Ρώτησα τον Δρα Μιχάλη Παπαδόπουλο, σχολικό ψυχολόγο για σχεδόν σαράντα χρόνια, αφυπηρετήσαντα προϊστάμενο της Υπηρεσίας Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας του Υπουργείου Παιδείας, τι θα έλεγε στους καθηγητικούς συλλόγους που αυτές τις μέρες αποφασίζουν να αφήσουν στάσιμα, παιδιά του λυκείου και του γυμνασίου, λόγω των χαμηλών βαθμών και των απουσιών τους από το σχολείο;

«Θα τους έλεγα ότι κριτήριο για την απόφασή τους δεν πρέπει να είναι η νομοθεσία, αλλά η παιδαγωγική εκτίμηση για τον κάθε μαθητή», μου είπε. «Μήπως ο μαθητής θα γίνει καλύτερος, αν τον κατεδαφίσω με τη στασιμότητα; Μήπως η κοινωνία θα ωφεληθεί; Αν ο καθηγητικός σύλλογος στοχαστεί ως ένας τυφλός δικαστής και απονείμει τυφλή δικαιοσύνη, αυτοκαταργείται ως παιδαγωγός. Από το 1976 μέχρι το 2013, που δούλεψα ως ψυχολόγος στα σχολεία, έζησα καθηγητές που μου έλεγαν, “μα πρέπει να είμαστε δίκαιοι και να τους αφήνουμε στάσιμους”.

Όμως αυτό που πραγματικά χρειάζεται, είναι να κινηθούμε προς παιδαγωγικές πρακτικές που να γοητεύουν τα σύγχρονα παιδιά, βάζοντας τη φαντασία στην παιδεία και όχι να αρκούμαστε να κάνουμε τα παιδιά μας καλούς παπαγάλους. Ειδικά για το θέμα των απουσιών κάποιων παιδιών, είμαι σίγουρος, από την πολύχρονη πείρα μου στα σχολεία και από τις έρευνες που διάβασα, ότι δεν διορθώνεται το πρόβλημα της απουσίας, με την αποβολή και τη στασιμότητα. Το θέμα που πρέπει να μας απασχολήσει, είναι ότι το σχολείο πρέπει να προσφέρει ουσία, ώστε να μην υπάρχει απουσία».

Ο Δρ Παπαδόπουλος μού περιέγραψε μια «προσωπική επιτυχία» του, για την περίπτωση ενός μαθητή στη Λεμεσό, που έφτασε στην Α΄ Γυμνασίου και ήταν αναλφάβητος… «Αν δεν ήμουν ξεροκέφαλος σαν κυπριακό γαϊδούρι, αυτό το παιδί που οι καθηγητές θεωρούσαν χαμένο, θα χανόταν για πάντα», μου είπε. «Μου έλεγαν οι καθηγητές, “μα είναι ντροπή, κύριε Παπαδόπουλε, να του δώσουμε απολυτήριο Γυμνασίου… και μετά να έχει το θράσος να πάει να γραφτεί σε Λύκειο”… Αλλά εγώ επέμενα... κάθε τέλος του έτους, πήγαινα στον καθηγητικό σύλλογο και τους πίεζα, ασκώντας την εξουσία μου ως ψυχολόγος του Υπουργείου Παιδείας, για να το περνούν στην επόμενη τάξη. Έτσι τέλειωσε τη Μέση Εκπαίδευση… και, τελικά, αυτό το χαμένο παιδί πέρασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και αποφοίτησε με άριστα και σήμερα είναι ένας πολύ καλός ζωγράφος!».

Ρώτησα τον Μιχάλη Παπαδόπουλο, ποιες είναι οι ψυχολογικές επιπτώσεις της στασιμότητας στον έφηβο του γυμνασίου και του λυκείου. Μου είπε τα εξής: «Ένας καθηγητής που δεν γνωρίζει τις ψυχικές αναταράξεις και τη ψυχοσυναισθηματική φουρτούνα της εφηβείας, την ανασφάλεια της ηλικίας αυτής, όπου βιώνεται το δράμα της αυτοεικόνας, δεν μπορεί να καταλάβει τι σημαίνει να αφήσει έναν έφηβο στην ίδια τάξη. Ένα παιδί θέλει να πετάξει κι εσύ το αφήνεις στάσιμο... Το αφήνεις στάσιμο, για να προχωρήσει, λες. Αλλά αν έχεις τα κότσια να το αναλάβεις και να το βοηθήσεις και να αποδείξεις ότι προχώρησε, τότε να σου βγάλω το καπέλο.

Αλλά, δυστυχώς, δεν θα ασχοληθείς με αυτό το παιδί και θα το ξεχάσεις»...