Το φετινό Βραβείο Ζαχάρωφ για την ελευθερία της σκέψης απονεμήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με απόφαση του Προέδρου του Martin Schulz και των επικεφαλής των πολιτικών ομάδων, στον 59χρονο γυναικολόγο από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό Denis Mukwege, «για τον αγώνα του για την προστασία των γυναικών». Η απονομή του βραβείου θα γίνει στις 26 Νοεμβρίου, στην ολομέλεια του Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο.

Στο σκεπτικό της βράβευσης επισημαίνεται ότι «σε πολλές εμπόλεμες περιοχές ανά τον κόσμο, η σεξουαλική βία χρησιμοποιείται ως όπλο. Ο Denis Mukwege ίδρυσε το 1998 το νοσοκομείο Panzi στο Μπουκάβου, όπου εργάζεται βοηθώντας γυναίκες της περιοχής να αντεπεξέλθουν των συνεπειών της σεξουαλικής βίας που υφίστανται στο περιθώριο των πολέμων στη χώρα. Μπορεί ο πόλεμος στο Κονγκό να έχει επίσημα τελειώσει, οι ένοπλες συγκρούσεις και οι επιθέσεις εναντίον αμάχων όμως, περιλαμβανομένων ομαδικών βιασμών από συμμορίες, συνεχίζονται στο ανατολικό τμήμα της χώρας.

Ο Denis Mukwege, παρά το ότι ταξιδεύει συχνά στο εξωτερικό για να υπερασπιστεί δικαιώματα γυναικών και παρά το ότι είναι επιφορτισμένος με τη διεύθυνση του νοσοκομείου, συνεχίζει να βλέπει ασθενείς και να διενεργεί εγχειρήσεις, δυο μέρες τη βδομάδα. Ο Κονγκολέζος γιατρός προτάθηκε από τις πολιτικές ομάδες των Σοσιαλιστών και των Φιλελεύθερων και από την ευρωβουλευτή Barbara Lochbihler».

Ο Martin Schulz αναφέρθηκε στους δύο ανθυποψήφιους του Denis Mukwege για το βραβείο, που τελικά δεν επελέγηκαν. Πρόκειται για το Κίνημα Euromaidan της Ουκρανίας, εκπρόσωποι του οποίου θα προσκληθούν να συμμετάσχουν στην τελετή απονομής και για την πολιτική ακτιβίστρια από το Αζερμπαϊτζάν Leyla Yunus, που συνελήφθη και κλείστηκε από το καθεστώς του δικτάτορα Ilham Aliyev, στην άθλια φυλακή Kurdakhany. Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είπε ότι θα στείλει αντιπροσωπία στο Αζερμπαϊτζάν για να ανταποκριθεί και να υποστηρίξει τη Leyla Yunus, στον αγώνα της για τη δημοκρατία και την ελευθερία στη χώρα της.

Η Leyla Yunus αφιέρωσε τη ζωή της στην υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Αζερμπαϊτζάν, από τότε που η χώρα ήταν κομμουνιστική επαρχία της Σοβιετικής Ένωσης, μέχρι σήμερα, που έχει γεμάτες τις φυλακές της με πολιτικούς κρατούμενους.

Ξέρω ότι για πολλούς εκεί έξω το Κονγκό είναι ένας μακρινός και άγνωστος πλανήτης, και η κοινωνική δράση ενός Κονγκολέζου επιστήμονα και ακτιβιστή τούς αφήνει ψυχρά αδιάφορους. Όπως τους αφήνει ψυχρά αδιάφορους η εξέγερση του λαού της Ουκρανίας, που διεκδίκησε περισσότερη Ευρώπη και λιγότερη διαφθορά, αλλά και ο ειρηνικός αγώνας μιας Αζερμπαϊτζανής πολιτικού, εναντίον του καθεστωτικού αυταρχισμού και της καταπάτησης βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην πατρίδα της.

Εντάξει, η οικονομική κρίση, η οργή και η απομόνωση που φέρνει, «θέλει» να μας περιορίσει ακόμα περισσότερο μέσα στον μικρόκοσμο της απογοήτευσης και του κυνισμού, όμως αυτός δεν είναι λόγος για να χάνουμε τον προσανατολισμό μας, έτσι όπως ταξιδεύουμε στην ανθρώπινη γεωγραφία του καιρού μας.

Έτσι κι αλλιώς, η στήλη συνεχίζει να εμπνέεται από εκείνους που νοιάζονται για τους άλλους, αλλά και από εκείνους που αναγνωρίζουν και τιμούν εκείνους που νοιάζονται.