Οι χίλιοι που φεύγουν από τη CYTA παράγουν «μηδέν», όπως παραδέχεται και η συντεχνία τους

Αποκαλυπτική συνέντευξη του γενικού διευθυντή της ΟΕΒ Μιχάλη Πήλικου για όσα συμβαίνουν στους ημικρατικούς και το Δημόσιο

ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ προσπαθεί να εξοικονομήσει 10 εκατ. από την κοινωνική σύνταξη, ενώ την ίδια ώρα θα δώσει συνολικά 75 εκατ. ευρώ σε χίλια άτομα που δεν παράγουν

Ο μέσος όρος των αποζημιώσεων, των χαριστικών ποσών δηλαδή που θα δοθούν σε χίλιους εργαζόμενους στη CYTA (ή και την ΑΗΚ), οι οποίοι θα επιλέξουν να αφυπηρετήσουν πρόωρα, ανέρχεται στις 75.000 ευρώ. Συνολικά δηλαδή θα τους δοθούν 75 εκατομμύρια ευρώ. Το ποσόν αυτό είναι ίσο με την κοινωνική σύνταξη 3000 χαμηλοσυνταξιούχων για 7,5 χρόνια! Αν ληφθεί υπόψη ότι στη μελέτη που ετοίμασαν οι συντεχνίες της Αρχής Τηλεπικοινωνιών για τα ποσά των αποζημιώσεων, αναφέρεται ότι η παραγωγικότητα αυτών των εργαζομένων είναι «μηδέν», τότε το θέμα παίρνει άλλες διαστάσεις: Θα κληθούμε όλοι να καταβάλουμε 75 εκατομμύρια ευρώ δώρο σε 1000 άτομα, τα οποία δεν παράγουν, δεν εργάζονται, δηλαδή, ενώ θα έπρεπε να πάνε σπίτι τους.

Πέραν όμως τούτου, θα πρέπει να σημειωθεί ότι την ίδια ώρα που στους 1000 των δύο ημικρατικών που παράγουν μηδέν εργασία θα δοθούν 75 εκατομμύρια για να φύγουν, το κράτος προσπαθεί εναγωνίως να εξοικονομήσει 10 εκατομμύρια γι’ αυτό και αποφάσισε να τα κόψει από την κοινωνική σύνταξη, που παίρνουν στην πλειοψηφία τους άτομα που έχουν μεγάλη ανάγκη την επιταγή των 300 ευρώ.

Το εξωφρενικότερο, φυσικά, θα είναι οι 1000 αυτοί υπάλληλοι να αποφασίσουν ότι δεν θα φύγουν από την υπηρεσία τους. Σε μια τέτοια περίπτωση το κράτος θα τους πληρώνει για, ένας Θεός ξέρει, πόσα χρόνια ακόμα, για να μην προσφέρουν τίποτε. Να παράγουν μηδέν εργασία, όπως παραδέχεται η συντεχνία τους. Τα πιο πάνω συγκλονιστικά αποκαλύπτει στη συνέντευξη που έδωσε στη «Σημερινή» ο γενικός διευθυντής της Ομοσπονδίας Εργοδοτών και Βιομηχάνων, Μιχάλης Πήλικος, ο οποίος δηλώνει πως πρέπει επιτέλους να σταματήσει η αναχρονιστική νοοτροπία της μονιμότητας στη δημόσια υπηρεσία, η παροχή χαριστικών αποζημιώσεων σε άτομα τα οποία δεν προσφέρουν, για να φύγουν από τη θέση τους, η παρωχημένη πρόνοια που λέει ότι κάποιος παραμένει σε θέση η οποία έχει καταργηθεί και πληρώνεται κανονικά, μέχρι να αφυπηρετήσει ή να προαχθεί κι άλλα πολλά εξωφρενικά.

Έχετε εκδώσει μια πολύ «έντονη» ανακοίνωση μετά τη δημοσιοποίηση στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής του σχεδίου πρόωρης αφυπηρέτησης στην ΑΤΗΚ. Μπορείτε να μας περιγράψετε τα ωφελήματα των 600 τόσων εργαζομένων που θα θελήσουν να χρησιμοποιήσουν το σχέδιο για πρόωρη αφυπηρέτηση;

Κατ’ αρχήν πρέπει να διευκρινίσω ότι η Ομοσπονδία Εργοδοτών και Βιομηχάνων (ΟΕΒ) θεωρεί το έργο και τη διαχρονική προσφορά των Ημικρατικών Οργανισμών εξαιρετικά σημαντική στην ανάπτυξη και την ευημερία του τόπου. Ταυτόχρονα πιστεύουμε ότι οι κοσμογονικές αλλαγές που βιώνει η οικονομία μας, ιδιαίτερα από τον Μάρτη του 2013, επιβάλλουν την ανασύνταξη των Ημικρατικών και την απελευθέρωση της τεράστιας δυναμικής τους. Οι πρόνοιες του Μνημονίου επ’ αυτού είναι σαφείς και εμείς αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να μεγιστοποιήσουμε τα οφέλη για τον τόπο από τη μετάβαση στη νέα μορφή και στη νέα εποχή. Αυτό πρέπει να γίνει με τη συνεργασία όλων των συνιστωσών, περιλαμβανομένων φυσικά και των εργαζομένων και των συντεχνιών τους. Είναι πολύ σημαντικό για επίτευξη του στόχου, η διαδικασία να γίνει μέσα από ουσιαστικό διάλογο, με διαφύλαξη της εργατικής ειρήνης και με την αξιοποίηση της εξαιρετικής τεχνογνωσίας του ανθρώπινου δυναμικού των Οργανισμών αυτών.

Τώρα, σε σχέση με το ερώτημά σας, οι επιμέρους ρυθμίσεις είναι πολύ σημαντικές σε τέτοια σχέδια, αφού στο παρελθόν υπήρξαν εξωφρενικές περιπτώσεις στις οποίες κάποιοι αφυπηρετώντας πρόωρα έλαβαν περισσότερα καθαρά εισοδήματα απ' όσα θα ελάμβαναν μένοντας και συνεχίζοντας να εργάζονται. Και φυσικά πολλοί από αυτούς μετά από μικρό διάστημα ξαναβρήκαν εργασία αλλού. Ωστόσο, στην περίπτωση αυτή, της CYTA δηλαδή, δεν χρειάζεται να δει κανείς τις λεπτομέρειες για να αντιδράσει. Κρατήστε ότι το μέσο προβλεπόμενο ποσό ανά αποχωρούντα, υπολογίζεται στις €75.000. Το χαριστικό πόσο που θα λάβουν κάποιοι αναμένεται να αγγίξει και τις €130.000. Στους δυο μεγάλους Ημικρατικούς αναμένεται σωρευτικά να φύγουν πέριξ των 1.000 ατόμων, δηλαδή η όλη διαδικασία αναμένεται να κοστίσει γύρω στα €75 εκ.

Τώρα συγκρίνετε αυτό το ποσό με τα δέκα εκατομμύρια που προσπαθεί η Κυβέρνηση να εξοικονομήσει από την Κοινωνική Σύνταξη. Τα χαριστικά ποσά σε 1.000 εργαζομένους που θέλουν να φύγουν, ισοδυναμούν με την Κοινωνική Σύνταξη 3.000 χαμηλοσυνταξιούχων για επτάμισι χρόνια!

Τι σας ενόχλησε περισσότερο από το σχέδιο και γιατί;

Το γεγονός ότι ακόμα διαμορφώνονται σχέδια στη βάση μιας λογικής που χρεοκόπησε. Ενοχλητικότερο όλων είναι το γεγονός ότι, σε μια χώρα που μόλις χθες γεύτηκε τον τρόμο της κατάρρευσης, οι νοοτροπίες στον δημόσιο και στον ευρύτερο δημόσιο τομέα παραμένουν αναλλοίωτες. Μας εξοργίζει όταν διαπιστώνουμε ότι εκεί όλα λειτουργούν με τη φιλοσοφία των πάλαι ποτέ εποχών των «παχιών αγελάδων».

«Δεν μπορούμε πια»

Ποιες οι δικές σας θέσεις έναντι του σχεδίου;

Πολύ απλά δεν μπορούμε να εφαρμόζουμε σχέδια πια. Οι Οργανισμοί αυτοί είναι επιχειρήσεις Κοινής Ωφελείας, ναι και ουσιώδεις υπηρεσίες επίσης. Αλλά είναι επιχειρήσεις και ως τέτοιες, αν έχουν προσωπικό που πλεονάζει, οφείλουν να το αποδεσμεύσουν όπως προβλέπει ο Νόμος περί Τερματισμού της Απασχόλησης και όπως κάνει κάθε επιχείρηση που προσπαθεί να επιβιώσει μέσα σε αυτές τις δυσχερείς συνθήκες. Οι δε ούτω αποδεσμευόμενοι θα λάβουν όσα ο Νόμος προβλέπει για κάθε εργαζόμενο που χάνει τη δουλειά του. Σημειώστε ότι η πληρωμή του ομώνυμου ταμείου σε αυτούς που απολύονται ως πλεονάζον προσωπικό -το οποίο χρηματοδοτείται μόνο από τους εργοδότες- ανέρχεται κατά μέγιστο στις €52.000 περίπου. Το Ταμείο Πλεονάζοντος Προσωπικού, παρά τις μεγάλες πιέσεις που δέχεται κατά τα τελευταία χρόνια, εξακολουθεί να είναι εύρωστο με ένα πολύ μεγάλο για τα κυπριακά μεγέθη αποθεματικό.

Αν ήταν ιδιώτες επιχειρηματίες…

Μήπως θα ισχύσουν τα ίδια σχέδια και σε άλλους Ημικρατικούς; Ποιες δράσεις αναλαμβάνει η ΟΕΒ για να σταματήσει τυχόν απαράδεκτα σχέδια;

Υπάρχει η υπόνοια ότι το Κράτος (Βουλή και Κυβέρνηση) αποδέχεται τη λογική των συνδικάτων, που λέει ότι για να φύγει κάποιος από τον προνομιούχο αυτό τομέα, θα πρέπει να λάβει ένα δελεαστικό ποσό. Συνεπώς αναμένουμε ότι η ίδια «μόλα» θα αξιοποιηθεί σε όσες περιπτώσεις ακολουθήσουν. Όχι μόνο στους λεγόμενους κερδοφόρους Οργανισμούς αλλά και σε άλλους όπου το κόστος λειτουργίας τους και γενικά ο προϋπολογισμός τους καλύπτεται εν όλω ή εν μέρει από το Κράτος.

Η ΟΕΒ πιστεύει ότι οι επιχειρήσεις αυτές πρέπει να έχουν την ευχέρεια και τη δυνατότητα να προχωρούν κυρίαρχα στο σχεδιασμό του αναπτυξιακού τους πλάνου. Θα πρέπει να διαμορφώνουν, σε συνεννόηση με τις συντεχνίες του προσωπικού τους, την οργανωτική τους δομή και να προβαίνουν στις στρατηγικές κινήσεις που επιβάλλουν οι συνθήκες έντονου ανταγωνισμού, οι οποίες συνεχώς οξύνονται. Αυτό που πρέπει αμέσως να γίνει είναι η τροποποίηση από τη Βουλή των νομοθεσιών που διέπουν τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου αλλά και του νόμου περί Δημόσιας Υπηρεσίας, ώστε να μπορούν να γίνουν απολύσεις πλεονασμού στο δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα. Με άλλα λόγια, ήρθε η ώρα να καταργηθεί η παρωχημένη, αντιπαραγωγική και αντιοικονομική προσήλωση στη μονιμότητα του δημοσίου τομέα. Αυτό προωθεί η ΟΕΒ. Κάτι που τεχνικά είναι απλό και εύκολο, νοουμένου ότι υπάρχει φυσικά η πολιτική βούληση.

Από την άλλη, αν το Κράτος δεν το κάνει, θα πρέπει να εξηγήσει στους ιδιωτικούς εργαζόμενους και τους επιχειρηματίες που χάνουν τις δουλειές τους και το βιός τους, γιατί δίνουν στους προνομιούχους διπλάσια (τουλάχιστον) κατά μέσον όρο από αυτά που όλοι οι άλλοι λαμβάνουν όταν απολύονται. Θα πρέπει επίσης να απαντήσουν για πόσο διάστημα αναμένουν ακόμα τον ιδιωτικό τομέα να συντηρεί εργαζόμενους που κατέχουν θέσεις στις οποίες δεν έχουν τίποτε να προσφέρουν, επειδή ο Νόμος γι' αυτούς προβλέπει ότι «σε περίπτωση κατάργησης θέσης, ο κάτοχος αυτής εξακολουθεί να την κατέχει μαζί με όλα τα προνόμια και ωφελήματά της μέχρις ότου αφυπηρετήσει ή προαχθεί ή διοριστεί σε άλλη θέση».

Από πότε πλεονάζουν;

Στην ανακοίνωσή σας αναφέρετε και τα ακόλουθα: Πρόσφατα έχει γίνει δημόσια και επανειλημμένα η παραδοχή από τις προηγούμενες ηγεσίες Ημικρατικών Οργανισμών, σημαντικών και πολυάριθμων σε προσωπικό, ότι υπάρχουν εκατοντάδες εργαζόμενοι, οι οποίοι πλεονάζουν. Ασχέτως των λόγων που πλεονάζουν (αλλαγή αναγκαίων ειδικοτήτων, αδυναμία προσαρμογής στις νέες τεχνολογίες, αναδιάρθρωση των υπηρεσιών κλπ.), οι άνθρωποι αυτοί κατά δημόσια ομολογία ακόμα και των συντεχνιών τους, αφού πλεονάζουν δεν έχουν να προσφέρουν τίποτα πια στους εργοδότες τους. Αυτό σημαίνει ότι ο εργοδότης τους επιβαρύνεται για αρκετά χρόνια με το κόστος απασχόλησης που κυμαίνεται πέριξ των €75.000 ετησίως για τον κάθε εργαζόμενο!!! Δηλαδή αν πλεονάζουν σωρευτικά όπως υπολογίζεται γύρω στα 1.000 άτομα, ο εργοδότης πληρώνει «λεφτά στον αέρα» της τάξης των €75 εκ. ετησίως. Για πόσα χρόνια πλεονάζουν όλοι αυτοί; Για δύο; Ζημιά για τον εργοδότη €150 εκ. Για πέντε; Ζημιά για τον εργοδότη €375 εκ. Όντως αυτή είναι η κατάσταση; Οι άνθρωποι αυτοί πληρώνονται χωρίς να εργάζονται;

Μα, αυτά δεν τα λέει η ΟΕΒ. Είναι δηλώσεις των τέως Προέδρων τους και ανακοινώσεις των συντεχνιών τους. Το μόνο που δεν διευκρινίζουν και που είναι εξαιρετικά κρίσιμο, είναι το «από πότε» πλεονάζουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι; Διότι απ' εκεί και πέρα είναι όλα απλά μαθηματικά και το ερώτημα που είναι συμφυές με τον εθελοντικό χαρακτήρα των σχεδίων πρόωρης αφυπηρέτησης και που ουδείς απαντά είναι το εξής: αν κανείς δεν ενδιαφερθεί να το αξιοποιήσει και να φύγει, τι θα γίνει; Θα έχουμε χίλια άτομα που δεν θα κάνουν τίποτα μέχρι να αφυπηρετήσουν; Ένα κράτος στα όρια των οικονομικών του αντοχών, θα πληρώνει €75 εκ. τον χρόνο σε εργαζομένους που δεν έχουν να κάνουν τίποτε; Ή θα αυξάνουμε συνεχώς τα ποσά της χαριστικής πληρωμής μέχρι να πειστούν οι χίλιοι να φύγουν;

Πέραν του πιο πάνω, η προηγούμενη εμπειρία δείχνει ότι στις περιπτώσεις τέτοιων σχεδίων, πολλοί εξαίρετοι εργαζόμενοι αξιοποιούν την ευκαιρία, εισπράττουν τα ποσά που τους παρέχει το σχέδιο και, λόγω των ικανοτήτων, των γνώσεων και των εμπειριών τους την «επομένη» εργοδοτούνται στον ανταγωνισμό. Αντίθετα, αυτοί που δεν έχουν άλλες επιλογές, που δεν έχουν αναβαθμίσει τα προσόντα τους και προσφέρουν ελάχιστα ή καθόλου στον Οργανισμό τους, ξέροντας ότι δεν έχουν πιθανότητες επανεργοδότησης, μένουν και συνεχίζουν να αμείβονται χωρίς να προσφέρουν κάτι. Με τον τρόπο αυτό οι Οργανισμοί αποδυναμώνονται, ενισχύονται οι ανταγωνιστικές επιχειρήσεις με προσοντούχο και έμπειρο προσωπικό για την ανάπτυξη του οποίου ξόδεψαν οι Ημικρατικοί και για να ισορροπήσουν ξανά προβαίνουν σε νέες προσλήψεις.

Οι συντεχνίες απαντούν ότι το πρόβλημα αυτό αντιμετωπίζεται επειδή την απόφαση για το ποιοι θα φύγουν από αυτούς που εκδηλώνουν ενδιαφέρον για αποχώρηση, τη λαμβάνει ο εργοδότης. Αυτό είναι εντελώς λάθος, αφού αντίκειται σε όλες τις αρχές αποτελεσματικής διοίκησης η παρεμπόδιση από τον εργοδότη της αποχώρησης εργαζόμενου που επιθυμεί να φύγει. Είναι γι' αυτά όλα που θεωρούμε απόλυτα αναγκαία την τροποποίηση των νομοθεσιών και την εισαγωγή της δυνατότητας μονομερούς τερματισμού της απασχόλησης όσων εργαζομένων πλεονάζουν σύμφωνα με τον νόμο.

Τραγικό να πληρώνονται και να μην παράγουν

Στην Επιτροπή Οικονομικών ελέχθη από τη συντεχνία της ΑΤΗΚ ότι για τον καταρτισμό του σχεδίου πρόωρης αφυπηρέτησης ελήφθη ως βάση το μηδέν για την παραγωγικότητα όσων θα αφυπηρετήσουν, αυτό όμως έγινε για τους σκοπούς της ετοιμασίας του σχεδίου. Ποια η δική σας εκτίμηση γι’ αυτό;

Είναι τραγικό, πραγματικά. Η δημόσια και επίσημη παραδοχή ότι εκατοντάδες εργαζόμενοι σε δημόσιους οργανισμούς «παράγουν μηδέν» προκαλεί κατάθλιψη, αλλά εξηγεί ταυτόχρονα κατά ένα μέρος γιατί φθάσαμε εδώ που είμαστε. Φυσικά, το γεγονός ότι η παραδοχή αυτή γίνεται από τη συντεχνιακή πλευρά την ώρα που διεκδικεί από τη Βουλή την αποδέσμευση των εκατομμυρίων «για να φορτώσουν» λεφτά όσους θα φύγουν, δεν είναι τυχαίο. Η λογική είναι απλή: Και ενάμιση ετήσιο μισθό να μας κοστίσει με την αποχώρησή του ο καθένας, αφού παράγουν μηδέν, σε ενάμιση χρόνο θα έχουμε αποσβέσει τη δαπάνη, οπότε πιο εύκολα η Βουλή θα εγκρίνει τη ζητούμενη εκταμίευση. Αυτά, όμως, έστω και εάν ήταν η συνήθης πρακτική του παρελθόντος, τώρα πια με το κράτος σε κατάσταση ένδειας είναι απαράδεκτα και προκλητικά. Αν, όπως λένε οι συντεχνίες, οι Οργανισμοί αυτοί είναι εθνικός πλούτος, κάποιος πρέπει να μας εξηγήσει γιατί σπαταλείται χρόνια σημαντικό μέρος αυτού του πλούτου σε μισθούς εργαζομένων που παράγουν «μηδέν».

Οι βουλευτές τα γνωρίζουν όλα…

Έχετε συζητήσει το σχέδιο με τους βουλευτές μέλη της Επιτροπής Οικονομικών ώστε να τους υποδείξετε τις αδυναμίες του;

Η Βουλή και ιδιαιτέρα τα μέλη της που συμμετέχουν στην Επιτροπή Οικονομικών γνωρίζουν καλύτερα από τον καθένα τόσο την κατάσταση των δημόσιων οικονομικών όσο και τα τεράστια προνόμια των εργαζομένων στο Δημόσιο και στα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου. Και καλύτερα από τον καθένα κατανοούν ότι η εισαγωγή τέτοιων σχεδίων υπό αυτές τις συνθήκες, συνιστά κατάφωρη αδικία έναντι του λοιπού κοινωνικού συνόλου.
Δεν χρειάζονται την ΟΕΒ να τους πει τίποτε. Πολιτική βούληση χρειάζεται για να μεταχειριστούν όλους τους εργαζομένους αυτού του τόπου ισότιμα. Και να τροποποιήσουν το νομοθετικό πλαίσιο δίνοντας τη δυνατότητα στους Ημικρατικούς να απολύουν το προσωπικό που πλεονάζει.

Τελευταία χρυσή ευκαιρία

Πληροφορίες αναφέρουν ότι οι εργαζόμενοι στους Ημικρατικούς αλλά και στις τράπεζες έχουν προνόμια, τα οποία αν γίνουν γνωστά, θα προκαλέσουν σφοδρές αντιδράσεις. Είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε ότι έχετε πλήρη εικόνα των ωφελημάτων και επιδομάτων τα οποία απολαμβάνουν οι εργαζόμενοι αυτοί. Καλό θα ήταν να μας τα παραθέσετε, αν όντως στόχος σας είναι η πρόληψη αλλά και η καταστολή προνομιακής μεταχείρισης εργαζομένων σε βάρος των φορολογουμένων.

Τόσο οι Ημικρατικοί όσο και οι Τράπεζες βρίσκονται σε ένα κρίσιμο μεταβατικό στάδιο. Οι μεν Ημικρατικοί «διαβαίνουν το Ρουβίκωνα» και εισέρχονται στη διαδικασία τις ιδιωτικοποίησης, μια διαδικασία που ναι μεν θα «γεννήσει» μια επόμενη καλύτερη μέρα αλλά που συνοδεύεται (όπως κάθε γέννα) με οδύνες. Οι δε τράπεζες διαπραγματεύονται την ανανέωση της Συλλογικής Σύμβασής τους που έληξε προ τριών εβδομάδων.
Οι συντεχνίες και των δύο αυτών σημαντικών επαγγελματικών ομάδων έχουν μια χρυσή ευκαιρία να συμβάλουν στην εκλογίκευση των ρυθμίσεων, στην κατάργηση των στρεβλώσεων και την ακύρωση των ανελαστικών πρακτικών, να δημιουργήσουν το υπόβαθρο για ήπια προσαρμογή στα νέα δεδομένα υπηρετώντας ταυτόχρονα τα μέλη τους, τους εργοδότες τους, και την οικονομία στο σύνολό της. Είναι γι' αυτούς χρυσή ευκαιρία αλλά είναι ταυτόχρονα και η τελευταία ευκαιρία.

Ήταν ζήτημα χρόνου η χρεοκοπία μας

Πώς, κατά την άποψή σας, οδηγηθήκαμε σε υδροκέφαλους Ημικρατικούς αλλά και Δημόσια υπηρεσία;

Θα πω μόνο ότι οι μελέτες της ΟΕΒ από το 2002 και μετά δείχνουν ότι, με τον ρυθμό μεγέθυνσης του δημόσιου τομέα, η χρεοκοπία ήταν μόνο ζήτημα χρόνου. Τα ελληνικά ομόλογα, το PSI, οι ζημιές των τραπεζών κ.λπ. απλώς επιτάχυναν την κατάρρευση. Αν μαθαίναμε τουλάχιστον κάτι από το φρικτό μας πάθημα, θα ήταν ένα σημαντικό κέρδος. Με αυτά και με εκείνα, όμως, πάλι στις ίδιες νοοτροπίες επιστρέφουμε. Κλασικό παράδειγμα τα σχέδια εθελούσιας αποχώρησης δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ στους προνομιούχους του Δημοσίου, από μια οικονομία που προσπαθεί να ξαναγεννηθεί από τις στάχτες της.