συνταξιοδοτικών ωφελημάτων.

6. Οι δημόσιοι υπάλληλοι υπόκεινται σε μετακίνηση/τοποθέτηση σε θέση που αποφασίζεται από τον οικείο Οργανισμό και υπάγονται στην εποπτεία του.

Πώς θα λειτουργούν
Σε σχέση με τον τρόπο λειτουργίας των νοσοκομείων υπό καθεστώς αυτονόμησης:
· Οι νέοι οργανισμοί θα αναδιοργανωθούν με νέα οργανογράμματα, έτσι ώστε να αναβαθμισθούν και να αποκτήσουν δομές που απαιτούνται σε καθεστώς αυτονομίας.

· Οι νέες θέσεις εργασίας θα πληρούνται με συμβόλαια, οι όροι των οποίων θα καθοριστούν με Κανονισμούς των Οργανισμών. Τις θέσεις αυτές θα μπορεί να διεκδικήσει και το υφιστάμενο προσωπικό.

· Κάθε οργανική θέση που κατέχει δημόσιος υπάλληλος που υπηρετεί σε νοσοκομείο ή ιατρικό κέντρο και η οποία θα κενούται, θα αντικαθίσταται με ανάλογη θέση με νέο συμβόλαιο, υπό όρους και διαδικασίες που θα καθοριστούν με Κανονισμούς. Σε βάθος χρόνου οι οργανισμοί δεν θα έχουν θέσεις που πληρούνται από δημοσίους υπαλλήλους.

· Οι Οργανισμοί θα έχουν την ευθύνη αυτόνομης εξασφάλισης και διαχείρισης των εσόδων και εξόδων τους, και θα υποβάλλουν στο Υπουργικό Συμβούλιο ετήσιους προϋπολογισμούς προς έγκριση για το επόμενο έτος.

· Κατά τα πρώτα τρία έτη από την έναρξη της λειτουργίας των αυτόνομων Οργανισμών, τυχόν ελλείμματα στον προϋπολογισμό των Οργανισμών θα καλύπτονται από τον κρατικό προϋπολογισμό. Κατά τον τρίτο χρόνο τα οικονομικά των οργανισμών θα επαναξιολογηθούν.

· Απολογισμός εσόδων και εξόδων των Οργανισμών ελέγχεται από τον Γενικό Ελεγκτή της Δημοκρατίας, ο οποίος υποβάλλει τους ελεγμένους λογαριασμούς μαζί με σχετική έκθεση στο Συμβούλιο κάθε Οργανισμού και στον Υπουργό Υγείας.

· Την ευθύνη διενέργειας εσωτερικού ελέγχου σε κάθε Οργανισμό έχει αρμόδια επιτροπή σε συνεργασία με εξωτερικό ελεγκτικό οίκο, τις αρμοδιότητες της οποίας θα καθορίζει το οικείο ΔΣ.

Αρχίζει δημόσιος διάλογος
Σύμφωνα με όσα αναφέρει η ανακοίνωση, τα πιο πάνω αποτελούν βασικές αρχές για να αρχίσει δημόσιος διάλογος με όλες τις αρμόδιες εμπλεκόμενες συνδικαλιστικές οργανώσεις και εμπλεκόμενους φορείς και εταίρους, για οποιεσδήποτε ρυθμίσεις ενδέχεται να επηρεάζουν τα μέλη τους. Ακολούθως, το Υπουργείο Υγείας θα συντάξει σχετικό νομοσχέδιο σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία της Δημοκρατίας, το οποίο θα κατατεθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο τον Οκτώβριο για έγκριση και ακολούθως στη Βουλή. Ο Υπουργός Υγείας κατέστησε σαφές ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι με την ίδρυση των οργανισμών μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν ως δημόσιοι υπάλληλοι.

Τι προβλέπει το Γενικό Σχέδιο Υγείας
ΣΕ σχέση με τις βασικές αρχές του ΓΕΣΥ, το σχέδιο θα προβλέπει την παροχή ασφάλισης υγείας για τους πολίτες και τους λοιπούς διαμένοντες στην Κυπριακή Δημοκρατία. Η εφαρμογή του ΓεΣΥ θα γίνει μέσω ενός κρατικού φορέα ασφάλισης υγείας, του Οργανισμού Ασφάλισης Υγείας. Οι βασικές αρχές του ΓΕΣΥ προβλέπουν:

· Την εξασφάλιση καθολικότητας του συστήματος και υποχρεωτική κάλυψη όλου του πληθυσμού που έχει τη μόνιμή του κατοικία στην Κύπρο.
· Χρηματοδότηση του συστήματος μέσω συνεισφοράς από μισθωτούς, εργοδότες, αυτοεργοδοτούμενους, συνταξιούχους, εισοδηματίες, αξιωματούχους και το Κράτος.
· Δίκαιη κατανομή του κόστους και κοινωνική αλληλεγγύη.
· Δικαίωμα ελεύθερης επιλογής του παρόχου υπηρεσιών φροντίδας υγείας και δημιουργία συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού ανάμεσα στους παροχείς υπηρεσιών φροντίδας υγείας.
· Υιοθέτηση του θεσμού του Προσωπικού Ιατρού ως πύλης εισόδου στο σύστημα και ως βασικού εργαλείου συγκράτησης συνολικών δαπανών του συστήματος. Μέσω του Προσωπικού Ιατρού θα γίνεται παραπομπή στους λοιπούς παρόχους υπηρεσιών φροντίδας υγείας.
· Το Υπουργείο Υγείας αναλαμβάνει την ευθύνη της χάραξης της σχετικής στρατηγικής και πολιτικής, της παρακολούθησης, του ελέγχου, της εποπτείας και της ρύθμισης του ΓεΣΥ.
· Ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας θα είναι ο κρατικός ασφαλιστικός οργανισμός υγείας που θα παρέχει κρατική ασφάλιση υγείας στο πλαίσιο του ΓεΣΥ.
· Τα ποσοστά καταβολής εισφορών από τις διάφορες κατηγορίες δικαιούχων καθορίζονται με Κανονισμούς. Οι διαδικασίες είσπραξης, καταβολής και παρακράτησης των εισφορών θα ρυθμίζονται με Κανονισμούς.
· Η αμοιβή και τα εισοδήματα των Προσωπικών Ιατρών και των ειδικών ιατρών καθώς και των λοιπών παροχέων υγείας καθορίζονται με Κανονισμούς, αφού προηγηθούν διαβουλεύσεις, τις οποίες θα συντονίζει το Υπουργείο Υγείας και στις οποίες θα συμμετέχει ο ΟΑΥ και ο Παγκύπριος Ιατρικός Σύλλογος (ΠΙΣ).

«Προχωρούμε αποφασιστικά»
ΣΕ δηλώσεις του μετά το πέρας του Υπουργικού Συμβουλίου, ο Υπουργός Υγείας Φίλιππος Πατσαλής δήλωσε: «Προχωρούμε αποφασιστικά σε μεταρρύθμιση ολόκληρου του συστήματος υγείας της χώρας μας. Το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε τις βασικές αρχές για την ανάπτυξη των νομοσχεδίων του Γενικού Σχεδίου Υγείας (ΓεΣΥ), και της αυτονόμησης των δημόσιων νοσηλευτηρίων. Επί των βασικών αυτών αρχών, ξεκινά από σήμερα δημόσιος διάλογος με όλες τις αρμόδιες εμπλεκόμενες συνδικαλιστικές οργανώσεις και εμπλεκομένους φορείς και εταίρους, ο οποίος αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός Οκτωβρίου και ως αποτέλεσμα θα έχει να αναπτυχθούν τα δύο αυτά νομοσχέδια. Τα νομοσχέδια θα κατατεθούν περί το τέλος Οκτωβρίου στη Βουλή των Αντιπροσώπων και αναμένεται να εγκριθούν στο τέλος Νοεμβρίου, αφού αποτελούν και μνημονιακές υποχρεώσεις».