Ευαγόρας Καραγιώργης
Ο μουσικός, που έγινε ευρέως γνωστός με ‘Τ’ όνειρον’, αυτή τη φορά μας παρουσιάζει τα ‘Κεντήματα’, σε μια συναυλία με ηλεκτρονική διάθεση και ένα έργο που γράφτηκε πριν από 30 χρόνια στη Νέα Υόρκη.


Τραγούδια στην κυπριακή διάλεκτο
‘Σίγουρα δεν γράφονται αρκετά τραγούδια στην κυπριακή διάλεκτο σήμερα. Ίσως και να μην υπάρχει, επί τούτου, τόσο μεγάλη ανάγκη. Ή, να το θέσω διαφορετικά, η ανάγκη υπάρχει, αλλά για κάτι νεότερο, πιο σύγχρονο, κάπως διαφορετικό από ό,τι ακούγαμε μέχρι σήμερα. Κάτι όπως αυτό που κάνουν οι Monsieur Doumani, ίσως οι πιο πολυγραφότατοι στις μέρες μας με ένα αρκετά μεγάλο κοινό και παράλληλα με πολύ μεγάλη επιτυχία στο εξωτερικό’.

Η θέση της διαλέκτου στη μουσική δημιουργία του νησιού
‘Ήταν πάντα παρεξηγημένη η διάλεκτος και πολλές φορές, όσοι καταπιαστήκαμε μαζί της θεωρηθήκαμε από νεοκύπριοι, το καλύτερο ή ανθέλληνες το χειρότερο. Η κυπριακή διάλεκτος, όμως, έχει πάρα πολλές δυνατότητες και στο τραγούδι, αλλά και στην ποίηση ή τη λογοτεχνία. Ευτυχώς, κάποιες μικρές προσπάθειες γίνονται, πέρα από το τραγούδι, και στο θέατρο, την ποίηση και γενικότερα τη λογοτεχνία’.

Η δημιουργία
‘Πολλές φορές είμαι σε διλήμματα όσον αφορά τη σύγχρονη κλασική μουσική που γράφω ή τη μουσική για το θέατρο σε σχέση με τη λαϊκή μουσική ή τη μουσική στο κυπριακό ιδίωμα. Το σίγουρο είναι ότι έχω μια αδυναμία σε κάποια πράγματα που κάνω στο κυπριακό ιδίωμα, το παραδέχομαι. Πιστεύω, όμως, ότι είμαι πιο ευτυχισμένος ή -αν θες- πιο γεμάτος, όταν καταφέρνω να φτιάξω κάτι που να εμπεριέχει το κυπριακό στοιχείο και να το μεταφέρει κάπου αλλού, μακριά’.

Μουσική για θέατρο
‘Αυτόν τον καιρό γράφω τη μουσική για τις “Τρωάδες”, που θα ανεβάσει το Θέατρο Ένα, σε σκηνοθεσία Ανδρέα Χριστοδουλίδη, οι οποίες κάνουν πρεμιέρα στο Αρχαίο Ωδείο Πάφου, την 1η Ιουλίου. Υπάρχει μεγάλη διαφορά στον τρόπο δουλειάς και στις διαδικασίες της μουσικής για θέατρο. Εμείς, οι μουσικοί, όταν σκεφτόμαστε μια μελωδία την ντύνουμε με διάφορα φορέματα, όταν ενορχηστρώνουμε. Αυτό στο θέατρο μπορεί να μην λειτουργεί, γιατί ο ηθοποιός ή ο σκηνοθέτης θέλουν η μουσική να υπηρετήσει κάτι πολύ διαφορετικό από αυτό που υπάρχει σε μια καλή ενορχήστρωση. Στο θέατρο η μουσική πρέπει να υπηρετήσει τον λόγο, τη δραματική στιγμή του ηθοποιού και όχι να προβληθεί η ίδια ως αυτονομημένη μουσική. Πρέπει να καταφέρει να διεισδύσει στην άποψη του σκηνοθέτη, στην υπόθεση του έργου και στη στιγμή του ηθοποιού’.

Τα ‘Κεντήματα’ της Νέας Υόρκης
‘Τα “Κεντήματα” γράφτηκαν το 1987-88 στη Νέα Υόρκη. Κατά τη διάρκεια των σπουδών μου είχα διάφορες επιρροές από τον μουσικό σκηνικό περίγυρο (πανεπιστήμιο, ελληνική κοινότητα, αμερικάνικοι ραδιοφωνικοί σταθμοί, η εποχή του new music, η εξέλιξη της τεχνολογίας, οι επανάσταση του ηλεκτρονικού υπολογιστή). Όλα αυτά, σε συνάρτηση με τους σχεδόν καθημερινούς μου πειραματισμούς σε διάφορα μουσικά στυλ, έφεραν ως αποτέλεσμα να γράψω τα “Κεντήματα”. Δεν ήταν παραγγελία, αλλά μάλλον εσωτερική ανάγκη ή παρόρμηση. Ακόμα, μπορεί να ήταν και η έκφραση μιας αντίδρασής μου προς τις τεχνικές μουσικής σύνθεσης, που μελετούσα στο πανεπιστήμιο και δεν μπορούσα να τις κατανοήσω. Τότε μου φαίνονταν αλλόκοτα, άρρυθμα και ακαταλαβίστικα πράγματα’.

Η έκπληξη, 30 χρόνια μετά
‘Δεν φανταζόμουν ποτέ ότι θα έρχονταν ο Σωφρόνης, ο Emiddio κι ο Παναγιώτης σήμερα να μου προτείνουν να εκδώσω τα ‘Κεντήματα’. Όμως, μέσα από τις γνώσεις τους, το ανοικτό μυαλό που έχουν και τα ακούσματά τους, είδαν κάτι στη δουλειά μου που τους κέντρισε το ενδιαφέρον, δεδομένης και της εποχής που έγιναν’.

Τα σημερινά ‘Κεντήματα’
‘Τα πρώτα “Κεντήματα” στηρίζονται στον ηλεκτρονικό ήχο, κυρίως των τότε συνθεσάιζερ, στην ιδέα της λούπας και της επανάληψης. Συνδυάζουν μελωδικά, ρυθμικά και αρμονικά μουσικά σχήματα, κυρίως από τον πανελλήνιο μουσικό χώρο. Γράφτηκαν αποκλειστικά με βοήθεια τη μνήμη συνθεσάιζερ αρχικά και στη συνέχεια με τη βοήθεια ηλεκτρονικού υπολογιστή. Τα σημερινά “Κεντήματα” βασίζονται σε ηλεκτρονικό ήχο που σχεδιάζεται αυτοστιγμεί. Είναι παραφράσεις ή διασκευές των παλιών “Κεντημάτων” από τέσσερις νέους μουσικούς. Οι μουσικοί αυτοί παίρνουν λούπες, ιδέες ή θέματα από τα “Κεντήματα” και τις επεξεργάζονται σε μια, εκ νέου, σύνθεση με νέους ηλεκτρονικούς ήχους και στοιχεία αυτοσχεδιασμού’.

Η συναυλία της 3ης Ιουλίου στην Αξιοθέα
‘Στην Αξιοθέα, στις 3 Ιουλίου, θα ακουστούν τέσσερις ηλεκτρονικές συνθέσεις βασισμένες σε λούπες-θέματα από τα “Κεντήματα”, οι οποίες θα εξελιχθούν ζωντανά και αυτοσχεδιαστικά, σε μια συναυλία μαζί με τους Σωφρόνη Σωφρονίου, Παναγιώτη Μηνά, Maria Spivak, Emiddio Vasquez στα ηλεκτρονικά και το Concordia String Quartet, που αποτελείται από τους Κώστα Δεμιτζόγλου (βιολί), Βίκη Χατζηανδρέου (βιολί), Νικόλα Ευθυμίου (βιόλα) και Δώρο Ζήσιμο (βιολοντσέλο). Παράλληλα, το κουαρτέτο εγχόρδων θα παρουσιάσει σε μεταγραφή τέσσερα από τα “Κεντήματα” και ένα έργο, που γράφτηκε το 1990-91, το οποίο συνδυάζει τις ίδιες τεχνικές λούπας και επανάληψης’.

Τρ 3 Ιουλ, Αρχοντικό Αξιοθέας, παλιά Λευκωσία, 20.30, €5. Πληρ. 22894536.