Η ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΔΙΑΠΙΣΤΩΝΕΙ ΕΛΑΤΤΩΣΗ ΡΥΘΜΟΥ ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΕΩΝ

ΣΤΟ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΤΗΣ ΔΕΛΤΙΟ Η ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΝΑΒΑΘΜΙΖΕΙ ΤΙΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΕΝΩ ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΩΡΑ ΕΝΤΟΠΙΖΕΙ ΤΗΝ «ΚΟΠΩΣΗ» ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Ο ΡΥΘΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΕΩΝ ΜΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΟΥΜΕΝΩΝ ΔΑΝΕΙΩΝ

Για τους πρώτους 9 μήνες του έτους έχουν καταγραφεί συνολικές εισροές καταθέσεων της τάξης του €1 δισ.

Ανάμεικτα συναισθήματα προκάλεσε το εξαμηνιαίο οικονομικό δελτίο που δημοσίευσε αυτήν τη βδομάδα η Κεντρική Τράπεζα. Από τη μια, στα θετικά καταγράφεται η αναβάθμιση των προβλέψεών της για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας. Συγκεκριμένα, η Κεντρική προβλέπει πως το κυπριακό ΑΕΠ θα αναπτυχθεί το 2017 με ρυθμό 3,8% (έναντι 3,1% της πρόβλεψης Ιουνίου).

Το 2018 η ανάπτυξη θα φτάσει το 3,4% (έναντι 3,2%), ενώ τα έτη 2019 και 2020 ο ρυθμός ανάπτυξης θα επιβραδύνει ελαφρώς στο 3,2% και 3,1% αντίστοιχα. Για την αναβάθμιση των προβλέψεων η Κεντρική επικαλείται πρόσφατους οικονομικούς δείκτες, όπως την πορεία των εθνικών λογαριασμών και τον τουρισμό. Όμως, από την άλλη, φαίνεται, πέραν πάσης αμφιβολίας, αυτό που όλοι υποψιάζονταν: η «κόπωση» που παρουσιάζει ο ρυθμός των αναδιαρθρώσεων Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων.

Χρησιμοποίηση εργαλείων

Όπως αναφέρει η Κεντρική Τράπεζα, τα τερματισμένα NPLs φθάνουν στο 50% και ότι, πλέον, οι Τράπεζες πρέπει να χρησιμοποιήσουν όλα τα εργαλεία που τους διατίθενται, ώστε να βρουν τις λύσεις για το μεγαλύτερο πρόβλημα της κυπριακής οικονομίας. Την ίδια στιγμή, η Κεντρική Τράπεζα αναφέρει πως, παρά τα θετικά που σημειώνονται στο χρηματοπιστωτικό σύστημα με τις εισροές καταθέσεων το εννεάμηνο του έτους, την αυξητική τάση στα νέα συμβόλαια δανείων που υποστηρίζεται από τα χαμηλά επιτόκια, οι προκλήσεις εξακολουθούν να παραμένουν.

Την ίδια ώρα, η Κεντρική Τράπεζα τονίζει ότι η προσπάθεια για μείωση των ΜΕΔ πρέπει να εντατικοποιηθεί, διότι η χρονική καθυστέρηση στην επίλυση του προβλήματος είναι εις βάρος όλων των εμπλεκομένων, με δυνητικά αρνητικές συνέπειες στο σύνολο της οικονομίας. Αν και η εποπτική Αρχή «έδειξε» τις Τράπεζες για το ότι είναι αυτές που πρέπει να αναλάβουν αυτόν το δύσκολο έργο, εντούτοις αναφέρει ότι δεν θα μείνει αμέτοχη στο δαιδαλώδες αυτό έργο τους.

Εισροή καταθέσεων

Σε ό,τι αφορά άλλες εξελίξεις στον τραπεζικό τομέα της χώρας, η Κεντρική Τράπεζα σημειώνει ότι, για τους πρώτους 9 μήνες του έτους, έχουν καταγραφεί συνολικές εισροές καταθέσεων της τάξης του €1 δισ. «Η συνέχιση των εισροών καταθέσεων, υπογραμμίζει τη σταδιακή ανάκαμψη της εμπιστοσύνης των καταθετών, καθώς και την αποκατάσταση της σταθερότητας του κυπριακού τραπεζικού συστήματος.

Αυτό αντανακλάται και στη σημαντική μείωση που καταγράφει η απόδοση του ομολόγου της Κυπριακής Δημοκρατίας, που λήγει τον Νοέμβριο του 2020, της τάξης των 200 περίπου μονάδων βάσεων από τις αρχές του 2017, και που έφθασε στο 1,58% στις 5 Δεκεμβρίου 2017», επισημαίνει η Τράπεζα.

Παράλληλα, παρατηρείται σταθερή αυξητική τάση στα νέα συμβόλαια δανείων, υποστηριζόμενη από τα ιστορικά χαμηλά εγχώρια επιτόκια, τις ευοίωνες μακροοικονομικές συνθήκες και, κατ’ επέκταση, την αυξημένη ζήτηση. Σημειώνεται, εντούτοις, ότι η αύξηση στον νέο δανεισμό καταγράφεται παράλληλα με τη συνεχιζόμενη απομόχλευση υφιστάμενων δανείων, με αποτέλεσμα ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής των συνολικών δανείων τον Σεπτέμβριο 2017 να καταγράφει ετήσια μείωση της τάξης του 1,8%.

«Πέφτει» η ανεργία

Σύμφωνα με την Κεντρική Τράπεζα, η ανεργία θα κλείσει το 2017 στο 11,5% και θα υποχωρήσει στο 9,8% το 2018. Το 2019 και το 2020 η ανεργία θα υποχωρήσει περαιτέρω στο 8,2% και στο 7,0% αντίστοιχα. Ο εναρμονισμένος πληθωρισμός θα κυμανθεί σε θετικά επίπεδα φτάνοντας το 0,8% το τρέχον έτος, ενώ το 2018 θα επιταχυνθεί περαιτέρω, φτάνοντας στο 1,3% το 2019 και στο 1,6% το 202, προσθέτει η ΚΤ. Σε σχέση με τα δημοσιονομικά, η Κεντρική Τράπεζα σημειώνει ότι η ισχυρή επίδοση για το εννεάμηνο αναμένεται να μετριαστεί μέχρι το τέλος του έτους. Από τις αρχές Νοεμβρίου, επισημαίνει, το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε συμπληρωματικό προϋπολογισμό για κάλυψη πρόσθετων αναγκών, με την πραγματική επιβάρυνση στο δημοσιονομικό ισοζύγιο να υπολογίζεται στο 0,8% του ΑΕΠ.

Επενδύσεις και καζίνο

Στον τομέα των επενδύσεων η Κεντρική Τράπεζα αναφέρει ότι μεγάλες ιδιωτικές επενδύσεις ύψους περίπου €3 δισ., με σημαντικό ποσοστό να χρηματοδοτείται μέσω ξένων κεφαλαίων, έχουν ήδη ξεκινήσει και προβλέπεται να αποπερατωθούν μέχρι και το 2020. Μεταξύ άλλων, αφορούν διάφορες οικιστικές, εμπορικές και μικτές αναπτύξεις, τις δύο μαρίνες στο Παραλίμνι και στην Αγία Νάπα, ξενοδοχεία πολυτελείας, αλλά και το καζίνο, και αναμένεται να δώσουν μεγάλη δυναμική στην κυπριακή οικονομία τα επόμενα έτη.

Ειδικότερα, για το καζίνο η Κεντρική Τράπεζα αναφέρει ότι αποτελεί ένα μεγαλεπήβολο έργο, που θα εμπλουτίσει το τουριστικό προϊόν, θα επιμηκύνει περαιτέρω την τουριστική περίοδο και θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας. Η λειτουργία πέντε μικρότερων δορυφορικών καζίνο από το 2018 προβλέπεται να έχει θετικές επιπτώσεις στο ΑΕΠ μέσω της διαφοροποίησης του τουριστικού προϊόντος, καθότι οι σχετικές επιπτώσεις δεν έχουν ενσωματωθεί στο βασικό σενάριο των προβλέψεων. Επιπρόσθετα, η συνεχιζόμενη προσπάθεια για δημιουργία κατάλληλου νομικού πλαισίου και μηχανισμού ταχείας εξυπηρέτησης στρατηγικών επενδύσεων προβλέπεται να συμβάλει στην ενθάρρυνση επενδύσεων υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Επηρεάζεται ο τουρισμός

Σύμφωνα με το οικονομικό δελτίο της Κεντρικής, μεμονωμένοι τομείς και ιδίως ο τουρισμός ενδέχεται να επηρεαστούν, κυρίως από το Brexit, σε διαχειρίσιμο, όμως, βαθμό. Ο τουριστικός τομέας αποτελεί έναν από τους σταθερούς πυλώνες ανάπτυξης της κυπριακής οικονομίας. Σχεδόν μισό εκατομμύριο επιπρόσθετοι τουρίστες ήρθαν στην Κύπρο το πρώτο δεκάμηνο του 2017, σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2016, καταγράφοντας νέο ιστορικό ρεκόρ, με όλες τις κύριες, αλλά και νέες αγορές, να παρουσιάζουν εντυπωσιακές επιδόσεις. Στη θετική αυτή εξέλιξη συνέβαλαν οι συνθήκες που επικράτησαν στο εξωτερικό περιβάλλον, που επηρέασαν αρνητικά ανταγωνίστριες γειτονικές χώρες, αλλά και οι εγχώριες συνθήκες, που ευνόησαν τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας και του επιπέδου του τουριστικού προϊόντος της χώρας.

Ανάκαμψη αγοράς ακινήτων

Η αγορά ακινήτων στην Κύπρο ανακάμπτει, εν μέσω συνεχούς βελτίωσης της οικονομικής δραστηριότητας, αλλά και του κλίματος στον κατασκευαστικό τομέα, αναφέρεται στο δελτίο. Η βελτίωση αυτή αντικατοπτρίζεται στη σταδιακή ανάκαμψη των τιμών των ακινήτων, έτσι όπως καταγράφεται από τον Δείκτη Τιμών Κατοικιών της ΚΤΚ. Σύμφωνα με τον Δείκτη Τιμών Κατοικιών της Κεντρικής, οι τιμές κατοικιών παρουσίασαν κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2017 τέταρτη συνεχόμενη τριμηνιαία αύξηση της τάξης του 0,5%.

Όλες οι επαρχίες κατέγραψαν τριμηνιαία αύξηση στις τιμές κατοικιών κατά το εν λόγω τρίμηνο, με εξαίρεση την επαρχία Λάρνακας. Παράλληλα, σε ετήσια βάση ο δείκτης σημείωσε αύξηση 1,1%. Η πορεία της αγοράς ακινήτων αντικατοπτρίζεται στην αύξηση της ζήτησης για ακίνητα. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με στοιχεία του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, για την περίοδο Ιανουαρίου - Οκτωβρίου 2017 τα πωλητήρια έγγραφα παρουσίασαν ετήσια άνοδο 19,2%. Αναμφίβολα, ο δανεισμός αποτελεί σημαντικό παράγοντα που συμβάλλει στην ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων.