Επιστροφή στη φύση
Μερικοί άνθρωποι αποφάσισαν να ξεφύγουν από τα αστικά πρότυπα και να αφιερωθούν στη φύση. Κι όταν αγαπάς τη φύση δεν σε ανταμείβει απλά, αλλά σε κάνει καλύτερο άνθρωπο! Βρήκαμε κάποιους από αυτούς τους ανθρώπους και σου τους συστήνουμε προκειμένου να απολαύσεις κι εσύ προϊόντα αγνά και κυπριακά! Από την Ξένια Τσιαμαντά

Προϊόντα από ροδοπέταλα
Χρήστος, Μαρία, Έλενα & Άντρεα Τσολάκη
Η ιστορία αρχίζει από το 1948 όταν ο παππούς έφτιαχνε αυθεντικό αγνό ροδόσταγμα και το πωλούσε στα περίχωρα και έπειτα στις πόλεις. Η δουλειά πέρασε στα χέρια των παιδιών και τώρα το ζεύγος Τσολάκη δεν χαίρεται απλά τους καρπούς των κόπων του, αλλά και την έμπνευση των κόρων τους να μεγαλώσουν την επιχείρηση και να μεταπηδήσουν στα καλλυντικά και ποτά με αγνό βιολογικό ροδόσταγμα. Αυτή τη στιγμή καλλιεργούν 25 σκάλες τριανταφυλλιές σε δικά τους χωράφια. Η συγκομιδή αρχίζει τον Μάιο, διαρκεί περίπου για ένα μήνα, γίνεται η απόσταξη σε δικό τους εργαστήρι όπου βγαίνει το αγνό βιολογικό ροδόσταγμα για τα γλυκά και τα σιρόπια, όπως και το βιολογικό αιθέριο έλαιο σαν πρώτη ύλη κατασκευής διαφόρων προϊόντων. Το κατάστημά τους περιλαμβάνει βιολογικά καλλυντικά πιστοποιημένα από τη γερμανική εταιρεία πιστοποίησης Cosmos, επίσης τσάι και ροδόσταγμα πιστοποιημένα από τη Lacon, ενώ θα βρεις ακόμα μαρμελάδα, το σπάνιο λικέρ τριαντάφυλλου, νέκταρ τριαντάφυλλου, κάτι σαν γλυκό κρασί και διάφορα άλλα αλκοολούχα ποτά.
(25521893/ www.venus-rose.com) Τριαντάφυλλων 12, Αγρός.

Με αιγινό και πρόβειο γάλα
Παντελής & Στέλλα Παντελή με τα 8 παιδιά τους
Η αγάπη τους για τη φύση τούς ώθησε να εγκαταλείψουν την πόλη τους και να εγκατασταθούν στο χωριό Ανώγυρα. Εξάλλου, μεγάλωσαν σε μια γεωργοκτηνοτροφική οικογένεια, οπότε γνώριζαν από μικροί τα μυστικά παρασκευής διαφόρων προϊόντων. Η πιο σοβαρή αρχή έγινε το 1998, όταν αποφάσισαν να στήσουν σιγά-σιγά τη δική τους γαλακτοβιομηχανία, την οποία ονόμασαν ‘Σταλιές’, ενώ από το 2013 διαθέτουν πλέον ένα σύγχρονο εργαστήρι γαλακτοκομίας όπου εργάζονται για να μεγαλώσουν τα 8 παιδιά τους, ηλικιών από 18 ετών με 6 μηνών. Τα προϊόντα τους, όπως τραχανάς, γιαούρτι, κεφίρ, χαλούμι, αναρή και κατσικίσιο τυρί-πατέντα της εταιρείας, φτιάχνονται από αιγινό και πρόβειο γάλα, από ζώα τα οποία βόσκουν καθημερινά για 3 ώρες περίπου σε ελεγχόμενα βοσκοτόπια. Αυτό που κάνει τα προϊόντα τους να ξεχωρίζουν είναι το ότι η ημιορεινή περιοχή της Ανώγυρας και των γύρω χωριών έχουν μια ιδιαίτερη βιοποικιλότητα, ενώ η μυρωδιά της φύσης τους είναι πολύ έντονη. Μάθε ακόμα ότι, από επιστημονικές αναλύσεις του ΤΕΠΑΚ, αποδείχθηκε πως η περιοχή βγάζει ανώτερης ποιότητας γάλα. Η βιομηχανία έχει πάρει αρκετά βραβεία, όπως το Καλύτερο Κυπριακό Προϊόν από τα Time Out Eating Awards, για το Ανωϋρκάτικο χαλούμι τους, και μεταξύ άλλων βραβείο από το Γεωργικό Τμήμα για τον καλύτερο μεταποιητή πρώτης ύλης.
(99433287, 99633286) Ανώγυρα, επαρχία Λεμεσού.

Στη φάρμα των ζώων
Βασίλης Κυπριανού
Ο Βασίλης είχε πάθος για τη φύση και τα ζώα από μικρό παιδί. Όταν μάλιστα έλεγε, έφηβος, στους φίλους του πως ήθελε πάντα να ζήσει εκτός πόλεως σε δική του φάρμα με ζώα, δεν τον πίστευε κανείς. Όμως έκανε το όνειρό του πραγματικότητα και είναι από τους λίγους που απέδειξαν πως, όταν είσαι κοντά στα ζώα και τη φύση με αγάπη, σου επιστρέφεται πλουσιοπάροχα. Επισκέφτηκε την Ιρλανδία μέσω του προγράμματος Erasmus, για να εργαστεί σε μια από τις καλύτερες φάρμες της. Μαθαίνοντας για το πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατάφερε να πάρει την επιδότηση, έτσι μπόρεσε να αγοράσει σύγχρονα μηχανήματα και να δημιουργήσει τις σωστές εγκαταστάσεις για τη φάρμα-πρότυπο Riverland Dairy Bio Farm που βραβεύτηκε το 2011 από το ΚΕΒΕ με το βραβείο καινοτομίας ως ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα. Η φάρμα δημιουργήθηκε με προδιαγραφές που προστατεύουν το περιβάλλον, την ανθρώπινη υγεία και τα ζώα και εξοικονομούν ενέργεια. Εκτρέφει όλα τα παραγωγικά ζώα κάτω από βιολογικές συνθήκες, με φρέσκο βιολογικό σανό και χόρτο που παράγουν οι ίδιοι. Επιπλέον, μετατρέπουν την κοπριά σε λίπασμα και το φως του ήλιου σε ενέργεια με φωτοβολταϊκά. Το γάλα αποστέλλεται σε ειδικό γαλακτοκομείο το οποίο φτιάχνει βιολογικά γαλακτοκομικά προϊόντα και το θερμοκήπιό τους βγάζει βιολογικές ντομάτες, αγγουράκια και πατάτες τα οποία διατίθενται προς πώληση. Υπάρχει χώρος διαδραστικής ενασχόλησης, αναψυχής με βιολογικούς χυμούς, τσάι και καφέ και παιδότοπος με παιχνίδια φάρμας. Τις Κυριακές η δραστηριότητα ‘Περιπέτεια στη Φύση’ φέρνει τον επισκέπτη πιο κοντά στο άρμεγμα ζώων, στη μελισσοκομία, στην πεζοπορία στο διπλανό φαράγγι και ποτάμι, στην τοξοβολία και ιππασία. Σερβίρει μάλιστα και βιολογικό πρόγευμα.
(99592598) Καμπιά, επαρχία Λευκωσίας.

Στον κήπο των βοτάνων
Αδάμος και Μιράντα Τριγγή
Το πάρκο CyHerbia χρειάστηκε 8 χρόνια για να ανοίξει στο κοινό αλλά άξιζε η αναμονή. Οι μερικές χιλιάδες δεντροφυτέψεις του Αδάμου σε έκταση λίγο έξω από την Αυγόρου στο σχήμα της Κύπρου το οποίο μπορείς να περπατήσεις, ο λαβύρινθος με τα 7 κρυμμένα αντικείμενα και οι 9 βοτανόκηποι είναι μερικά από τα αξιολάτρευτα projects της CyHerbia που γεμίζουν την επίσκεψή σου όχι απλά με γνώση και ψυχαγωγία για τη φύση, αλλά και με περιπέτεια και παιχνίδι. Η βοτανολόγος Μιράντα πίστεψε πολύ στην ιδέα, γι’ αυτό έχει βάλει σε εφαρμογή πολλές καταπληκτικές δραστηριότητες με σκοπό να προσελκύσει κόσμο, να τον φέρει πιο κοντά στο φυσικό περιβάλλον και να τον ωθήσει να μάθει όσα περισσότερα γι’ αυτό. Μπορείς να παρακολουθήσεις επί τόπου τη διαδικασία απόσταξης αιθέριων ελαίων, αλλά και εκπαιδευτικά προγράμματα και σεμινάρια για παιδιά, για το κοινό και για πανεπιστήμια, που σε πληροφορούν για τα διάφορα είδη βοτάνων, τις ευεργετικές τους ιδιότητες και πώς να τα μαγειρέψεις. Η CyHerbia διοργανώνει ακόμα κάθε Ιούνιο το φεστιβάλ λεβάντας, το φεστιβάλ Νεράιδας στο κρυμμένο χωριό του δάσους, ενώ γιορτάζει και το Halloween με παιχνίδια. Εξ ου και επάξια πήρε το βραβείο Business of the Year και έπαινο από την Πρωτοβουλία Αμμόχωστος Μπροστά.
(99915443, www.cyherbia.com) Αυγόρου.

Γεύση γλυκιά σαν μέλι
Γεωργία Σώσειλου, Κώστας Στυλιανού
Εκείνη βιολόγος με ειδικότητα στη βιοποικιλότητα και το οικοσύστημα, εκείνος μελισσοκόμος. Και οι δύο μαζί έσμιξαν τις γνώσεις τους για να δημιουργήσουν την εταιρεία Ecophysis και το μέλι Βάβλα (από το όνομα του ημιορεινού χωριού της Λάρνακας). Στο μέλι τους, ποικίλης ανθοφορίας ή θυμαριού, έχουν ανιχνευτεί 180 στοιχεία βιολογικής αξίας, ενώ ένα κουταλάκι περιέχει μόνο 23 θερμίδες. Το κυπριακό μέλι γενικότερα είναι από τις καλύτερες ποικιλίες παγκοσμίως, γι’ αυτό και η Γεωργία έθεσε ως στόχο της να δημιουργήσει μια νέα επιχείρηση για τουρισμό ειδικού ενδιαφέροντος. Εξ ου και διοργανώνει εκπαιδευτικές εκδρομές και μελισσοδιαδρομές στην ορεινή Λάρνακα, όπου ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να γνωρίσει τη σπάνια χλωρίδα και πανίδα της περιοχής και διάφορες πρακτικές παραγωγής μελιού. Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να φορέσει την ολόσωμη προστατευτική στολή μελισσοκομίας, να ανοίξει με καθοδήγηση την κυψέλη και να δει τις εργάτριες, τους κηφήνες και τη βασίλισσα. Θα έχει την ευκαιρία ακόμα να δει την οργάνωση της κυψέλης, τα διάφορα στάδια ωρίμανσης των αβγών, τις αποθήκες μελιού και γύρης. Στο εργαστήρι τους θα βρεις κηραλοιφές, κερί μέλισσας, χειροποίητα κεράκια τα οποία μπορείς να φτιάξεις ακόμα και μόνος σου στον ειδικά διαμορφωμένο χώρο τους ή έξω στη φύση.
(99171405, wwwecophysiscy.com) Βάβλα, Λάρνακα.

Βιολογική μπανανομανία
Λάκης Πίγκουρας
Ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Βιοκαλλιεργητών Κύπρου, μεγάλωσε στο κατεχόμενο χωριό Άγιος Βασίλης Λευκωσίας μέσα στη φύση. Ήταν από αυτά τα παιδιά που έπαιζαν με τους φίλους του στα χωράφια για αυτό και ανέπτυξε μια ιδιαίτερη σχέση και σεβασμό προς το φυσικό περιβάλλον. Το 1998 αποφασίζει να πάρει ένα άδειο χωράφι στην περιοχή Κισσόνεργας και να το φυτέψει με μπανανιές τις οποίες θα περιποιείται βιολογικά. Η επιλογή του έγινε λόγω του ότι το κλίμα της περιοχής και οι ανάλογες θερμοκρασίες ευνοούν πολύ το είδος αυτό. Στις μπανανοκαλλιέργειές του λοιπόν δεν χρησιμοποιούνται χημικά λιπάσματα αλλά βιολογικά από κομποστοποίηση που κάνει ο ίδιος από τα υπολείμματα της ίδιας της καλλιέργειας και του μαζέματος των χόρτων. Τις μισές μέρες του χρόνου τις περνά στο χωράφι του και τις άλλες μισές σε κολέγιο ως εκπαιδευτής-τεχνικός παραγωγής βιολογικών προϊόντων. Κάνει από μόνος του τη διανομή του προϊόντος του στους καταναλωτές και τα καταστήματα. Μας εξήγησε πως οι βιολογικές μπανάνες έχουν πιο έντονο άρωμα και γεύση, περισσότερη γλύκα, έχουν υψηλότερη περιεκτικότητα σε βιταμίνες και διατηρούνται πολύ περισσότερες μέρες από τις κοινές.
(97770761) Τ.Θ. 25082, 1306 Λευκωσία.

Και του γαϊδουριού το γάλα
Οικογένεια Γεωργιάδη
Η οικογένεια της γνωστής τραγουδίστριας Στέλλας Γεωργιάδου αποφάσισε μαζί με την ίδια να αξιοποιήσουν τα λίγα στρέμματα γης που είχαν στη Σκαρίνου και να δημιουργήσουν μία πανέμορφη φάρμα που διαφυλάσσει την κουλτούρα του τόπου τους και φιλοξενεί ένα κράμα από διάφορα παραδοσιακά είδη με πρωταγωνιστές τα γαϊδούρια, τα ελαιόδεντρα και το βοτανικό κήπο. Εδώ μπορείς να βρεις και να αγοράσεις γάλα γαϊδούρας με αντιμικροβιακή ιδιότητα, όπως επίσης και ποικιλία αξιόλογων και εγκεκριμένων καλλυντικών από το πολύτιμο γάλα της. Το κατάστημά τους διαθέτει παράλληλα προϊόντα ελιάς από το πάρκο ελιάς τους. Το μέρος έχει εστιατόριο, παιδότοπο, συσκευαστήριο, θεατράκι, καφετέρια-μπαρ, μουσείο ελιάς, αγροτόσπιτο μουσείο κέρινων ομοιωμάτων που αναπαριστούν διάφορα αγροτικά επαγγέλματα, περιβόλι, παραδοσιακούς ξενώνες και κατάστημα. Διοργανώνονται γιορτές για τα Διονύσια, αγροτουριστικές ξεναγήσεις, βόλτες με γαϊδουράκια, μαθήματα κυπριακής μαγειρικής, σχολικές εκδρομές διάδρασης, μουσικές βραδιές, ενώ ο χώρος προσφέρεται επίσης για δεξιώσεις, συνέδρια και εκθέσεις.
(70000620, 99620736, www.ktima.podserver.info/gr) Σκαρίνου

Από πολύτιμες σταγόνες σταφυλιού
Άγγελος και Λουκία Τσαγκαρίδη
Η αμπελοκαλλιέργεια για τον Άγγελο δεν είναι ένα καινούργιο εγχείρημα αλλά ένα λειτούργημα βαθιά ριζωμένο μέσα του, αφού από τους προπαππούδες του μέχρι σήμερα η οικογένειά του ασχολείται με τους αμπελώνες και την παραγωγή κρασιού στο χωριό Λεμόνα της Πάφου. Όταν επέστρεψε από τις σπουδές του στην Αγγλία, με πτυχίο στα λογιστικά και τη διοίκηση επιχειρήσεων, αποφάσισε μαζί με την αδελφή του Λουκία, η οποία σπούδασε το ίδιο, να μετατρέψουν τους αμπελώνες τους σε βιολογικές καλλιέργειες αρχίζοντας να φυτεύουν καινούργια αμπέλια. Αν και έπρεπε, μέσα από κάποιες ειδικές επεξεργασίες, να περιμένουν 4 χρόνια μέχρι που το συμβατικό έδαφος να μετατραπεί σε βιολογικό, αυτό δεν τους πτόησε. Αυτή άλλωστε είναι και η τακτική για όλες τις βιοκαλλιέργειες. Σήμερα βγάζουν 4 είδη βιολογικού κρασιού από βιολογικά αμπέλια τα οποία μεγαλώνουν με λίπασμα από κομποστοποιημένη φλούδα σταφυλιού που κάνουν οι ίδιοι, χρησιμοποιούν βιολογικές τεχνικές οινοποίησης και φωτοβολταϊκά. Είναι ίσως οι πρώτοι που έβγαλαν εξολοκλήρου βιολογικό κρασί έστω και αν η αγορά στην Κύπρο είναι σχεδόν ανύπαρκτη και χρειάζεται περισσότερη δουλειά. Η ποιότητα όμως των σταφυλιών και οινοποίησης είναι μεγαλύτερη. Δημιούργησαν μάλιστα το Adopt a Vine Club όπου ο επισκέπτης, με τη συνδρομή του, μπορεί να υιοθετήσει ένα φυτό, να το ποτίσει, να το κλαδέψει, να λάβει μέρος στον τρύγο και να δει από κοντά όλες τις διαδικασίες που χρειάζονται μέχρι να βγει το κρασί. Το όνομά του θα γραφτεί στους αμπελώνες, θα λάβει πιστοποιητικό μέλους, 10% έκπτωση στα κρασιά και ένα κιβώτιο με 12 μπουκάλια κρασί από την ποικιλία του φυτού που υιοθέτησε.
(99459232, www.tsangarideswinery.com), Λεμόνα, Πάφος ?