Ομιλία Λάζαρου Μαύρου:Στην παρουσίαση του βιβλίου
Δημοσιογραφική Εστία, ΛευκωσίαΤρίτη 16η Μαΐου 2017, 19:30
 
(Οι άλλοι ομιλητές: Νίκος Χριστοδουλίδης Κυβερν. Εκπρόσωπος, Τ. Χ’’ Δημητρίου Πρόεδρος ΙΚΜΕ, Αρ. Μιχαηλίδης Διευθυντής Σύνταξης «Φιλελευθέρου» )
 
Θρηνούν κι οδύρονται οι βιβλιόφιλοι ότι, ο κόσμος δεν διαβάζει.
Και μεμψιμοιρούμε οι γραφιάδες των εφημερίδων πόσο λιγόστεψαν όσοι κάθε πρωί ξεκινούν τη μέρα τους απ’ το περίπτερο της γειτονιάς με μια απ’ τις φυλλάδες μας.
 
Εντάξει! Δικαίως όλ’ αυτά. Προσώρας.
Λέμε προσώρας, διότι βρισκόμαστε σε μεταβατική περίοδο. Με συρρικνούμενες κυκλοφορίες εφημερίδων. Επιχαίρουν αντίθετα, οι διαδικτυακοί συνάδελφοι.
 
Αλλάζουν άρδην τα πράγματα.
Μία έρευνα την οποία ο καθένας μπορεί να κάνει στο σπίτι του, στον δρόμο, στις καφετέριες, στο εστιατόριο, στην ταβέρνα,
στην εργασία του, δείχνει ότι:
 
- Οι άνθρωποι διαβάζουν διαρκώς όλο και περισσότερο.
Ακόμη και εν κινήσει ευρισκόμενοι στο τιμόνι τ’ αυτοκινήτου, μέχρι ν’ ανάψει το πράσινο στα φανάρια της τροχαίας, με την οθόνη του κινητού τους τηλεφώνου και τις διαδικτυακές τους προσβάσεις ασχολούνται…
 
- Διαβάζουν στα πεταχτά ό,τι προλάβουν.
- Διαβάζουν όμως.
- Πολύ περισσότερα θέματα, τίτλους, ειδήσεις, γνώμες, καυγάδες, υβρεολόγια, με πολύ λιγότερες λέξεις έκαστο, με αναρτήσεις φωτογραφιών και βίντεο, ό,τι τραβάει η ψυχή του καθενός.
- Και, πολύ περισσότερο από κάθε προηγούμενο παρελθόν, πολύ περισσότεροι ψάχνουν, πανεύκολα, μ’ ένα «κλικ», ό,τι μεγαλύτερο κείμενο αναζητήσει του καθενός η περιέργεια εμβάθυνσης…
- Τόσους πολλούς διαβάζοντες δεν ευτύχησε ποτέ καμία βιβλιοθήκη να κάθονται στις καρέκλες της. Και κανένα, βεβαίως, βιβλιοπωλείο…
 
«Θαρσείν χρή [λοιπόν]
ταχ’ αύριον έσετ’ άμεινον»...
Δεν χρειάζονται χαχανητά.
Είναι η αλήθεια.
 
Το διάβασμα, αλλά και το γράψιμο, στις μέρες μας, βρίσκεται σε ένα ζενίθ πληκτρολόγησης. Ιδιωτικό και δημόσιο.
Που δεν το φαντάστηκε καμιά προηγούμενη εποχή.
 
Μ’ ένα κάποιο είδος - ας την πούμε - «επιστημονικής φαντασίας» καθώς εξελίσσεται η διαδικτύωσή μας, μπορούμε να τρέμουμε αφ’ ενός, ή να οραματιζόμαστε αφ’ ετέρου ότι, πλησιάζουμε,
- είτε στην πρακτική υλοποίηση του φρικτού ολοκληρωτισμού του «1984» του Τζώρτζ Όργουελ,
- είτε σε αναστάσιμη ανάσταση της διαδικτυακής Πνύκας.
Της Εκκλησίας του Δήμου. Της Άμεσης Δημοκρατίας που επινόησαν κάτω απ’ τον Ιερό Βράχο της Ακροπόλεως οι μακρινοί Αθηναίοι Πρόγονοί μας.
 
Κάθε άνθρωπος σήμερα είναι πολύ περισσότερο αναγνώστης από κάθε άλλη γενιά.
Κάθε άνθρωπος σήμερα - γράφοντας κι αναρτώντας κάθε στιγμή στο διαδίκτυο, όπου κι αν βρίσκεται, όλο το 24ωρο – είναι συνάμα:
 
ΚΑΙ δημοσιογράφος, είναι ΚΑΙ φωτορεπόρτερ
ΚΑΙ σχολιαστής ΚΑΙ αρθρογράφος
ΚΑΙ διανομέας κειμένων.
Και επίδοξος διαμορφωτής Κοινής Γνώμης.
 
Συχνά, δε, σε άμεση ή έμμεση συνάρτηση ή και σε αντιπαράθεση, ακόμη και ανοίκεια υβριστική ενίοτε, με όσα γράφουμε, οι επαγγελματίες εφημεριδογράφοι, όσα ακούγονται από ραδιοφώνου και τηλεοράσεως. Και τα οποία αναρτώνται στον πλουσιότατο αχανές του διαδικτύου.
Δηλαδή: Αυτομάτως, πάραυτα, και στο κινητό τηλέφωνο, ή το «λάπτοπ» του καθενός όπου γης, που διαβάζει τα όποιας ποιότητας ελληνικά.
 
Αυτά, στα υπ’ όψιν.
Επειδή απόψε μιλάμε για ένα, ειδικής υπόστασης, συγγραφικό έργο αφ’ ενός. Και για το διάβασμά του αφ’ ετέρου.
Στην χάρτινη εφημερίδα αρχικώς. Στο διαδίκτυο με τις οθόνες ευθύς αυθημερόν.
Και, τώρα, στην περαιτέρω διάσωση και μακροημέρευσή του σε βιβλίο, εν τέλει…
 
ΑΠΟ τους παλαιότερους μας, οι νυν παλαιοί στις εφημερίδες, διδαχθήκαμε ν’ αποφεύγουμε τα μακρινάρια στο γράψιμό μας.
Όπως εξελισσόταν η δημοσιογραφία κι η αρθρογραφία, ένας καθοδηγητικός χρυσός κανόνας έλεγε εύστοχα, με χαριτωμένο επικριτικό μαράζι ό,τι… «δεν είχε καιρό να γράψει λιγότερα». Διότι, προφανώς, τα λιγότερα διαβάζονται πολύ πιο εύκολα.
Και από πολύ περισσότερους αναγνώστες.
 
Επιβίωση και της προγονικής εκδοχής ότι «το λακωνίζειν εστί φιλοσοφείν».Του αρχαίου Λακεδαιμόνιού μας, του Χίλωνος.
Στ’ όνομα του οποίου έχουμε και μια οδό πίσω απ’ το παλιό, κατεδαφισμένο, Γ. Νοσοκομείο της Λευκωσίας.

ΠΡΙΝ τριάντα χρόνια - όσοι θυμάστε – εκδίδαμε την εβδομαδιαία εφημερίδα «Επίκαιρη».Γράφαμε ακόμη με γραφομηχανές, τότε.
Και κάθε κείμενο το πληκτρολογούσαν ξανά οι φωτοσυνθέτριες του τυπογραφείου.
Οι φωτογραφικές μας μηχανές είχαν ακόμη 36αρια μαυρόασπρα φιλμάκια. Και σκοτεινούς θαλάμους εμφάνισης κι εκτύπωσης.
Και το τότε νέο θαύμα της τεχνολογίας ήταν μονάχα το τηλεομοιότυπο, το «φαξ».
Και είχαμε επιφορτίσει έναν ικανό συνάδελφο με ένα πολύ σπουδαίο καθήκον. Να μικραίνει και να συντομεύει τα κείμενα των συνεργατών της εφημερίδας. Για να μην τρομοκρατεί τους αναγνώστες η έκτασή τους…
 
Όλ’ αυτά συνδυαζόμενα, θέλουν ν’ αποτελέσουν το πρώτο - τεχνικό μέρος - εγκωμιασμού της δουλειάς του Πέτρου Παπαπολυβίου, στην εβδομαδιαία του στήλη ως εφημεριδογράφου.
 
- Πειθάρχησε με άψογη ικανότητα,στην αποφυγή μακριναριών.
- Κάθε μια από τις Ψηφίδες της Ιστορίας του, επιδέξια λακωνίζοντας, προσέφερε και προσφέρει στους αναγνώστες,σημαντικά στοιχεία γνωριμίας με όσα διαμόρφωσαν, διά μέσου της ιστορίας,τη συλλογική μας ταυτότητα.
Μέσα από την ανάδειξη των γεγονότων,των γραπτών κειμένων και της δράσης των προπατόρων μας.
- Προϊόντα της σπουδαίας επιστημονικής του εργατικότητας στην ακούραστη ιστορική έρευνα.
 
Στο εκάστοτε, πέριξ κι ενταύθα, ισχύον περιβάλλον των ανισοζυγίων ισχύος που καθόρισαν και καθορίζουν την μοίρα του κυπριακού Ελληνισμού.
Από το χαρτί της 8ης συνήθως σελίδαςτης εφημερίδας, στο διαδίκτυο. Κι απ’ εκεί στο «λάπτοπ» και στην οθόνη τους κινητού τηλεφώνου.Όπου κι αν κανείς ευρίσκεται. Προς τους ηλεκτρονικούς αναγνώστες, σχολιαστές, αναπαραγωγούς, ακόμη και τους ανάγωγους υβριστές ενδεχομένως.
 
Ανθρώπους που ίσως ποτέ στη ζωή τους δεν μπήκαν σε βιβλιοπωλείο. Ποτέ τους σε δημόσια βιβλιοθήκη.
Κι αν στο σπίτι τους έχουν ακόμη κάποια βιβλία είν’ εκείνα στις σάκες των παιδιών τους που θα τα πετάξουν στα σκουπίδια με την αποφοίτηση…
 
ΑΥΤΑ αφορούν την φόρμα και το μέσο διακίνησης του εβδομαδιαίου κειμένου του Παπαπολυβίου.
Η επιτυχία του οποίου, όμως, έγκειται, ασφαλώς, στο περιεχόμενό του.
- Κι έχουμε πλέον και τεκμήριο αναγνωσιμότητας κάθε άρθρου.
 
Παλαιότερα μετρούσαμε και συγκρίναμε, πόσα φύλλα πουλάει η κάθε εφημερίδα.
Δεν ξέραμε όμως τι ακριβώς διάβαζαν από τα δημοσιεύματα της κάθε εφημερίδας και γιατί την προτιμούσαν οι αγοραστές της.
- Από την ανάρτηση, όμως, των εφημερίδων στο διαδίκτυο και στις ηλεκτρονικές μετρήσεις, ξέρουμε:
Και πόσοι αναγνώστες προτίμησαν το κάθε άρθρο και πόση ώρα παρέμειναν μελετώντας το.
- Μπορούμε ακόμη να μετρήσουμε και πόσοι διακίνησαν πάρα πέρα στις κοινωνικές τους διαδικτυώσεις, ανά την Οικουμένη, κάθε κείμενο.
- Καλύτερα καταρτισμένοι στα ηλεκτρονικά μπορούν να μας διαφωτίσουν για πολύ περισσότερα, που σχετίζονται με την απήχηση κάθε κειμένου εφημερίδας…
Γι’ αυτό, είπαμε ότι, δεν χρειάζονται χαχανητά…
 
Α Λ Λ ’  ΑΠΟΨΕ μιλάμε για ένα βιβλίο. Χάρτινης υλικής υπόστασης 303 σελίδων.
Το περιεχόμενο του οποίου ήδη διαβάστηκε στη χάρτινη εφημερίδα. Κι η απήχησή του μετρήθηκε στο ηλεκτρονικό διαδίκτυο.
Και το οποίο, ίσως, δεν θα καταφέρει ν’ αποκτήσει τόσους αναγνώστες, όσοι διάβασαν το περιεχόμενό του, σελίδα προς σελίδα, βδομάδα με βδομάδα, στην εφημερίδα όπου δημοσιευόταν και στο διαδίκτυο.
 
Παρά ταύτα είναι πολύτιμο.
Για όσους έριξαν σίγουρη άγκυρα και όσους θα δέσουν στο σίγουρο κι ασφαλές αγκυροβόλιο της βιβλιοφιλίας.
Και θα το υποδείξουν σε άλλους και στα τέκνα τους, ως ένα ακόμη βιβλίο αναφοράς.
Αποθηκεύοντας πολύτιμα πυρομαχικά στα ράφια της προσωπικής τους βιβλιοθήκης. Για ν’ ανατρέχουν όποτε χρειαστεί…

Μ Ι Λ Α Μ Ε  ΟΜΩΣ, κι αυτό είναι το σημαντικότερο για τη διαφιλονικούμενη Ιστορία.
Που είναι κι αυτή - ιδίως αυτή - μόνιμη αρένα σφοδρότατων ενίοτε αντιπαραθέσεων.
Στις εκάστοτε πολιτικές αντιπαραθέσεις. Περισσότερο ίσως από κάθε άλλη επιστήμη.
 
Πρόσφατο εδώ παράδειγμα ντροπής, στην Ολομέλεια της Βουλής, την Παρασκευή 7η Απριλίου 2017, οι ψήφοι των Τριάκοντα, Κυβέρνησης ΔηΣυ και ΑΚΕΛ, υπέρ του «Νόμου Ακιντζί». Για τον εξευτελισμό και την ταπείνωση του κυπριακού Ελληνισμού, στο ιστορικό γεγονός της πιο δημοκρατικής έκφρασης του απελευθερωτικού του ιδεώδους στο  Ενωτικό Δημοψήφισμα των μανάδων, των πατεράδων και των παππούδων μας του 1950.
 
Μιλάμε λοιπόν για την Ιστορία, που ο κάθε δημαγωγός επιλέγει, μεροληπτικά, να την επικαλείται ως χρήσιμη παλλακίδα των εκάστοτε δικών του πολιτικών απόψεων.
Κομμένη και ραμμένη στα μέτρα του. Επιλεκτικά. Στο κατά πως επιλέγει να συρράπτει, διαχρονικά, και πρωθύστερα, δια μέσου των αιώνων, το ιστορικό γίγνεσθαι, για να τον βολεύει…
 
Ο ομιλών μαθητεύει από χρόνια στον Θουκυδίδη. Γοητευμένος συνάμα, απ’ την Ηροδότου Ιστορίη. «Μεροληπτεί» ο ομιλών, υπέρ της αυστηρής Αντικειμενικότητας του εκ των πατέρων της Ιστορίας και του πρωτοδιδάξαντος τον «πολιτικό ρεαλισμό».
Του Αλιμούσιου, αποτυχημένου μεν στρατηγού, επιτυχημένου, δε, της αειθαλούς ανά τους αιώνες Ξυγγραφής του για τον Πελοποννησιακό Πόλεμο.
 
Ο κεντρικός πυρήνας της χρησιμότητας της Ιστορίας, όπως την επιδίωξε γράφοντάς την ο Θουκυδίδης, είναι, κατά τον ίδιο, το Άλφα Είκοσι Δύο του.
 
Σας το υπενθυμίζω:
Ήταν η βεβαιότητά του, η οποία επαληθεύεται 100% δυόμιση χιλιάδες χρόνια για όσους θα μελετούσαν τα γραφόμενά του.
Το εξής:
«Όσοι δε βουλήσονται των τε γενομένων το σαφές σκοπείν και των μελλόντων ποτέ αύθις κατά το ανθρώπινον τοιούτων και παραπλησίων έσεσθαι, ωφέλιμα κρίνειν αυτά αρκούντως έξει».
 
Δική μας μετάφραση:
«Όσοι θα θελήσουν να σχηματίσουν σαφή εικόνα για όσα έγιναν, ώστε να σχηματίσουν σαφή πρόβλεψη για όσα, λόγω της ανθρώπινης φύσης, όμοια και παραπλήσια θα συμβούν, αυτοί θα κρίνουν ωφέλιμο το έργο μου».
 
«Κατά το ανθρώπινον», οι λέξεις κλειδί, στον πιο σκληρό πυρήνα της θουκιδίδειας αντίληψης.
«Και αεί εσόμενα, έως αν η αυτή φύσις ανθρώπων η», επαναλαμβάνει διαρκώς, όπως και στο Γ-82 της επαληθευόμενης ανά τους αιώνες διατριβής του περί των εμφυλίων πολέμων:
«Πάντα θα συμβαίνουν [τέτοια και τοιαύτα] έως ότου παραμένει η ίδια ανθρώπινη φύση»…
 
Α Υ Τ Ο  ΑΚΡΙΒΩΣ:
Την ανθρώπινη φύση των κοντινών μας προγόνων, των Ελλήνων Κυπρίων, σε όλους τους απελευθερωτικούς αγώνες του έθνους, από το 1821 και εντεύθεν, τουρκοκρατούμενους κι εν συνεχεία αγγλοκρατούμενους, απροσκύνητους υπόδουλους,
με τα καλά, τα κακά, τα στραβά και τ’ ανάποδά τους, αντλούμε σαν εξ αρτεσιανής πηγής, απ’ τις εβδομαδιαίες Ψηφίδες του Παπαπολυβίου.
 
Απολύτως αυθεντικές. Αδιάψευστα αληθείς. Μέχρι κεραίας τεκμηριωμένες. Όπως εξάλλου και το πρώτο μνημειώδες έργο του.
Με τις επιστολές και τις ανταποκρίσεις των Κυπρίων Εθελοντών Πολεμιστών στους Βαλκανικούς Απελευθερωτικούς Πολέμους του 1912-1913. Και όλης της έκτοτε περιόδου του Ενωτικού Κινήματος των Κυπρίων ως τις μέρες μας:
 
Όλων ημών των συνομήλικων ή γηραιότερων  που γεννηθήκαμε 1953 ως Υπήκοοι της Χερ Μάτζεστι στην Κόλονι Οφ Σάιπρους. Αναγιωθήκαμε με την ένοπλη μας ΕΟΚΑ. Ατιμαστήκαμε με το Χουντικό Πραξικόπημα και τον Τουρκικό Αττίλα του 1974. Και παραδέρνουμε ακόμη, εν έτει 2017, ποια είναι τελικά η Ιστορία μας;
 
Κ Ι  ΕΠΕΙΔΗ ο ομιλών ισχυρίζεται και καυχιέται, της θουκυδιδικής σχολής σκέψης, εμπνεόμενος από την αντι-ιμπεριαλιστική στρατηγική του Έρμωνος Ερμοκράτη των Συρακουσίων Ελλήνων Σικελιωτών,

- ΚΙ ΕΠΕΙΔΗ απ’ όσα κατάλαβε έως τώρα, η ταυτότητά μας από τον Ονήσιλο του 499 π.Χ., που είχε αδελφό του τον περσόδουλο Γόργο, περνώντας μέσα κι απ’ όλες τις Ψηφίδες του Παπαπολυβίου, περνώντας κι από τον Μαχαιρά του Αυξεντίου μέχρι το 76% ΟΧΙ στο Σχέδιο Ανάν του 2004 και έως σήμερα 2017, είναι, αυτή η ταυτότητα στην πιο κύρια διαχρονική της διάσταση και σε όλα τα επιμέρους θέματα, η Ιστορία της Αντίστασης του Ελληνισμού έναντι των κάθε Κατακτητών. Με όλες τις εμφύλιες, κατά την ελληνικήν ανθρώπεια φύση, κατραπακιές, προδοσίες, λιποταξίες κι ανεπάρκειες της,
 
- ΚΙ ΕΠΕΙΔΗ αυτή η ελληνική ανθρώπινη φύση Ορίζει, επί παραδείγματι, έως σήμερα αισχρή τη Συνθήκη του Καλλία του 448 π.Χ. με τον Πέρση Βασιλέα και αισχρότερη την Ανταλκίδεια ειρήνη ξανά το 386 π.Χ. με τον Πέρση Βασιλέα, αισχρότερους δε πάντα τους Οδοιπόρους στα Σούσα, που εναποθέτουν τις ελπίδες των ψευδαισθήσεών τους στον κατευνασμό των Κατακτητών,
 
- ΓΙ ΑΥΤΟ κρίνουμε ότι μας εξοπλίζουν και μας και τα παιδιάς μας με «ειδικής ακρίβειας φυσίγγια», όπως λέν’ κι οι καλύτεροι μας τυφεκιοφόροι, για πολύ πιο εύστοχες βολές Αντίστασης, οι Ψηφίδες Ιστορίας που βγήκαν τώρα και σε βιβλίο.
Ψηφίδες επαλήθευσης της διαιώνιας αντιστασιακής ταυτότητας.
Ψηφίδες κατάδειξης της εθνικής διαχρονικής ανεπάρκειας στρατηγικής.
Ψηφίδες της εμφύλιας γάγγραινας και πολλών άλλων, όμοιων και παραπλήσιων της ανθρωπείας φύσις των Ελλήνων.

Κύριε Πέτρο Παπαπολυβίου, σ’ ευχαριστούμε.
Ευγνώμονες…
ΛΑΖΑΡΟΣ Α. ΜΑΥΡΟΣ