Η ΚΙΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΣΤΟΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΣΜΟ «ΔΕΝΕΙ ΤΟ ΠΑΖΛ»

Λύθηκαν κατά τα φαινόμενα όλες οι δύσκολες εξισώσεις, οι οποίες κρατούσαν σε απόσταση τη δημιουργία Φορέα Διαχείρισης Δανείων. Η κυβέρνηση με αστραπιαίες κινήσεις στις αρχές της εβδομάδας έριξε κατάθεση-σωσίβιο 2,5 δισ. ευρώ στη Συνεργατική Κυπριακή Τράπεζα, επιχειρώντας αποφασιστικά να περιορίσει την ακατάσχετη καταθετική αιμορραγία και να διαλύσει τη σκόνη της φημολογίας περί κουρέματος καταθέσεων. Έναντι της κατάθεσης έλαβε ως εξασφάλιση όλο το «κακό» κομμάτι του Συνεργατισμού. Ο διαχωρισμός είναι γεγονός και πλέον οι δεσμευτικές προτάσεις των επενδυτών θα καθορίσουν μετά το Πάσχα το «τι μέλλει γενέσθαι». Καθοριστικός, στο μεσοδιάστημα, ήταν ο ρόλος της Φρανκφούρτης, που μηδένισε την αξία των εξασφαλίσεων των τερματισμένων στεγαστικών ΜΕΔ του Συνεργατισμού.

Διασπάται οριστικά ο Συνεργατισμός μετά τις κυβερνητικές κινήσεις στήριξής του με €2,5 δισεκατομμύρια. Η Συνεργατική Κυπριακή Τράπεζα διαχωρίζεται σε «καλή» και «κακή» και αναμένει, πλέον, το επενδυτικό ενδιαφέρον να καθορίσει, αφενός σε ποιον από τους δυνητικούς επενδυτές θα καταλήξει το «καλό κομμάτι» και αφετέρου εάν το «κακό κομμάτι» θα παραμείνει στο κράτος ή θα αποκτηθεί από επενδυτή.

Οι κινήσεις του κράτους με την αύξηση του ενεργητικού του Συνεργατισμού κατά €2,5 δισ., την περασμένη Τρίτη, διασφαλίζουν τους καταθέτες, τη συνέχιση της διαδικασίας εξεύρεσης επενδυτή και αποκολλούν τον «καλό» Συνεργατισμό από το «κακό» του κομμάτι.

1) Το κράτος εξέδωσε αριθμό ομολόγων προς τον Συνεργατισμό €2,35 δισ. διάρκειας 15 - 20 ετών, με όρους αγοράς και με δικαίωμα πρόωρης αποπληρωμής από τη Δημοκρατία. Η κίνηση αυξάνει, τόσο τα περιουσιακά στοιχεία όσο και τις υποχρεώσεις του Συνεργατισμού στο κράτος.

2) Κατέθεσε ρευστά διαθέσιμα €150 εκ.

Το κράτος, όμως, έλαβε και εξασφαλίσεις έναντι της κατάθεσης.

- Όλα τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια του Συνεργατισμού

- Αριθμό συμμετοχών του Συνεργατισμού σε ιδιωτικές και συνεργατικές εταιρείες.

- Ακίνητα στις ελεύθερες και στις κατεχόμενες περιοχές.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, «η συνολική αξία των εξασφαλίσεων ανέρχεται στα €7,6 δισ. και προσεγγίζει τα €10 δισ., εάν ληφθεί υπόψη και η αξία των ακινήτων που εξασφαλίζουν τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια».

Ουσιαστικά το κράτος μπορεί μέσα από περιουσιακά στοιχεία αξίας €10 δισ. να ανακτήσει το ποσό των €2,5 δισ., που κατέθεσε στον Συνεργατισμό. Με απλά λόγια η κατάθεση μπορεί να αποπληρωθεί από το 25% της αξίας των περιουσιακών στοιχείων, που έλαβε ως εξασφαλίσεις.

Γλυκοκοιτάζουν το «φιλέτο»

Οι εξελίξεις έρχονται και δένουν με το σενάριο, που θέλει το καλό κομμάτι του Συνεργατισμού να διατίθεται σε επενδυτή. Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον των επενδυτών, οι οποίοι έλαβαν το εισιτήριο από τη Citigroup και προχώρησαν στη δεύτερη και τελευταία φάση της διαδικασίας, στρέφεται στο υγιές κομμάτι του Συνεργατισμού. Εκεί συγκεντρώνεται και το ενδιαφέρον των κυπριακών τραπεζών, ανάμεσα στις οποίες βρίσκονται και οι δύο συστημικές τράπεζες Κύπρου και Ελληνική.

Τα δεδομένα ως είχαν προ της κίνησης του κράτους, για την υλοποίηση του σεναρίου της διάθεσης του υγιούς κομματιού του Συνεργατισμού σε επενδυτή, τα περιγράψαμε εν πολλοίς στη «Σ» μόλις την περασμένη Κυριακή.

- Οι καταθέσεις στον Συνεργατισμό, ξεπερνούσαν κατά €2,5 δισ. το χαρτοφυλάκιο των εξυπηρετούμενων δανείων.

- Ο δυνητικός επενδυτής θα ελάμβανε υποχρεώσεις €2,5 δισ. περισσότερες.

- Ως εκ τούτου θα έπρεπε να λάβει και περιουσιακό στοιχείο.

Συνεπώς, οι κυβερνητικές κινήσεις των €2,5 δισ. έρχονται να κλείσουν και αυτή την εκκρεμότητα.

Από Μάιο σε Απρίλιο

Την Πέμπτη 29 Μαρτίου, όταν είχε ολοκληρωθεί το πρώτο στάδιο, που αφορούσε στην εκδήλωση επενδυτικού ενδιαφέροντος, η Διοίκηση του Συνεργατισμού είχε ανακοινώσει ότι οι δυνητικοί επενδυτές θα έπρεπε να καταθέσουν τις δεσμευτικές τους προτάσεις εντός Μαΐου. Την περασμένη Τρίτη ανακοινώθηκε από το Υπουργείο Οικονομικών ότι η διαδικασία θα ολοκληρωθεί τελικά εντός Απριλίου. Η ευρωπαϊκή εποπτική Αρχή, ήθελε, όπως έγραφε η «Σ» να ολοκληρωθεί η εν εξελίξει διαδικασία στον Συνεργατισμό πριν την 30ή Απριλίου, ημερομηνία κατά την οποία εκπνέει ο χρόνος για την ανακοίνωση των οικονομικών αποτελεσμάτων του Συνεργατισμού για το 2017.

Η κίνηση της Φρανκφούρτης

Στα τέλη της περασμένης βδομάδας ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός ενημέρωσε τη Διοίκηση του Συνεργατισμού για το αποτέλεσμα του επιτόπιου ελέγχου, που διενήργησε στην Τράπεζα κλιμάκιο Γάλλων εμπειρογνωμόνων τον Φεβρουάριο. Όπως αποκάλυψε το «Σίγμα», ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός θεωρεί ότι οι εξασφαλίσεις των μη εξυπηρετούμενων, τερματισμένων για ένα χρονικό διάστημα, στεγαστικών δανείων της Συνεργατικής Κυπριακής Τράπεζας, δεν έχουν αξία. Προχώρησε δε και στη δραστική μείωση της αξίας των εξασφαλίσεων, οι οποίες αφορούν στα υπόλοιπα στεγαστικά μη εξυπηρετούμενα δάνεια του Συνεργατισμού.

Η διάρθρωση του δανειακού χαρτοφυλακίου του Συνεργατισμού, στο οποίο συσσωρεύεται μεγάλος αριθμός στεγαστικών δανείων, που αφορούν κυρίως πρώτες κατοικίες σε συνάρτηση με τον βραχυκυκλωμένο νόμο των εκποιήσεων, οδήγησαν στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει πιθανότητα ανάκτησης από τον Συνεργατισμό των εξασφαλίσεων.

Οι παραδοχές του Ευρωπαίου επόπτη έβγαζαν στο προσκήνιο κεφαλαιακές ανάγκες από την αύξηση των προβλέψεων.

Είναι κοινό μυστικό στους τραπεζικούς κύκλους ότι η Φρανκφούρτη δεν ευνοεί το σενάριο της αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου του Συνεργατισμού.
Η κίνησή της, εμμέσως, αποθαρρύνει, λόγω αυξημένου κόστους, τους υποψήφιους επενδυτές από του να προχωρήσουν σε κατάθεση δεσμευτικής πρότασης για το σύνολο του Συνεργατισμού.

Έτοιμα τα νομοσχέδια

Η κίνηση του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού στον Συνεργατισμό στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα στις κυπριακές Αρχές ότι θα πρέπει να επισπεύσουν τις διαδικασίες ενίσχυσης του νομοθετικού πλαισίου και να δώσουν στις τράπεζες όλα τα εργαλεία για ταχύτερη μείωση των ΜΕΔ.

Όπως αποκάλυψε τη Μεγάλη Δευτέρα το «Σίγμα», η Κεντρική Τράπεζα έχει ετοιμάσει σχετικά νομοσχέδια, τα οποία βρίσκονται στη Νομική Υπηρεσία για νομοτεχνικό έλεγχο. Τα νομοσχέδια αφορούν στην απλούστευση του νόμου των εκποιήσεων και στην κατάργηση παραμέτρων του πλαισίου αφερεγγυότητας, ώστε να καθίσταται δυνατή και η εκποίηση πρώτης κατοικίας.

Οι τραπεζίτες θέλουν τάχιστα και το νομοσχέδιο των τιτλοποιήσεων δανείων.

Ξεπροβάλλει ο Φορέας

Η δημιουργία Φορέα έχει αρχικά κόστος, αλλά εκτιμάται ότι το όφελος από τη δραστική αντιμετώπιση του προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων θα είναι ευεργετικό για την οικονομία. «Δωρεάν γεύμα δεν υπάρχει», δήλωνε προ μηνός ο Υπουργός Οικονομικών. Σε πρώτη φάση φεύγουν μεμιάς από το σύστημα 6 δισ., περίπου, ΜΕΔ.

Η μεταφορά ΜΕΔ σ’ ένα εξωτραπεζικό σχήμα, απαλλαγμένο από τις εποπτικές πιέσεις για υπολογισμό προβλέψεων και άλλων παραμέτρων, δίδει ικανοποιητικά περιθώρια χειρισμού αυτών των δανείων.

Το «κακό» κομμάτι του Συνεργατισμού σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μείνει, πλέον, χωρίς άδεια τραπεζικού ιδρύματος.

1) Στον ισολογισμό του θα παραμείνουν:

- Μη εξυπηρετούμενα δάνεια, ακίνητα και μετοχές σε εταιρείες ως περιουσιακά στοιχεία.

- Υποχρέωση στην Κυβέρνηση €2,5 δισ. και κεφάλαιο €1,7 δισ.

2) Τυχόν όφελος, που μπορεί να προκύψει μέσω της διαχείρισης των «κόκκινων» δανείων του Συνεργατισμού από τον Φορέα, θα καταλήγει στο κράτος.

- Ο Φορέας θα μπορεί να πωλεί στις τράπεζες δάνεια, τα οποία θα καθίστανται, υπό τη διαχείρισή του, εξυπηρετούμενα και να αγοράζει, με αμοιβαίο όφελος, νέα μη εξυπηρετούμενα δάνεια από τις τράπεζες.

3) Εάν το όφελος υπερβαίνει κατά πολύ την τιμή απόκτησης των ΜΕΔ, αυξάνονται οι πιθανότητες για προσέλκυση και ιδιωτικών κεφαλαίων στον Φορέα.

- Θα επισπεύθει, έτσι, η αποπληρωμή του ποσού στο κράτος.

- Το κράτος θα αποπληρώσει με τη σειρά του το ομόλογο, που θα μεταφερθεί στον επενδυτή, ο οποίος θα αναλάβει το υγιές κομμάτι του Συνεργατισμού.

- Ο Φορέας θα μπορεί να απορροφήσει περισσότερα μη εξυπηρετούμενα δάνεια από το σύστημα, χωρίς να επιβαρύνεται το κράτος και δη ο φορολογούμενος, μέσω των εργασιών του.

Το ιδανικό θα είναι να προκύψει συμφέρουσα δεσμευτική πρόταση από επενδυτή εξαρχής για το «κακό» κομμάτι του Συνεργατισμού.