Εφάπαξ και το οικονομικό πρόβλημα
ΤΟΥ ΦΙΛΙΠΠΟΥ ΑΥΞΕΝΤΙΟΥ*
Η επιτυχής συνομολόγηση συμφωνίας μεταξύ των μερών προς αποφυγή των απεργιακών κινητοποιήσεων για τη φορολόγηση του εφάπαξ των δημόσιων υπαλλήλων απασχόλησε πολλούς και ευρέως. Παρόλα αυτά, οι αναλύσεις εστιάστηκαν στο θέμα ως κάτι ξεχωριστό, αμελώντας να το συσχετίσουν με τη γενικότερη κατάσταση στην οικονομία, που ήταν και η βάση της πρόθεσης φορολόγησης.
Με άλλα λόγια, το θέμα αποτυπώθηκε ως περισσότερο κοινωνικό-εργατικό, ενώ δεν είναι ασύνδετο με τις πρόσφατες πραγματικότητες στον οικονομικό τομέα. Συγκεκριμένα, υπάρχει η άποψη ότι το εφάπαξ ήταν και είναι μέρος του τρόπου που λειτουργούσε η δημόσια υπηρεσία και που συνείσφερε στον εκτροχιασμό των οικονομικών σε περίπτωση κρίσης ή στενότητας. Υπό αυτό τον φακό, τίθεται λιγότερο ως κοινωνικό πρόβλημα και περισσότερο ως πιθανός παράγοντας δημοσιονομικής αστάθειας.
Βέβαια στο γενικότερο πλαίσιο, υπερίσχυσαν οι απόψεις περί της εργατικής πτυχής γιατί ουκ ολίγα έχει υποστεί ο δημόσιος υπάλληλος που συνεχίζει να είναι το επίκεντρο όποιων διορθωτικών κινήσεων της Τρόικας (χωρίς να παραγράφεται βέβαια ότι έχει εργασία ενώ ένα μεγάλο ποσοστό του ιδιωτικού τομέα την έχει απολέσει). Έτσι, με βάση μια κοινωνική ηθική έγιναν υποχωρήσεις από κυβερνητικής πλευράς ή ανασχεδιασμοί επί της αρχικής πρότασης.
Σχετικές είναι και οι γνώμες ξένων περί στρουθοκαμηλισμού μέρους της κοινωνίας, αλλά βέβαια οι φωνές αυτές ακούγονται από φορείς που βλέπουν μόνο με σκληρούς οικονομικούς όρους. Όχι ότι πρέπει να παραβλέπουμε την οπτική τους, αλλά υπάρχουν οι συλλογικές συμβάσεις και δεν πρέπει να παρακαμφθούν.
Περαιτέρω, αντιμετωπίστηκε ελλειπώς το θέμα της συνεισφοράς του εφάπαξ στη λεγόμενη δημοσιονομική αιμορραγία, ελλείψει εκθέσεων για την επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού, για τις παροχές των ταμείων ή τη συνεισφορά του στον εκτροχιασμό του συνολικού πρόγραμματος εξυγίανσης (τουλάχιστον που να βγήκαν στη δημοσιότητα). Πάντως το θέμα πιθανόν να επανέλθει, είτε με τη μορφή εισαγωγής συντελεστών βιωσιμότητας, δηλαδή να λαμβάνονται υπόψη τα οικονομικά δεδομένα του ταμείου για να υπολογιστεί το καταβαλλόμενο ποσό στον ασφαλιζόμενο ή άλλων, καθώς οι επαγγελματίες αδυνατούν να πληρώσουν τις εισφορές.
*Εκπαιδευτικός/Αναλυτής