Έρευνα για την Οδική Ασφάλεια
Παρανομούν επειδή
οι ποινές είναι ανώδυνες
Τους λόγους της αναποτελεσματικότητας των μέτρων κατά των οδικών ατυχημάτων εντοπίζει έρευνα, προβαίνοντας σε εισηγήσεις
Η ΕΡΕΥΝΑ
εισηγείται την επιβολή
πιο αυστηρών ποινών

ΛΕΖΑΝΤΑ
Πολλές είναι οι αιτίες των οδικών δυστυχημάτων.
ΤΟΥ ΚΥΡΙΑΚΟΥ ΠΕΝΗΝΤΑΕΞ
«Οι οδηγοί στους κυπριακούς δρόµους φαίνεται να γνωρίζουν σε ικανοποιητικό βαθµό τους βασικούς κανόνες του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, αλλά να µην τους τηρούν επακριβώς, λόγω της µη αυστηρής τήρησης των µέτρων και της επιβολής μη αυστηρών πρόστιμων», συμπεραίνει, μεταξύ άλλων, παγκύπρια έρευνα με τίτλο: «ΟΔ.Υ.ΚΙ: Η ολιστική προσέγγιση του προβλήματος της αναποτελεσματικής αντιμετώπισης του φαινομένου των οδικών ατυχημάτων στην Κύπρο και εισηγήσεις για διορθωτικά μέτρα πολιτικής».
Σκοπός του έργου, το πρώτο στο είδος του, ήταν η αξιολόγηση των υφιστάμενων μέτρων σε σχέση με την οδική ασφάλεια και τους λόγους αναποτελεσματικότητάς τους, ώστε να προταθεί η ουσιαστική βελτίωσή τους και η εισαγωγή νέων μέτρων για μείωση των τροχαίων. Επιπρόσθετα, η εστίαση στα χαρακτηριστικά νέων οµάδων υψηλού κινδύνου (αλλοδαπούς, χρήστες εξαρτησιογόνων ουσιών, µμοτοσικλετιστές, ηλικιωμένους) και στα προληπτικά μέτρα που πρέπει να ληφθούν για κάθε οµάδα. Στόχος ήταν, επίσης, η διερεύνηση του επιπέδου εκπαίδευσης και εξέτασης των οδηγών, της καταλληλότητας των εκπαιδευτών και η σύγκριση των απόψεων/αντιλήψεων διαφορετικών οµάδων πληθυσμού και εμπλεκόμενων αρµοδίων φορέων. Τέλος το έργο εξέτασε τις πολιτικές δράσεις που έχουν χρησιμοποιηθεί επιτυχώς σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και η προσαρµογή τους στις ιδιαιτερότητες της Κύπρου.

Έλλειψη εμπιστοσύνης και κακές συνήθειες
Σύμφωνα με το έργο, οι λόγοι της αναποτελεσματικότητας των έργων είναι η έλλειψη εμπιστοσύνης των πολιτών προς την Αστυνομία, η ανάπτυξη κακών συνηθειών οδήγησης, τα λάθη στο οδικό δίκτυο, η λήψη αποφάσεων πολιτικής µε γνώµονα τις πιέσεις από την κοινωνία και η αναποτελεσματική διαχείριση οικονομικών και ανθρωπίνων πόρων. Επιπρόσθετα, η μη αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων που λαμβάνονται, οι ελλείψεις στην εκπαίδευση και εξέταση των οδηγών και η αποσπασματική ενημέρωση από ΜΜΕ για νέες νοµοθεσίες και μέτρα.
Αιτίες οδικών συγκρούσεων
Το έργο συμπεραίνει ότι οι περισσότερες οδικές συγκρούσεις οφείλονται στον ανθρώπινο παράγοντα, επισημαίνοντας ως πρώτη αιτία την ταχύτητα πέραν του καθορισµένου ορίου, την κατανάλωση αλκοόλ πριν από την οδήγηση και τον συνδυασμό αλκοόλ και ταχύτητας. Αναφέρει, επίσης, ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται και το φαινόμενο της χρήσης ναρκωτικών ουσιών πριν από την οδήγηση. Επιπρόσθετα, τονίζει ότι οι συνέπειες των συγκρούσεων επιδεινώνονται από τη μη χρήση ζώνης ασφαλείας και προστατευτικού κράνους.
Η έρευνα καθορίζει ως οδηγούς υψηλού κινδύνου τούς χρήστες ναρκωτικών ουσιών, μοτοσικλετιστές, ποδηλάτες, νέους οδηγούς, ηλικιωμένους, ανηλίκους και τους αλλοδαπούς οδηγούς.
Μεθοδολογία
Η έρευνα βασίστηκε στην ερευνητική προσέγγιση, την ποιοτική προσέγγιση (προσωπικές συνεντεύξεις και οµάδες εστίασης) και την ποσοτική προσέγγιση (δοµηµένα ερωτηµατολόγια).
Το έργο παρουσιάστηκε σε εκδήλωση, στην οποία παρευρέθηκαν οι Υπουργοί Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης Ιωνάς Νικολάου και Συγκοινωνιών και Έργων Τάσος Μητσόπουλος, ο Αρχηγός της Αστυνομίας και ο Διευθυντής του Τμήματος Τροχαίας. Την υλοποίηση του έργου ανέλαβε ο Καθηγητής Ανδρέας Καπαρδής τoυ Τμήματος Νομικής του Πανεπιστημίου Κύπρου, σε συνεργασία με την εταιρεία GrantXpert Consulting, τη Σχολή Οδηγών Χάλκος και το Τμήμα Τροχαίας της Αστυνομίας Κύπρου. Το έργο, το οποίο είχε διάρκεια 24 μήνες, συγχρηματοδοτήθηκε από την Κυπριακή Δημοκρατία και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης μέσω του Ιδρύματος Προώθησης Έρευνας Κύπρου.
Εισηγήσεις για νέα μέτρα
Το έργο εισηγείται την ανάπτυξη παιδείας οδικής ασφάλειας, κατάλληλη εκπαίδευση ανάλογα µε τις εξειδικευµένες ανάγκες κάθε οµάδας οδηγών, συνεχή εκπαίδευση και ενηµέρωση από την παιδική ηλικία µέχρι το τέλος της ζωής, δηµιουργία περιβάλλοντος που να υποστηρίζει την ακολουθία κανόνων Οδικής Ασφάλειας. Επιπρόσθετα εισηγείται πιο αποτρεπτικές ποινές και πρόστιμα, άµεση επιβολή ποινής, πιο συντονισμένη δράση µεταξύ των φορέων ανάπτυξης δράσεων οδικής ασφάλειας, εκπαίδευση των οδηγών σε όλες τις πιθανές συνθήκες οδήγησης και εξειδίκευση εκπαιδευτών και εξεταστών. Εισηγείται, επίσης, τη συστηµατική αξιολόγηση των µέτρων και την εισαγωγή καλών πρακτικών από άλλες χώρες.