Είναι χαρακτηριστική η δήλωση του Άσπεν Μπαρθ Άιντα, μετά τη συνάντησή του με τον Δημήτρη Χριστόφια. «Οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν σταματήσει, απλώς έχουν ανασταλεί και υπάρχει η δέσμευση και από τις δύο πλευρές, να συνεχίσουν». Και το δέλεαρ ποιο είναι; «Μόλις γίνει αυτό», είπε ο Ειδικός Σύμβουλος του Γ.Γ. των Ηνωμένων Εθνών, «τότε θα τεθούν στο τραπέζι κάποιες εποικοδομητικές ιδέες, στις οποίες έχουν συμβάλει και οι δύο πλευρές».

«Γυρό γυρό του μπάκαρη», κατά την κυπριακή ρήση. Κάποια ολιγόλεπτη μικρή τρικυμία είχαμε, η γαλήνη όπου να 'ναι επανέρχεται και ξαναρχίζουμε τα ίδια και τα ίδια. Αυτή τη φορά, όμως, το παιγνίδι αποκτά ενδιαφέρον. Προστίθενται και κάποιες «εποικοδομητικές ιδέες» ώστε να ξεφύγει από τη ρουτίνα και να αποκτήσει ενδιαφέρον.

Ενδιαφέρουσα, όμως, είναι και η αποκάλυψη, ότι στις «εποικοδομητικές ιδέες» έχουν συμβάλει και οι δύο πλευρές. Πρώτη φορά ακούμε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά υπέβαλε «εποικοδομητικές ιδέες». Δεν γνωρίζουμε αν το ξέρει ή έχει ενημερωθεί το Εθνικό Συμβούλιο ή το Συμβούλιο Αρχηγών, και ελπίζουμε κανένας να μην βρεθεί προ εκπλήξεως.

Κατ' αρχάς, διερωτόμαστε πώς θα επαναρχίσουν οι διαπραγματεύσεις όταν ο κ. Άιντα παραδέχεται ότι «οι δύο πλευρές, βλέπουν το θέμα πολύ διαφορετικά και εμμένουν στις θέσεις τους». Χωρίς να αναφέρει τη θέση της ελληνοκυπριακής πλευράς, ο Νορβηγός διπλωμάτης συνόψισε τη θέση της τουρκικής στα εξής: «Οι Τουρκοκύπριοι πιστεύουν ότι οι υδρογονάνθρακες ανήκουν σε όλο το νησί και υπενθυμίζουν δηλώσεις τόσο του Προέδρου Αναστασιάδη, όσο και προηγούμενων Προέδρων. Θεωρούν ότι τα έσοδα από την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων, πρέπει να είναι για όλους τους Κυπρίους και ότι είναι άδικο να ξεκινά τη διαδικασία η μία πλευρά χωρίς συνεννόηση με την άλλη».

Αλλά πώς μπορεί να ξεκινήσουν συνομιλίες κάτω από αυτή την απαράδεκτη αρχή που θέτει η τουρκική πλευρά; Στην ουσία ζητείται όπως το νόμιμο κράτος λαμβάνει την έγκριση του παράνομου, προκειμένου να συνεχίσει τις έρευνές του στην κυπριακή ΑΟΖ. Ζητούν, στην ουσία, να συζητηθούν τρόποι διαμοιρασμού των εσόδων, πριν από τη λύση. Σε τελευταία ανάλυση, απαιτούν όπως το θέμα των υδρογονανθράκων τεθεί προς συζήτηση στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Προς τούτο, επικαλούνται ατυχείς δηλώσεις των δικών μας ηγετών, οι οποίοι χωρίς να υπάρχει λόγος, έσπευσαν να υποσχεθούν διαμοιρασμό μετά τη λύση.

Είναι φανερό, ότι τα πράγματα δεν προχωρούν προς την ορθή κατεύθυνση. Η τουρκική πλευρά ενώ συνεχίζει να παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας, και να διατηρεί πολεμικά στην κυπριακή ΑΟΖ, ασκώντας πολιτική κανονιοφόρων, απαιτεί να τεθεί θέμα υδρογονανθράκων στο τραπέζι των συνομιλιών. Τέτοια προϋπόθεση είναι απαράδεκτη και απορριπτέα. Και συνεπώς, ούτε οι συνομιλίες μπορούν να ξαναρχίσουν, ούτε οι «εποικοδομητικές ιδέες» είναι δυνατόν να συζητηθούν.

Το καθήκον του κ. Άιντα επικεντρώνεται κατ' αρχή, να πείσει την Άγκυρα να αποσύρει τις κανονιοφόρους της από την κυπριακή ΑΟΖ και να πείσει επίσης την τουρκοκυπριακή πλευρά να σταματήσει να θέτει στο τραπέζι απαράδεκτες αξιώσεις. Διαφορετικά οι δεσμεύσεις για επιστροφή στις συνομιλίες δεν είναι δυνατόν να εκπληρωθούν...