Stelvin vs Φελλός
Στο Στρασβούργο το 2011 είχα την εμπειρία μιας διαφορετικής γευσιγνωσίας οίνων, η οποία έγινε σε ποταμόπλοιο στον ποταμό Ρήνο και υπήρχαν 32 είδη κρασιών απ’ όλες τις οινικές περιοχές της Γαλλίας - λευκά και ερυθρά διαφόρων χρονολογιών. Όμως η κάθε μπουκάλα είχε πώμα από φελλό και το αντίστοιχο σε βιδωτό. Το ζητούμενο από τους 40 παρευρισκόμενους επαγγελματίες ήταν να συγκρίνουν την ποιότητα των οίνου μεταξύ των δύο επικρατέστερων πωματισμών.
Σε προηγούμενο άρθρο παρουσιάστηκε πως ο φελλός εδώ και αρκετές δεκαετίες αποτελεί τη δημοφιλέστερη επιλογή των οινοποιών για τον πωματισμό των κρασιών. Όσον αφορά τους οινόφιλους καταναλωτές το άνοιγμα μίας φιάλης, που έχει πωματιστεί με φελλό, αποτελεί τόσο αγαπημένη διαδικασία όσο και ένα είδος ιεροτελεστίας.
Υπάρχει, όμως, η εσφαλμένη εντύπωση πως το βιδωτό πώμα (stelvin screw cap) περιέχει πάντα χαμηλότερης ποιότητας οίνο. Στο Στρασβούργο αποδείχτηκε πως αυτός είναι ένας μύθος.
Είναι γεγονός ότι και το stelvin χρησιμοποιείται ευρέως σήμερα. Η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία αντικατέστησαν σχεδόν πλήρως τον φελλό με βιδωτό πώμα. Ο καταναλωτής υποθέτει πως η χαμηλή τιμή του οίνου είναι ανάλογο με την ποιότητά του. Όμως η μειωμένη τιμή αυτών των φιαλών -σε σχέση με φιάλες που έχουν πωματιστεί με φελλό- στην πλειονότητα των περιπτώσεων έχει προκύψει επειδή η παραγωγή των βιδωτών πωμάτων είναι περισσότερο οικονομική από αυτήν των φελλών.
Άλλη διαφορά είναι ότι το βιδωτό πώμα είναι αδιαπέραστο, αποτρέποντας την εισχώρηση οξυγόνου στο εσωτερικό, στοιχείο που οδηγεί στην αναλλοίωτη διατήρηση των πρωτογενών-ποικιλιακών αρωμάτων του οίνου. Αυτό μπορεί να ισχύει και μέχρι επτά χρόνια, σύμφωνα με τα τελικά πορίσματα του Στρασβούργου.
Είναι γνωστό πως η φιάλη με φελλό φυλάγεται σε οριζόντια θέση και αν χρειαστεί να ξανακλείσουμε την φιάλη, ο φελλός δύσκολα εισχωρεί. Αντίθετα η φύλαξη της φιάλης με βιδωτό πώμα μπορεί να γίνει και σε όρθια θέση, χωρίς να υπάρχει φόβος για δυσκολίες στο άνοιγμά της, ενώ από την άλλη, εάν χρειαστεί να αποθηκεύσεις ξανά τον οίνο, μπορείς εύκολα να κλείσεις τη φιάλη με το βιδωτό πώμα.
Το μεγαλύτερο όπλο που έχει η παράταξη υπέρ του stelvin είναι η αποφυγή της οσμής φελλού στο κρασί. Η οσμή φελλού (λόγω της 2,4,6 TCA) που όλοι έχουμε αισθανθεί, αποτελεί το βασικότερο αρνητικό χαρακτηριστικό των φελλών, αφού μπορεί να καταστήσει τους οίνους ελαττωματικούς, άρα και ακατάλληλους για κατανάλωση.
Όμως, η παράταξη υπέρ του φελλού προβάλλει το επιχείρημα ότι η τυχόν δημιουργία αναγωγικών οσμών -που μπορεί να εξαφανιστούν έπειτα από ελαφρύ αερισμό του οίνου- και η μη δημιουργία τριτογενών αρωμάτων που σχετίζονται με την ωρίμανση του οίνου στη φιάλη, είναι κάποια βασικά μειονεκτήματα της χρήσης του βιδωτού.
Το αποτέλεσμα της γευσιγνωσίας στο Στρασβούργο ήταν ότι δεν υπάρχει καμιά αλλοίωση ή/και διαφορά στο κρασί τουλάχιστον στα πρώτα 5-7 χρόνια. Είναι καθαρά θέμα καταναλωτή να αποφασίσει το στυλ του οίνου που θέλει να καταναλώσει - φρέσκο και αρωματικό ή παλαιωμένων με τα τριτογενή αρώματα της παλαίωσης; Αξίζει να σημειωθεί ότι υπάρχουν ακόμη και συνθετικοί φελλοί.

Αυτόν τον μήνα δοκίμασε
2017 Κτήμα Αβαντίς Λέγκα, Gew?rztraminer, Εύβοια, Ελλάδα, €13
Ένα κρασί σπάνιο όσο και τα ευαίσθητα, λουλουδάτα αρώματά του. Η ευωδιαστή ποικιλία Gew?rztraminer ‘μεταναστεύει’ από την Αλσατία στην Εύβοια. Απαλό, χρυσό χρώμα με πράσινες ανταύγειες, έντονα αρώματα γλυκού τριαντάφυλλου, leeches, εξωτικών φρούτων, πιπεριού, μέντας, ginger, καραμέλας και μπαχαριών. Στόμα πλούσιο, λιπαρό, με ένταση ανθικών αρωμάτων και μπαχαριών. Η ισορροπημένη οξύτητα κοντράρεται ευχάριστα με το λιπαρό στόμα δημιουργώντας μακρά επίγευση. (ACM Christophides)

2014 Ch?teau La Gregoire, Saint Emilion, Bordeaux, Γαλλία €18
Όμορφο κρασί από 100% Merlot με πεντακάθαρη μύτη, πλούσιο στόμα και ευγενή ισορροπία γενικά με toasted αρώματα βανίλιας, καπνού και καφέ. Νότες λουλουδιών εμφανίζονται μετά από μερικά λεπτά ανακατεμένα με τα άλλα στοιχεία: βύσσινο, μύρτιλλο και φράουλα σε εκπληκτικό εύρος και διαρκή περιπλοκότητα. Ο ουρανίσκος αποκαλύπτει ταυτόχρονα φινέτσα και δομή: γεμάτο και περίπλοκο με γλυκές ώριμες και ευχάριστα βελούδινη υφή. Η λεπτή οξύτητα και οι γλυκές πολυφαινόλες βρίσκονται σε πλήρη σύμπραξη υποστηρίζοντας την αξιόλογη δομή του. (Oenovino)

2004 Bodega R. Lopez Heredia Vi?a Tondonia, Rioja, DOCa, Ισπανία, €45
Ένα μεγαλειώδες κρασί από τα πιο ιστορικά οινοποιεία της Rioja από χαρμάνι τεσσάρων ποικιλιών. Χρώμα κόκκινο, μεσαίου βάθους, σύνθετη ‘μύτη’ γλυκών αρωμάτων κερασιού σε γλυκό του κουταλιού ανακατεμένα με αρώματα δέρματος και γλυκών μπαχαρικών κανέλα και γαρίφαλο. Γεύση αρκετά γεμάτη, καλή δομή και ισορροπία, με οξύτητα που σπινθηρίζει και αισθητές -χωρίς να υπερβάλλουν- ταννίνες. (Vinocultura).

2016 Οινοποιείο Κυπερούντα, Σκοπός Shiraz, Λεμεσός, €14
To άγριο παιδί της Κυπερούντας, ένα Shiraz με βαθύ ρουμπινί χρώμα και ελαφριά εξέλιξη που αντιλαμβάνεται κάποιος από τις κεραμιδί σε απόχρωση ανταύγειες. Στη μύτη έχουμε έναν συνδυασμό φρούτων, όπως δαμάσκηνο και μαύρο κεράσι, με ισχυρή δόση μπαχαρικών τόσο πικάντικων (πιπέρι) όσο και γλυκών (βανίλια, κανέλα). Στο στόμα το κρασί είναι ξηρό, δίνει την αίσθηση του γεμάτου σε σώμα, ενώ οι τανίνες είναι πολύ καλής ποιότητας και έχουν λεπτόκοκκη αίσθηση στο στόμα. Το τελείωμα είναι μακρύ σε διάρκεια με πολυπλοκότητα και εξέλιξη αρωμάτων.
2016 Οινοποιείο Βουνί Παναγιά, Μπάρμπα Γιάννης Μαραθεύτικο, Πάφος, €13
Ένα εκλεκτό, κυπριακό, ερυθρό, μονοποικιλιακό κρασί από Μαραθεύτικο που έχει παλαιώσει σε γαλλικά βαρέλια. Είναι ένα κρασί με βαθύ κόκκινο χρώμα, πλούσια αρώματα δαμάσκηνου, σοκολάτας και βανίλιας. Στο στόμα διακρίνεται για το πλούσιο σώμα του και την ιδιαίτερη επίγευσή του, που εντυπωσιάζει με την κομψότητά του και την πικάντικη γεύση του. Μπορεί να εξελιχθεί όμορφα στη φιάλη για αρκετό καιρό ακόμα.