Εν δυνάμει υβριδική απειλή

Οι ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές, που κατέκλυσαν την Ευρώπη το 2015, «αποτέλεσαν θρυαλλίδα που κλόνισε τη συνοχή της, διευκόλυνε τον ακρωτηριασμό της, μέσα από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου και ανέστειλε για μεγάλο διάστημα την ελεύθερη διακίνηση στο εσωτερικό της και την κατάργηση των εσωτερικών συνόρων, που αποτελεί και την πεμπτουσία της οικονομικής λειτουργίας της», έγραψε σε πρόσφατο άρθρο του, υπό τον τίτλο «Μεταναστευτικές ροές και υβριδικός πόλεμος», ο νομικός και καθηγητής Κοινοτικού Δικαίου και Διεθνών Σχέσεων στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, Πολύκαρπος Αδαμίδης.

Η διαδικασία ελέγχου των άτυπων μεταναστών αποτέλεσε εξ αρχής μιαν από τις βασικές πτυχές επικέντρωσης των προσπαθειών αλλά και των πόρων των ευρωπαϊκών χωρών, μη εξαιρουμένης της Κυπριακής Δημοκρατίας. Τόσο η τεράστια πρόκληση των αυξανόμενων αριθμών, που αναμένεται να κατατάξουν την Κύπρο πρώτη σε ροές και το τέταρτο τρίμηνο του 2018 στις σχετικές εκθέσεις της Eurostad, όσο και το προφίλ των Σύριων μεταναστών που εισέρχονται στη χώρα αποκλειστικά από τα κατεχόμενα, δημιουργούν εύλογους προβληματισμούς στους αρμοδίους, που διαμηνύουν ότι δεν εφησυχάζουν.

Διόλου τυχαίο ότι, λαμβάνοντας υπ' όψιν και τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά των Σύριων που αιτούνται ασύλου στην Κύπρο, στρατιωτικές αλλά και κυβερνητικές πηγές παραδέχονται ότι πρόκειται για «εν δυνάμει κίνδυνο». Ο κίνδυνος, εξηγούν, ενδέχεται να προκύψει είτε από περιπτώσεις με προηγούμενη σχέση με εξτρεμιστικές οργανώσεις και στοιχεία είτε λόγω πρόθεσης της Τουρκίας να δημιουργήσει συνθήκες ενδεχόμενης προβοκάτσιας επί του εδάφους της ΚΔ, χρησιμοποιώντας ως «όχημα» μετανάστες που καταφθάνουν μετά από μεγάλης διάρκειας παραμονή στα εδάφη της.

«Κατά την άφιξη παράτυπων μεταναστών/προσώπων που χρήζουν προστασίας στην Κύπρο, οι αρμόδιες Υπηρεσίες του Κράτους βάσει του Ειδικού Εθνικού Σχεδίου "Ναυκράτης", προβαίνουν στις ανάλογες διαδικασίες», εξηγούν αρμόδιοι αναφερόμενοι στα βήματα που ακολουθούνται με τον εντοπισμό και συμπληρώνουν ότι «οι παράτυποι μετανάστες, με την άφιξή τους, εκφράζουν την επιθυμία για υποβολή αιτήματος διεθνούς προστασίας και οι αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες εφαρμόζουν την ενδεδειγμένη διαδικασία, βάσει της εθνικής νομοθεσίας, στην οποία έχει ενσωματωθεί το ευρωπαϊκό κεκτημένο μέσω οδηγιών και κανονισμών».

Με τη μερίδα του λέοντος όσον αφορά το επίπονο έργο των ελέγχων είναι επιφορτισμένη η Αστυνομία, η οποία, στο πλαίσιο των λεγόμενων safety screenings, ακολουθεί συγκεκριμένες διαδικασίες, που περιλαμβάνουν:

• Συνεργασία με όλα τα εμπλεκόμενα Υπουργεία και Υπηρεσίες, όπως Υπουργείο Εσωτερικών, Υπηρεσία Ασύλου, Πολιτική Άμυνα, Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας, Ιατρικές Υπηρεσίες κ.ά.

• Ενημέρωση άλλων Υπηρεσιών για θέματα που εμπίπτουν στις δικές τους αρμοδιότητες.

• Συνεντεύξεις με τα εν λόγω πρόσωπα που αποσκοπούν στη συλλογή στοιχείων/πληροφοριών σε σχέση με το δρομολόγιο, κυκλώματα διακινητών, τρόπο διακίνησης, χρηματικό ποσό που καταβλήθηκε, ενδεχόμενη διασύνδεση με παράνομες δραστηριότητες κ.ά.

• Έλεγχος στοιχείων/έρευνα σε διάφορες εθνικές και άλλες βάσεις δεδομένων όπως της Interpol και Europol.

• Λήψη δακτυλικών αποτυπωμάτων και φωτογραφιών.

• Ενημέρωση και συνεργασία με φορείς όπως European Border and Coast Agency (Frontex), Interpol, Europol, Μη Κυβερνητικούς Οργανισμούς, κ.ά.

Επιπλέον, «στο πλαίσιο της στενής συνεργασίας με ευρωπαϊκούς φορείς, ζητείται η συνδρομή εμπειρογνωμόνων, οι οποίοι έχουν υποστηρικτικό ρόλο κατά την εφαρμογή των διαδικασιών που ακολουθούνται, όπως για παράδειγμα η στελέχωση των Επαρχιακών Κλιμακίων της Υ.Α&Μ στα οποία διενεργείται το πρώτο στάδιο υποβολής αίτησης ασύλου με λειτουργούς από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO)».

Πάντως, παρόλο που έγκυρες πληροφορίες της «Σ» αναφέρουν ότι ήταν αρκετές οι περιπτώσεις κατά τις οποίες «κτύπησε καμπανάκι» κατά την ταυτοποίηση στοιχείων, η Αστυνομία, επικαλούμενη την ευαίσθητη φύση των πληροφοριών, δεν δίνει σχετικές λεπτομέρειες.