Τα εφιαλτικά γεγονότα του 2013
Κούρεμα καταθέσεων, κλείσιμο Λαϊκής, ένταξη της Κύπρου στο Μνημόνιο και καταδίκη κατηγορουμένων για τη φονική έκρηξη στο Μαρί, είναι μερικά από τα γεγονότα που στιγμάτισαν το 2013

Το 2013 εδώ και μερικές ώρες αποτελεί παρελθόν. Ο χρόνος που πέρασε σημαδεύτηκε από διάφορα ζητήματα που είχαν να κάνουν κυρίως με την οικονομία του κράτους. Τέτοια ζητήματα ήταν η υπογραφή του Μνημονίου με την Τρόικα, το «κούρεμα» καταθέσεων και το κλείσιμο της Λαϊκής Τράπεζας. Τα τρία αυτά γεγονότα είχαν ως συνέπεια την εμβάθυνση της ύφεσης που οδηγεί σε κλείσιμο επιχειρήσεων, στην αύξηση της ανεργίας και στην συρρίκνωση εισοδημάτων, ενώ ο κίνδυνος κατάρρευσης της κοινωνικής συνοχής επικρέμαται ως δαμόκλειος σπάθη πάνω από το έτος που ξεκινά. Η «Σ», με αφορμή την έναρξη της νέας χρονιάς, παρουσιάζει σήμερα τα πιο σημαντικά γεγονότα που στιγμάτισαν το εφιαλτικό, όπως εξελίχθηκε, 2013.

Το «κούρεμα» καταθέσεων
Στην κορυφή των γεγονότων που σημάδεψαν την περασμένη χρονιά δεν μπορεί να βρίσκεται άλλο γεγονός από αυτό του «κουρέματος» καταθέσεων και το κλείσιμο της Λαϊκής Τράπεζας. Ήταν ξημερώματα Σαββάτου, 16 Μαρτίου, όταν μετά από μια μαραθώνια διαπραγμάτευση δέκα ωρών, που πέρασε από πολλά στάδια εξαιτίας της ιδιαίτερα σκληρής στάσης του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, αλλά και ορισμένων εταίρων, που πίεζαν για επιβολή σημαντικού φόρου στο κεφάλαιο των καταθετών, οι Υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης κατέληξαν σε οδυνηρή απόφαση, η οποία θα μπορούσε, όμως, να είναι πολύ χειρότερη. Κατ’ αρχήν οι εταίροι δεσμεύθηκαν σε μια στήριξη της Κύπρου μέχρι του ποσού των 10 δισεκατομμυρίων ευρώ, το σημαντικότερο μέρος του οποίου θα καλυφθεί από την Ευρωζώνη, δηλαδή τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας.

Η μετάδοση της είδησης αυτής προκάλεσε αναστάτωση στην κυπριακή κοινωνία, με τους πολίτες να σπεύδουν σε τραπεζικά ιδρύματα προκειμένου να κάνουν ανάληψη των καταθέσεών τους. Το μη άνοιγμα των Συνεργατικών Ιδρυμάτων προκάλεσε την έντονη αντίδραση των πολιτών που δεν ήξεραν με ποιον τρόπο θα απέτρεπαν το «κούρεμα» επί των καταθέσεών τους. Την ίδια μέρα ανακοινώνεται και το κλείσιμο ολόκληρου του χρηματοπιστωτικού τομέα για κάποιο διάστημα έως ότου η Βουλή υπερψηφίσει το κυβερνητικό νομοσχέδιο για το «κούρεμα». Το νομοσχέδιο, ωστόσο, καταψηφίζεται από τη Βουλή τρεις μέρες μετά και αναθεωρημένο υπερψηφίζεται μερικές μέρες αργότερα.

Έκλεισε η Λαϊκή Τράπεζα
Κατά τη διάρκεια του δεύτερου Eurogroup Μαρτίου, ως συνέχεια της απόρριψης «κουρέματος» ασφαλισμένων και μη καταθέσεων στην Κύπρο, αποφασίζεται ο διαχωρισμός της Λαϊκής Τράπεζας σε «καλή» και «κακή», κάτι που συνεπάγεται κλείσιμό της. Η αναστάτωση που προκλήθηκε από την απόφαση αυτή ήταν μεγάλη, με τους τραπεζοϋπαλλήλους να πραγματοποιούν ογκώδεις διαμαρτυρίες έξω από τη Βουλή, το Προεδρικό και το Υπουργείο Οικονομικών.

Η Κύπρος στο Μνημόνιο
Απρίλιος 2013. Κυβέρνηση και Τρόικα καταλήγουν στην τελική μορφή του Μνημονίου Συναντίληψης για την παροχή οικονομικής βοήθειας ύψους δέκα δισεκατομμυρίων στην Κύπρο. Το τελικό Μνημόνιο προβλέπει, μεταξύ άλλων, αύξηση του συντελεστή φορολογίας στο 12,5%, των εσόδων από τόκους στο 30%, αύξηση των τελών για τις δημόσιες υπηρεσίες, κλιμακωτή μείωση των απολαβών του δημόσιου και ευρύτερου δημόσιου τομέα, συνταξιούχων και εργαζομένων, μείωση των κοινωνικών παροχών κατά 113 εκ. ευρώ εντός του 2013, μέτρα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων στην εκπαίδευση από το 2014 και κατασχέσεις εγγυήσεων μετά από 1,5 χρόνο (2,5 χρόνια για κύρια κατοικία).

Αθώοι Κυπριανού - Αργυρού, ένοχοι Παπακώστας και άλλοι τρεις
Στις 9 Ιουλίου 2013, δύο μέρες πριν από το δεύτερο ετήσιο μνημόσυνο των 13 ηρώων της φονικής έκρηξης στο Μαρί, το Μόνιμο Κακουργιοδικείο Λάρνακας ανακοινώνει την ετυμηγορία του. Το Μόνιμο Κακουργιοδικείο βρήκε ένοχο στις κατηγορίες της ανθρωποκτονίας εξ αμελείας και της πρόκλησης θανάτου λόγω αλόγιστης, απερίσκεπτης ή επικίνδυνης πράξης τον πρώην Υπουργό Άμυνας Κώστα Παπακώστα. Το Κακουργιοδικείο βρήκε, επίσης, ενόχους στην κατηγορία της πρόκλησης θανάτου λόγω αλόγιστης, απερίσκεπτης ή επικίνδυνης πράξης τον Διευθυντή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Ανδρέα Νικολάου και τους τελούντες σε διαθεσιμότητα Αναπληρωτή Διευθυντή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Χαράλαμπο Χαραλάμπους και Διοικητή της ΕΜΑΚ Ανδρέα Λοϊζίδη. Ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών Μάρκος Κυπριανού και ο τέως Υπαρχηγός της Εθνικής Φρουράς Σάββας Αργυρού κρίθηκαν αθώοι από το Δικαστήριο και απαλλάχθηκαν όλων των κατηγοριών που αντιμετώπιζαν. Στις 2 Αυγούστου ανακοινώνει τις ποινές στους καταδικασθέντες για τη φονική έκρηξη στο Μαρί: πέντε χρόνια φυλάκιση στον πρώην ΥΠΑΜ Κώστα Παπακώστα και από δύο χρόνια στους Χ. Χαραλάμπους, Α. Νικολάου και Α. Λοϊζίδη.

Κύριος υπεύθυνος ο Χριστόφιας
Οκτώβριος 2013. Η τριμελής Ερευνητική Επιτροπή για την οικονομία καταθέτει το πόρισμά της, στο οποίο καταλογίζει την κύρια ευθύνη για την κατάσταση της κυπριακής οικονομίας στον τέως Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Δημήτρη Χριστόφια, καθώς και σε υπουργούς της κυβέρνησής του, ενώ επιρρίπτει και μερικές ευθύνες στην κυβέρνηση Νίκου Αναστασιάδη. Κατά τη διάρκεια της πεντάμηνης θητείας της Επιτροπής κλήθηκαν και κατέθεσαν ενώπιόν της 42 άτομα, με την πιο χαρακτηριστική «μαρτυρία» να δίδεται από τον τέως Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο οποίος, μετά από αντιπαράθεσή του με την Επιτροπή, αποχώρησε χωρίς να μαρτυρήσει οτιδήποτε, λόγω άρνησης του Προέδρου της, Γεώργιου Πική, να αναγνώσει τη γραπτή κατάθεση που ετοίμασε. Εκτός αυτού, η αξιοπιστία της Επιτροπής αμφισβητήθηκε πολλές φορές, κυρίως για τη συνταγματικότητά της, αλλά και για το γεγονός πως καταγράφηκαν δύο παραιτήσεις μελών της, οι οποίοι αντικαταστάθηκαν στη συνέχεια από τους Ανδρέα Κραμβή και Ηλιάνα Νικολάου.

Ανέτειλε ο «Ήλιος»
Μετά από οκτώ χρόνια, στις 14 Φεβρουαρίου, το Εφετείο Αθηνών κρίνει ένοχους για ανθρωποκτονία από ενσυνείδητη αμέλεια για την υπόθεση της συντριβής του αεροσκάφους της «Ήλιος», στις 14/8/2005, στο Γραμματικό Αττικής, που είχε σαν αποτέλεσμα τον θάνατο 121 ανθρώπων, τους κατηγορούμενους Δημήτρη Πανταζή, Διευθύνοντα Σύμβουλο της εταιρείας, Γιώργο Κικκίδη, Διευθυντή Πτητικών Επιχειρήσεων και τον Γιάνκο Στοϊμένοφ, Αρχιπιλότο της εταιρείας. Αθώος κρίθηκε ο μηχανικός της εταιρείας, που έλεγξε το αεροσκάφος την ημέρα της μοιραίας πτήσης, Άλαν Ίργουϊν. Τέσσερις μέρες αργότερα η Γενική Εισαγγελία της Δημοκρατίας αποφασίζει την αναστολή της ποινικής δίωξης που καταχώρισε για όλα τα κατηγορούμενα φυσικά πρόσωπα και την αεροπορική εταιρεία «Ήλιος».

Πρόεδρος ο Αναστασιάδης
24 Φεβρουαρίου 2013. Ο Νίκος Αναστασιάδης επικρατεί του ανθυποψηφίου του Σταύρου Μαλά στον δεύτερο γύρο των Προεδρικών Εκλογών με ποσοστό 57,48% και ανακηρύσσεται 7ος Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Την 28η Φεβρουαρίου παραλαμβάνει την Προεδρία του κράτους από τον τέως Πρόεδρο Δημήτρη Χριστόφια.

Ο Νικόλας Πρόεδρος του ΔΗΚΟ
Μετά από μια μαραθώνια διαδικασία που κράτησε μέχρι και τα ξημερώματα, ο Νικόλας Παπαδόπουλος εκλέγεται Πρόεδρος του ΔΗΚΟ, κερδίζοντας τον μέχρι τότε Πρόεδρο του κόμματος Μάριο Καρογιάν, κατά την εκλογική διαδικασία της 1ης Δεκεμβρίου. Αυτό επετεύχθη μετά την αποδοχή του τελικού αποτελέσματος από το Επιτελείο Μάριου Καρογιάν, το οποίο κατήγγειλε την απαγόρευση συμμετοχής 400 μελών του κόμματος στην επαρχία Πάφου. Από την πρώτη μέρα εκλογής του, ο Νικόλας Παπαδόπουλος ξεκαθαρίζει πως θα επιδιώξει στενή συνεργασία με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη.

Ο θάνατος του Γλ. Κληρίδη
Ανήμερα την 30ή επέτειο ανακήρυξης του ψευδοκράτους (15 Νοεμβρίου) φεύγει από τη ζωή, σε ηλικία 94 ετών, ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Γλαύκος Κληρίδης. Το άκουσμα της είδησης συγκλονίζει το παγκύπριο, ενώ ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης, διακόπτει ταξίδι του στο εξωτερικό και επιστρέφει εσπευσμένα στην Κύπρο για την κηδεία του πολιτικού του πατέρα. Στην κηδεία τού πρώην Προέδρου, η οποία έγινε με τιμές εν ενεργεία Προέδρου της Δημοκρατίας, παρευρίσκεται σύσσωμη η πολιτική, εκκλησιαστική και στρατιωτική ηγεσία του τόπου, ενώ την ελληνική κυβέρνηση εκπροσώπησε ο ίδιος ο Πρωθυπουργός της Ελλάδος, Αντώνης Σαμαράς, ενώ εκπροσωπήθηκαν και άλλες κυβερνήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και όχι μόνο.