Το 2012 ΠΛΗΡΩΘΗΚΑΝ 308.000 ΣΕ ΝΕΚΡΟΥΣ, ΤΟΝ ΜΑΗ ΤΟΥ 2013 ΕΚΚΡΕΜΟΥΣΑΝ ΥΠΕΡΠΛΗΡΩΜΕΣ ΣΕ ΝΕΚΡΟΥΣ 2 ΕΚ.
Το 2012 οι Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων πλήρωσαν 308.409 ευρώ για συντάξεις σε άτομα τα οποία είχαν πεθάνει. Αυτό γράφει στην έκθεσή της για τη χρονιά αυτή η Γενική Ελέγκτρια του κράτους, η οποία σημειώνει επίσης ότι το 2012 είχαν γίνει υπερπληρωμες κοινωνικής σύνταξης ύψους 618.929 ευρώ.

Από αυτά τα χρήματα, τα μισά, όπως φαίνεται, πληρώθηκαν σε νεκρούς. Περαιτέρω, στις 27 Μαΐου 2013 εκκρεμούσαν υπερπληρωμές συνολικού ύψους €7,3 εκ., οι οποίες αφορούσαν σε διάφορες παροχές του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων (γήρατος, ανικανότητας, ανεργίας, χηρείας, ασθενείας κ.ά.), από τις οποίες ποσό ύψους €2,1 εκ. αφορούσε σε υπόλοιπο υπερπληρωμών σε άτομα που είχαν πεθάνει, σε σύγκριση με €4,9 εκ. και €1,4 εκ., αντίστοιχα, στις 5.5.2011.

Στις πιο πάνω υπερπληρωμές περιλαμβάνονται και ορισμένες περιπτώσεις πλασματικών υπερπληρωμών, όπως, για παράδειγμα, έκδοση επιταγών σε άτομα που απεβίωσαν, οι οποίες δεν εξαργυρώθηκαν. Διαπιστώθηκε, επίσης, αδυναμία στην ανάκτηση των οφειλόμενων ποσών, λόγω συνήθως της παρέλευσης σημαντικού χρόνου μέχρι τον εντοπισμό της υπερπληρωμής, καθώς και λόγω της μη λήψης δραστικών και έγκαιρων μέτρων.

Τα στοιχεία αυτά καταγράφονται στην Ετήσια Έκθεση της Γενικής Ελέγκτριας για το 2012, στην οποία τονίζεται ότι από έλεγχο, τον οποίο διενήργησε η Υπηρεσία της, διεφάνη ότι ένας από τους λόγους δημιουργίας των υπερπληρωμών είναι η απόκρυψη από τους αιτητές, κατά την υποβολή της αίτησής τους για εξέταση, πληροφοριών για τυχόν απουσία τους εκτός Κύπρου και για τυχόν λήψη σύνταξης ή άλλης παρόμοιας πληρωμής από οποιαδήποτε πηγή και η μη διερεύνηση από τις ΥΚΑ, της διαμονής τους στην Κύπρο.

Παρατηρήθηκε, επίσης, ότι ο αρμόδιος κλάδος δεν φαίνεται να παρακολουθεί τις υπερπληρωμές πάνω σε συστηματική βάση, ούτε και φαίνεται να λαμβάνει έγκαιρα και δραστικά μέτρα για την ανάκτησή τους.
«Ενόψει των πιο πάνω, αναφέρεται στην Έκθεση, η Υπηρεσία μας εισηγήθηκε όπως μελετηθεί το ενδεχόμενο θέσπισης Κανονισμών, οι οποίοι να ρυθμίζουν τον τρόπο χειρισμού των υπερπληρωμών, όσον αφορά στην ανάκτηση ή/και διαγραφή τους, οριστεί υπεύθυνος λειτουργός για την παρακολούθηση και έλεγχό τους, και καθοριστεί η πολιτική που θα ακολουθούν οι Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, με ρητές οδηγίες προς τους αρμόδιους λειτουργούς, στις περιπτώσεις που διαπιστώνεται ότι πρόσωπα έλαβαν κοινωνική σύνταξη με ψευδείς παραστάσεις ή αποσιώπηση ουσιώδους γεγονότος, χωρίς να τη δικαιούνται».

Η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη αναφέρει ότι στις παρατηρήσεις της Υπηρεσίας της απάντησε ο Διευθυντής της Υπηρεσίας Κοινωνικών Ασφαλίσεων, ο οποίος ανέφερε ότι για παρακολούθηση και έλεγχο των υπερπληρωμών έχει ήδη οριστεί υπεύθυνος λειτουργός, και εκεί όπου διαπιστώνεται υπερπληρωμή θα αποστέλλεται επιστολή για επιστροφή του ποσού. Σε περίπτωση μη επιστροφής του, το ποσό θα παρακρατείται από μελλοντικές πληρωμές κοινωνικής σύνταξης. Ανέφερε επίσης ότι εκεί όπου διαπιστώνεται ότι πρόσωπα έλαβαν κοινωνική σύνταξη με ψευδείς παραστάσεις ή αποσιώπηση ουσιώδους γεγονότος, χωρίς να τη δικαιούνται, τότε λαμβάνονται μέτρα, συμπεριλαμβανομένων και δικαστικών, για επιστροφή της υπερπληρωμής.

Στις παρατηρήσεις της η Γενική Ελέγκτρια αναφέρει ότι η Υπηρεσία της «έχει την άποψη ότι θα πρέπει να λαμβάνονται όλα τα ενδεικνυόμενα μέτρα για τη διερεύνηση από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλισεων τυχόν λήψης σύνταξης ή άλλης παρόμοιας πληρωμής από οποιαδήποτε πηγή, καθώς και της διαμονής τους, για πρόληψη των υπερπληρωμών. «Η εισήγησή μας για τη θέσπιση Κανονισμών αποβλέπει στην κωδικοποίηση της διαδικασίας ανάκτησης και διαγραφής των υπερπληρωμών, μέσω ρητών προνοιών/διατάξεων, που θα διασφαλίζουν τη συστηματική παρακολούθησή τους», καταλήγει.

Να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με την Ελεγκτική Υπηρεσία, στις υπερπληρωμές που καταγράφονται στην έκθεση περιλαμβάνονται και ορισμένες περιπτώσεις πλασματικών υπερπληρωμών, όπως, για παράδειγμα, έκδοση επιταγών σε άτομα που απεβίωσαν, οι οποίες δεν εξαργυρώθηκαν.