Η κατηγορία με τον μεγαλύτερο αριθμό παραπόνων από τους καταναλωτές
Συνολικά, το 2013 υποβλήθηκαν 152 παράπονα, τα 97 από Κυπρίους και τα 55 από υπηκόους άλλων χωρών της Ε.Ε.

Ενδιαφέροντα στοιχεία για τη συμπεριφορά των Κυπρίων καταναλωτών, τη φύση και τη συχνότητα υποβολής παραπόνων και τη συχνότητα χρήσης του διαδικτύου για αγορές παρουσιάστηκαν, μεταξύ άλλων, σε χθεσινή διάσκεψη Τύπου στο Σπίτι της Ε.Ε. στη Λευκωσία, με αφορμή την έναρξη εκστρατείας σε οκτώ χώρες της Ένωσης, περιλαμβανομένης της Κύπρου, για τα δικαιώματα των καταναλωτών. Στη διάσκεψη παρουσιάστηκαν, επίσης, στοιχεία από την ετήσια έκθεση για το 2013 του Ευρωπαϊκού Κέντρου Καταναλωτή (ΕΚΚ) Κύπρου, το οποίο λειτουργεί από το 2005 με συγχρηματοδότηση της Ε.Ε. και της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Οι κατηγορίες παραπόνων
Αναλύοντας τα στοιχεία η Έλενα Παπαχριστοφόρου, Διευθύντρια του ΕΚΚ, ανέφερε ότι το πιο υψηλό ποσοστό (28%) των παραπόνων αφορούσε την κατηγορία «μεταφορές», που αφορά καθυστερήσεις/ακυρώσεις πτήσεων και απώλεια κατασκευών και ενοικιάσεις οχημάτων. Ένα 19% των παραπόνων, δηλαδή 26 παράπονα, αφορούσαν την κατηγορία «αγαθά και υπηρεσίες», ενώ 12% ή 20 παράπονα ήταν για την κατηγορία «εστιατόρια, ξενοδοχεία και υπηρεσίες διαμονής». Συνολικά, το 2013 υποβλήθηκαν 152 παράπονα, τα 97 από Κυπρίους και τα 55 από υπηκόους άλλων χωρών της Ε.Ε. Επίσης, όσον αφορά τη φύση των παραπόνων, αναφέρθηκε ότι το 46% αφορούσαν προϊόντα και υπηρεσίες, ενώ το 32% αφορούσαν παράπονα για μη παράδοση προϊόντων ή για ελαττωματικά προϊόντα.

Εξάλλου, αναφέρθηκε ότι το ποσοστό των Κυπρίων που χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για τις αγορές τους είναι χαμηλό σε σύγκριση με την υπόλοιπη Ε.Ε. Ενδεικτικά, λέχθηκε ότι στην Ε.Ε. ένας στους δύο πολίτες κάνει ηλεκτρονικές αγορές, δηλαδή ποσοστό γύρω στο 45%, ενώ στην Κύπρο ένας στους πέντε εμπιστεύεται το διαδίκτυο για αγορές.

Νέα νομοθεσία
Η Διευθύντρια Πολιτικής για τους καταναλωτές στη Γ.Δ. Υγείας και Καταναλωτών Δέσποινα Σπανού ανέφερε ότι στις 13 Ιουνίου θα τεθεί σε εφαρμογή νέα νομοθεσία, την οποία ήδη η Κύπρος ενσωμάτωσε στο εθνικό της δίκαιο και η οποία στην ουσία υποκαθιστά την παλαιότερη οδηγία για τα δικαιώματα των καταναλωτών και αφορά το ηλεκτρονικό εμπόριο.

Η κ. Σπανού ανέφερε ότι στη νέα νομοθεσία ο καταναλωτής θα κατοχυρώνεται σε περίπτωση που αγοράσει προϊόν από οποιοδήποτε μέρος της Ε.Ε. και αλλάξει γνώμη. Συγκεκριμένα, θα μπορεί να καταβάλλει μόνο το αντίτιμο της επιστροφής και να δικαιούται την πλήρη αξία της αγοράς του. Θα ρυθμίζει, επίσης, θέματα που αφορούν τις λεγόμενες κρυφές επιβαρύνσεις, ο καταναλωτής δεν θα πρέπει να καταβάλλει αντίτιμο για τη χρήση πιστωτικής κάρτας και δεν θα υπάρχουν τα λεγόμενα προεπιλεγμένα κουτάκια, τα οποία συνεπάγονται και πρόσθετες επιβαρύνσεις.

Σε παρατήρηση, ότι αεροπορικές εταιρείες χρεώνουν επιπλέον για αποσκευές ή οτιδήποτε άλλο και ο καταναλωτής μαθαίνει γι’ αυτές τις χρεώσεις όταν πλέον πληρώσει το συνολικό ποσό και εξέλθει από την ιστοσελίδα απ' όπου έκανε την κράτηση, στη διάσκεψη αναφέρθηκε ότι με βάση τη νέα οδηγία, οι καταναλωτές θα πρέπει να γνωρίζουν ξεκάθαρα για όλες τις επιβαρύνσεις και τι αυτές αφορούν πριν κάνουν το τελικό «κλικ» στο διαδίκτυο και πληρώσουν για το προϊόν και την υπηρεσία που επιλέγουν να αγοράσουν. Η εκστρατεία στην Κύπρο, όπως και σε άλλες οκτώ χώρες της Ε.Ε. θα διαρκέσει τέσσερις εβδομάδες και θα παρέχεται πληροφόρηση στο κοινό στα μεγάλα εμπορικά κέντρα και εμπορικούς δρόμους, καθώς και μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

«Να γνωρίζουν τα δικαιώματά τους»
Ο Επικεφαλής της Αντιπροσωπίας της Κομισιόν στην Κύπρο Γιώργος Μαρκοπουλιώτης, στον χαιρετισμό του, ανέφερε ότι πολιτικές για την προστασία του καταναλωτή είναι ένα από τα πολλά «success stories» της Ε.Ε. και ότι η Ένωση εργάζεται συνεχώς για να διασφαλίσει πως τα 500 εκατομμύρια Ευρωπαίων καταναλωτών απολαμβάνουν ένα υψηλό επίπεδο ασφαλείας, ενώ παράλληλα τα δικαιώματά τους γίνονται σεβαστά. Σημείωσε, ακόμη, ότι η πολιτική για την προστασία των καταναλωτών είναι ένας χαρακτηριστικός τομέας, όπου η Ευρώπη έχει άμεσο αντίκτυπο στη ζωή των πολιτών και βελτιώνει πρακτικά την καθημερινότητά τους.

Ανέφερε, για παράδειγμα, ότι κάθε χρόνο πάνω από 2.000 επικίνδυνα προϊόντα απομακρύνονται από τα ράφια των καταστημάτων της Ευρώπης χάρη στο RAPEX, το ειδικό πανευρωπαϊκό σύστημα παρακολούθησης επικίνδυνων προϊόντων, ενώ η ευρωπαϊκή νομοθεσία δίνει δύναμη στους καταναλωτές και ενισχύει τα δικαιώματά τους σε πολλούς τομείς. Ο κ. Μαρκοπουλιώτης τόνισε ότι είναι σημαντικό οι καταναλωτές να γνωρίζουν τα δικαιώματά τους και να τα εξασκούν, σημειώνοντας ότι στην Κύπρο, μόλις το 9% των Κυπρίων καταναλωτών δηλώνουν πως γνωρίζουν τα δικαιώματά τους - και αν δεν τα γνωρίζουν, δεν θα τα εξασκήσουν.

Το Δίκτυο Ευρωπαϊκών Κέντρων Καταναλωτή
Ο ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ της Υπηρεσίας Ανταγωνισμού και Προστασίας Καταναλωτή του Υπουργείου Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού Πάμπος Χαραλάμπους, στη δική του παρέμβαση είπε ότι ο θεσμός του Δικτύου των Ευρωπαϊκών Κέντρων Καταναλωτή είναι αναμφίβολα πολύ σημαντικός, ιδιαίτερα λαμβάνοντας υπόψη τη χρησιμότητα των υπηρεσιών που προσφέρουν στον σύγχρονο Ευρωπαίο καταναλωτή, ο οποίος στρέφεται όλο και περισσότερο στο διασυνοριακό εμπόριο. Όπως είπε ο κ. Χαραλάμπους, το 2013 πέραν των 80.000 Ευρωπαίων καταναλωτών απευθύνθηκαν στο Δίκτυο, για την παροχή πληροφοριών ή συμβουλών κατά την πραγματοποίηση των εξ αποστάσεως συναλλαγών τους.

Οι 32.000 περιπτώσεις αφορούσαν στην υποβολή παραπόνων, αριθμός ο οποίος αυξάνει κατά 9% το ποσοστό παραπόνων που χειρίστηκε το 2012. Είπε, επίσης, ότι η εκστρατεία για τα δικαιώματα των καταναλωτών παρέχει χρήσιμες πληροφορίες και ενημέρωση και στους εμπόρους αναφορικά με τις πρόνοιες της νέας Οδηγίας για τα δικαιώματα των καταναλωτών, η οποία θα αρχίσει να εφαρμόζεται από τον ερχόμενο μήνα.