Δεν περίμενα ότι θα άκουγα την ξεπερασμένη και παραπλανητική έκφραση «λευκός θάνατος», που αναφέρεται συλλήβδην σε όλες τις εξαρτησιογόνες ουσίες, από τον αρμόδιο Υπουργό Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης, και μάλιστα σε εκδήλωση του ΚΕΝΘΕΑ, της οργάνωσης που για 20 ολόκληρα χρόνια αγωνίζεται όχι μόνο ενάντια στις ουσιοεξαρτήσεις, αλλά και στις προκαταλήψεις και την άγνοια γύρω από αυτές.
Θέλω να πω ότι εξάρτηση, ή εθισμός για κάποιους είναι ακόμα και το… φαγητό, αλλά η πολυφαγία δεν είναι «λευκός θάνατος»!

Είπε λοιπόν, μεταξύ άλλων, ο Ιωνάς Νικολάου μιλώντας το Σάββατο στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, στο συνέδριο για τα 20χρονα του ΚΕΝΘΕΑ, ότι «προτεραιότητα της κυβέρνησης του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη είναι να προστατεύσει όσο το δυνατόν καλύτερα τη νεολαία μας από τα πλοκάμια του λευκού θανάτου»…

Την ίδια έκφραση χρησιμοποίησε λίγα λεπτά αργότερα ο εκπρόσωπος της ΟΕΛΜΕΚ Κυριάκος Σαμάρας, ότι πρώτο μέλημα της συνεργασίας της εκπαιδευτικής οργάνωσης με το ΚΕΝΘΕΑ «υπήρξε η εκπαίδευση των καθηγητών και καθηγητριών, σε θέματα που αφορούσαν την πρόληψη ενάντια στον λευκό θάνατο».

Ζήτησα από τον επιστημονικό διευθυντή του ΚΕΝΘΕΑ Δρα Κυριάκο Βερεσιέ να μου σχολιάσει τον… λευκό θάνατο και μου είπε: «Είναι ένας από τους παλιούς όρους, που πλέον δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται. Πρέπει να αποφεύγονται αναφορές που γενικεύουν το θέμα και αποπροσανατολίζουν την κοινή γνώμη. Πρώτ’ απ’ όλα, “λευκός θάνατος” αναφέρεται μόνο στην ηρωίνη, η οποία σήμερα διατίθεται και σε χρώμα ροζ και καφέ. Ακόμα και η λέξη “θάνατος” δεν πρέπει να αναφέρεται, όταν γίνεται προσπάθεια για πρόληψη, γιατί χρησιμοποιείται σαν εκφοβισμός. Ο φόβος δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για αλλαγή κοινωνικών στάσεων, αλλά μόνο η λογική και η κρίση.

»Η αμερικανική ταξινόμηση των ασθενειών, πλέον, αναφέρεται σε εθισμό, που σημαίνει συνήθεια μιας ρουτίνας και όχι σε εξάρτηση. Στη σχέση του εγκεφάλου με μια ουσία περιλαμβάνεται και το περιβάλλον, οι άνθρωποι, τα συναισθήματα. Π.χ. δεν είναι η νικοτινική εξάρτηση που προκαλεί το πρόβλημα σε ό,τι αφορά το κάπνισμα, είναι ο εθισμός για το κάπνισμα από την ώρα που θα ψάξει κάποιος στις τσέπες του και δεν έχει τσιγάρα, που θα μπει στο αυτοκίνητο να πάει στο περίπτερο να αγοράσει, να ανοίξει το πακέτο… είναι το τελετουργικό… βλέπετε, όσοι έχουν τον εθισμό και δοκιμάζουν να το κόψουν, δεν ξέρουν πού να βάλουν τα χέρια τους στο τέλος. Μιλάμε για την απελευθέρωση από την τελετουργία και από τους αυτοματισμούς».

Με την ευκαιρία, να θυμίσω στα ανώτατα κυβερνητικά στελέχη τον οδηγό καλής πρακτικής που το Αντιναρκωτικό Συμβούλιο Κύπρου, ο κρατικός φορέας κατά των εξαρτήσεων, παρουσίασε τον Ιούνιο 2013. Είπε, λοιπόν, τότε σε δημοσιογραφική διάσκεψη η Ιωάννα Γιασεμή του ΑΣΚ ότι «το πρώτο βήμα για καταπολέμηση του στίγματος της εξάρτησης έχει να κάνει με τη γλώσσα που χρησιμοποιείται και που είναι κάτι πολύ δυναμικό - αλλάζει και αλλάζει και ο τρόπος που τη χρησιμοποιούμε.

Τυπικές λέξεις και φράσεις που χρησιμοποιούνται, θα ήταν καλά να αποφεύγονται. Π.χ. η φράση “λευκός θάνατος”, που δημιουργεί την εντύπωση ότι η εξάρτηση οδηγεί πάντα στον θάνατο, πράγμα που δεν ισχύει. Μια άλλη έκφραση είναι “η μάστιγα των ναρκωτικών”. Αυτή η έκφραση αφαιρεί την ανθρώπινη διάσταση και κάνει απρόσωπο το πρόβλημα».
Δυστυχώς, Ιωάννα, κάποιες εκφράσεις και λέξεις είναι, όπως διαπιστώνεις κι εσύ, πιο εθιστικές και εξαρτητικές από τις ουσίες…