Πόλλυ Μιχαηλίδου, Κλινική Διαιτολόγος - Διατροφολόγος
ΑΛΚΟΟΛ: Πού ωφελεί, πότε βλάπτει και πότε μας παχαίνει
Η κατανάλωση αλκοόλ με καλή παρέα και φαγητό είναι για πολλούς αγαπημένη συνήθεια, συνυφασμένη με τη διασκέδαση και την κοινωνικότητα. Περιέχει όμως ταυτόχρονα και κινδύνους τόσο για την υγεία μας όσο και για την σιλουέτα μας.
Πόσο αλκοόλ μπορούμε να πίνουμε
Σύμφωνα με την Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία, η επιτρεπόμενη πρόσληψη αλκοόλ είναι μέχρι ένα ποτό την ημέρα για τις γυναίκες και μέχρι δυο ποτά την ημέρα για τους άντρες, με τη συνοδεία φαγητού. Ένα ποτό ισοδυναμεί περίπου με ένα κουτάκι μπίρα (330ml) ή ένα ποτήρι κρασί (120ml) ή ενάμιση σφηνάκι δυνατό ποτό 40% (40ml) όπως βότκα, ουίσκι, τεκίλα κ.ά.
Αλκοόλ και καρδία
Οι επιστημονικές μελέτες φανερώνουν ότι υγιείς ενήλικες άνω των σαράντα χρόνων, που καταναλώνουν ένα με δύο ποτήρια αλκοολούχου ποτού ημερησίως, έχουν 20%-40% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων σε σχέση με αυτούς που δεν πίνουν καθόλου ή που πίνουν περισσότερο από αυτή την ποσότητα, ανεξαρτήτως του είδους του ποτού. Δηλαδή οι μελέτες προδίδουν την καρδιοπροστατευτική δράση στο ίδιο το αλκοόλ και όχι σε άλλα συστατικά όπως πολυφαινόλες και αντιοξειδωτικά που μπορεί να βρίσκονται στο αλκοολούχο ποτό.
Εντούτοις, η Αμερικάνική Καρδιολογική Εταιρεία και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, λαμβάνοντας υπόψη τις πολλές αρνητικές συνέπειες από την τακτική και καταχρηστική κατανάλωση αλκοόλ, κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η κατανάλωση αλκοόλ δεν συστήνετε ως μέτρο για την πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Δηλαδή, αν δεν πίνετε αλκοόλ, δεν συστήνετε να ξεκινήσετε.
Αρνητικές συνέπειες κατάχρησης αλκοόλ
Η χρόνια κατάχρηση οινοπνευματωδών ποτών μπορεί να προκαλέσει κίρρωση του ήπατος (συκωτιού), ψηλή αρτηριακή πίεση, αιμορραγικό εγκεφαλικό επεισόδιο, αυξημένα επίπεδα τριγλυκεριδίων, παχυσαρκία, γαστρίτιδα, αλκοολισμό, προβληματικές συμπεριφορές και ατυχήματα.
Επιπλέον, η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ σχετίζεται με μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου στη στοματική κοιλότητα, στον οισοφάγο, στο στήθος,

Ποιοι δεν πρέπει να πίνουν αλκοόλ
Υπάρχουν συγκεκριμένες ομάδες ατόμων που δεν πρέπει να καταναλώνουν αλκοόλ. Σε αυτές τις ομάδες συμπεριλαμβάνονται μεταξύ άλλων τα παιδιά, οι έφηβοι, οι εγκυμονούσες, άτομα με κίρρωση ήπατος, με συγκεκριμένες αιματολογικές διαταραχές, άτομα με ψηλά τριγλυκερίδια, με αρρύθμιστη υπέρταση (ψηλή πίεση), άτομα με ιστορικό αλκοολισμού, με καρδιακή ανεπάρκεια, άτομα που λαμβάνουν ορισμένα φάρμακα, οι οδηγοί οχημάτων και οι χειριστές μηχανημάτων.
Αλκοόλ, θερμίδες και περιττά κιλά
Το αλκοόλ είναι πηγή ενέργειας για τον οργανισμό και δίνει 7 θερμίδες ανά γραμμάριο, δηλαδή περισσότερες από εκείνες των πρωτεϊνών και των υδατανθράκων που δίνουν από 4 θερμίδες ανά γραμμάριο και λίγο λιγότερες από εκείνες του λίπους που δίνει 9 θερμίδες ανά γραμμάριο.
Επειδή ο οργανισμός μας δεν μπορεί να αποθηκεύσει το αλκοόλ, το χρησιμοποιεί άμεσα ως καύσιμο, πριν από τους υδατάνθρακες, τα λίπη και την πρωτεΐνη. Mε άλλα λόγια, όταν καταναλώσουμε αλκοολούχα ποτά, το σώμα θα προτιμήσει να «κάψει» πρώτα το αλκοόλ με αποτέλεσμα να χρησιμοποιήσει συνολικά λιγότερη ενέργεια (θερμίδες) από τις υπόλοιπες τροφές που καταναλώσαμε. Έτσι, τα άτομα που πίνουν συχνά αλκοολούχα ποτά, έχουν αυξημένη πιθανότητα να πάρουν βάρος, διότι η ενέργεια που θα περισσέψει θα μετατραπεί σε σωματικό λίπος. Επιπλέον, όσο το αλκοόλ βρίσκεται στην κυκλοφορία του αίματος, το σώμα θα χρησιμοποιήσει συνολικά λιγότερες θερμίδες από τις αποθήκες σωματικού λίπους, με αποτέλεσμα να επιβραδύνεται η διαδικασία απώλειας βάρους σε άτομα που επιδιώκουν να αδυνατίσουν.
Επιπλέον, το αλκοόλ σχετίζεται με αυξημένη κατανάλωση φαγητού, ιδιαίτερα σε κοινωνικές εκδηλώσεις όπου το ποτό ρέει άφθονο και παράλληλα υπάρχουν πολλοί γαστρονομικοί πειρασμοί στη διάθεσή μας. Ο λόγος είναι διότι το αλκοόλ ανοίγει την όρεξη και μειώνει την αυτοσυγκράτησή μας, όσον αφορά στην ποσότητα και την ποιότητα του φαγητού που καταναλώνουμε. Παράλληλα, το αλκοόλ έχει την ιδιότητα να μειώνει το επίπεδο ζαχάρου (γλυκόζης) στο αίμα, αυξάνοντας έτσι το αίσθημα της πείνας και την επιθυμία κατανάλωσης φαγητού.
Επίσης, το αλκοόλ συνοδεύετε συνήθως με αλμυρά σνακ πλούσια σε θερμίδες όπως ξηροί καρποί, πατατάκια και κράκερ που μας φορτώνουν με ακόμα περισσότερες περιττές θερμίδες και κιλά. Η δίψα που προκαλούν τα αλμυρά σνακ μας κάνει να πίνουμε περισσότερο ποτό για να «ξεδιψάσουμε». Δυστυχώς όμως το αλκοόλ, κάθε άλλο παρά μας ξεδιψά. Αντίθετα, μας αφυδατώνει. Σίγουρα θα έχετε προσέξει πως μετά από μία νύκτα υπερκατανάλωσης αλκοόλ, ξυπνάτε ζαλισμένοι και διψασμένοι.
Λαμβάνοντας υπόψη τις πιο πάνω παγίδες της κατανάλωσης αλκοόλ για τη γραμμή και το βάρος μας, πολλές σταρ του Hollywood όπως οι ηθοποιοί Blake Lively και Jennifer Lopez δήλωσαν πως εδώ και χρόνια αποφεύγουν εντελώς το αλκοόλ.
Τα καλύτερα ποτά για όσους προσέχουν το βάρος τους
? Ένα ποτήρι κρασί ή σαμπάνια 120ml (80-100kcal)
? Μικρό κουτάκι μπίρα 330ml (100kcal)
? Καθαρό ποτό όπως 40ml βότκα ή ουίσκι ή τζιν με πάγο ή σόδα ή αναμειγμένο με αναψυκτικό χωρίς ζάχαρη ή χυμό (110-160kcal)
? Κοκτέιλ: Gin and Tonic, Cosmopolitan, Bloody Mary (130-170kcal)
Τι να αποφύγετε
Μείνετε μακριά από λικέ,ρ καθώς και ποτά που περιέχουν κρέμα, ζαχαρούχα αναψυκτικά, σιρόπια και ζάχαρη όπως ορισμένα κοκτέιλ. Κοκτέιλ όπως daiquiri και margarita μπορεί να παρέχουν από 300kcal μέχρι 500kcal, αναλόγως της ποσότητας. Δηλαδή, σχεδόν τις ίδιες θερμίδες με ένα γεύμα ή ένα μεγάλο κομμάτι γλυκό.

Συμβουλές για να αποφύγετε τις αρνητικές επιπτώσεις του αλκοόλ
? Μην πίνετε με άδειο στομάχι. Καλύτερα απολαύστε το ποτό σας κατά τη διάρκεια του γεύματος ή μετά το γεύμα. Έτσι θα αποφύγετε το αίσθημα ζαλάδας και έντονης πείνας που προκαλείται όταν πίνετε αλκοόλ με άδειο στομάχι. Προσοχή όμως στην ποσότητα του φαγητού διότι η υπερκατανάλωση μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του σωματικού βάρους.
? Πιείτε ένα ποτήρι νερό μετά από κάθε ποτό. Έτσι διυλίζετε η δράση του αλκοόλ στον οργανισμό, αποφεύγετε την αφυδάτωση και βοηθάτε την απομάκρυνση των υποπροϊόντων της καύσης του αλκοόλ από το σώμα.
? Πιείτε νερό πριν πάτε για ύπνο. Έτσι θα αποφύγετε την αφυδάτωση και τον πονοκέφαλο την επόμενη μέρα το πρωί.
? Αποφύγετε το είδος του ποτού που σας πειράζει. Ορισμένα αλκοολούχα ποτά, όπως το κρασί μπορεί να προκαλέσουν πονοκέφαλο σε μερικούς ανθρώπους.
? Το επόμενο πρωί πιείτε άφθονο νερό και φάτε ένα υγιεινό πρόγευμα που θα σταθεροποιήσει τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα και θα ανακουφίσει το στομάχι σας, όπως φρυγανιές με τυρί και λίγο μέλι.