ΚΟΙΤΑΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΤΙΜΕΣ, ΣΠΑΝΙΑ ΘΑ ΒΡΕΙΤΕ ΚΑΤΙ ΠΟΥ ΝΑ ΓΡΑΦΕΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΤΗΝ ΤΙΜΗ ΠΟΥ ΣΑΣ ΤΑΙΡΙΑΖΕΙ ΓΑΝΤΙ

ΠΟΛΥ ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ Η ΣΩΣΤΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΑΞΙΑΣ ΕΝΟΣ ΕΚΑΣΤΟΥ ΤΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΟΥ ΒΓΑΙΝΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ, ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΣΩΣΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙΚΡΑΤΟΥΝ ΑΝΑ ΠΑΣΑ ΣΤΙΓΜΗ, ΤΟΣΟ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΟΣΟ ΚΑΙ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΕΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

Στη Λάρνακα, για παράδειγμα, ένα διαμέρισμα που μπορεί να έχει μέση αξία γύρω στις €100.000, είναι στην αγορά με ζητούμενη τιμή €160.000

Δεν είναι δα το χαρτζιλίκι σας που ακουμπάτε άμα αποφασίσετε να αγοράσετε ένα ακίνητο, αλλά ένα σεβαστό κομμάτι της ικανότητάς σας να παράγετε εισόδημα κατά τη διάρκεια της επαγγελματικά ενεργού σας ζωής. Το έχουμε επισημάνει παλαιότερα πως όλοι θα πρέπει να απλώνουμε το χέρι μας μέχρι εκεί που φτάνει καλά, αλλιώς είναι θέμα χρόνου το πρόβλημα να έρθει να μας βρει? είτε από δική μας υπαιτιότητα, ή από υπαιτιότητα τρίτων, αλλά μάλλον εξαιτίας συνδυασμού των δύο. Και στην τελική, δεν έχει σχεδόν καμία σημασία ποιος φταίει περισσότερο, επειδή το πρόβλημα είναι εκεί και πρέπει να λυθεί με τον έναν τρόπο ή τον άλλο.

Ονειρεύονται…

Υπολογίζετε λοιπόν το νούμερο (βλέπε τιμή) που θα σας επιτρέπει να έχετε μιαν αξιοπρεπή ζωή και μετά προσπαθείτε να εντοπίσετε τι βρίσκετε μέσα σε αυτά τα πλαίσια, το οποίο πληροί τις υπόλοιπές σας προϋποθέσεις. Νοείται πως αν θέσετε τον πήχη των λοιπών προϋποθέσεων πολύ ψηλά και τον πήχη της τιμής πολύ χαμηλά, μάλλον άδικα ψάχνετε, επειδή οι πιθανότητες να βρείτε αυτό που θέλετε τείνουν προς το μηδέν. Υπάρχουν και εκατομμύρια παραλληλισμοί στην καθημερινότητά μας με ό,τι ποθούμε να αποκτήσουμε.

Σκεφτείτε, για παράδειγμα, τον νεαρό άντρα που επιθυμεί να αποκτήσει ένα ακριβό αμάξι, τη στιγμή που το εισόδημά του είναι χαμηλό και δεν έχει άλλη οικονομική ενίσχυση από πουθενά. Σκεφτείτε τη γυναίκα που κοιτάζει μόνο να βρει έναν άντρα που είναι στην κορυφή της αντρικής πυραμίδας, επειδή νομίζει πως είναι η Aishwarya Rai Bachchan ή η Scarlett Johansson... ενώ δεν είναι… Και οι δύο τύποι ανθρώπου θα μείνουν να ονειρεύονται, που είναι καλό μεν, φτάνει ο στόχος να είναι υψηλός στα πλαίσια του εφικτού.

Λίγο πιο ακριβό

Κοιτάζοντας λοιπόν τις ζητούμενες τιμές πώλησης στην κατηγορία των ακινήτων που σας ενδιαφέρει -όπως για παράδειγμα αυτής των κατοικιών ή των διαμερισμάτων ή των οικοπέδων- σπάνια θα βρείτε κάτι που να γράφει ακριβώς την τιμή που σας ταιριάζει γάντι. Συνήθως αυτό που πληροί αρκετές από τις λοιπές σας προϋποθέσεις είναι κάπως πιο ακριβό. Και εκεί σκέφτεστε: Είναι αυτή η τιμή διαπραγματεύσιμη ή τούτος δεν πέφτει με τίποτα; Να τηλεφωνήσω ή να μην τηλεφωνήσω; (σ.σ. «τούτος» είναι ο γενικός όρος στη σκέψη μας που περιγράφει ολιστικά τον πωλητή. Στην Ελλάδα συνήθως η δεικτική αντωνυμία «τούτος» αντικαθίσταται με το άρθρο «ο» ακολουθούμενο από το ουσιαστικό που ξεκινά με το δωδέκατο γράμμα της αλφαβήτου). Η απάντηση στο πόσο διαπραγματεύσιμη είναι η τιμή -αν θέλετε το πιστεύετε- είναι συνυφασμένη με την τοπική αγορά που σας ενδιαφέρει.

Αντιπροτείνετε μικρή μείωση

Στις δημαρχούμενες περιοχές της Λευκωσίας, για παράδειγμα, τα περιθώρια είναι πολύ στενά. Αν βρείτε ένα οικόπεδο το οποίο διαφημίζεται προς €200.000 και θα θέλατε να προτείνετε στον πωλητή €140.000 επειδή έχετε (νομίζετε) hard cash και νιώθετε πως money talks and bullshit walks και λοιπά κλισέ, μην το προσπαθήσετε? χάνετε τον καιρό σας. Μη σας πω ότι ίσως εισπράξετε και κανένα στόλισμα κανονικό από την άλλη άκρη της γραμμής. Μια αντιπρόταση της τάξης του 5%-10% θέτει τις βάσεις για διαπραγμάτευση.

Άλλο η Λάρνακα

Αν πάτε όμως στη Λάρνακα, τα δεδομένα είναι διαφορετικά. Επειδή εκεί το ξένο ενδιαφέρον προέρχεται κυρίως από Λιβανέζους, η αγορά της πόλης έκανε μιαν αυτορρύθμιση που ενσωματώνει ένα κανονικό αραβικό παζάρι. Έτσι, ένα διαμέρισμα που μπορεί να έχει μέση αξία γύρω στις €100.000, είναι στην αγορά με ζητούμενη τιμή €160.000. Είναι δεδομένο πως ο Λιβανέζος αγοραστής θα θέλει να πατήσει τον πωλητή στο λαιμό για να νιώσει πως έκανε το killer-deal. Θα πουληθεί κοντά στις €110.000 και όλοι είναι ευτυχισμένοι. Αν δεν υπάρχει τη δεδομένη περίοδο ενδιαφέρον από Λιβανέζους, κάποιος Κύπριος θα το αγοράσει κοντά στις €95.000 και πάλι όλοι είναι ευτυχισμένοι.

Συγκεκριμένα προϊόντα

Στη Λεμεσό, στην Πάφο και στην ελεύθερη περιοχή Αμμοχώστου υπάρχουν σε πλήρη ανάπτυξη τα προϊόντα που απευθύνονται σε αυτούς που επενδύουν για να πληρούν ένα από τα κριτήρια της πολιτογράφησης και της απόκτησης άδειας παραμονής. Αυτές οι κατηγορίες χαρακτηρίζονται από κατασκευασμένες τιμές και άρα η διαπραγμάτευση δεν έχει και πολύ νόημα.

Απλώς σε μελλοντικό χρόνο η σημερινή τιμή απόκτησης μάλλον δεν ανακτάται με μεταπώληση. Στις υπόλοιπες περιοχές αυτών των πόλεων και για τις υπόλοιπες κατηγορίες ακινήτων ισχύει περίπου ό,τι στη Λευκωσία. Όσο προχωράμε προς την ύπαιθρο και τα ορεινά δυνητικά υπάρχει μεγαλύτερο περιθώριο διαπραγμάτευσης, όπως άλλωστε υπήρχε πάντα, εκτός αν η περίπτωση που σας ενδιαφέρει βρίσκεται σε κάπως πιο δραστήρια χωριά της Μαραθάσας και της Πιτσιλιάς. Εκεί οι Μαραθεύτες και οι Πίτσιλλοι είναι πιο σφικτοί.

Σωστή αποτίμηση

Καταλήγοντας, ερχόμαστε και πάλι στην ανάγκη για σωστή αποτίμηση της αξίας ενός εκάστου των ακινήτων που βγαίνουν στην αγορά, αλλά και σωστή εκτίμηση των οικονομικών δεδομένων που επικρατούν ανά πάσα στιγμή, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας όσο και σε επίπεδο μακροοικονομίας και ποιες είναι οι προοπτικές. Όσο πιο σωστές οι αποτιμήσεις, τόσο πιο διαφανής είναι η αγορά και τόσο λιγότερη η ανάγκη για αραβικά παζάρια.

ΑΝΔΡΕΑΣ Α. ΑΝΔΡΕΟΥ
MRICS, CEO
APS Andreou Property Strategy - Chartered Surveyors