Οι μεγάλοι οφειλέτες πληρώνουν για να… γλυτώσουν τα ακίνητα τους.

Στον χορό των εκποιήσεων τράπεζες και δανειολήπτες

Διανύουμε το πρώτο καλοκαίρι στο οποίο καταγράφονται στο νησί οι πρώτες μαζικές εκποιήσεις ενυπόθηκων ακινήτων. Οι τράπεζες, μετά και την ψήφιση της σχετικής νομοθεσίας, έχουν αρχίσει να βγάζουν στο σφυρί ακίνητα, οι ιδιοκτήτες των οποίων δεν ήταν σε θέση να εξοφλήσουν τα δάνεια που είχαν λάβει.

ΤΟΥ ΑΓΓΕΛΟΥ ΑΓΓΕΛΟΔΗΜΟΥ
Οι πρώτες εκποιήσεις ακινήτων από τις τράπεζες είναι γεγονός και αφορούν υποθέσεις οι οποίες χρονολογούνται εδώ και χρόνια και σε καμιά περίπτωση δεν περιλαμβάνουν πρώτη κατοικία.
Οι πρώτες, δοκιμαστικού τύπου εκποιήσεις πραγματοποιήθηκαν περί τα τέλη Ιουνίου. Τον χορό άνοιξε η Τράπεζα Κύπρου, ωστόσο μέχρι το τέλος του χρόνου θα προβούν σε ανάλογες κινήσεις και τα τρία μεγάλα τραπεζικά ιδρύματα, καθώς επίσης και ο Συνεργατισμός.
Όπως αναφέρουν στο Capital Today παράγοντες της αγοράς με τους οποίους επικοινωνήσαμε: «o νόμος για τις εκποιήσεις δεν έχει επηρεάσει ακόμη σε σημαντικό βαθμό την αγορά ακινήτων». «Αυτό» σημειώνουν «ενδεχομένως να συμβαίνει για μια σειρά από λόγους, ορισμένοι εκ των οποίων έχουν να κάνουν με το γεγονός ότι οι εκποιήσεις μέχρι στιγμής δεν αφορούν κατοικίες, για τις οποίες ίσως να επιδειχθεί μεγαλύτερο ενδιαφέρον».
«Συναφώς οι μεγάλοι χρεώστες των τραπεζών, βλέποντας τη διαδικασία των εκποιήσεων να παίρνει σάρκα και οστά, επιλέγουν να προχωρήσουν σε διευθέτηση των οφειλών τους με ανταλλαγή, παρά με εκποίηση» προσθέτουν.
Ειδικότερα, μιλώντας στο Capital Today ο εκτιμητής ακινήτων Πόλυς Κουρουσίδης, σημειώνει ότι «ο νόμος για τις εκποιήσεις δεν έχει επηρεάσει ακόμη την αγορά ακινήτων. Το ενδιαφέρον παρουσιάζεται πολύ περιορισμένο, ίσως επειδή τα ακίνητα προς εκποίηση δεν ήταν τόσο ελκυστικά, με εξαίρεση κάποια εμπορικά ακίνητα στην Πάφο».
«Θεωρώ» προσθέτει ο κ. Κουρουσίδης «ότι η ανταλλαγή χρέους με ακίνητα (debt to asset swap) είναι πολύ πιο πετυχημένη και κερδοφόρα κίνηση για όλα τα μέρη (win - win κίνηση για τράπεζες και ιδιοκτήτες).

Οι πρώτες εκποιήσεις
Τρία ακίνητα πωλήθηκαν στους πρώτους πλειστηριασμούς, που πραγματοποίησε στις 23/6 η Τράπεζα Κύπρου στην Πάφο. Πρόκειται για τους πρώτους πλειστηριασμούς, που πραγματοποιούνται υπό την τροποποιημένη νομοθεσία. Τα τρία ακίνητα πωλήθηκαν έναντι συνολικού ποσού €1,05 εκατ. και όλα συγκέντρωσαν προσφορές που ξεπέρασαν την επιφυλαχθείσα τιμή.
Την υψηλότερη τιμή πέτυχε ένα ακίνητο στην περιοχή Άγιος Θεόδωρος, με εμβαδόν 1.485 τετραγωνικά μέτρα, το οποίο πωλήθηκε στις €901.000, τιμή κατά 22,35% ψηλότερη από την επιφυλαχθείσα τιμή, η οποία βάσει του νόμου ορίζεται στο 80% της αγοραίας αξίας, δηλαδή συνάγεται πως το ακίνητο στην ουσία πωλήθηκε σε τιμή αγοράς. Πρόκειται για ένα ακίνητο το οποίο βρισκόταν πλησίον των Δικαστηρίων της Πάφου και σύμφωνα με πληροφορίες αγοράστηκε από δικηγορικό γραφείο. Στην ίδια περιοχή βρισκόταν ακόμη ένα τεμάχιο, για το οποίο δεν υποβλήθηκαν προσφορές.

Διατέθηκαν επίσης άλλα δύο τεμάχια από τα τρία που βρίσκονται στην περιοχή Αθασούδι στη Μεσόγη, και τα οποία είχαν μαζί τεθεί σε πλειστηριασμό. Το ένα πωλήθηκε προς €85.0000, έναντι €80.000 που ήταν η επιφυλαχθείσα τιμή, ενώ το δεύτερο πωλήθηκε προς €72.600 από €71.600 που ήταν η επιφυλαχθείσα τιμή. Για το τρίτο τεμάχιο δεν υποβλήθηκαν προσφορές.
Ένα άλλο τεμάχιο δεν βγήκε σε πλειστηριασμό λόγω ένστασης.
Ακολούθησαν οι πλειστηριασμοί στη Λευκωσία χωρίς όμως το ανάλογο ενδιαφέρον. Στον πρώτο πλειστηριασμό τέθηκαν τρία χωράφια στο Παλιομέτοχο (με εμβαδόν 6.335, 3.345 και 4.840 τ.μ.) με επιφυλαχθείσες τιμές €30.160, €16.800 και €300.800 αντίστοιχα. Στον δεύτερο πλειστηριασμό τέθηκε προς δημοπρασία οικόπεδο στον Άγιο Δομέτιο με εμβαδόν 619 τ.μ. και επιφυλαχθείσα τιμή €398.000.
Αν και υπήρξε προσέλευση, όπως δικηγόροι, τραπεζικοί και διαχειριστές περιουσιακών ταμείων (asset managements) δεν υπήρξε καμία προσφορά και στους δύο πλειστηριασμούς.

Η διαδικασία
Στον πρώτο πλειστηριασμό η επιφυλαχθείσα τιμή καθορίζεται στο 80% της αγοραίας αξίας. Η Τράπεζα μπορεί να προχωρήσει εκ νέου πάλι με επιφυλαχθείσα τιμή στο 80%, ενώ σε περίοδο ενός έτους η τράπεζα μπορεί να πραγματοποιήσει εκ νέου πλειστηριασμό καθορίζοντας την επιφυλαχθείσα τιμή στο 50% ή και να το αγοράσει η ίδια, αποφεύγοντας έτσι το ενδεχόμενο προκήρυξης νέων πλειστηριασμών με επιφυλαχθείσα τιμή στο 50%.

ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ
Σε πρόσφατη συνέντευξη του σε Sigma και SigmaLive ο Διευθύνων Σύμβουλός της Τράπεζας Κύπρου Τζον Χούρικαν, αναφέρεται σε συμφωνίες που έχουν επιτευχθεί πρόσφατα με μεγαλοοφειλέτες, απόρροια των πιέσεων που ασκεί η νέα νομοθεσία για τις εκποιήσεις.
Σύμφωνα με τον κ. Χούρικαν, το χρέος τους στην τράπεζα έχει μειωθεί σημαντικά ως αποτέλεσμα των αναδιαρθρώσεων που συμφωνήθηκαν. Παρά το γεγονός ότι εντοπίζει πως η μεγαλύτερη μερίδα των μεγαλοοφειλέτων «συμπεριφέρονται σωστά», κατά την έκφρασή του, σπεύδει να ξεκαθαρίσει ότι «εκείνους που δεν συμμορφώνονται τους κυνηγάμε δημόσια».
Θέλοντας να δώσει το στίγμα της προσπάθειας που καταβάλλεται, ανέφερε: «Θα έχετε παρατηρήσει ότι πολύ γνωστά ονόματα έχουν καταλήξει σε μια λογική συμφωνία προς το συμφέρον των ιδίων και της τράπεζας και θα αναπτυχθούν περαιτέρω. Μερικά μεγάλα ονόματα έχουν ήδη συμφωνήσει. Πρέπει να αποκατασταθούν τα χρήματα των καταθετών μας, να συνεχίσουμε προς τα εμπρός με μια βιώσιμη αναδιάρθρωση για να δημιουργήσουμε επιχειρήσεις, θέσεις εργασίας και να προσελκύσουμε ξένες επενδύσεις στην Κύπρο για να σταθεί και πάλι η χώρα στα πόδια της».

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ
Εκποιήσεις χωραφιών και οικοπέδων σε Λευκωσία, Πάφο και Αμμόχωστο είναι οι πρώτες υποθέσεις, τις οποίες αναμένεται να προωθήσει η Ελληνική Τράπεζα, στο πλαίσιο της νομοθεσίας για τις εκποιήσεις, η οποία τέθηκε σε ισχύ τον περασμένο Απρίλιο.

Σε πρόσφατες δηλώσεις της στην εφημερίδα Η Σημερινή, η πρόεδρος της Ελληνικής Τράπεζας, Ειρένα Γεωργιάδου, αναφέρεται μεταξύ άλλων, ότι περί τα τέλη Ιουλίου η τράπεζα αναμένεται να προχωρήσει σε πλειστηριασμό 50 χωραφιών και οικοπέδων, αξίας άνω των 20 εκατομμυρίων ευρώ.

«Πρόκειται» σημειώνει «για πολύ παλιές υποθέσεις μη εξυπηρετούμενων δανείων, οι οποίες μάλιστα έχουν δικασθεί κι έχει εκδοθεί και απόφαση, δεν έχουν όμως ακόμα διευθετηθεί. Χαρακτηριστικά να σας αναφέρω ότι μια από τις υποθέσεις πάει πίσω στο 1980, ενώ οι υπόλοιπες πάνε από δέκα μέχρι και είκοσι χρόνια πίσω», ανέφερε ενδεικτικά.

ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΣΜΟΣ
«Γύρω στα εκατό ακίνητα θα δημοπρατηθούν από τον Συνεργατισμό πριν από το τέλος του χρόνου στο πλαίσιο της διαδικασίας των εκποιήσεων», δηλώνει ο Διευθυντής Στρατηγικής και Επικοινωνίας της Συνεργατικής, Κεντρικής Τράπεζας, Γιάννος Σταυρινίδης.

Ο κ. Σταυρινίδης εξηγεί πως «οι εκποιήσεις που πρόκειται να πραγματοποιηθούν, αφορούν παλαιές υποθέσεις πριν το 2009 και επισήμανε πως σε καμία περίπτωση δεν αφορούν την πρώτη κατοικία».

Ειδικότερα, η πρώτη αυτή φάση των εκποιήσεων αφορά κυρίως χωράφια, οικόπεδα αλλά και ένα πολύ μικρό ποσοστό εμπορικών ακινήτων, κυρίως καταστημάτων.

Σε ερώτηση, αν στις προθέσεις του Συνεργατισμού είναι οι εκποιήσεις πρώτης κατοικίας, ο κ. Σταυρινίδης απαντά: «Σίγουρα όχι στο πρώτο κύμα και στο προβλεπτό μέλλον. Είναι εξάλλου γνωστή η κοινωνική ευαισθησία του Συνεργατισμού. Δεν είναι πρόθεσή μας να κυνηγήσουμε ανθρώπους των οποίων η μόνη περιουσία είναι η πρώτη κατοικία τους».

ALPHA BANK ΚΥΠΡΟΥ
«Πριν το τέλος του χρόνου αναμένεται να αρχίσουν οι εκποιήσεις ακινήτων από την Alpha Bank Κύπρου», δηλώνει ο CEO της τράπεζας και Πρόεδρος του Συνδέσμου Τραπεζών, Γιώργος Γεωργίου, ξεκαθαρίζοντας πως οι εκποιήσεις δεν αφορούν πρώτη κατοικία. Ο κ. Γεωργίου επισημαίνει πως οι εκποιήσεις που πρόκειται να πραγματοποιηθούν, αφορούν αποκλειστικά δικαστικές αποφάσεις οι οποίες περιλαμβάνουν αγροτεμάχια, εξοχικά και οικόπεδα.

Όπως αναφέρει «πλέον τόσο οι τράπεζες, όσο και οι δανειολήπτες έχουν αρκετά εργαλεία στη διάθεση τους, ώστε να μπορέσουν να βρουν βιώσιμες και αποδοτικές λύσεις στα προβλήματα τους».


ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ
Τις δυνατότητες του «υπερ-όπλου» των εκποιήσεων ενυπόθηκων ακινήτων δοκίμασε η Τράπεζα Κύπρου και ο Διευθύνων Σύμβουλός της, Τζον Χούρικαν, στην πρώτη δημόσια αποτίμησή του, στο πλαίσιο της συνέντευξης που παραχώρησε σε Sigma και Sigmalive, κάνει λόγο για ενθαρρυντικά μηνύματα.

«Θα μας δείτε να αυξάνουμε ρυθμούς στις εκποιήσεις τους επόμενους μήνες. Πάντα πιστεύαμε ότι οι εκποιήσεις και οι δημοπρασίες θα ήταν αξιόπιστη απειλή, για να αναγκαστούν οι δανειολήπτες που δεν αποπληρώνουν τα δάνειά τους να προσέλθουν σε διάλογο με την τράπεζα. Πρέπει συνέχεια να υπενθυμίζουμε στον κόσμο πως όταν δανείζεται από την τράπεζα, δανείζεται από τα λεφτά των καταθετών και είναι υποχρέωσή μας να τα ανακτήσουμε. Ο νόμος των εκποιήσεων μάς επιτρέπει να κάνουμε πραγματικό διάλογο, σε περιορισμένο χρονικό διάστημα», αναφέρει ο Διευθύνων Σύμβουλος της τράπεζας.