Δύο χρήστες κινδύνευσαν να πεθάνουν από τις μολύνσεις των ενέσεων

Σοκαριστική εξομολόγηση του Αντώνη και του Γιώργου στη «Σ», που αποκαλύπτουν τον αγώνα τους για απεξάρτηση

ΣΤΟΙΧΕΙΑ του ΕΚΤΕΠΝ, αποδεικνύουν ότι λόγω της χρήσης των υποκατάστατων φαρμάκων, μειώθηκε κατά 80% η χρήση ηρωίνης στην Κύπρο!

Ο Αντώνης με υποδέχτηκε στο δροσερό δωμάτιό του σε παραλιακή περιοχή της Λάρνακας, με εντυπωσιακό πνεύμα φιλοξενίας και με καλή διάθεση, θα έλεγα, σε σχέση με τις προσωπικές του περιστάσεις. Μου έφτιαξε καφέ, άνοιξε το ψυγείο του, που ήταν γεμάτο με τρόφιμα, ποτά και φρούτα και άπλωσε στο τραπέζι κάμποσα κεραστικά.

Είναι 56 χρόνων και περπατά δύσκολα, με μπαστούνι - τα πόδια του είναι πρησμένα από θρόμβωση στο αίμα, λόγω της πολύχρονης, ενδοφλέβιας χρήσης ηρωίνης, που τους τελευταίους τρεις μήνες, αντικατέστησε με το νόμιμο, υποκατάστατο φάρμακο Oxycontin. Να σημειώσω ότι σύμφωνα με στοιχεία του ΕΚΤΕΠΝ (Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης και Πληροφόρησης για τα Ναρκωτικά), λόγω της χρήσης των υποκατάστατων φαρμάκων, μειώθηκε κατά 80% η χρήση ηρωίνης στην Κύπρο!

Η ψευδαίσθηση ότι είσαι όμορφος…

Μου είπε ότι πήγε στη φυλακή εφτά φορές, με ολιγόμηνες καταδίκες κάθε φορά, λόγω χρήσης ηρωίνης και μάλιστα η φυλάκιση την τελευταία φορά, κατά κάποιο τρόπο, του έσωσε τη ζωή, γιατί κινδύνευε άμεσα από τις μολύνσεις της υπερβολικής χρήσης.

«Δεν πίστευα ότι θα βρεθεί φάρμακο να σταματήσει την ηρωίνη να ρέει στις φλέβες μου», παρατήρησε ενθουσιασμένος. «Και ευτυχώς, βρέθηκε το Oxycontin ως νόμιμο υποκατάστατο. Είναι λίγο πράγμα να έχεις τη δόση σου, που λέει η κουβέντα, χωρίς να τρέχεις σαν τρελός να βρεις το ναρκωτικό; Χωρίς να κάθεσαι για ώρες μέσα στο αυτοκίνητο, άρρωστος με εμετούς, διάρροιες, βήχα και να περιμένεις να σου το φέρουν; Και το χειρότερο, με την ψυχολογική σου διάθεση μαύρη, μέχρι να βρεις τη δόση σου;»…

Ο Αντώνης θυμάται ότι «έρχονταν εδώ οι μπάτσοι, έβλεπαν τη σύριγγα και με έβαζαν φυλακή για χρήση ηρωίνης. Ενώ εγώ χρειαζόμουν θεραπεία και όχι φυλακή. Γιατί βέβαια και στη φυλακή, η ηρωίνη δεν φεύγει ούτε δευτερόλεπτο από το μυαλό σου. Περιμένεις πώς και πώς να αποφυλακιστείς, για να ξαναρχίσεις τη χρήση. Έχεις την ψευδαίσθηση ότι σε κάνει μέσα σου ένα όμορφο άνθρωπο… ότι δεν χρειάζεσαι τίποτε άλλο…

Έβλεπα ότι το ναρκωτικό με έσπρωξε στη φυλακή, αλλά δεν μπορούσα να κάνω χωρίς την ηρωίνη».

Χόρτο, κοκαΐνη, πρέζα

Ευκατάστατος εισοδηματίας είναι ο Αντώνης, γι’ αυτό και κατάφερε για χρόνια πολλά να ικανοποιεί την κατάχρηση ηρωίνης, που είναι πανάκριβη και στοιχίζει περίπου 300 ευρώ τη μέρα, όπως μου είπε! Τη μέρα που τον επισκέφθηκα, φιλοξενούσε τον 37χρονο φίλο του Γιώργο, επίσης μακροχρόνιο χρήστη ηρωίνης (τα τελευταία 17 χρόνια), που επίσης χρησιμοποιεί το υποκατάστατο φάρμακο Oxycontin και παλεύει να μείνει μακριά από την ηρωίνη τα τελευταία δυόμισι χρόνια. Το παλεύουν πολύ και οι δύο, γιατί όπως μου είπε ένας ειδικός, «η ηρωίνη είναι μεγάλος έρωτας και δεν φεύγει εύκολα»...

Όπως τον Αντώνη και ο Γιώργος γνώρισε τη φυλακή λόγω της χρήσης. «Εγώ φυλακίστηκα μόνο μια φορά το 2006 για έξι μήνες», μου είπε. «Συνυπολογίστηκαν διάφορες καταδίκες μου για κατοχή ουσιών για δική μου χρήση… τη μια φορά με έπιασαν με ένα γραμμάριο χόρτο, την άλλη φορά με ενάμισι γραμμάριο κοκαΐνη και την τρίτη φορά, με ένα γραμμάριο πρέζα»...

Και τώρα εξάρτηση από Oxycontin

Όπως ο Αντώνης, έτσι και ο Γιώργος, κινδύνεψε να χάσει τη ζωή του με γάγγραινα στα χέρια, λόγω των πληγών από τις ενέσεις ηρωίνης. Οι πληγές στα χέρια του, είναι ακόμα εμφανείς. Όπως ο Αντώνης, έτσι και ο Γιώργος, πέρασε από τη χρήση, στη κατάχρηση Oxycontin. Εκφράζουν και οι δύο ευγνωμοσύνη για το Oxycontin που τους γλίτωσε από την ηρωίνη, όμως και το φάρμακο αυτό, τους οδηγεί επίσης στην εξάρτηση και χρειάζονται βοήθεια. Ο Γιώργος ετοιμάζεται στο τέλος του μήνα να ακολουθήσει πρόγραμμα αποτοξίνωσης με άλλο φάρμακο, για να μπορέσει να απελευθερωθεί από το Oxycontin. Ο Αντώνης θέλει να το συνεχίσει.

Να σημειωθεί ότι το Oxycontin είναι ισχυρό αναλγητικό, οπιούχο ναρκωτικό που ανήκει στην ίδια κατηγορία φαρμάκων με τη μορφίνη και συνταγογραφείται από γιατρό για την αντιμετώπιση του ήπιου, έως σοβαρού χρόνιου πόνου.

«Στην αρχή πετάς, μετά πέφτεις, κομματιάζεσαι»

Τα εισοδήματα του Αντώνη, που παλαιότερα ήταν ιδιοκτήτης ενός από τα πιο δημοφιλή και γνωστά εστιατόρια της Λάρνακας, του επιτρέπουν τα τελευταία χρόνια, να μην εργάζεται - έτσι κι αλλιώς, δεν μπορεί να εργαστεί, λόγω των προβλημάτων υγείας που του προκάλεσε η μακροχρόνια χρήση ηρωίνης.

Για χρόνια, τη συνδύαζε με κοκαΐνη, γι’ αυτό που μου είπε ότι αποκαλείται, speed ball. Και συνέχισε: «Η ηρωίνη ονομάζεται υπνοφόρα, γιατί φέρνει ύπνο… Μπορεί να καθίσεις τρεις μέρες και να μιλάς μόνος σου και να παραμυθιάζεσαι… Στην αρχή πετάς, όταν πάρεις ηρωίνη. Όταν πήρα την πρώτη φορά, έτρεχα και δεν σταματούσα για τρεις τέσσερις μέρες.

Μετά τους πρώτους έξι μήνες, τον ένα χρόνο χρήσης, έρχεται η πτώση… δεν θέλεις να ταράξεις… την αράζεις, κάθεσαι και δεν θέλεις κανέναν να σου κάνει παρέα… απομονώνεσαι, ντρέπεσαι να κυκλοφορήσεις στον κόσμο. Το ίδιο και η κοκαΐνη. Κι εκείνη σε ανεβάζει στην αρχή, αλλά αργότερα έρχεται η πτώση… μπορεί να πετάξεις σε μια νύχτα χιλιάδες ευρώ… χάνονται… στην αρχή σε πάει ψηλά… μετά από ένα διάστημα, σε ρίχνει κάτω και σε κάνει χίλια κομμάτια… θέλεις άλλο πίντωμα για να συνεχίσεις…».

Όχι στο σεξ, ναι στα… παραμύθια!

Ο ΑΝΤΩΝΗΣ δεν παντρεύτηκε ποτέ, γιατί όπως μου είπε, «ήξερα ότι δεν θα μπορούσα να λειτουργήσω ως σύζυγος και πατέρας. Ποτέ δεν είχα μακρόχρονο δεσμό με γυναίκα. Είχα πάντα σύντομες σχέσεις κι έφευγα… δεν μπορώ να ζήσω με μια γυναίκα, γιατί θα την πρόδωνα συνέχεια… γιατί μου αρέσει να πηγαίνω με πολλές…».

Τον ρώτησα για τη σχέση των ναρκωτικών με το σεξ. «Η κοκαΐνη, στην αρχή σου δίνει δύναμη να κάνεις πολύ σεξ. Το ίδιο και η ηρωίνη. Όσες γυναίκες ήρθαν μαζί μου ενώ ήμουν στην ηρωίνη, έμειναν ευχαριστημένες από το σεξ που κάναμε. Εννοώ στην αρχή. Γιατί αν συνεχίζεις τη χρήση, μάλλον θα είσαι τυχερός αν σου σηκωθεί... Και μετά από ένα διάστημα χρήσης, δεν επιδιώκεις καν, να κάνεις σεξ. Δεν σε ενδιαφέρει… Σε αρκεί να την αράζεις εκεί και να παραμυθιάζεσαι… να μιλάς μόνος σου και να είσαι στον δικό σου κόσμο…».

Από τα πολλά λεφτά, στο κρατικό επίδομα

ΑΝΤΙΘΕΤΑ από τον Αντώνη, ο Γιώργος παντρεύτηκε στα 26 και παρά το πρόβλημα της χρήσης, κατάφερε να κρατήσει τον γάμο του και την οικογένειά του. Υπήρξε ιδιοκτήτης νυχτερινών κέντρων με μεγάλα εισοδήματα, αλλά κατέληξε άνεργος και ανίκανος για εργασία, εξαρτώμενος από επιδόματα των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας, λόγω της κατάχρησης ουσιών.

«Έπινα και χόρτο και κοκαΐνη, μπήκα πιο βαθιά στη χρήση και κάπνιζα free base κοκαΐνη, ύστερα πήγα στην ηρωίνη και τις σύριγγες… Έφαγα ένα εκατομμύριο ευρώ, στα ναρκωτικά… Αλλά προσπαθούσα να μην αφήσω τη χρήση να επηρεάσει τον γάμο μου… άλλο η οικογένεια, άλλο η χρήση μου».

-Τι σου κάνει η ηρωίνη;

-Σε κάνει άλλο άνθρωπο, σε σπρώχνει να πας να κλέψεις, για να πάρεις τη δόση σου… Εγώ δεν έκλεψα σημαντικά πράγματα, δεν το έκανε η ψυχή μου να διαρρήξω κάποιο σπίτι… έτυχε όμως να μαζέψω κάποια παλιοσίδερα να τα πουλήσω για να πιάσω εκατό ευρώ, να κάνω τη δόση μου εκείνη την ώρα που την ήθελα...

Δεν μπορείς να κοιμηθείς, αν δεν ξέρεις ότι το πρωί θα έχεις τη δόση σου… Τώρα που παίρνω φάρμακα υποκατάστατα, αντί ηρωίνη, θα προσπαθήσω να βρω μια δουλειά κι ελπίζω να προχωρήσω προς το καλύτερο. Ευχαριστούμε το Θεό που μας έστειλε Oxycontin. Χωρίς αυτό, μπορεί να μην ήμουν εδώ, αλλά να ήμουν φυλακή, λόγω έλλειψης χρημάτων. Για να δεις τη διαφορά, το Oxycontin στοιχίζει μόνο τριάμισι ευρώ το ένα (πίνεις τρία τη μέρα), ενώ η ηρωίνη στοιχίζει 200-400 ευρώ τη μέρα... Βέβαια εκκρεμούν ακόμα σε βάρος μου κάποιες υποθέσεις στα δικαστήρια για χρήση ηρωίνης.

Ξέρουν πολύ καλά οι αστυνομικοί ότι δεν είμαι έμπορος, ότι είμαι απλώς χρήστης κι όμως με καταδιώκουν… Αν ήμουν έμπορος, θα μπορούσα να τους κάνω όλους της ηρωίνης. Κι όμως στο χωριό μου, δεν έχει κανέναν άλλο εκτός από μένα, που παίρνει ηρωίνη.

Η κυπριακή επιδημία του Oxycontin

Σε μελέτη του που έστειλε στο Αντιναρκωτικό Συμβούλιο Κύπρου τον Μάιο 2013 με τίτλο «Εξάρτηση στα συνταγογραφούμενα οπιούχα και η κατάσταση στην Κύπρο», ο νευρολόγος ψυχίατρος Δρ Κυριάκος Βερεσιές αναφέρεται σε «επιδημία της οξυκωδώνης» (Oxycontin) και επισημαίνει μεταξύ άλλων: «Κατά τα τελευταία τρία χρόνια, είμαστε μάρτυρες μιας μεγάλης διαστάσεων κατάχρησης με οξυκωδώνη (Oxycontin). Η ουσία δημιουργεί γρήγορα ανοχή στον εγκέφαλο και πολύ σύντομα από τις μικρές δόσεις των 10, 20 mg οι χρήστες περνούν στην απόλυτη εξάρτηση με 40 και 80 mg.

Με δική μας εκτίμηση, ανάμεσα στα 500-1000 άτομα στην Κύπρο, συντηρούνται αυτή την στιγμή με οξυκωδώνη. (Σ.Σ. Μέσα στο 2014, ο αριθμός αυτός μειώθηκε στα 300 άτομα περίπου). Ο ακριβής αριθμός είναι δύσκολο να υπολογιστεί, γιατί το φάρμακο μπορεί να συνταγογραφηθεί από όλους τους γιατρούς όλων των ειδικοτήτων στην Κύπρο. Η συντήρηση στοιχίζει στον χρήστη 150-300 ευρώ τον μήνα (Αξία φαρμάκου και επίσκεψη στον γιατρό).

Προτιμητέα τα υποκατάστατα

Κάνοντας σύγκριση ανάμεσα στη χρήση ενδοφλέβιας ηρωίνης και στα οπιούχα υποκατάστατα οπωσδήποτε είναι προτιμητέα τα υποκατάστατα διότι:

*Αποφεύγεται το παράνομο εμπόριο ηρωίνης. Μειώνεται η ζήτηση. Δεν ενισχύονται οι έμποροι. Μειώνεται η εγκληματικότητα. Μειώνεται ο αριθμός των καταδικασθέντων.

*Αποφεύγονται οι επιπλοκές της χρήσης (μολύνσεις μολυσματικών ασθενειών, μειώνονται οι θάνατοι από υπερβολική δόση και νοθευμένη ηρωίνη).

*Απελευθερώνει τον χρήστη από την πιάτσα και τις παρέες της χρήσης και μπορεί να βοηθηθεί να αλλάξει ρουτίνα και συνήθειες. Μπορεί πιο εύκολα να ενταχθεί σε πρόγραμμα απεξάρτησης.

*Επιτρέπει στον χρήστη να εργάζεται και να αποκατασταθεί επαγγελματικά και κοινωνικά.

Εναλλακτικές λύσεις της χρήσης

Αφού η χρήση ηρωίνης είναι πλέον παρελθόν για τον χρήστη και κάνουμε σύγκριση της εξάρτησης από οπιούχα υποκατάστατα D.H.C., Oxycontin, με τη μη χρήση τους, τότε είναι φανερό πως είναι επιθυμητό το δεύτερο διότι:

*Το άτομο παραμένει στην εξάρτηση οπιούχων (έφυγε μόνο η ηρωίνη). Η ταυτότητα του χρήστη παραμένει.

*Διατηρεί τον ίδιο κύκλο ατόμων της χρήσης ή συχνάζει στους ίδιους χώρους και είναι πολύ πιο εύκολη η υποτροπή.

*Οποιαδήποτε ταυτόχρονη κατάχρηση (ή πολυχρήση) οπιούχων με ηρωίνη ή με άλλα φάρμακα και αλκοόλ, μπορεί να αποβεί μοιραία.

*Στοιχίζει πάρα πολύ οικονομικά και η κάλυψη των αναγκών εξασφάλισης των φαρμάκων, μειώνει σοβαρά την ποιότητα της ζωής των χρηστών και κάποτε τους οδηγούν στη χρήση παράνομων τρόπων και αντικοινωνικής παραβατικότητας για εξασφάλιση της δόσης.

*Εξακολουθούν να υπάρχουν οι προστριβές στο οικογενειακό περιβάλλον (οικονομικοί και άλλοι λόγοι σχέσεων).

*Σε ένα μεγάλο μέρος των χρηστών, είναι δύσκολο να αντέξουν 8-ωρη εργασία και παραμένουν άνεργοι. Εμπεδώνεται η ταυτότητα του ανίκανου για εργασία και αυτή ενισχύεται από την βοήθεια του σχετικού επιδόματος του Γραφείου Ευημερίας. Με τον τρόπο αυτό απομακρύνεται συνειδητά η δυνατότητα απεξάρτησης και κοινωνικής επανένταξης.

*Μείωση των ενδιαφερόντων και αποδιοργάνωση της προσωπικότητας.