Ζήσαμε χαμένες χρονιές και δεν πρέπει να επιτρέψουμε να ξανασυμβεί αυτό, τώρα που περνούμε από την ύφεση στην ανάκαμψη, είπε ο γνωστός οικονομολόγος, στην τηλεοπτική εκπομπή. Μίλησε για την ανεργία και για το πάγωμα ή τις περικοπές μισθών που ακόμα συνεχίζονται, για τα μειωμένα έσοδα, για τον χαμηλό ρυθμό ανάπτυξης, για τις προηγούμενες χαμένες χρονιές.
Αλλά… υπάρχουν όντως χαμένες χρονιές; Υπάρχουν άνθρωποι σε ύφεση; Σκέφτομαι τις δικές μου οικονομικές δυσκολίες κι αναρωτιέμαι πραγματικά - είμαι άραγε κι εγώ ένας άνθρωπος σε ύφεση;
Και τι γίνεται με όλα όσα έζησα και ζω στο μεταξύ; Τι γίνεται με όλα όσα ζήσαμε και ζούμε; Είναι χαμένα τα παιδιά που γεννήθηκαν τα χρόνια της ύφεσης; Είναι χαμένα τα απογεύματα με τους φίλους στην καφετερία; Τα γέλια και τα αστεία μεταξύ τους; Τα βλέμματα των ερωτευμένων; Τα χάδια των εραστών; Τα καυτά δάκρυα αυτών που κήδεψαν δικούς τους;
Είναι χαμένα τα ανιαρά νυχτέρια των νοσοκόμων σε κλινικές και τμήματα Πρώτων Βοηθειών; Οι νυχτερινές επιδρομές των αστυνομικών σε κουμαρτζίδικα και λέσχες και πορνεία; Τα κουρασμένα βήματα των γέρων στα καφενεία των χωριών; Το άγχος των απολυμένων στα γραφεία εξευρέσεως εργασίας; Τα κουτσομπολιά των κυριών στα κομμωτήρια και τα ινστιτούτα αισθητικής; Οι διακοπές των μαθητών και των δασκάλων τους;
Είναι χαμένες οι εμπειρίες μας; Οι γνώσεις που αποκτήσαμε στο μεταξύ; Τα λάθη που κάναμε; Οι άσπρες τρίχες που προστέθηκαν στα μαλλιά μας; Τα σκληρά λόγια που πήραμε πίσω μετανιωμένοι;
Μου φαίνεται πως όχι. Εδώ που τα λέμε, ευτυχώς που δεν μιλούν μόνο οι αριθμοί και ευτυχώς που η ζωή δεν μετριέται μόνο με όρους οικονομίας. Ευτυχώς που ο ήλιος συνεχίζει ν’ ανατέλλει και ευτυχώς που υπάρχουν υπέροχα πρωινά, λουσμένα στο φως της Μεσογείου. Ευτυχώς που υπάρχουν οι σπουργίτες να τσιμπολογούν ψίχουλα και σπόρια στα περβάζια κι ευτυχώς που υπάρχουν τα φιλικουτούνια να κουβαλούν κλαδάκια με τα ράμφη τους και να κτίζουν τις φωλιές τους μέσα στα σκονισμένα πεύκα των συνοικισμών.
Η χώρα είναι σε ύφεση, αλλά υπάρχουν βιβλία στα ράφια που περιμένουν να τα διαβάσεις, υπάρχουν γυναίκες που θα σε κοιτάξουν με σημασία, υπάρχουν λουλούδια στον κήπο σου που θα μυρίσεις και θ’ αναστενάξεις βαθιά, υπάρχουν ρεπορτάζ και άρθρα να γραφτούν, υπάρχουν σπίτια να κτιστούν, μαθήματα να παραδοθούν στην τάξη ή στα ιδιαίτερα.
Και βεβαίως υπάρχουμε όλοι εμείς να σκεφτούμε τον εαυτό μας και τους άλλους, να σκεφτούμε τους πεθαμένους γονιούς και τις παιδικές μας ζαβολιές, να σκεφτούμε αργοπορημένα απογεύματα με θαλασσινές βουτιές στην Ακτή του Κυβερνήτη, να σκεφτούμε ότι ευτυχώς, παρά τις μαύρες προβλέψεις των οικονομολόγων, δεν πάει χαμένη καμιά χρονιά και καμιά στιγμή, όσο ζούμε τις χρονιές και τις στιγμές μας.
Τα ακίνητα της εβδομάδας




