Η Κεντρική σκιαγραφεί με ευνοϊκά σχόλια όσα πετύχαμε στο Πρόγραμμα Στήριξης
«Οι θετικές αποκλίσεις στις πρόσφατες αξιολογήσεις δίνουν ερείσματα για τυχόν αναπροσαρμογές στο πρόγραμμα που ενδεχομένως χρειαστούμε», εκτιμά η ΚΤ

«Είναι σημαντικό ότι στις πρόσφατες αξιολογήσεις του προγράμματος σημειώθηκαν θετικές αποκλίσεις στον δημοσιονομικό και τον χρηματοοικονομικό τομέα. Τέτοιες θετικές αποκλίσεις δίνουν στη χώρα μας την ευχέρεια να αντιμετωπίσει καλύτερα τυχόν αρνητικές εξελίξεις, που μπορεί κατά καιρούς να εμφανίζονται από απρόβλεπτους παράγοντες και εξωγενείς επιδράσεις. Ενισχύουν, επίσης, την αξιοπιστία μας τόσο έναντι των αγορών (χαρακτηριστικά αναφέρεται και η πρόσφατη αναβάθμιση της δανειοληπτικής ικανότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας από τους S&P’s) όσο και έναντι των εταίρων μας. Μας δίνουν, δε, τα ερείσματα για τυχόν αναπροσαρμογές στο πρόγραμμα που ενδεχομένως χρειαστούμε».

Τα πιο πάνω ενθαρρυντικά καταγράφονται στο Οικονομικό Δελτίο Δεκεμβρίου 2013, το οποίο κυκλοφόρησε χθες η Κεντρική Τράπεζα, η οποία δεν παραλείπει να σημειώσει ότι το πρόγραμμα στήριξης της Κύπρου «περιλαμβάνει ριζοσπαστικά διορθωτικά μέτρα, πολλά από τα οποία είναι πρωτόγνωρα για την κυπριακή πραγματικότητα, και μάλιστα σε συνθήκες υπερβολικά υψηλής ανεργίας».

Η μόνη μας επιλογή
Τονίζει όμως ότι, αν και αυστηρό και επώδυνο, το πρόγραμμα στήριξης αποτελεί τη μόνη επιλογή της χώρας για έξοδο από την κρίση, ενώ παράλληλα προσφέρει την ευκαιρία για διόρθωση πολλών δομικών στρεβλώσεων στην οικονομία, καθώς και για δημιουργία των προϋποθέσεων επιστροφής σε συνθήκες βιώσιμης ανάπτυξης και πλήρους απασχόλησης.

«Αν και δεν υπάρχουν περιθώρια εφησυχασμού, πρέπει να αναγνωριστεί η ικανοποιητική, κάτω από δύσκολες περιστάσεις, πορεία υλοποίησης του προγράμματος», τονίζεται στο Δελτίο.
Για τα δημοσιονομικά, η Κεντρική αναφέρει ότι οι δημοσιονομικοί στόχοι έχουν μέχρι τώρα επιτευχθεί με σημαντικά περιθώρια, αντικατοπτρίζοντας τη συνετή υλοποίηση του κρατικού προϋπολογισμού, καθώς και τη μικρότερης έκτασης επιδείνωση της οικονομικής δραστηριότητας, απ' ό,τι είχε αρχικά προβλεφθεί για το 2013.

Ο προϋπολογισμος του 2014
Σύμφωνα με την Κεντρική, ο προϋπολογισμός του 2014 παραμένει συντηρητικός και αποσκοπεί στη γρηγορότερη υλοποίηση μέρους της επιπρόσθετης δημοσιονομικής προσαρμογής που απαιτείται κατά τα έτη 2015-2018, με βάση το Μνημόνιο. Στόχος είναι να επιτευχθεί και να διατηρηθεί σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα πρωτογενές πλεόνασμα της τάξης του 4% του ΑΕΠ, έτσι ώστε το δημόσιο χρέος να οδηγηθεί σε μια σταθερά καθοδική και βιώσιμη πορεία.

Για τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, σημειώνεται η πρόοδος στη μεταρρύθμιση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, που περιλαμβάνει την εισαγωγή εγγυημένου κατώτατου εισοδήματος, ώστε να παρέχεται οικονομική βοήθεια σε όσους την έχουν πραγματικά ανάγκη.

Εχέγγυο η πιστή εφαρμογή
Για τον τραπεζικό τομέα, τονιζεται ότι η πιστή εφαρμογή του Μνημονίου αποτελεί το εχέγγυο για σταδιακή ανατροπή των αρνητικών εξελίξεων που σημειώθηκαν τα τελευταία χρόνια, ως απότοκο της κρίσης χρέους στη ζώνη του ευρώ, της μεγάλης έκθεσης του τραπεζικού μας συστήματος στην ελληνική οικονομία, αλλά και της επιδείνωσης της δημοσιονομικής και οικονομικής κατάστασης, και ιδιαίτερα στην αγορά ακινήτων.

«Πρωταρχικός στόχος είναι η πλήρης αποκατάσταση της αξιοπιστίας και σταθερότητας του χρηματοπιστωτικού τομέα, έτσι ώστε η πραγματική οικονομία να μπορέσει να ανακάμψει. Η προσπάθεια που έγινε μέχρι στιγμής είναι μεγάλη και έχει αρχίσει να καρποφορεί», τονίζεται.

Η Κεντρική αναφέρει ειδικότερα ότι η Τράπεζα Κύπρου έχει εξέλθει του καθεστώτος εξυγίανσης και μετά την ανακεφαλαιοποίησή της με ίδια μέσα διαθέτει μια ισχυρή κεφαλαιακή βάση, ενώ το σχέδιο αναδιάρθρωσής της προχωρεί με ικανοποιητικούς ρυθμούς.

Ο Συνεργατισμός βρίσκεται σε διαδικασία ανακεφαλαιοποίησης, ενώ με βάση τα σχέδια αναδιάρθρωσής του αναμένεται να μειώσει τα λειτουργικά του έξοδα και να ενισχύσει την εταιρική του διακυβέρνηση, έτσι ώστε να καταστεί πιο αποτελεσματικός και κερδοφόρος.

Τελος, αναφέρεται ότι ως αποτέλεσμα της ανακεφαλαιοποίησης, ο τραπεζικός τομέας αναμένεται να διαθέτει στο εγγύς μέλλον αξιόλογου ύψους κεφάλαια, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να απορροφήσουν τυχόν περαιτέρω κλυδωνισμούς.

Οι αναθεωρήσεις της Τρόικας για το ΑΕΠ
Για τις προοπτικές της οικονομίας μέχρι το 2015 σημειώνονται οι αναθεωρήσεις που καταγράφονται στη δεύτερη αξιολόγηση της Τρόικας, στην οποία αναμένεται πως η μείωση του ΑΕΠ για το 2013 θα περιοριστεί στο -7,7%, σε σύγκριση με -8,7% που προβλεποταν αρχικά.

Εντούτοις, ισόποση επιδείνωση αναμένεται για το 2014 (από -3,9% σε -4,8%) λόγω της παρατεταμένης αβεβαιότητας που επικρατεί. Το 2015 αναμένεται σύμφωνα με την αξιολόγηση μικρή ανάκαμψη.
Στο Οικονομικό Δελτίο της η Κεντρική σημειώνει, επίσης, ότι τα τελευταία στοιχεία καταγράφουν θετικότερη εικόνα για το ΑΕΠ το 2013, αφού μέχρι το πρώτο εννιάμηνο συρρικνώνεται με μικρότερους ρυθμούς απ' ό,τι αναμένεται για όλο το έτος.

Αρνητικά κινούνται δάνεια-καταθέσεις
Στο Δελτίο δίνονται και στοιχεία για τα δάνεια και σημειώνεται ότι η σημαντική επιβράδυνση του ετήσιου ρυθμού μεταβολής τους προς τον ιδιωτικό τομέα, που παρατηρήθηκε το 2012, επιδεινώθηκε το πρώτο εννιάμηνο του 2013, στη διάρκεια του οποίου καταγράφηκαν και αρνητικοί ρυθμοί μεταβολής. Οι αρνητικοί ρυθμοί μεταβολής, που καταγράφονται στο τέλος Σεπτεμβρίου 2013, αντανακλούν κυρίως τις ραγδαίες εξελίξεις υπό το φως των αποφάσεων του Eurogroup για το κυπριακό μνημόνιο τον Μάρτιο, και που επέφεραν σημαντικούς κλυδωνισμούς και ανακατατάξεις στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα.

Σημειώνεται ότι ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής των δανείων προς τον εγχώριο ιδιωτικό τομέα στο τέλος του πρώτου εννιαμήνου του 2013 είναι ο δεύτερος πιο χαμηλός ρυθμός μεταβολής των τελευταίων επτά ετών (όπου υπάρχουν συγκρίσιμα στατιστικά στοιχεία) και αυτό αντικατοπτρίζεται και στους ιστορικά χαμηλούς ή και αρνητικούς ρυθμούς μεταβολής των πιο σημαντικών κατηγοριών δανεισμού προς τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Παρόμοια εικόνα παρουσιάζει και ο ρυθμός μεταβολής των καταθέσεων, αφού για την περίοδο Μαρτίου-Σεπτεμβρίου του 2013 καταγράφηκαν συνεχείς αρνητικοί ρυθμοί μεταβολής, ως αποτέλεσμα του σοβαρού πλήγματος στην αξιοπιστία του κυπριακού τραπεζικού συστήματος μετά τις αποφάσεις του Eurogroup.

Σε συνάρτηση με τα πιο πάνω, τα αποτελέσματα της έρευνας τραπεζικών χορηγήσεων του Οκτωβρίου του 2013 καταδεικνύουν ότι οι τράπεζες το τρίτο τρίμηνο του 2013 εφάρμοσαν αυστηρότερα κριτήρια χορήγησης δανείων σε όλες τις κατηγορίες. Το τέταρτο τρίμηνο του 2013 αναμένεται να παρουσιαστεί η ίδια εικόνα αυστηρότερων κριτηρίων, ενώ αναμένεται και πάλι μείωση στη ζήτηση τόσο για δάνεια από επιχειρήσεις όσο και για στεγαστικά καθώς και καταναλωτικά, σε μικρότερο όμως βαθμό από αυτόν του τρίτου τριμήνου.

Πρωτόγνωρη ανεργία
Για την ανεργία, το Δελτίο αναφέρει ότι καταγράφηκαν πρωτοφανή για τα δεδομένα της Κύπρου ποσοστά, ιδιαίτερα στην ανεργία των νέων. Αυτή η εικόνα δεν αναμένεται να ανατραπεί σύντομα αφού, σύμφωνα με το Μνημόνιο, οριακή βελτίωση θα καταγραφεί το 2015.
Σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό, συνεχίζει να είναι υποτονικός και αναμένεται να φθάσει το 0,8% το 2013, 1% το 2014 και 1,5% το 2015.

Όχι σε εφησυχασμό
Τέλος, η Κεντρική σημειώνει ότι «αν και θα πρέπει να επισημανθεί ότι γίνονται σημαντικά βήματα γι' αποκατάσταση της χρηματοοικονομικής σταθερότητας στη χώρα μας, οι κίνδυνοι από απρόβλεπτους ή εξωγενείς παράγοντες παραμένουν. Δεν υπάρχουν περιθώρια εφησυχασμού και πρέπει σε όλα τα μέτωπα να παραμείνουμε προσηλωμένοι σε εκείνες τις πολιτικές, που θα μας βοηθήσουν να επαναφέρουμε και να ενισχύσουμε την εμπιστοσύνη στο χρηματοοικονομικό μας σύστημα και να οχυρώσουμε τη μακροοικονομική σταθερότητα».