Ποιοι του άνοιξαν τον δρόμο στην Κύπρο και τι είχε στο μυαλό του από την αρχή
Ανδρέας Βγενόπουλος: Έγραψε ιστορία και θα “κριθεί” για τα… επιτεύγματά του.
Ποιες επιχειρήσεις αφήνει πίσω στη MIG
ΦΥΤΕΥΤΟ: «Από το “ρινγκ” της Κύπρου εγώ δεν φεύγω ηττηµένος. Θα φύγω νικητής ή νεκρός. Ποτέ δεν έφυγα από την πίσω πόρτα».
Της Χρύσως Αντωνιάδου
Ο Ανδρέας Βγενόπουλος φεύγει από τη ζωή στις 5 Νοεμβρίου 2016, από ανακοπή καρδιάς, όπως ανακοινώνεται. Δεν προλαβαίνει να αποκαλύψει όλα όσα, ισχυρίζεται πως κατέχει, και να αποδείξει, όπως λέγει, την αθωότητά του σε κατηγορίες που του προσάπτονται για τη μαύρη εκείνη σελίδα της κυπριακής τραγωδίας, για όλα όσα προηγούνται του κλεισίματος της Λαϊκής Τράπεζας, της δεύτερης μεγαλύτερης τράπεζας του τόπου και της εισόδου του νησιού στο μνημόνιο.
Δέκα χρόνια νωρίτερα, ο Ανδρέας Βγενόπουλος εμφανίζεται στο νησί ως ο δικηγόρος με μεγάλη ισχύ, απεριόριστη δύναμη και χρήμα, που υποχρεώνει το πολιτικοοικονομικό κατεστημένο της Κύπρου να πέσει στα πόδια του και να τον εξυπηρετήσει. Ο Ελλαδίτης επιχειρηματίας, με τη δύναμη των χρημάτων του Dubai Fund, είναι εύγλωττος, πολλές φορές αθυρόστομος, δεν ανέχεται μύγα στο σπαθί του, διαθέτει τον αέρα του μεγάλου νικητή και είναι διατεθειμένος να πληρώσει για να γίνει η δουλειά του.
Το σχέδιο του για την Κύπρο
Η εμφάνισή του στην Κύπρο, σαν κεραυνός εν αιθρία, πραγματοποιείται αρχές του 2006 όταν η HSBC, μέτοχος της Λαϊκής Τράπεζας, αποφασίζει να διαθέσει το ποσοστό της και να εγκαταλείψει την Κύπρο. Ο Έλληνας δικηγόρος και επιχειρηματίας, όπως αποδεικνύεται μέσα από τα γεγονότα, δρα και ενεργεί καθώς βρίσκει έδαφος ανάμεσα σε τρωτούς πολιτικούς και οικονομικούς παράγοντες. Ανθρώπους που βάζουν πάνω από όλα το χρήμα και είναι διατεθειμένοι να πωληθούν για αυτό.
Οι πληροφορίες συγκλίνουν ότι ο τότε δυνατός πρόεδρος του Ομίλου της Λαϊκής Τράπεζας Κίκης Λαζαρίδης, θέλοντας να διατηρήσει την τεράστια δύναμη που ασκεί στον Όμιλο, και να κρατήσει τη θέση του, μετά και τις προστριβές που φαίνεται πως έχει με την οικογένεια των μεγαλομετόχων Λανίτη, αναζητά ένα νέο μεγαλομέτοχο του χεριού του. Έτσι νομίζει!
O Κίκης Λαζαρίδης, ενώπιον της Διερευνητικής Επιτροπής για την οικονομία, που συστήνεται μετά τις αποφάσεις του Eurogroup και του «κουρέματος» λέει πως «η τελική απόφαση για τη διάθεση του ποσοστού συμμετοχής της στη Λαϊκή Τράπεζα ήταν απόφαση της ξένης τράπεζας, η οποία δεν προήλθε από οποιαδήποτε άρνηση είτε εκ μέρους του Δ.Σ. της Τράπεζας είτε εκ μέρους της Κεντρικής Τράπεζας. Αντιθέτως, επιθυμούσαμε διακαώς να αυξήσουν τη συμμετοχή τους».
Ο Κίκης και οι φίλοι
Πόσο πιστευτός όμως είναι ο άλλοτε ισχυρός ανήρ του Ομίλου; Η αλήθεια μερικές φορές έχει πολλές όψεις. Και στην περίπτωση αυτή πάρα πολλές. Ο διεθνής τραπεζικός κολοσσός HSBC φέρεται να είχε ζητήσει να αυξήσει το μερίδιό του στον Όμιλο αλλά είχε βρει την άρνηση του κ. Κίκη Λαζαρίδη; H HSBC φεύγει από τη Λαϊκή Τράπεζα, για να μην εκτεθεί στις πληροφορίες για το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος από το καθεστώς Μιλόσεβιτς; Η απάντηση βρίσκεται σαφώς πίσω από αυτές τις ερωτήσεις και είναι προφανής. Ο τότε Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Τάσσος Παπαδόπουλος, νομικός σύμβουλος για χρόνια της Λαϊκής Τράπεζας και στενότατος φίλος του Κίκη Λαζαρίδη, φέρεται να ενημερώνεται για το ενδιαφέρον του Βγενόπουλου για το ποσοστό της HSBC. Οι πληροφορίες αναφέρουν πως ο ίδιος ενημερώνει τον Χριστόδουλο Χριστοδούλου, Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας τότε, συναγωνιστή και φίλο, για τις προθέσεις αυτές. Την περίοδο εκείνη ο Χριστόδουλος Χριστοδούλου βρίσκεται σε επαφή με ξένη τράπεζα για τη διάθεση του σχετικού ποσοστού της βρετανικής τράπεζας. Ο λόγος του Τάσσου και του Κίκη όμως έχουν μεγαλύτερη ισχύ…
Τελικά, η συμφωνία με τον Βγενόπουλο και το Dubai Fund κλείνει και ανακοινώνεται επίσημα στις 7 Φεβρουαρίου 2006. Η Λαϊκή Τράπεζα κοινοποιεί τη μεταβίβαση του ποσοστού 21.16% που κατέχει η HSBC στο μετοχικό κεφάλαιο της στους ακόλουθους:
1. Marfin Financial Group Holdings S.A. 9,98%
2. Tosca Fund 8,18%
3. Laiki Bank (Nominees) Ltd 3,00%
Η… εμπιστοσύνη που φέρεται να δίνει ο Κίκης Λαζαρίδης στον Ανδρέα Βγενόπουλο τελικά τού βγαίνει ξινή. Ο επιχειρηματίας τοποθετεί χρήμα και αγοράζει το βρετανικό ποσοστό, αλλά προσδοκεί να ελέγξει πλήρως τον Όμιλο. Μια φυσιολογική εξέλιξη που φαίνεται πως ο Κίκης Λαζαρίδης δεν εκτιμά επαρκώς, συνηθισμένος πάντοτε να κερδίζει…
Όμως, ο Βγενόπουλος - συνηθισμένος και αυτός να κερδίζει - τα βρίσκει με την οικογένεια των μεγαλομετόχων, μόνο για όσο τον εξυπηρετεί, με τους οποίους ο Λαζαρίδης φέρεται να έχει τη συγκεκριμένη περίοδο προστριβές.
Ο Λαζαρίδης αισθάνεται το έδαφος να πέφτει κάτω από τα πόδια του και στις 16 Ιουνίου 2006, ημέρα Παρασκευή, ανακοινώνει την απόφασή του να αποχωρήσει στο τέλος του έτους από τη θέση του Προέδρου του Ομίλου. «Πρόσφερα στην τράπεζα ό,τι είχα να προσφέρω και νιώθω περήφανος» δηλώνει.
Ο Λαζαρίδης από φίλος εχθρός
Ο Λαζαρίδης αποχωρεί πυροβολώντας, απευθύνοντας επιστολή προς το προσωπικό της Τράπεζας με σαφείς υπαινιγμούς εναντίον της μετοχικής πλειοψηφίας (βλέπε συμφέροντα Βγενόπουλου) και εναντίον των στρατηγικών επιλογών που μόλις προ ημερών ο ίδιος είχε υπερψηφίσει σε δύο διοικητικά συμβούλια, σύμφωνα με τον Ανδρέα Βγενόπουλο.
Ο Βγενόπουλος οργίζεται. Αποστέλλει εγκύκλιο προς το προσωπικό, εκφράζοντας την πλειοψηφία του διοικητικού συμβουλίου, αναφέροντας πως «όλες οι αποφάσεις που αφορούσαν εταιρικές και διοικητικές αναδιοργανώσεις ελήφθησαν ομόφωνα με τη θετική ψήφο του κ. Λαζαρίδη σε δύο διαδοχικά διοικητικά συμβούλια». Απορρίπτει τους ισχυρισμούς του παραιτηθέντος προέδρου και ξεσπαθώνει: «Η πραγματική αιτία της παραίτησης θα πρέπει να αναζητηθεί στον γραπτό καθορισμό (και επί της ουσίας περιορισμό) των αρμοδιοτήτων του μη εκτελεστικού προέδρου της Λαϊκής».
Τι έχει στο μυαλό του ο Ανδρέας Βγενόπουλος για τον Όμιλο της Λαϊκής Τράπεζας; Ο Βγενόπουλος επιδιώκει, και δεν το κρύβει, να υλοποιήσει το μεγαλεπήβολο σχέδιο της τριπλής συγχώνευσης μεταξύ κυπριακών και ελληνικών τραπεζών, δημιουργώντας τον πέμπτο μεγαλύτερο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα στην Ελλάδα.
Στο μυαλό του είναι ήδη έτοιμη η τριπλή συγχώνευση μεταξύ της Λαΐκής Τράπεζας, της Εγνατίας Τράπεζας και της δικής του τράπεζας της Marfin.
Ένα χρόνο μετά, το 2007, ο κ. Βγενόπουλος κάμνει ένα τεράστιο άλμα δημιουργώντας ένα νέο ιδιωτικό μετοχικό κεφάλαιο κάτω υπό την ονομασία Marfin Investment Group, ή MIG. Η Ελλάδα, την εποχή εκείνη, βρίσκεται σε φρενήρεις ρυθμούς υπερδανεισμού. Ο Βγενόπουλος θέλει ρευστό για να αυξήσει το κεφάλαιο της MIG. Ο ισολογισμός της Marfin Popular δεν αντέχει. Καμιά ανακεφαλαιοποίηση ή πώληση δεν φαίνεται να του δίνει τη λύση που επιθυμεί. Και κάπου εκεί αρχίζουν τα δύσκολα.
Λίγο πριν φύγει από την Κύπρο, όταν ακόμη προειδοποιεί πως θα μεταφέρει την έδρα της Τράπεζας στην Ελλάδα, φέρεται να είχε πει: «Από το “ρινγκ” της Κύπρου εγώ δεν φεύγω ηττημένος. Θα φύγω νικητής ή νεκρός. Ποτέ δεν έφυγα από την πίσω πόρτα». Και μετά, έρχεται το Eurogroup, η καταστροφή του χρηματοπιστωτικού συστήματος, η θυσία της Λαϊκής Τράπεζας, την οποία ο Βγενόπουλος… βοήθησε με τις αποφάσεις του.
Η Marfin, το αγαπημένο του παιδί
Η Marfin Investment Group Συμμετοχών ΑΕ (MIG) είναι διεθνής εταιρεία επενδύσεων χαρτοφυλακίου με έδρα την Ελλάδα και παρουσία στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ο όμιλος, με τη σημερινή του δομή, είναι εισηγμένη εταιρεία στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών από τον Ιούλιο του 2007. Το χαρτοφυλάκιο επενδύσεων αποτελείται από εταιρείες στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, που δραστηριοποιούνται στους κλάδους Τροφίμων & Ποτών, Υγείας, Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών, Μεταφορών & Ναυτιλίας, Διαχείρισης Ακινήτων, Τουρισμού & Αναψυχής.
Στο επενδυτικό χαρτοφυλάκιο και τις θυγατρικές της MIG περιλαμβάνονται οι εταιρείες:
Vivartia: Εταιρεία στον κλάδο γαλακτοκομικών, κατεψυγμένων τροφίμων και υπηρεσιών εστίασης και ψυχαγωγίας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη
Attica Group: Εταιρεία της επιβατηγού/οχηματαγωγού ναυτιλίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου
Υγεία: Όμιλος ιδιωτικών νοσοκομείων και μαιευτικών κλινικών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη
Singular Logic: Εταιρεία στην αγορά ολοκληρωμένων λύσεων πληροφορικής στην Ελλάδα
Sunce (Bluesun): Όμιλος της βιομηχανίας τουρισμού και αναψυχής στην Κροατία
Robne Kuce Beograd (RKB): Εταιρεία διαχείρισης εμπορικών ακινήτων στη Σερβία.
Η Marfin, σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιοποιεί ο ίδιος ο Όμιλος, ανέπτυξε μια στρατηγική που επικεντρώθηκε στην αναδιάρθρωση και συγχώνευση του ελληνικού τραπεζικού κλάδου. Όπως ακόμη αναφέρεται στην ιστοσελίδα της: «Ξεκινώντας το 2001, η εταιρεία προχωρεί σε διαδοχικές επενδύσεις και εξαγορές που περιλάμβαναν ελληνικά και κυπριακά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα».
«Η επενδυτική στρατηγική” επεξηγείται “κορυφώνεται τον Δεκέμβριο του 2006 με τη δημιουργία της Marfin Popular Bank (MPB) ως ένας από τους μεγαλύτερους τραπεζικούς ομίλους στην Ελλάδα και την Κύπρο, μετά την εξαγορά από τον όμιλο της Λαϊκής ποσοστού 97% της MIG και της μετέπειτα αφομοίωσης των τραπεζικών περιουσιακών στοιχείων της MIG σε επιχειρησιακό επίπεδο».
Στις 4 Μαΐου 2007, η MIG προβαίνει στην πώληση των κύριων τραπεζικών περιουσιακών της στοιχείων στη MPB, και έτσι οδηγεί στον λειτουργικό διαχωρισμό της από τη MPB, ενώ η συναλλαγή αυτή σηματοδοτεί και το τέλος της διαδικασίας αναδιάρθρωσης της MPB.
Στις 12 Ιουλίου 2007, όπως εξηγεί η εταιρεία, η MIG ολοκληρώνει την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου με καταβολή μετρητών ύψους €5,19 δις με την έκδοση 774.660.278 κοινών μετοχών, για να χρηματοδοτήσει σχεδιαζόμενες εξαγορές σε επιλεγμένες χώρες.
ΟΙ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ
Ιούλιος 2007: Αποκτά ποσοστό 34.1% στη Vivartia
Αύγουστος 2007: Αποκτά ποσοστό 64% στο Hilton Κύπρου
Οκτώβριος 2007: Αποκτά ποσοστό 51.6% στην Attica Group
Οκτώβριος 2007: Αποκτά ποσοστό 66.7% στην JSC Robne Kuce Beograd (RKB)
Ιούλιος 2008: Αποκτά ποσοστό 50% στη Sunce Koncern d.d. (Sunce)
Δεκέμβριος 2008: Αποκτά ποσοστό 50% στη Flight Ambulance International (FAI)
Μάρτιος 2009: Αποκτά την Olympic Air, Olympic Handling και Olympic Engineering
Δεκέμβριος 2009: Στρατηγική συνεργασία με τη Veolia Environnement, Veolia-MIG Greece
Απρίλιος 2010: Πώληση του κλάδου αρτοσκευασμάτων και ζαχαρωδών της Vivartia (Chipita)
Σεπτέμβριος 2011: Πώληση ποσοστού 90% στη Vivartia Κύπρου
Νοέμβριος 2011: Στρατηγική συμμαχία με Abu Dhabi Mar (ADM)
Μάιος 2012: Μνημόνιο αποκλειστικής συνεργασίας με την εταιρεία Exeed Industries του Abu Dhabi στον επιχειρηματικό τομέα τροφίμων και γεωργίας στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στην περιοχή του Αραβικού Κόλπου, της Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής
Οκτώβριος 2012: Συμφωνία πώλησης ποσοστού 100% της Olympic Air στην Aegean Airlines
Οκτώβριος 2013: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανταγωνισμού (DG Comp) εγκρίνει την πώληση ποσοστού 100% της Olympic Air στην Aegean Airlines
Αύγουστος 2014: Πώληση ποσοστού 34,96% της MIG Real Estate Α.Ε.Ε.Α.Π.
Ιούλιος 2015: Πώληση ποσοστού 51% του FAI Aviation Group
Δεκέμβριος 2015: Πώληση του συνόλου των μετοχών της Skyserv Handling Services.