H άσκηση συμβάλλει στην καλυτέρευση της υγείας και στην πρόληψη ασθενειών

Η αύξηση των περισσότερων παθήσεων της σύγχρονης εποχής σχετίζεται με τον καθιστικό τρόπο ζωής, καθώς το ανθρώπινο σώμα είναι σχεδιασμένο για να κινείται

AΣΚΗΣΕΙΣ στο νερό είναι ιδανικές για ασθενείς με σοβαρότερα προβλήματα και για άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, ενώ το περπάτημα για νεότερους, συνήθως, δεν είναι αρκετό

Η γυμναστική, εκτός από την επίτευξη της σωματικής και πνευματικής ευεξίας, χρησιμοποιείται συστηματικά και ως μέθοδος αποκατάστασης μετά από σοβαρές ασθένειες, κυρίως μυοσκελετικές, ή μετά από τραυματισμούς αλλά και για πρόληψη ορισμένων παθήσεων. Ακόμα, άτομα τα οποία πάσχουν από κάποιες παθήσεις, όπως διαβήτη, οστεοπόρωση, εμμηνόπαυση και άλλες μπορούν να επωφεληθούν σημαντικά από την άσκηση με διατήρηση της καλής μυϊκής λειτουργίας, βελτίωση της ισορροπίας και της ιδιοδεκτικότητας, κινητοποίηση των αρθρώσεων, καλυτέρευση της αιματικής κυκλοφορίας και της αναπνοής.

Κατόπιν ιατρικών οδηγιών και σε συνεργασία με εξειδικευμένο γυμναστή ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση της υγείας του πάσχοντα. Ασκήσεις στο νερό, υπό επίβλεψη, είναι αρκετά ωφέλιμες για ασθενείς με σοβαρότερα προβλήματα και για άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Επίσης, το απλό περπάτημα για νεότερους ασθενείς τις περισσότερες φορές δεν είναι αρκετό. Χρειάζεται άσκηση με όργανα γυμναστικής ή στο έδαφος.

Πάμε, όμως, να δούμε μερικές από τις συχνές παθήσεις που ταλαιπωρούν τους περισσότερους ανθρώπους και πώς μπορεί να τους ωφελήσει η άσκηση.

Διαβήτης
Άτομα με διαβήτη συστήνεται να γυμνάζονται 30 λεπτά, πέντε φορές την εβδομάδα. Συζητήστε με τον γιατρό και τον γυμναστή για να σας συμβουλέψουν να φτιάξετε ένα πρόγραμμα ειδικά για εσάς. Καλό θα ήταν να εντάξετε στο πρόγραμμά σας αερόβιας μορφής άσκηση σε συνδυασμό με ασκήσεις ενδυνάμωσης ήπιας μορφής.

Η άσκηση τονώνει τους μυες, ο μυικός ιστός έχει μεγαλύτερη ευαισθησία στην ινσουλίνη από τον λιπώδη ιστό. Χρησιμοποιεί ενέργεια άρα μειώνει τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Μειώνει το στρες αλλά και σας βοηθάει να διατηρείτε το βάρος σας στα φυσιολογικά επίπεδα. Μειώνει τη χοληστερόλη αλλά και περιορίζει τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων.

Προσοχή, όμως, τα άτομα με διαβήτη δεν πρέπει να ασκούνται και να προσέχουν ιδιαίτερα, όταν τα επίπεδα του σακχάρου είναι πολύ ψηλά. Η άσκηση μπορεί να τα ανεβάσει ακόμη περισσότερο, εφόσον δεν υπάρχει ινσουλίνη στον οργανισμό. Το σώμα μεταφέρει τα αποθέματα γλυκόζης από το ήπαρ στην κυκλοφορία του αίματος, για να δώσει περισσότερη ενέργεια, αλλά δεν υπάρχει αρκετή ινσουλίνη για να μεταφερθούν στους μύες όπου μπορούν να χρησιμοποιηθούν.

Η φυσική δραστηριότητα μπορεί να ρίξει τα επίπεδα του σακχάρου, με κίνδυνο να προκληθεί υπογλυκαιμία. Για να την αποφύγετε, καλό είναι να τρώτε μικρό σνακ πριν ασκηθείτε, να μετράτε τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα για να είστε σίγουροι ότι δεν είναι πολύ χαμηλά πριν την άσκηση, αλλά και να έχετε ένα μικρό σνακ ή κάτι ζαχαρούχο κατά την άσκηση, σε περίπτωση που αισθανθείτε υπογλυκαιμία.

Υπέρταση
Μείωση κατά 35% του κινδύνου για εμφάνιση υπέρτασης επιτυγχάνεται με τη μέτρια προς εντατική σωματική άσκηση. Συνάμα, οι υπερτασικοί που ασκούνται χρειάζονται λιγότερα φάρμακα σε σχέση με αυτούς που ακολουθούν καθιστική ζωή. Γενικά, η τακτική αεροβική άσκηση συνδυάζεται με μακροπρόθεσμη μείωση της μεγάλης και της μικρής αρτηριακής πίεσης. Οι μειώσεις αυτές από μόνες τους ελαττώνουν σημαντικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, εάν αναλογιστεί κάποιος ότι ελάττωση της συστολικής πίεσης κατά 2 mmΗg μειώνει τον κίνδυνο για εγκεφαλικό κατά 14% και για στεφανιαία νόσο κατά 9%.

Επισημαίνεται ότι μετά από οποιαδήποτε άσκηση αντοχής επιτυγχάνεται σημαντική μείωση της αρτηριακής πίεσης, που συντηρείται ακόμη και μέχρι 22 ώρες μετά την ολοκλήρωση της γυμναστικής. Μάλιστα, από όσο υψηλότερα επίπεδα πίεσης ξεκινά κάποιος την άσκηση αντοχής τόσο μεγαλύτερη είναι η μείωση της πίεσης μετά το τέλος της. Σημειώνεται ότι όλες οι ήπιες μορφές άσκησης, αεροβικής και αναερόβιας, είναι ιδανικές για τους υπερτασικούς και συστήνονται, συνήθως, 30 με 50 λεπτά, τρεις με πέντε φορές την εβδομάδα.

Οστεοπόρωση
ΣΤΗΝ ενήλικη ζωή ο στόχος της άσκησης, όσον αφορά στην οστεοπόρωση, είναι να διατηρηθεί η οστική πυκνότητα και να μειωθεί ο ρυθμός απώλειας οστικής πυκνότητας με την αύξηση της ηλικίας . Σε ηλικιωμένους στόχο αποτελεί η πρόληψη των πτώσεων.

Πριν ξεκινήσει οποιοδήποτε πρόγραμμα ασκήσεων πρέπει να προηγηθεί ιατρικός έλεγχος, ώστε να εξασφαλιστεί η ασφάλεια της υγείας του αθλούμενου. Η άσκηση πρέπει να αρχίζει με χαμηλούς ρυθμούς, οι οποίοι θα αυξάνονται σταδιακά. Στα πρώτα στάδια της οστεοπόρωσης συστήνεται, συνήθως, συνδυασμός ασκήσεων φόρτισης, όπως, βάδισμα για 15 λεπτά και ασκήσεις ενδυνάμωσης σε καρέκλα και ποδήλατο ή αεροβικές σε καθιστή θέση για 15 λεπτά. Ωφέλιμες είναι γενικά οι ασκήσεις ενδυνάμωσης των μυών της ράχης και των κοιλιακών, αλλά και ισορροπίας, οι οποίες βελτιώνουν τον πόνο και μειώνουν τον κίνδυνο για πτώσεις.

Στην προχωρημένη οστεοπόρωση πρέπει να αποφεύγονται οι ασκήσεις φόρτισης. Συστήνονται ήπιες ασκήσεις σε καθιστή θέση, αεροβικές ή ποδήλατο χωρίς αντίσταση. Επίσης, είναι ιδανικές οι αεροβικές ασκήσεις στο νερό, το οποίο μειώνει τον κίνδυνο για πτώσεις και αναπτύσσει την ευλυγισία. Ενδείκνυνται, επίσης, οι ασκήσεις στάσης, ισορροπίας και ενδυνάμωσης της ράχης.

Εμμηνόπαυση
Ο ΛΟΓΟΣ που η εμμηνόπαυση είναι μια δύσκολη περίοδος για μια γυναίκα είναι τα συμπτώματα και τα προβλήματα τα οποία επέρχονται με τις ορμονικές αλλαγές. Κοντά στην ηλικία των 50 η έμμηνος ρύση της γυναίκας σταματά εντελώς, με αποτέλεσμα να υποφέρει σε πολλές περιπτώσεις από διάφορα συμπτώματα και να είναι επιρρεπής σε ασθένειες, όπως: Εξάψεις, κατάθλιψη και άγχος, διαταραχές στον ύπνο, ευερεθιστικότητα και εκνευρισμό, οστεοπενία και οστεοπόρωση και καρδιακά προβλήματα. Ακόμα, αρκετές γυναίκες παρατηρούν αύξηση του λίπους τους, ειδικά γύρω από τη μέση και την κοιλία. Αυτό συμβαίνει λόγω της μειωμένης παραγωγής ορμονών.

Ένα συστηματικό πρόγραμμα εκγύμνασης μπορεί να έχει θετικότατη επίδραση στα περισσότερα άβολα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης, καθώς και στα προβλήματα υγείας που σχετίζονται άμεσα μ’ αυτήν, όπως καρδιακές παθήσεις και η οστεοπόρωση. Οι γυναίκες οι οποίες περπατούν, τρέχουν, κολυμπούν ή κάνουν κάποιο άλλο είδος αερόβιας άσκησης συστηματικά, εκτός από τον έλεγχο του σωματικού τους βάρους, μπορούν να πετύχουν αυξήσεις της HDL - καλής χοληστερόλης.

Η καλή χοληστερόλη βοηθά στη μετακίνηση της κακής - LDL από τις αρτηρίες. Αυτό σημαίνει καλύτερη προστασία από καρδιακές παθήσεις. Θα πρέπει να επισημάνουμε ότι στις γυναίκες οι οποίες βρίσκονται στο στάδιο μετά την εμμηνόπαυση η άσκηση θα συντηρήσει τα κόκαλα και πιθανόν να τα κάνει πιο πυκνά.

Αυτό μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο καταγμάτων, φαινόμενο το οποίο είναι πολύ συχνό σ’ αυτές τις ηλικίες. Πέραν, όμως, από όλα τα πιο πάνω, η σωματική άσκηση έχει την ιδιότητα να βελτιώνει την ίδια τη λειτουργία του μυαλού και γενικά το πώς αισθανόμαστε. Ελαττώνει το άγχος , μας χαλαρώνει και γενικά βελτιώνει την ψυχική μας υγεία.

ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΑΝΔΡΕΟΥ
Πτυχιούχος ΤΕΦΑΑ Αθηνών
Ειδικότητα κολύμβηση
Group & Personal Trainer
Salto Health and Fitness [email protected]