ΤΕΡΑΣΤΙΑ Η ΖΗΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΓΚΩΜΗ ΕΝΕΚΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ

ΠΟΙΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΧΟΥΝ ΟΔΗΓΗΣΕΙ ΣΕ ΑΝΟΔΟ ΤΗΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΕΝΟΙΚΙΑΣΗ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΩΝ, ΠΟΣΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΘΕΙ ΚΑΙ ΠΟΙΕΣ ΤΙΜΕΣ ΕΧΟΥΝ ΔΙΑΜΟΡΦΩΘΕΙ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ

Εάν συνεχιστεί αυτή η κάθοδος ξένων φοιτητών το πρόβλημα για τα επόμενα 2-3 χρόνια θα συνεχίσει να υπάρχει ή ενδεχομένως και να ενταθεί, αφού ακόμα και στην περίπτωση που κάποιος developer αποφασίσει να ανεγείρει νέες οικοδομές, αυτές δεν θα είναι έτοιμες σε χρονικό διάστημα μικρότερο των δυο ετών

Έντονη είναι πλέον η αίσθηση που επικρατεί στην αγορά ακινήτων σε σχέση με τη στροφή των καταναλωτών στο ενοίκιο, εξέλιξη που έχει ως αποτέλεσμα τη μειωμένη προσφορά ελεύθερων διαμερισμάτων και την ταυτόχρονη αύξηση των τιμών. Η εξέλιξη αυτή ωστόσο δημιουργεί ορισμένα ερωτηματικά. Είναι όντως τόσο μεγάλη η στροφή των καταναλωτών στο ενοίκιο αντί σε αγορά ακινήτου που δημιουργεί έλλειψη προσφοράς; Τι προκάλεσε το φαινόμενο αυτό; Η κατάσταση αυτή εντείνεται από την έναρξη της νέας ακαδημαϊκής χρονιάς με το ενδιαφέρον των φοιτητών για ενοικίαση διαμερίσματος; Επαγγελματίες της αγοράς ακινήτων εξηγούν πώς προέκυψε η σημερινή κατάσταση και πώς διαμορφώνεται πλέον η αγορά, ειδικότερα σε σχέση με το κομμάτι του ενοικίου.

Ενοίκιο μεν, αλλά και αγορές

Έχουν τελικά στραφεί αρκετοί στο ενοίκιο αντί σε αγορά ακινήτου; Η απάντηση είναι όχι. Και αυτό φαίνεται και από την αύξηση που καταγράφεται στις αγορές ακινήτων. Ενδεικτικά σημειώνεται ότι τα στατιστικά καταδεικνύουν άνοδο στις αγορές ακινήτων το τελευταίο διάστημα. Άλλωστε, οι τράπεζες φαίνεται να έχουν ανοίξει και πάλι την κάνουλα του δανεισμού σε σχέση με τα στεγαστικά σχέδια που προσφέρουν, με αποτέλεσμα να επανέλθει το ενδιαφέρον όσων ήθελαν να προχωρήσουν σε αγορά. Αυτό, σε συνδυασμό με τη μείωση των επιτοκίων, έχει οδηγήσει αρκετούς σε αγορά ακινήτων. Ταυτόχρονα, τα κίνητρα που εξήγγειλε η Κυβέρνηση για απόκτηση βίζας, οδήγησαν αρκετούς ξένους επενδυτές σε αγορά ακινήτων στο νησί, ιδιαίτερα στην πόλη και επαρχία Πάφου.

Οι παράγοντες που οδηγούν στο ενοίκιο

Σειρά παραγόντων, ωστόσο, έχουν διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, ώστε να παρουσιάζεται αυτή η αυξητική τάση για στροφή στο ενοίκιο. Οι παράγοντες αυτοί συνοψίζονται ως εξής:

(1) Υπάρχει αυξημένη ζήτηση για ενοικίαση διαμερισμάτων από ξένους φοιτητές, οι οποίοι έρχονται στο νησί για να σπουδάσουν στα κυπριακά -ιδιωτικά κυρίως- πανεπιστήμια.

(2) Τα τελευταία χρόνια, πέρα από ορισμένες εξαιρέσεις, δεν έχουν ανεγερθεί καινούργια κτήρια, τα οποία να μπορούν να καλύπτουν τις ανάγκες για στέγαση, με αποτέλεσμα όλοι να στρέφονται στο παλιό στοκ που υπήρχε. Ποιο είναι το αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης; Το παλιό στοκ να έχει ήδη ενοικιαστεί και τα όποια «σχετικά καινούργια» διαμερίσματα που υπάρχουν να ακριβοπληρώνονται.

(3) Από τους κυριότερους παράγοντες που επηρέασαν την άνοδο της ζήτησης για ενοικίαση ακινήτων ήταν η κάθοδος αρκετών ξένων εργαζομένων, οι οποίοι εργοδοτήθηκαν σε εταιρείες οι οποίες έχουν επεκτείνει πρόσφατα τις εργασίες τους στην Κύπρο, ή υφιστάμενες εταιρείες, οι οποίες λόγω αύξησης του κύκλου εργασιών τους έχουν ανάγκη από πρόσθετο εργατικό δυναμικό.

(4) Ένας κοινωνικός παράγοντας, ο οποίος επηρεάζει την αγορά ακινήτων και ιδιαίτερα τον τομέα των ενοικίων, είναι και η αύξηση των διαζυγίων. Όσοι παίρνουν διαζύγιο, στη συνέχεια αυτό που ζητούν συνήθως είναι ένα διαμέρισμα για ενοικίαση και όχι σπίτι για αγορά.

(5) Τέλος, αν και μικρή η επίδρασή του στην κυπριακή αγορά, έχει αρχίσει να αυξάνεται το ενδιαφέρον για πλατφόρμες τύπου AirBNB, τις οποίες προτιμούν αρκετοί για βραχυχρόνια ενοικίαση διαμερίσματος, με αποτέλεσμα ένα ποσοστό από το στοκ που υπάρχει, ουσιαστικά να αποσύρεται από την αγορά.

Ο παράγοντας φοιτητές

Μιλώντας στη «Σημερινή» ο εκτιμητής ακινήτων, Αντώνης Λοΐζου, καταγράφει το φαινόμενο του «υπερπληθυσμού φοιτητών» στην ευρύτερη περιοχή της Έγκωμης, λόγω της ύπαρξης των δυο μεγάλων ιδιωτικών πανεπιστημίων. Η αύξηση των ξένων φοιτητών που προσελκύουν τα δυο πανεπιστήμια είναι κάτι παραπάνω από αισθητή τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα η ζήτηση για ενοικίαση διαμερισμάτων να έχει εκτοξευτεί στα ύψη. Την ίδια ώρα ωστόσο δεν φαίνεται να έχει αυξηθεί η προσφορά διαμερισμάτων, με αποτέλεσμα οι τιμές των υφιστάμενων να αυξάνονται κάθε χρόνο σε ποσοστό της τάξης του 10%.

Συναφώς, οι φοιτητές ζητούν διαμερίσματα με συγκεκριμένες προδιαγραφές. Studio ή μονάρι, σε μικρή απόσταση από το πανεπιστήμιο (walking distance) και σε σχετικά χαμηλή τιμή, με αποτέλεσμα οι επιλογές να μειώνονται ακόμη περισσότερο. Σύμφωνα με τον κ. Λοΐζου, οι τιμές, ειδικά για την περιοχή της Έγκωμης όσον αφορά την ενοικίαση διαμερίσματος κυμαίνονται ώς εξής:

Studio: 280 ευρώ
Μονάρι: 350 ευρώ
Δυάρι: 450 ευρώ

«Θα υπάρξει πρόβλημα»

Ο Αντώνης Λοΐζου σημείωσε ότι εάν συνεχιστεί αυτή η κάθοδος ξένων φοιτητών, το πρόβλημα για τα επόμενα 2-3 χρόνια θα συνεχίσει να υπάρχει ή ενδεχομένως και να ενταθεί, αφού ακόμα και στην περίπτωση που κάποιος developer αποφασίσει να ανεγείρει νέες οικοδομές, αυτές δεν θα είναι έτοιμες σε χρονικό διάστημα μικρότερο των δυο ετών, αν υπολογιστεί η έκδοση των αδειών οικοδομής και το χτίσιμο.

Σύμφωνα με πληροφορίες, εταιρείες ανάπτυξης γης είχαν προσεγγίσει πανεπιστήμια ώστε να ανεγείρουν εστίες για φοιτητές και ακολούθως να τις υπενοικιάσουν στα ίδια τα πανεπιστήμια, αντί στους φοιτητές. Με τη σειρά τους, τα ιδρύματα να αναλάβουν να τα ενοικιάζουν σε φοιτητές. Ωστόσο, η προσπάθεια αυτή δεν είχε πάντα θετική κατάληξη.

Ο κ. Λοΐζου βάζει στην κουβέντα μας και τον παράγοντα Brexit, επισημαίνοντας ότι αρκετοί φοιτητές έρχονται στην Κύπρο για το βασικό στάδιο της φοίτησής τους (πτυχίο) και ακολούθως μεταβαίνουν στη Βρετανία για μεταπτυχιακό, πρακτική ή εργοδότηση. Σε περίπτωση που τα δεδομένα αλλάξουν μετά το Brexit, ενδεχομένως να επηρεαστούν και τα φοιτητικά προγράμματα που προσφέρουν τα κυπριακά πανεπιστήμια.