ΤΑ ΚΡΙΣΙΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΘΑ ΜΑΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΡΧΟΜΕΝΟΥΣ ΜΗΝΕΣ

ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΣΜΟΣ, ΠΩΛΗΣΗ ΔΑΝΕΙΩΝ, ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΦΥΠΟΥΡΓΕΙΩΝ ΚΑΙ ΚΡΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ 2018 ΕΙΝΑΙ ΜΕΡΙΚΑ ΑΠΟ ΤΑ «ΚΑΥΤΑ» ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΘΑ «ΠΟΝΟΚΕΦΑΛΙΑΣΟΥΝ» ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΠΙΤΕΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ, ΤΩΝ ΚΟΜΜΑΤΩΝ, ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΟΕΔΡΙΚΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ

Μεταξύ άλλων στην οικονομική ατζέντα του φθινοπώρου θα βρίσκεται ενδεχόμενη απόφαση της Κυβέρνησης για την αποκατάσταση των κουρεμένων Ταμείων Προνοίας κατά 75% και η μεταρρύθμιση της τοπικής αυτοδιοίκησης, για την οποία αναμένεται νέο νομοσχέδιο από την Κυβέρνηση

Η θερινή ραστώνη μάς εγκαταλείπει σιγά-σιγά και μαζί της «ξυπνά» και η επικαιρότητα. Μετά τις διακοπές τους, πολιτικοί αξιωματούχοι και οικονομικοί παράγοντες βάζουν τα κεφάλια μέσα και στο τραπέζι των συζητήσεων τίθενται σημαντικά θέματα, τα οποία είτε προωθούνται για ψήφιση μέσω νομοσχεδίων είτε για εξεύρεση ουσιαστικών λύσεων.

Το φετινό φθινόπωρο όμως προμηνύεται ακόμα πιο κρίσιμο, σε σχέση με τα προηγούμενα, καθώς θα οδηγήσει στον… χειμώνα, στην καρδιά του οποίου θα διεξαχθούν οι Προεδρικές Εκλογές και αυτό από μόνο του αποτελεί μια ιδιαιτερότητα.

Όπως φαίνεται, λίγο ή πολύ η μεγαλύτερη πλειοψηφία των οικονομικών θεμάτων θα πέσουν στο τραπέζι είτε επειδή θα αναζητηθούν τρόποι επίλυσής τους, είτε επειδή εμπίπτουν στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, είτε απλώς θα περάσουν ως επικεφαλίδες μέσω των προεκλογικών προγραμμάτων και προτάσεων των υποψηφίων Προέδρων που θα θέλουν σίγουρα να δώσουν μια διαφορετική νότα στο σκηνικό. ΦΠΑ ακινήτων, Συνεργατισμός, πώληση δανείων, δημιουργία υφυπουργείων και κρατικός Προϋπολογισμός 2018 είναι μερικά από τα «καυτά» θέματα που θα «πονοκεφαλιάσουν» τα οικονομικά επιτελεία της Κυβέρνησης, των κομμάτων, της Βουλής και των προεδρικών υποψηφίων.

ΦΠΑ ακινήτων

Πολύ ψηλά στη λίστα βρίσκεται το εναρμονιστικό νομοσχέδιο που αφορά την επιβολή ΦΠΑ με συντελεστή 19% στις αγοραπωλησίες οικοδομήσιμης γης από άτομα που ασκούν επιχείρηση, το οποίο θα έπρεπε να ετίθετο σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου του 2008. Ουσιαστικά οι εργολάβοι θα πρέπει, από το 2018, να καταβάλλουν πλέον το ΦΠΑ του 19% και να αναμένουν επιστροφή του ή συμψηφισμό του με τον φόρο όταν θα πωλήσουν. Βεβαίως η τροποποίηση αγγίζει γενικότερα τις επιχειρήσεις οι οποίες είναι εγγεγραμμένες στον ΦΠΑ και λαμβάνουν κατασκευαστικές υπηρεσίες.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με σειρά επιστολών της, προειδοποίησε την Κύπρο ότι θα πρέπει να προχωρήσει άμεσα σε συμμόρφωση με το κοινοτικό κεκτημένο, ενώ σε περίπτωση μη συμμόρφωσή μας με την οδηγία, η Κομισιόν θα προχωρήσει με μέτρα κατά του κράτους-μέλους, επιβάλλοντας πρόστιμο από την ημέρα που θα έπρεπε να υπάρξει συμμόρφωση, δηλαδή την 1η Ιανουαρίου 2008, μέχρι την ημέρα συμμόρφωσης με το πρόστιμο να αφορά εφάπαξ ποσό και ταυτόχρονα ένα ποσό από 100.000 μέχρι 300.000 ευρώ ημερησίως, ανάλογα με την τελική απόφαση.

Το εν λόγω νομοσχέδιο από την αρχή που ετοιμάστηκε επέφερε προβληματισμό και ανησυχία στις τάξεις των επιχειρηματιών που δραστηριοποιούνται στους τομείς των κατασκευών και των ακινήτων. Έντονη είναι η αντίδραση και του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου. Η Κυβέρνηση ψάχνει τρόπους ώστε να ελαχιστοποιήσει τη «ζημιά» που θα επιφέρει ο νόμος με την ψήφισή του και δεν αποκλείεται εντός του φθινοπώρου να ανακοινώσει ανακουφιστικά μέτρα είτε όσον αφορά τη μείωση του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας σε πολύ χαμηλά επίπεδα είτε όσον αφορά τη μείωση των μεταβιβαστικών τελών.

Τιτλοποίηση δανείων

Ένα άλλο σημαντικό θέμα, που εκκρεμεί ενώπιον της Βουλής, είναι το νομοσχέδιο του «Περί τιτλοποιήσεων νόμου του 2017». Πρόκειται για μιαν απαίτηση της Τρόικας, όμως το εν λόγω θέμα άργησε να βρεθεί στη Βουλή προς συζήτηση. Σκοπός του νόμου είναι η αδειοδότηση, ρύθμιση και η εποπτεία της δραστηριότητας τιτλοποίησης πιστωτικών διευκολύνσεων από την Κεντρική Τράπεζα.

Το πεδίο εφαρμογής του Νόμου περιορίζεται στην τιτλοποίηση πιστωτικών διευκολύνσεων ή άλλης μορφής απαιτήσεων ή / και ανοιγμάτων που είτε προήλθαν είτε αποκτήθηκαν από πιστωτικά ιδρύματα ή χρηματοδοτικά ιδρύματα ή που αποκτήθηκαν από εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων, νοουμένου ότι τα εν λόγω ιδρύματα ή εταιρείες είναι οντότητες που υπόκεινται σε εποπτεία από την Κεντρική Τράπεζα ή από αντίστοιχη αρμόδια Αρχή.

Ουσιαστικά με αυτό το νομοσχέδιο οι τράπεζες αποκτούν ένα πρόσθετο εργαλείο αντιμετώπισης του μεγάλου όγκου προβληματικών δανείων συνολικής αξίας €23,2 δισ. και θεωρείται η μεγαλύτερη «πληγή» της κυπριακής οικονομίας. Αναμένεται η συζήτηση σε κοινοβουλευτικό επίπεδο να αρχίσει από αυτόν τον μήνα.

Συνεργατισμός

Ένα στοίχημα που καλείται να κερδίσει η Κυβέρνηση δεν είναι άλλο από αυτό του Συνεργατισμού και της μεταβίβασης των μετοχών του. Το θέμα είναι ιδιαίτερα κρίσιμο και δεν είναι τυχαίο που η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών συγκάλεσε έκτακτη συνεδρία εν μέσω των θερινών διακοπών για να το συζητήσει. Το ζήτημα είναι πολυδαίδαλο και, εκτός από τους βασικούς «παίκτες», δηλαδή την ηγεσία της Συνεργατικής Κυπριακής Τράπεζας και της Κυβέρνησης, εμπλέκονται ο Γενικός Ελεγκτής, ο Έφορος Κρατικών Ενισχύσεων και άλλοι παράγοντες.

Το μεγάλο στοίχημα για τον Υπουργό Οικονομικών περνά τους προσεχείς μήνες, μέσα από συμπληγάδες, προβλήματα, προσκόμματα, συμφέροντα και κομματικές ατζέντες και σκοπός είναι να διαχειριστεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την αποδέσμευση του κράτους ή ορθότερα να περιορίσει τη συμμετοχή του στη Συνεργατική Κυπριακή Τράπεζα. Κι αυτό γιατί η διατήρηση της συμμετοχής του κράτους στην ιδιοκτησιακή δομή της ΣΚΤ με ποσοστό 99,2%, καθιστά μη πρόσφορη τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας της Τράπεζας.

Επισημαίνεται ότι η Κυβέρνηση αποφάσισε να διαθέσει το ένα τέταρτο των μετοχών της σε 300 χιλ. καταθέτες και 65 χιλ. συνεπείς δανειολήπτες του Συνεργατισμού. Η πρόταση της Κυβέρνησης προνοεί την παραχώρηση κατά μέσον όρο 4.128 μετοχών ονομαστικής αξίας €0,28 σε φυσικά πρόσωπα. Η ειδική γενική συνέλευση της Συνεργατικής Κεντρικής Τράπεζας αποφάσισε τον Ιούλιο την εισαγωγή του εκδομένου μετοχικού κεφαλαίου (6.036.000.000) με τιμή εισαγωγής €0,10 έκαστη, με αποτέλεσμα η αξία που προκύπτει να ανέρχεται στα €603 εκ.

Ο γενικός εισαγγελέας Κώστας Κληρίδης εντόπισε νομικά κενά σε σχέση με την απόφαση του υπουργικού συμβουλίου να παραχωρήσει το 25% των μετοχών της Συνεργατικής Κυπριακής Τράπεζας στους καταθέτες και πελάτες της. Η νομική γνωμάτευση που ετοίμασε μετά από αίτημα της ελεγκτικής υπηρεσίας, περιπλέκει τη διαδικασία ένταξης της ΣΚΤ στο χρηματιστήριο και παραχώρησης μετοχών σε 365 χιλ. φυσικά πρόσωπα. Το θέμα εκκρεμεί και θα απασχολήσει την επικαιρότητα το προσεχές διάστημα.

Ταμείο υδρογονανθράκων

Σημαντικό θέμα, που θα κληθεί να αντιμετωπίσει πρώτα η Κυβέρνηση και έπειτα η Βουλή, είναι το νομοσχέδιο για το ταμείο υδρογονανθράκων. Το εν λόγω ζήτημα «σκόνταψε» στον διορισμό του Διοικητικού Συμβουλίου του ταμείου, με τα κόμματα της αντιπολίτευσης να κάνουν λόγο για πολιτικές παρεμβάσεις. Ως γνωστόν, το ταμείο υδρογονανθράκων ακολουθεί το μοντέλο της Νορβηγίας, έχοντας δύο άξονες: αποταμίευση και σταθεροποίηση.

Σκοπός του εν λόγω νομοσχεδίου, με τίτλο «ο περί του εθνικού ταμείου επενδύσεων και του κυπριακού οργανισμού διαχείρισης επενδύσεων για συναφή θέματα νόμος του 2017», είναι η ρύθμιση των θεμάτων που θα καταστήσουν δυνατή τη λειτουργία του ταμείου επενδύσεων, ιδίως ο καθορισμός της σύστασης, συγκρότησης, λειτουργίας, αρμοδιοτήτων και καθηκόντων των οργάνων διαχείρισης του ταμείου, ο καθορισμός των κανόνων που σχετίζονται με τις επενδύσεις και τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων του ταμείου, όπως και η ρύθμιση συναφών θεμάτων που σχετίζονται με το ταμείο.

Ταμείο Νομικής Αρωγής σε Επενδυτές

Πρώτο στην ατζέντα θέμα που θα απασχολήσει την αυριανή πρώτη συνεδρία της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών είναι ο νόμος περί της Ίδρυσης Ταμείου Νομικής Αρωγής σε Επενδυτές. Συγκεκριμένα, προωθείται κατάργηση του περί της Ίδρυσης Ταμείου Νομικής Αρωγής σε Επενδυτές και περί Συναφών Θεμάτων Νόμου, λόγω της παρέλευσης μεγάλου χρονικού διαστήματος από την ψήφιση του νόμου χωρίς την ώθηση σχετικών κανονισμών για την εφαρμογή του υπό αναφορά νόμου.

Υφυπουργεία, Ταμεία Προνοίας, ΤΑ

Πολύ σημαντική κρίνεται και η συζήτηση του νομοσχεδίου για τη δημιουργία Υφυπουργείων Τουρισμού και Ανάπτυξης. Υπό την αιγίδα του Υφυπουργείου Τουρισμού θα τεθούν όλα τα θέματα που έχουν να κάνουν με τον τουρισμό, έχοντας τον συντονισμό όλων των εμπλεκόμενων κρατικών υπηρεσιών και ιδιωτικών φορέων. Τα πιο πάνω νομοσχέδια θα πρέπει να οδηγηθούν προς ψήφιση μέχρι τον ερχόμενο Νοέμβριο. Μεταξύ άλλων στην οικονομική ατζέντα του φθινοπώρου θα βρίσκεται ενδεχόμενη απόφαση της Κυβέρνησης για την αποκατάσταση των κουρεμένων ταμείων προνοίας κατά 75% και η μεταρρύθμιση της τοπικής αυτοδιοίκησης για την οποία αναμένεται νέο νομοσχέδιο από την Κυβέρνηση.

Στοιχήματα και μη πιστωτικά ιδρύματα

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών θα συζητήσει επίσης τον Περί Στοιχημάτων Νόμο έπειτα από απαίτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και συγκεκριμένα τα άρθρα με την αδειοδότηση των εταιρειών. Ταυτόχρονα η επιτροπή θα συζητήσει και τον «Περί Τυχερών Παιχνιδιών Νόμο», ο οποίος θα δώσει την ευκαιρία σε μια εταιρεία να διεξάγει τα παιχνίδια τύπου Τζόκερ και Λόττο. Επίσης, στη βαριά ατζέντα της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών θα τεθεί και το νομοσχέδιο για την επόπτευση από την Κεντρική Τράπεζα μη πιστωτικών ιδρυμάτων που βάσει του Συντάγματος μπορούν να παραχωρούν δάνεια.

Συγκεκριμένα, η Ε.Ε. ζήτησε όπως όλες οι εταιρείες που διενεργούν τέτοια, κυρίως επιχειρηματικά δάνεια, να τεθούν υπό την «ομπρέλα» της Κεντρικής Τράπεζας και εν συνεπεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζα. Στην Κύπρο υπάρχουν εταιρείες που δίνουν αυτό το είδος της χρηματοδότησης και οι πλείστες βρίσκονται ήδη κάτω από την εποπτεία της Κεντρικής Τράπεζας, όμως πρέπει να ενσωματωθούν και στη νομοθεσία μας οι όροι με τους οποίους θα γίνεται αυτός ο έλεγχος.

Προϋπολογισμός

Φυσικά, το κερασάκι στην… τούρτα των οικονομικών συζητήσεων, στο οποίο θα «πέσουν» μαχαίρια ελέω και των Προεδρικών Εκλογών, είναι ο Κρατικός Προϋπολογισμός του 2018. Στα μέσα του μήνα ο Προϋπολογισμός για το ερχόμενο έτος θα περάσει την πόρτα του Υπουργικού Συμβουλίου, ενώ στα τέλη του ιδίου μήνα θα κατατεθεί για συζήτηση στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών.

Μ. Μαυρίδης: «Μπαίνουμε στα βαθιά»

Μιλώντας στη «Σ» ο Αναπληρωτής Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών Μάριος Μαυρίδης ανέφερε ότι από αύριο η Επιτροπή μπαίνει στα βαθιά, καθώς έχει ενώπιόν της πολλά θέματα και νομοσχέδια για να εξετάσει, άλλα εκκρεμούντα και άλλα καινούργια.

«Ας μην ξεχνάμε ότι αυτόν τον μήνα κατατίθεται και ο Κρατικός Προϋπολογισμός του 2018, ο οποίος πρέπει να εξεταστεί και να πάει για ψήφιση πριν από το τέλος του χρόνου. Άρα αυτό σημαίνει ότι θα έχουμε πολλή δουλειά να καλύψουμε και οι συνεδρίες θα είναι περισσότερες από μια την εβδομάδα», ανέφερε ο κ. Μαυρίδης. Την ίδια στιγμή ο Αναπληρωτής Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών εξέφρασε την ικανοποίησή του για την πολύ καλή συνεργασία που υπάρχει μεταξύ των μελών της Επιτροπής και ανέφερε ότι «ελπίζουμε, όπως και πέρσι, να διεκπεραιώσουμε το έργο μας με επιτυχία».