Προσπάθεια να τεθεί φρένο στις αυτοχειρίες εντός των φυλακών
Ετοιμάστηκε και παραδόθηκε στο προσωπικό του σωφρονιστικού ιδρύματος οδηγός, για την αντιμετώπιση καταδίκων με τάσεις αυτοκτονίας

Οδηγό πρόληψης των αυτοκτονιών στις Κεντρικές Φυλακές ετοίμασε το Υπουργείο Δικαιοσύνης, σε συνεργασία με το γραφείο της Επιτρόπου Διοικήσεως, για το προσωπικό του σωφρονιστικού ιδρύματος. Ο οδηγός, που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα, δίνει απλές και πρακτικές κατευθυντήριες γραμμές σε δεσμοφύλακες και αστυνομικούς, και προνοεί για την εκπαίδευση όλου του προσωπικού των φυλακών και των χώρων κράτησης στην αντιμετώπιση περιπτώσεων με τάσεις αυτοκτονίας. Όπως ανέφερε σε διάσκεψη Τύπου ο Υπουργός Δικαιοσύνης Ιωνάς Νικολάου, το ρίσκο αυτοκτονίας είναι συνήθως υψηλό κατά τα πρώτα στάδια του εγκλεισμού, δηλαδή τις πρώτες 48 ώρες ή λίγες μέρες πριν από την εμφάνισή του ενώπιον του δικαστηρίου για επιβολή ποινής.

Παράγοντες όπως είναι το νεαρό της ηλικίας του κρατουμένου, η οικογενειακή και ψυχική του κατάσταση, ιστορικό συναισθηματικών προβλημάτων, ενδέχεται να αυξήσουν το ρίσκο, ενώ οι νεοεισερχόμενοι πρέπει να υποβάλλονται αμέσως κατά την εισαγωγή τους σε διαδικασία αξιολόγησης με προσωπική συνέντευξη, η οποία καταγράφεται σε ειδικό έντυπο και αξιολογείται από ψυχίατρο εντός 24 ωρών. Αναφορικά με τα αίτια που επιβάρυναν την κατάσταση στις φυλακές και οδήγησαν στις απόπειρες και στις αυτοκτονίες, ο κ. Νικολάου είπε ότι αυτά έχουν εντοπιστεί και προσδιορίζονται κυρίως στην κατάσταση που επικρατούσε στον χώρο των φυλακών, τόσο στις συνθήκες διαβίωσης όσο και στις σχέσεις μεταξύ του προσωπικού των φυλακών, συμπεριλαμβανομένης και της διεύθυνσης και των κρατουμένων.

Κέντρο υγείας εντός του μήνα
Ο Υπουργός Δικαιοσύνης έκανε μνεία στα διάφορα μέτρα που λήφθηκαν για βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των φυλακισμένων, όπως είναι η επέκταση των ωρών παροχής ζεστού νερού, η παραχώρηση ηλεκτρικού ρεύματος για ολόκληρο το 24ωρο, η εφαρμογή του ανοικτού επισκεπτηρίου για όλους τους φυλακισμένους, η αύξηση του αριθμού των τηλεφωνημάτων και ο χρόνος αυτών, και η αύξηση των επισκέψεων ανάλογα με τις ανάγκες τους. Επιπλέον, πρόσθεσε πως προχώρησε στην παραχώρηση περισσότερων ευκαιριών ψυχαγωγίας με ποδοσφαιράκια, badminton, επιτραπέζια, πετοσφαίριση, στο δικαίωμα χρήσης CD και DVD, PlayStation, στη λειτουργία κεντρικού γυμναστηρίου και στην ετοιμασία ακόμη ενός γυμναστηρίου, ώστε να έχουν πρόσβαση όλες οι πτέρυγες των φυλακών, καθώς και στη λειτουργία του χώρου θεάτρου για θεατρικές παραστάσεις. Ανέφερε, επίσης, ότι η Κυβέρνηση προωθεί τη δημιουργία κέντρου υγείας στον χώρο των φυλακών, για τις ιατρικές ανάγκες των φυλακών και την παρακολούθηση κρατουμένων υψηλού ρίσκου ή κινδύνου αυτοκτονίας ή αυτοτραυματισμού. Σημείωσε πως κέντρο υγείας θα είναι έτοιμο προς λειτουργία εντός του επόμενου μήνα.

«Ένα εργαλείο»
Ο νέος Αρχηγός της Αστυνομίας Ζαχαρίας Χρυσοστόμου είπε πως το περιεχόμενο του οδηγού συνιστά ένα καθ’ όλα εμπεριστατωμένο εργαλείο, το οποίο μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, σε συνάρτηση φυσικά με τις υπόλοιπες συνισταμένες της στρατηγικής πρόληψης των αυτοκτονιών στην αντιμετώπιση του φαινομένου. Σε ό,τι αφορά την εκπαίδευση του προσωπικού των φυλακών, ο Αρχηγός Αστυνομίας είπε πως ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη στην αστυνομική ακαδημία, μετά από σχετικές οδηγίες του Υπουργού Δικαιοσύνης, η υλοποίηση σειράς εκπαιδευτικών προγραμμάτων, με στόχο την εκπαίδευση όλου του προσωπικού του Τμήματος Φυλακών. Όπως είπε, μέχρι στιγμής έχουν υλοποιηθεί τέσσερα τέτοια προγράμματα, τα οποία έχουν παρακολουθήσει 67 συνολικά μέλη, ενώ σημείωσε πως υπολείπονται ακόμη 19 προγράμματα.

Μηδενική ανοχή
Η Επίτροπος Διοικήσεως και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Ελίζα Σαββίδου ανέφερε, με τη σειρά της, πως η ανθρώπινη αξιοπρέπεια των ατόμων που στερούνται την ελευθερία τους δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να διακυβεύεται από το γεγονός και μόνο της κράτησης, για να προσθέσει πως είναι απόλυτη η απαγόρευση οποιασδήποτε απάνθρωπης, ταπεινωτικής ή εξευτελιστικής μεταχείρισης, και επιτακτική η υποχρέωση της πολιτείας για μηδενική ανοχή σε τέτοια περιστατικά, καθώς και για άμεση και αποτελεσματική διερεύνησή τους και επιβολή ανάλογων κυρώσεων.

Διαχρονικό το πρόβλημα
Η ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΡΙΑ Διευθύντρια των Κεντρικών Φυλακών Ελένη Βατυλιώτου υπέδειξε πως οι αυτοκτονίες σε χώρους κράτησης αποτελούν διαχρονικά ένα πρόβλημα, που ταλανίζει τις εκάστοτε διευθύνσεις των χώρων αυτών, εκφράζοντας συνάμα την ευαρέσκειά της, γιατί είναι η πρώτη φορά που προσεγγίζεται ουσιαστικά το θέμα αυτό κατά τρόπον επιστημονικό και εμπεριστατωμένο.