Δεν ψηφίσαμε ακόμα το εναρμονιστικό νομοσχέδιο για 19% ΦΠΑ στα επιχειρηματικά ακίνητα
Θα έπρεπε να εφαρμόζαμε τον νόμο την 1η Ιανουαρίου 2008. Αν δεν ψηφίσουμε αμέσως, ενδεχομένως να μας επιβληθεί πρόστιμο από την ημέρα εκείνη μέχρι την εφαρμογή του νόμου

Ήρθε και μας βρήκε τελικά η εφαρμογή μετά από εξαιρέσεις κι αναβολές, η ημερομηνία κατά την οποία πρέπει να εφαρμόσουμε την επιβολή Φόρου Προστιθέμενης Αξίας ύψους 19% στις αγοραπωλησίες οικοδομήσιμης γης για επιχειρηματικούς σκοπούς.

Η εναρμόνισή μας έπρεπε κανονικά να αρχίσει από την ημερομηνία ένταξης της Κύπρου στην ΕΕ. Ζητήσαμε, όμως, εξαίρεση μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2008. Άλλες έντεκα χώρες είχαν ζητήσει, επίσης, εξαίρεση για ορισμένο χρονικό διάστημα ή και διαφοροποίηση του ποσοστού. Η Μάλτα για παράδειγμα, είχε ζητήσει και πήρε εξαίρεση για το 19% μέχρι να το εφαρμόσουν όλες οι χώρες της ΕΕ.

Οι ποινές
Αν ένα κράτος μέλος δεν εφαρμόσει το εν λόγω εναρμονιστικό νομοσχέδιο, η Κομισιόν μπορεί να προχωρήσει με μέτρα εναντίον του, τα οποία περιλαμβάνουν την επιβολή προστίμου από την πρώτη ημέρα, κατά την οποία θα έπρεπε να αρχίσει η συμμόρφωση μέχρι την ημέρα της συμμόρφωσης.

Το πρόστιμο, όπως είπε χθες στη Βουλή ο Οικονομικός Διευθυντής του Υπουργείου Οικονομικών Γιώργος Παντελή, μπορεί να αφορά εφάπαξ ποσό και ταυτόχρονα ένα ποσό από 100.000 μέχρι 300.000 ευρώ ημερησίως, ανάλογα με την τελική απόφαση.

Στην περίπτωση της Κύπρου το πρόστιμο μπορεί να αρχίσει από το 2008. Οπως ελέχθη στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέστειλε επιστολές στην Κυβέρνηση, προειδοποιώντας ότι θα πρέπει να προχωρήσει αμέσως με συμμόρφωση με το κοινοτικό κεκτημένο από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Από το περασμένο καλοκαίρι
Το νομοσχέδιο κατατέθηκε στη Βουλή το περασμένο καλοκαίρι μαζί με πακέτο αντισταθμιστικών μέτρων που περιλάμβανε τη μείωση του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας σε πολύ χαμηλά επίπεδα και τη μείωση των μεταβιβαστικών τελών κατά 50%, η συζήτησή του, όμως, ακόμα συνεχίζεται.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι από την επιβολή ΦΠΑ, σύμφωνα με το νομοσχέδιο, εξαιρούνται κτηνοτροφικά τεμάχια, προστατευόμενες περιοχές (πχ Natura) και δασικές περιοχές.

Οι ρυθμίσεις της νέας νομοθεσίας, την οποία η χώρα μας πρέπει να ψηφίσει το συντομότερο, αναμένεται να επηρεάσουν κυρίως τους επαγγελματίες ανάπτυξης γης και τις τράπεζες, καθώς στο πλαίσιο των αναδιαρθρώσεων δανείων έχουν περιέλθει στην κατοχή τους ακίνητα, τα οποία θα πρέπει να πωληθούν. Παράλληλα, αναμένεται να επηρεαστούν εταιρείες και επενδυτές, οι οποίοι προβαίνουν συχνά σε αγοραπωλησίες οικοπέδων.

Αντισταθμιστικά μέτρα
Στη συζήτηση που έγινε στην Επιτροπή Οικονομικών εξετάσθηκε και η υιοθέτηση μέτρων, όπως η εισαγωγή ΦΠΑ στα ενοίκια για επιχειρηματικούς και εμπορικούς σκοπούς μόνο, ρυθμίσεις για εταιρείες που θα πωλήσουν τις μετοχές τους και διαθέτουν ακίνητα και απαλλαγή φόρου κεφαλαιουχικών κερδών.

Στη χθεσινή συνεδρία της Επ. Οικονομικών πάντως ήταν έντονος ο προβληματισμός για την επιβάρυνση που θα έχει στον τομέα των ακινήτων το εναρμονιστικό νομοσχέδιο. Μάλιστα, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Αβέρωφ Νεοφύτου ζήτησε από το Υπουργείο Οικονομικών να εξετάσει μαζί με τον Σύνδεσμο Εγκεκριμένων Λογιστών θέμα ανακουφιστικών μέτρων, μεταθέτοντας τη συζήτηση σε δύο εβδομάδες.

Μιλώντας για τα αντισταθμιστικά μέτρα, ο Γιώργος Παντελή υπενθύμισε ότι όταν η Κυβέρνηση κατέθεσε το σχετικό νομοσχέδιο τον Ιούνιο του 2016 στη Βουλή, κατάθεσε και ένα πακέτο μέτρων που περιλάμβανε τη μείωση του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας σε πολύ χαμηλά επίπεδα και τη μείωση των μεταβιβαστικών τελών κατά 50%.

«Με βάση τους υπολογισμούς μας», είπε ο κ. Παντελή, «αυτά τα μέτρα περιόριζαν σημαντικά την επιβάρυνση στον τομέα των ακινήτων. Επίσης, με την απόφαση της Βουλής για πλήρη κατάργηση του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας την 1η Ιανουαρίου του 2017 η επιβάρυνση με την εισαγωγή ΦΠΑ θα είναι σχετικά χαμηλή».

Την Επιτροπή ενημέρωσε και ο Έφορος Φορολογίας Γιάννης Τσαγκάρης, ο οποίος εξήγησε ότι εξαίρεση μπορεί να πάρει μια χώρα κατά την περίοδο που διαπραγματεύεται την ένταξή της στην ΕΕ.

Η εξαίρεση ισχύει ακόμα για τη Μάλτα
«Η Κύπρος», ανέφερε, «ζήτησε και πήρε εξαίρεση μαζί με άλλες 11 χώρες, ωστόσο, έχει λήξει το χρονικό περιθώριο της εξαίρεσης για τη φορολόγηση των οικοπέδων, για τη χώρα μας. Σε ισχύ εξακολουθεί να βρίσκεται η εξαίρεση για τη Μάλτα, η οποία δεν έχει θέσει ημερομηνία λήξης, με τη δικαιολογία ότι είναι μικρή χώρα και έχει περιορισμένη γη».

Όπως, επίσης, ελέχθη η Μάλτα, αξιοποιώντας πρόνοια της νομοθεσίας της ΕΕ, θα ευθυγραμμιστεί τελευταία με το αυξημένο στο 19% ΦΠΑ στα οικόπεδα, αφού πρώτα εφαρμόσουν τη συγκεκριμένη νομοθεσία όλες οι χώρες της ΕΕ, αξιοποιώντας σχετική πρόνοια. Η Ιρλανδία, επίσης, πέτυχε να πάρει έγκριση για συντελεστή 13,5%.

Ο Γ. Τσαγκάρης είπε, ακόμα, ότι οι διάφορες επιλογές που έχει μια χώρα είναι οι πρόνοιες του ορισμού «οικοπεδοποιήσιμη γη και ποιοι να υπόκεινται σε φόρο».

Τι λένε οι τράπεζες
Στη χθεσινή συνεδρία εμπλεκόμενοι φορείς εξέφρασαν ανησυχίες σχετικά με συγκεκριμένες πρόνοιες αλλά και με τη φιλοσοφία του νομοσχεδίου συνολικά.

Συγκεκριμένα, ο Σύνδεσμος Τραπεζών επανέλαβε τη διαφωνία του με το νομοσχέδιο λόγω του αντικτύπου που, όπως υποστηρίζει, αναμένεται να επιφέρει η εφαρμογή του στις τράπεζες και στην οικονομία ευρύτερα. Προειδοποίησε, δε, ότι οι πρόνοιες του νομοσχεδίου θα έχουν σοβαρό αντίκτυπο στις αξίες των ακινήτων, με αλυσιδωτές επιπτώσεις στις αξίες υφιστάμενων και νέων υποθηκών στις τράπεζες, επηρεασμό των αξιών των εξασφαλίσεων, των απαιτούμενων προβλέψεων και ενδεχομένως και την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών.

Άλλα επι μέρους ζητήματα ,τα οποία συζητήθηκαν χθες αφορούν στο μέγεθος του συντελεστή, στον τρόπο εφαρμογής των νέων ρυθμίσεων, στο ενδεχόμενο εξαιρέσεων και εφαρμογής μεταβατικής περιόδου, αλλά και στις επιπτώσεις που θα έχει η εφαρμογή των ρυθμίσεων στην αγορά.

ΔΗΣΥ: «Είμαστε υποχρεωμένοι»
Μιλώντας μετά τη συνεδρία της Επιτροπής Οικονομικών, ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Ονούφριος Κουλλά είπε ότι η ανησυχία όλων των μελών της είναι έκδηλη, αφού αναμένεται κάποια αρνητική επίδραση στην αγορά.

«Όμως», τόνισε, «είμαστε υποχρεωμένοι, μετά την προειδοποίηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και μετά από οκτώ χρόνια αναβολής, να ψηφίσουμε και να εφαρμόσουμε τη νομοθεσία».

Ο κ. Κουλλάς προσέθεσε ότι οι βουλευτές επικεντρώθηκαν στην εξεύρεση τρόπων, όπως μείωση άλλων φορολογιών με τις οποίες επιβαρύνονται τα ακίνητα, έτσι ώστε η όποια αρνητική επίδραση στην αγορά από την επιβολή ΦΠΑ 19% ,να ελαχιστοποιηθεί.

Για τα αντισταθμιστικά μέτρα, ανέφερε ότι συζητήθηκε η επιβολή ΦΠΑ στο ενοίκιο για επιχειρήσεις και η παράταση του κινήτρου για μη επιβολή φόρου κεφαλαιουχικών κερδών που έληξε τέλος του 2016 και το οποίο θα μπορούσε να επανέλθει για χρονικό διάστημα ενός ή δύο ετών.

«Θα μπορούσαν επίσης», κατέληξε, «να μειωθούν κάπως τα μεταβιβαστικά τέλη τα οποία είχαν μειωθεί από πέρυσι. Η Κυβέρνηση είχε προτείνει από το 2016 τη μείωση του φόρου ακίνητης περιουσίας που κατάργησε οριστικά η Βουλή και τη μόνιμη μείωση κατά 50% των μεταβιβαστικών τελών».

Συμμαχία: Συνέπειες
Έντονα προβληματισμένη εμφανίσθηκε η βουλευτής της Συμμαχίας Πολιτών Άννα Θεολόγου, η οποία αφού σημείωσε ότι χάθηκε πολύτιμος χρόνος, εξέφρασε ανησυχίες για ορισμένες συνέπειες που μπορούν να προκύψουν τόσο στον τομέα των ακινήτων αλλά και γενικότερα στη διαδικασία αναδιάρθρωσης των δανείων.

«Οι τράπεζες θα καλούνται να πληρώσουν και οι ίδιες ΦΠΑ στα οικόπεδα, στα οποία θα πωλήσουν, αλλά και ο απλός πολίτης που μπορεί να έχει μεμονωμένη περιουσία που θα προκύπτει οποιοδήποτε ποσό ΦΠΑ».

Η κ. Θεολόγου σημείωσε ότι η Επιτροπή Οικονομικών αναμένει εισηγήσεις από τον Σύνδεσμο Εγκεκριμένων Λογιστών όσον αφορά το αντιστάθμισμα που θα μπορούσε να επιτευχθεί γενικότερα στην οικονομία με το συγκεκριμένο ΦΠΑ.

«Ίσως να υπάρξουν κάποια ζητήματα με το ΦΠΑ πάνω στα ενοίκια σε επιχειρηματικές μονάδες πάντοτε. Ίσως να υπάρξουν κάποιες διαφοροποιήσεις στον φόρο κεφαλαιουχικών κερδών ή κάποια κίνητρα τόσο στον τομέα των επενδύσεων αναφορικά με τον φόρο κεφαλαιουχικών κερδών αλλά και με την πώληση των οικοπέδων», κατέληξε, τονίζοντας ότι αρκετά θέματα ίσως ξεκαθαρίσουν στην επόμενη συζήτηση του νομοσχεδίου.