Για ακόμα μια φορά η διεθνής διπλωματία επιβεβαιώνει τον Θουκυδίδη: Η κατ’ αρχήν συμφωνία-πλαίσιο των P-5+1 (οι πέντε μεγάλοι συν η Γερμανία) για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν εξυπηρετεί πρώτα τα συμφέροντα των Ην. Πολιτειών στην πιο ασταθή περιοχή του κόσμου. Ο πρόεδρος Ομπάμα χαρακτήρισε τη συμφωνία ως «ιστορική». «Είμαι σίγουρος», είπε, «πως αν αυτή η συμφωνία-πλαίσιο οριστικοποιηθεί, θα κάνει τη χώρα μας, τους συμμάχους μας και τον κόσμο πιο ασφαλείς». Αντίθετα, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Νετανιάχου τη χαρακτήρισε ως «ιστορικό λάθος» και υπογράμμισε πως η συμφωνία αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την ύπαρξη του Ισραήλ, την περιοχή και για τον κόσμο. Το Ισραήλ έχει δύο ισχυρά επιχειρήματα. Πρώτον, δεν αναφέρεται πουθενά ότι το Ιράν αναιρεί και δεν πρόκειται ξανά να επισείσει την απειλή αφανισμού του εβραϊκού κράτους. Δεύτερον, το Ιράν δεν πρόκειται να σεβαστεί τη συμφωνία και θα προχωρήσει στην κατασκευή πυρηνικής βόμβας. Το Ισραήλ έχει και ένα τρίτο επιχείρημα: Μέχρι σήμερα 17 χώρες χρησιμοποιούν πυρηνική ενέργεια για ειρηνικούς σκοπούς, ενώ το Ιράν δεν έχει δώσει απτές αποδείξεις περί τούτου.

Η συμφωνία-πλαίσιο των P-5+1 συνιστά μεγάλη στροφή στην αμερικανική εξωτερική πολιτική, τη δεύτερη μετά την επαναπροσέγγιση με την κομμουνιστική Κούβα. Γιατί οι ΗΠΑ κατά κύριο λόγο, όπως και οι ευρωπαϊκές δυνάμεις, κατέληξαν σε αυτήν τη συμφωνία, που πρέπει να οριστικοποιηθεί και να υπογραφεί μέχρι το τέλος Ιουνίου; Πρώτον, αναγνωρίζεται ο σημαντικός γεωπολιτικός ρόλος της Τεχεράνης στην περιοχή του Κόλπου και της Μέσης Ανατολής, έστω και αν αυτό ενοχλεί τη Σαουδική Αραβία, εξίσου μεγάλη σύμμαχο των ΗΠΑ, όπως και το Ισραήλ. Δεύτερον, οι εξελίξεις στην Υεμένη και η αντιπαράθεση Ιράν-Σαουδικής Αραβίας ως μία σημαντική επιχείρηση άσκησης επιρροής. Τρίτον, η Τεχεράνη είναι σύμμαχος της Συρίας, αντίπαλος της Τουρκίας και συμπαραστάτης της Χαμάς και της Χεζμπολάχ. Με τη συμφωνία και τη συνεργασία του Ιράν με τον υπόλοιπο κόσμο υπάρχει πιθανότητα τουλάχιστον η πολιτική του να ελέγχεται και να παρακολουθείται. Τέταρτον, το Ιράν τάσσεται εναντίον των δολοφόνων τζιχαντιστών, γι’ αυτό και ενισχύει τη Δαμασκό και τη Βαγδάτη, αναδεικνύοντας έτσι τον περιφερειακό ρόλο του. Πέμπτον, η συμφωνία με το Ιράν αποδυναμώνει τις φιλοδοξίες της Τουρκίας να αναδειχθεί σε περιφερειακή δύναμη και δήθεν εκπρόσωπο των μουσουλμάνων.

Βεβαίως, όλα αυτά καθώς και τα οφέλη που η Τεχεράνη θα αποκομίσει από τη συμφωνία, θα εξαρτηθούν από τη συνέπειά της να συμμορφωθεί προς τις πρόνοιές της και, προπάντων, να τηρήσει τη δέσμευσή της να μην προχωρήσει στην παραγωγή πυρηνικής βόμβας, που είναι ο εφιάλτης του Ισραήλ. Ο πρωθυπουργός Νετανιάχου είναι έκδηλα ανήσυχος, επειδή ακόμα και την ώρα που εξαγγελλόταν η συμφωνία-πλαίσιο, από την Τεχεράνη διαμηνυόταν πως η εξαφάνιση του Ισραήλ από τον χάρτη «δεν είναι διαπραγματεύσιμη». Ο Νετανιάχου επισήμανε πως η συμφωνία νομιμοποιεί το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, τονώνει την οικονομία του και ενισχύει την επιθετικότητα και την τρομοκρατική δράση του στη Μέση Ανατολή. «Τέτοια συμφωνία», πρόσθεσε, «δεν εμποδίζει αλλά στρώνει τον δρόμο προς την πυρηνική βόμβα». Το γεγονός ότι στη συμφωνία δεν περιλήφθηκε καμία αναφορά ότι το Ιράν τερματίζει τις απειλές του για διάλυση του εβραϊκού κράτους ενισχύει τους φόβους του Ισραήλ ότι, στο τέλος, το Ιράν, με την ανοχή ή την εθελούσια τύφλωση της Δύσης, θα αποκτήσει τη βόμβα. Ήδη, Ισραηλινοί πολιτικοί και ακαδημαϊκοί υποστηρίζουν την ιδέα βομβαρδισμού των πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν.

Οι εξελίξεις με το Ιράν αφορούν αμεσότατα την Ελλάδα και την Κύπρο. Οι δύο χώρες διατηρούν στενούς, φιλικούς και ισχυρούς δεσμούς με το κράτος του Ισραήλ. Ανέπτυξαν, ταυτόχρονα, σχέσεις και με το Ιράν. Πέραν του μεγάλου πολιτικού, διπλωματικού, ενεργειακού και γεωπολιτικού παιγνιδιού, που οι μεγάλοι και ειδικά οι ΗΠΑ προσπαθούν να παίξουν στην περιοχή, Ελλάδα και Κύπρος καλούνται να είναι πάρα πολύ προσεκτικές στις τοποθετήσεις τους. Να επισημάνουμε, εκτός των πιο πάνω, μερικά άλλα δεδομένα. Πρώτον, εξαιτίας της οιονεί αναβάθμισης του Ιράν ως υπολογίσιμου παίκτη στην ταραγμένη Μ. Ανατολή, οι συντελεστές ισχύος της Τουρκίας αποδυναμώνονται. Δεύτερον, δεν πρέπει να παραγνωρίζονται τα σοβαρότατα εσωτερικά προβλήματα της Τουρκίας και η κραυγαλέα αποτυχία του δόγματος Νταβούτογλου. Τρίτον, επανέρχεται ξανά, δυναμικά στο προσκήνιο ο παράγων Κούρδοι σε συνάρτηση προς την Τουρκία αλλά και στον αγώνα τους κατά των τζιχαντιστών. Τέταρτον, οι ΗΠΑ, για δικά τους συμφέροντα, τώρα λαμβάνουν υπόψη και το μέχρι πρότινος τρομοκρατικό Ιράν. Πέμπτον, η προσωπική αντιπαράθεση Ομπάμα-Νετανιάχου και οι πιθανές επιπτώσεις της στην άσκηση της αμερικανικής πολιτικής.

Μπροστά σε όλα αυτά τα δεδομένα και με συνεχιζόμενο τον συριακό εμφύλιο, με την αραβική «άνοιξη» σε βαρύτατο χειμώνα και με απρόβλεπτους τους εγκληματίες τζιχαντιστές, Ελλάδα και Κύπρος καλούνται να βλέπουν το μεγάλο δάσος και να τοποθετούνται έξυπνα κάθε φορά που πολεμούν οι ελέφαντες.