Εκδρομή στα ωραία Λεύκαρα
Της Μήνας Χρυσάνθου

Πάμε εκδρομή σ’ ένα από τα πιο γνωστά χωριά της Κύπρου, διάσημο για τα κεντήματά του, τα λευκαρίτικα, καθώς και για την αργυροχοΐα του.


Βγαίνοντας στον αυτοκινητόδρομο από την έξοδο της Σκαρίνου και ακολουθώντας τις πινακίδες προς Λεύκαρα, σε πολύ λίγη ώρα θα φτάσεις σε ένα από τα ομορφότερα και πιο γνωστά τουριστικά χωριά της Κύπρου, τα Λεύκαρα. Τα Λεύκαρα είναι κωμόπολη της επαρχίας Λάρνακας και ανεξάρτητος δήμος της Κύπρου. Είναι γνωστά για τη λαϊκή αρχιτεκτονική τους, για τα κεντήματά τους, τα ‘Λευκαρίτικα’, καθώς και για την αργυροχοΐα τους. Τα Λεύκαρα σε περιμένουν να τα ανακαλύψεις.

Τα Λεύκαρα χωρίζονται διοικητικά σε δύο μέρη, τα Πάνω Λεύκαρα, που αποτελούν δήμο, και την κοινότητα των Κάτω Λευκάρων.

Εκκλησίες του χωριού
Κάθε γωνιά των Λευκάρων είναι συνδεδεμένη βαθύτατα με το Χριστιανισμό, αφού σε μικρές αποστάσεις γύρω από το χωριό υπάρχουν αρκετά παρεκκλήσια, τα οποία διατηρούνται και λειτουργούνται σε τακτά διαστήματα. Στο κέντρο των Λευκάρων δεσπόζει επιβλητικά η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού, η οποία χρονολογείται από τον 14ο αιώνα μ.Χ. Χαρακτηριστικό της εκκλησίας είναι το ξυλόγλυπτο εικονοστάσι, που φιλοτεχνήθηκε το 1760 μ.Χ. και στο οποίο υπάρχει αθέατη κρύπτη όπου φυλάγεται ο μεγάλος ασημένιος με χρυσή επένδυση Σταυρός που, κατά την παράδοση, φέρει κομμάτι από το Τίμιο ξύλο. Σύμφωνα με την παράδοση ο Σταυρός στα Πάνω Λεύκαρα φέρεται να μεταφέρθηκε στο χωριό από την Αγία Ελένη κατά την επίσκεψή της στην Κύπρο.

Το Μουσείο Λευκάρων
Για να νιώσεις την ατμόσφαιρα ενός τυπικού αρχοντικού των Λευκάρων πρέπει οπωσδήποτε να επισκεφτείς το Μουσείο των Λευκάρων το οποίο στεγάζεται στην οικία Πάτσαλου με παλαιά έπιπλα, είδη αργυροχοΐας και παραδοσιακές στολές.

Το Λευκαρίτικο Κέντημα
Η παράδοση των κεντημάτων στα Λεύκαρα πηγαίνει αιώνες πίσω και τα κεντήματα είναι διάσημα σε όλο τον κόσμο ως ‘Το Λευκαρίτικο κέντημα’. Σύμφωνα με την τοπική παράδοση, η ιστορία των κεντημάτων ξεκινά κατά τα έτη 1191-1571, όπου διδάχτηκαν στις γυναίκες των Λευκάρων από κάποιες ευγενείς κυρίες που προέρχονταν από τη δύση. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, το 1481, ο Leonardo Da Vinci επισκέφθηκε τα Λεύκαρα και πήρε ένα από τα κεντήματα στον καθεδρικό ναό του Μιλάνου. Εμείς συναντήσαμε την κ. Ευδοκία και την κ. Χρύσω οι οποίες μας έδειξαν πώς φτιάχνεται το Λευκαρίτικο Κέντημα στο Κέντρο Χειροτεχνίας του χωριού.

Η αργυροχοΐα στα Λεύκαρα
Εκτός από το κέντημα μια άλλη βιομηχανία που ακμάζει εδώ και αρκετές δεκαετίες είναι η αργυροχοΐα η οποία δίνει εξαιρετικά δείγματα αυτής της τέχνης. Κατασκευάζονται χειροποίητα κοσμήματα, κουταλάκια, καπνιστομέρρεχα και εκκλησιαστικά σκεύη. Στο Κέντρο Χειροτεχνίας μπορείς να γνωρίσεις τα παραδοσιακά εργαλεία αυτής της τέχνης. Εμείς επίσης είχαμε την ευκαιρία να συναντήσουμε ένα από τους παλιούς αργυροχόους της Κύπρου τον κ. Μιχαλάκη Χρίστου (Κυβερνήτης), ο οποίος μας μίλησε για τις παλιές καλές μέρες του επαγγέλματος αυτού. Η αργυροχοΐα στα Λεύκαρα, με βάση χρονολόγηση συλλογής ασημικών που προέρχονταν από τα Λεύκαρα, είναι πιθανό να εμφανίστηκε στις αρχές του 18ου αιώνα.

Λουκούμια ‘Τα ωραία Λεύκαρα’
Δεν μπορείς να πας στα Λεύκαρα και να μη δοκιμάσεις τα λουκούμια ‘Τα ωραία Λεύκαρα’ τα οποία είναι νοστιμότατα και μοναδικά. Η βιοτεχνία αυτή κατατάσσεται στις πρώτες βιοτεχνίες λουκουμιών στην Κύπρο, με έτος ίδρυσής της το 1895. Ιδρυτής ήταν ο Θεόδωρος Κραμβίδης όπου από νεαρή ηλικία μετέβη στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου να εργαστεί και ταυτόχρονα να μάθει τη δουλειά. Το 1947 η βιοτεχνία περνά στα χέρια του Στέλιου Κραμβίδη και ακολούθως το 1980 στον εγγονό του ιδρυτή, Θεόδωρο Κραμβίδη. Τα λευκαρίτικα λουκούμια βραβεύτηκαν τόσο σε κυπριακές όσο και σε διεθνείς εκθέσεις, όπως στα 1907, 1909, 1919 και το 1936 στη γεωργική και βιομηχανική έκθεση Κύπρου, τα έτη 1924 και 1925 στο British Empire Exhibition και το 1931 στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης κερδίζοντας μάλιστα το χρυσό βραβείο με έπαινο. Μετά από 118 χρόνια, η παρασκευή των λουκουμιών γίνεται με τον ίδιο παραδοσιακό τρόπο.

Εστιατόρια και διαμονή
Στα Λεύκαρα υπάρχουν πάρα πολλές επιλογές για φαγητό αλλά πρέπει να δοκιμάσεις τον λευκαρίτικο τταβά τον οποίο σερβίρουν σε διάφορα εστιατόρια του χωριού. Το Time Out σου προτείνει κάποιες επιλογές για φαγητό:
· Σπίτι των Ανέμων (τηλ.: 99547519)
· Ταβέρνα Αδάμος (τηλ.: 9946316)
· Η Δροσιά της Μαρίας (τηλ.: 96494272)

Επιπλέον υπάρχουν και διάφορα αγροτουριστικά καταλύματα για να διανυκτερεύσεις. Το Time Out σου προτείνει:
· Lefkarama Village Hotel (τηλ.: 24342154)
· Aloni House (τηλ.: 99445528)
· Kozakos Luxury Houses (τηλ.: 99676704)