Μάριος Μαυρίδης

ΣΦΗΝΑ
«Θεωρώ αδιανόητο να επιτρέπεται στους δικαιούχους του Εστία να διαθέτουν περιουσία και καταθέσεις μέχρι το 80% της αξίας της κατοικίας τους και να τους πληρώνει τις δόσεις ο φορολογούμενος»
***

1. Το Σχέδιο Εστία έχει τρεις βασικούς στόχους: να προσφέρει προστασία για την πρώτη κατοικία, να ενεργοποιήσει τους δανειολήπτες για να πληρώνουν μέρος της δόσης τους, και να μειώσει τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Είναι ένα έξυπνο Σχέδιο, στο οποίο συμμετέχουν οι δανειολήπτες, οι τράπεζες και η Κυβέρνηση. Η τράπεζα μειώνει το δάνειο και το επιτόκιο, με αποτέλεσμα να μειωθεί σημαντικά η δόση. Απ' εκεί και πέρα, ο δανειολήπτης πληρώνει τα 2/3 της δόσης και η Κυβέρνηση το 1/3. Το Σχέδιο Εστία απευθύνεται σε δανειολήπτες που αδυνατούν να πληρώσουν ολόκληρη τη δόση του δανείου τους, λόγω μείωσης εισοδημάτων εξαιτίας της κρίσης, και που το δάνειό τους ήταν μη εξυπηρετούμενο στο τέλος του 2017. Το Σχέδιο Εστία μπορεί να εξυπηρετήσει μέχρι και 15.000 δανειολήπτες, οι οποίοι έχουν υποθηκεύσει την πρώτη τους κατοικία. Για να καλύπτεται από το Εστία, ένας δανειολήπτης θα πρέπει να μπορεί να πληρώνει τα 2/3 της μειωμένης δόσης.

2. Στρατηγικοί κακοπληρωτές είναι αυτοί που θα μπορούσαν να πληρώνουν τις δόσεις τους σύμφωνα με τα δεδομένα τους, αλλά δεν το κάνουν. Η Κυβέρνηση οφείλει να διενεργεί εξονυχιστικό έλεγχο σε όσους επιθυμούν να συμμετέχουν στο Σχέδιο. Το γεγονός ότι, όταν έκλεισε ο Συνεργατισμός, έγιναν χιλιάδες συμψηφισμοί καταθέσεων με μη εξυπηρετούμενα δάνεια (δηλαδή ο κάτοχος ενός μη εξυπηρετούμενου δανείου είχε και καταθέσεις), σημαίνει ότι οι στρατηγικοί κακοπληρωτές είναι αρκετοί. Δεν γνωρίζουμε πόσοι είναι, αλλά το σίγουρο είναι ότι υπάρχουν αρκετοί. Φανταστείτε πόσοι άλλοι δανειολήπτες διαθέτουν μη εξυπηρετούμενα δάνεια και καταθέσεις στην ίδια ή άλλη τράπεζα ή στο εξωτερικό. Θεωρώ ότι είναι ορθό όσοι συμμετέχουν στο Σχέδιο Εστία να υπογράφουν και υπεύθυνη δήλωση που να αφορά τα εισοδήματά τους και τα περιουσιακά τους στοιχεία.

3. Όσοι ξεκινήσουν με το Σχέδιο Εστία, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι είναι μονόδρομος. Εάν για κάποιο λόγο δεν μπορεί να συνεχίσει να πληρώνει, τότε θα ακολουθηθούν οι νενομισμένες διαδικασίες που ακολουθούνται σε ανάλογες περιπτώσεις. Η Κυβέρνηση προσφέρει αυτήν την ευκαιρία στους δανειολήπτες, και είναι κρίμα όσοι μπορούν να μην την αξιοποιήσουν. Το κίνητρο είναι αρκετά ελκυστικό και το όφελος τεράστιο.

4. Προσωπική μου άποψη είναι ότι το Σχέδιο Εστία είναι χρήσιμο διότι το όφελος για την κοινωνία είναι μεγαλύτερο από το κόστος. Θεωρώ, όμως, αδιανόητο να επιτρέπεται στους δικαιούχους του Σχεδίου Εστία να διαθέτουν περιουσία και καταθέσεις μέχρι το 80% της αξίας της κατοικίας τους και να τους πληρώνει τις δόσεις ο φορολογούμενος. Υπάρχουν φορολογούμενοι που εξυπηρετούν μετά δυσκολίας τα δάνειά τους, υπάρχουν φορολογούμενοι που δεν διαθέτουν κατοικία και ενοικιάζουν, και υπάρχουν φορολογούμενοι με χαμηλά εισοδήματα και που πληρώνουν ΦΠΑ 19% για να έχει έσοδα η Κυβέρνηση και να χρηματοδοτεί το Σχέδιο Εστία. Θα προτιμούσα, λοιπόν, το 80% να πάει στο 10%.

5. Είναι ένα εύλογο ερώτημα αλλά, με αυτό το σκεπτικό, θα πρέπει να καλύψουμε και όσους έχουν ήδη πληρώσει τα δάνειά τους και όσους θα συνάψουν δάνεια απ' εδώ και πέρα. Η ουσία του Σχεδίου Εστία δεν είναι να επιδοτεί τις δόσεις όλων των δανειοληπτών, αλλά να διαχειριστεί μια δύσκολη κατάσταση που έχει δημιουργηθεί λόγω της οικονομικής κρίσης, η οποία κρίση ήταν αποτέλεσμα υπερβολικού δανεισμού και πλασματικής ανάπτυξης. Άλλωστε, δεν νομίζω η Ευρωπαϊκή Διεύθυνση Ανταγωνισμού να επιτρέψει επιδότηση των δόσεων σε εξυπηρετούμενα δάνεια, διότι αυτό θα συνιστούσε κρατική ενίσχυση προς τις τράπεζες. Το Σχέδιο Εστία έχει ήδη εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Διεύθυνση Ανταγωνισμού, ότι δεν παραβιάζει τους κανόνες κρατικών ενισχύσεων.