Η μελέτη θα καθορίσει τα ανταγωνιστικά και συγκριτικά πλεονεκτήματα της Κύπρου και σε ποιους τομείς θα πρέπει να δοθεί έμφαση, αλλά και μεταρρυθμιστικές αλλαγές για να βελτιωθεί η ανταγωνιστικότητα σε σχέση με άλλες χώρες

Σε συγκεκριμένους τομείς υστερούμε και το χάσμα με άλλες χώρες μεγαλώνει εις βάρος μας

Η οικονομία έχει ανακάμψει από το καταστροφικό σημείο του 2013. Οι δείκτες την τελευταία πενταετία δείχνουν ξεκάθαρα ότι έχουμε ξεφύγει από την κρίση. Όταν λέμε όμως έχουμε ξεπεράσει την κρίση, δεν σημαίνει εφησυχασμός. Η οικονομία δεν είναι σταθερό σημείο, το οποίο δεν περιέχει κινδύνους είτε εσωτερικούς είτε εξωτερικούς που απειλούν την σταθερότητα. Γι’ αυτό η συνέχιση της συνετής οικονομικής πολιτικής είναι αναγκαία και απαραίτητη για διατήρηση και καλυτέρευση των δεικτών της οικονομίας.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ανοδική βελτίωση σχεδόν όλων των δεικτών της οικονομίας αντικατοπτρίζεται και στην εμπιστοσύνη των αγορών αλλά και στις ξένες επενδύσεις, που είχαμε τα τελευταία χρόνια. Η αξιολόγηση της Κύπρου από Διεθνείς Οίκους στην Επενδυτική Βαθμίδα και ο πρόσφατος Δανεισμός του Κράτους με επιτόκια κάτω του 3% (15ετή Ομόλογα) κρίνεται θετικός.

Η ανάπτυξη της οικονομίας που είχαμε τα τελευταία χρόνια αναμένεται να συνεχιστεί και το 2019, με ρυθμούς που πλησιάζουν το 4%. Η ανεργία συνεχίζει σταθερά να μειώνεται κάτω του 9% (σε σύγκριση με το πιο υψηλό δείκτη ανεργίας το 2013, που ξεπέρασε το 16%). Το Δημοσιονομικό Πλεόνασμα για το 2018 αναμένεται να είναι γύρω στο 2,9% (2017 πλεόνασμα 1,8%). Οι Δείκτες αυτοί δείχνουν την πρόοδο που επιτελέστηκε τα τελευταία χρόνια.

Παρόλα τα πιο πάνω θετικά στοιχεία και την πρόοδο που επιτελέστηκε, ελλοχεύουν κίνδυνοι που πρέπει να παρακολουθούνται σε συνεχή βάση και εκεί και όπου χρειάζεται να λαμβάνονται έγκαιρα μέτρα, για μετριασμό των επιδράσεών τους στη οικονομία.

Τέτοια προβλήματα είναι πρώτιστα το υψηλό Δημόσιο Χρέος (που έγινε υψηλότερο λόγω της πώλησης της Συνεργατικής Τράπεζας). Είναι σημαντικό εντός του 2019 να ληφθούν τέτοια μέτρα που να οδηγήσουν το Δημόσιο Χρέος ξανά κάτω του 100% (τον 12/2017 ήταν 96,1%).

Το τραπεζικό σύστημα είναι μια άλλη πρόκληση, παρ’όλη τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Οι κίνδυνοι στον τραπεζικό τομέα, μολονότι έχουν μειωθεί σε μεγάλο βαθμό, παραμένουν, και η σωστή κεφαλαιοποίηση με τους νέους κανόνες δεν πρέπει να μας εφησυχάζει. Η κερδοφορία των τραπεζών αλλά και η τεχνολογική ψηφιακή ανάπτυξή τους είναι ένας τομέας στον οποίο οι τράπεζες θα πρέπει να δώσουν τεράστια σημασία.

Σοβαρά προβλήματα έχουμε επίσης σε θέματα ανταγωνιστικότητας. Οι δείκτες και η βαθμολογία που παίρνει η Κύπρος στις δύο πιο γνωστές εκθέσεις (World Economic Forum και World Bank) καταδεικνύουν την πρόοδο που χρειάζεται να γίνει.

Το σχετικά νεοσύστατο Συμβούλιο Οικονομίας και Ανταγωνιστικότητας προγραμματίζει μια Στρατηγική Μελέτη για τον δρόμο που πρέπει να ακολουθήσει η Κύπρος τα επόμενα 10-15 χρόνια. Η μελέτη αυτή θα καθορίσει τα ανταγωνιστικά και συγκριτικά πλεονεκτήματα της Κύπρου και σε ποιους τομείς θα πρέπει να δοθεί έμφαση, αλλά και μεταρρυθμιστικές αλλαγές για να βελτιωθεί η ανταγωνιστικότητα της Κύπρου σε σχέση με άλλες χώρες. Θα πρέπει να τονίσω ότι η ανάπτυξη της Στρατηγικής θα γίνει με διαβούλευση με τους εμπλεκόμενους φορείς.

Υπάρχουν τομείς στους οποίους η Κύπρος υστερεί και θα πρέπει να γίνουν σημαντικά βήματα βελτίωσης. Μπορώ να πω ότι σε συγκεκριμένους τομείς υστερούμε και το χάσμα με άλλες χώρες μεγαλώνει εις βάρος μας. Τέτοιοι τομείς είναι η Ψηφιακή Τεχνολογία, όπου τόσο ο κρατικός όσο και ο ιδιωτικός τομέας υστερούν και η πρόοδος που έχει επιτευχθεί είναι κατώτερη του αναμενόμενου. Αναμένουμε ότι με τη σύσταση του Συμβουλίου Καινοτομίας και Έρευνας και τον διορισμό του Επικεφαλής Επιστήμονα τα πράγματα θα τρέξουν με μεγαλύτερη ταχύτητα.

Υπάρχει όμως και ανάγκη για διαρθρωτικές αλλαγές για να γίνει η χώρα μας πιο ανταγωνιστική και ελκυστική για νέες επενδύσεις. Τέτοιες αλλαγές είναι η βελτίωση της αποτελεσματικότητας του δημόσιου τομέα, της τοπικής αυτοδιοίκησης, η διευκόλυνση των αδειοδοτήσεων προς όφελος του πολίτη αλλά και για μεγάλες στρατηγικές επενδύσεις. Για τέτοιες μεταρρυθμίσεις χρειάζεται πολιτική βούληση, μακριά από λαϊκισμούς και μικροπολιτικές.

ΤΑΚΗΣ ΚΛΗΡΙΔΗΣ
Πρώην Υπουργός Οικονομικών