ΔΥΣΚΟΛΕΥΕΙ Ή ΟΧΙ Η ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΣΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΛΟΓΩ ΒΡΥΞΕΛΛΩΝ ΚΑΙ ΒΑΡΝΑΣ;

Κερδήθηκε η μάχη, όχι ο πόλεμος

ΠΡΟΤΑΞΗ
ΚΡΙΣΙΜΗ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΓΚΥΡΑ ΚΑΙ Ο ΤΡΟΠΟΣ ME TON OΠΟΙΟ ΘΑ ΕΠΙΛΕΞΕΙ ΝΑ ΠΟΡΕΥΘΕΙ ΤΟ ΑΜΕΣΩΣ ΕΠΟΜΕΝΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ

ΣΦΗΝΑ
Θετικά και απολύτως ισχυρά τα συμπεράσματα της Ε.Ε., την ίδια ώρα όμως που αυξάνουν το ρίσκο για οριστικό πάγωμα των όποιων προοπτικών για επανέναρξη διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό

ΧΡΙΣΤΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ
Θετικό πρόσημο, σε ό,τι αφορά τα εθνικά συμφέροντα, άφησε, κατά κοινή παραδοχή, η σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις Βρυξέλλες. Τα βλέμματα πλέον στρέφονται κατ’ αποκλειστικότητα στη Σύνοδο Ε.Ε. - Τουρκίας, αύριο στη Βάρνα της Βουλγαρίας. Εκεί, άλλωστε, είναι όλη η ουσία του διπλωματικού μαραθωνίου, στον οποίο επιδόθηκε η Λευκωσία, με θετικά μέχρι στιγμής αποτελέσματα, καθότι η αντίδραση της Τουρκίας είναι που θα κρίνει, από τη μία την αποτελεσματικότητα της αντίδρασης της Ε.Ε., από την άλλη τις όποιες προοπτικές υπάρχουν για επανέναρξη του διαλόγου στο Κυπριακό, που παραμένει κεντρική στόχευση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Μοχλός πίεσης ή κατάρρευση
Η αυστηρή γλώσσα των «28» που αποφασίστηκε κατ’ ιδίαν σε συνάντηση με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, να χρησιμοποιήσει κατάμουτρα προς τον Ταγίπ Ερντογάν, αύριο στη Βουλγαρία, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ είναι μεν ένα ισχυρό όπλο, την ίδια ώρα όμως εμπεριέχει πολλά ρίσκα σε σχέση πάντα με το Κυπριακό. Μπορεί για πρώτη φορά η Λευκωσία να κρατάει «και το μαχαίρι και το πεπόνι», καθώς μη ανταπόκριση της Τουρκίας τής επιτρέπει να κινητοποιήσει τους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς για επιβολή κυρώσεων, ωστόσο, θα πρέπει να υπάρξει εκείνη η ισορροπία, που δεν θα κλείσει ερμητικά τις πόρτες για μία συνολική διευθέτηση του κυπριακού προβλήματος.
Οι πρώτες αντιδράσεις από τουρκικής πλευράς δεν αφήνουν πολλά περιθώρια αισιοδοξίας για αναδίπλωση και συνετισμό της στο διεθνές δίκαιο, την ίδια ώρα που τα μηνύματα που στέλνει στο Κυπριακό είναι άκρως απογοητευτικά. Τι θα γίνει, λοιπόν, σε περίπτωση που η Τουρκία επιλέξει τον δρόμο της σύγκρουσης; Ποιο θα είναι το κόστος της ευρωπαϊκά και πόσο αυτό θα μετρήσει; Καίγεται πραγματικά για εμβάθυνση των σχέσεών της με τις Βρυξέλλες ή έχει άλλες στρατηγικές προτεραιότητες, του φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο συμπεριλαμβανομένου; Όλα αυτά είναι τα ερωτήματα που θα πρέπει να αναλυθούν στρατηγικά από τη Λευκωσία, η οποία διατηρεί το ζήτημα του Κυπριακού στην κορυφή των στοχεύσεών της.

Κρίσιμη η τουρκική ανάγνωση…
Καθίσταται, λοιπόν, σαφές ότι όσα θετικά και αν αναφέρουν τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, το κρίσιμο είναι πώς θα τα αναγνώσει η Τουρκία και αν αυτά θα οδηγήσουν σε αλλαγή προσέγγισης. Τα πρώτα δείγματα γραφής, πάντως, ουδέν αισιόδοξο αφήνουν. Τα τουρκικά ΜΜΕ σημειώνουν εδώ και 48 ώρες πως ο Τούρκος Πρόεδρος θα αγνοήσει και θα υποβαθμίσει το έγγραφο συμπερασμάτων και από θέση ισχύος θα ζητήσει το άμεσο άνοιγμα ενταξιακών κεφαλαίων, την επίσπευση των διαδικασιών για απελευθέρωση της βίζας στους Τούρκους πολίτες, την αποδέσμευση εκ μέρους της Ε.Ε. του ποσού των 3.5 δισ. ευρώ για τους πρόσφυγες, αλλά και την εφαρμογή του νέου πρωτοκόλλου τελωνειακής ένωσης, παρακάμπτοντας την Κυπριακή Δημοκρατία.

Δείπνο με πιάτο… φυσικού αερίου
Οι εξελίξεις στις ευρω-τουρκικές σχέσεις δεν πρέπει να αναλύονται μονοσήμαντα, αλλά ως μέρος της ευρύτερης πολιτικής που θα πρέπει να οδηγεί σε επίλυση του Κυπριακού. Μπορεί η Κυπριακή Δημοκρατία να χρησιμοποίησε τον ευρωπαϊκό μοχλό για διασφάλιση κυριαρχικών συμφερόντων, ωστόσο την ίδια ώρα πρέπει αυτά τα μηνύματα, όπως ορθώς είπε και ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, να μην τα χρησιμοποιεί ως εκδίκηση αλλά ως μοχλό πίεσης για να επανέλθουν τόσο οι Τ/κ όσο και η Άγκυρα με διαφοροποιημένες και εντός του πλαισίου του Γ.Γ., θέσεις, για επανέναρξη των ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Άλλωστε το μήνυμα που πρέπει να στέλνεται είναι ότι η πραγματική λύση όλων των προβλημάτων και η πραγματική διέξοδος για την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας, που θα της επιτρέψει να έχει ρόλο και στα ενεργειακά της Ανατολικής Μεσογείου, είναι η υπό τις περιστάσεις δίκαιη λύση του Κυπριακού.
Αυτό, ωστόσο, φαίνεται προσώρας να μη γίνεται αντιληπτό από την υποχείρια, στις τουρκικές πολιτικές, ηγεσία των Τουρκοκυπρίων, που φαίνεται να έχει απορροφηθεί εντελώς στις πολιτικές Ερντογάν. Δεν εξηγείται αλλιώς, μας έλεγε πηγή κοντά στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η εμμονή Ακιντζί να πάει σε συνάντηση κοινωνικού χαρακτήρα, με προϋπόθεση τη συζήτηση του φυσικού αερίου.

Επαναφέρουν θέμα διαδικασίας
Στη Λευκωσία, ταυτόχρονα, και παράλληλα με την ικανοποίηση που νιώθουν από τα πραγματικά ισχυρά συμπεράσματα της Ε.Ε. και αφού όλοι αναμένουν τα αποτελέσματα της Βάρνας, δεν ξεχνούν να σημειώνουν τον προβληματισμό τους για την επαναφορά από την τ/κ ηγεσία θέματος αλλαγής των παραμέτρων λύσης του Κυπριακού ή/και αλλαγής της διαδικασίας με επιβολή καταληκτικού χρονοδιαγράμματος.
Η εμμονή του κατοχικού ηγέτη, από τη μία να ρίχνει ευθύνες στην ε/κ πλευρά περί μη ετοιμότητας για αποδοχή της πολιτικής ισότητας και από την άλλη για έναρξη μιας νέας διαδικασίας που θα έχει καταληκτικό χρονοδιάγραμμα, προαποκλείει, επί του παρόντος τουλάχιστον, το ενδεχόμενο επανέναρξης ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Και την ίδια ώρα αυξάνει, μας έλεγε η ίδια πηγή, το ρίσκο, να επικεντρωθεί η Τουρκία στη συνέχιση των προκλήσεών της. «Αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να κρατήσουμε την απαραίτητη ισορροπία και αξιοποιώντας κάθε δυνατό παράγοντα να πιέσουμε προς την κατεύθυνση της επανέναρξης της διαδικασίας», μας είπε χαρακτηριστικά.