Η ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ

Οι σωστές κινήσεις συνήθως οδηγούν σε αύξηση της παραγωγικότητας, ενίσχυση της ανάπτυξης και βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των πολιτών

Οικονομία που δεν μπορεί ν' ανταποκριθεί γρήγορα και ευέλικτα στις αλλαγές του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος, και χωρίς εξειδίκευση σε τομείς που συνεχώς μεταβάλλονται, αντιμετωπίζει τεράστια προβλήματα

Σε ένα μεταβαλλόμενο και εύθραυστο οικονομικό και πολιτικό διεθνές περιβάλλον, η διατήρηση της ανταγωνιστικότητας μιας οικονομίας πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα για όλους τους θεσμούς. Οι μεταρρυθμίσεις σε μια οικονομία συνήθως οδηγούν σε αύξηση της παραγωγικότητας, ενίσχυση της ανάπτυξης και βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των πολιτών. Όταν όμως αυτές οδηγούν σε βραχυπρόθεσμες λύσεις της στιγμής ή σε περισσότερη γραφειοκρατία και περίπλοκες διαδικασίες, τότε έχουν τα ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα.

Όταν δεν μπορείς ν' ανταποκριθείς γρήγορα

Οικονομία που δεν μπορεί ν' ανταποκριθεί γρήγορα και ευέλικτα στις αλλαγές του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος, και χωρίς εξειδίκευση σε τομείς που συνεχώς μεταβάλλονται, αντιμετωπίζει τεράστια προβλήματα, ειδικά σε μια περίοδο που το κύριο χαρακτηριστικό του διεθνούς περιβάλλοντος είναι η μεταβλητότητα.

Σε περιπτώσεις οικονομικών κρίσεων οι ανάγκες για μεταρρυθμίσεις είναι ακόμη πιο έντονες, εφόσον από τη μια οδηγούν στον περιορισμό των δαπανών, τόσο των ελαστικών όσο και των ανελαστικών, και από την άλλη απελευθερώνουν τις παραγωγικές μονάδες της οικονομίας.

Η πραγματικότητα στην Κύπρο

Δυστυχώς, για την Κύπρο πολλές μεταρρυθμίσεις αναβλήθηκαν κατά περιόδους, άλλες άρχισαν και έμειναν στη μέση, κάτι που οδήγησε σε μια μη ανταγωνιστική οικονομία, με γραφειοκρατικές διαδικασίες και τεράστια προβλήματα στην καθημερινότητα των πολιτών. Αυτό, πέρα από τη διαχρονική πολιτική ατολμία, ήταν και αποτέλεσμα της αδυναμίας συγκερασμού των επιδιώξεων όλων των ενδιαφερομένων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο πολεοδομικός σχεδιασμός των πόλεων, ο οποίος πολλές φορές παρουσιάζεται άτακτος και χωρίς ουσιαστικά τεχνοκρατική στοιχειοθέτηση.

Χρήζουν επανεξέτασης

Οι μεταρρυθμίσεις που δεν έγιναν είναι πολλές, ενώ κάποιες που έγιναν χρήζουν επανεξέτασης. Για παράδειγμα, στον περί εταιρειών νόμο διαχρονικά έχουν γίνει πολλές τροποποιήσεις και αλλαγές στο αρχικό κείμενο. Ο συγκεκριμένος νόμος και γενικά το νομοθετικό πλαίσιο απαιτεί ενοποίηση και απλούστευση. Αυτό μπορεί να απαιτεί συγγραφή των νόμων από την αρχή. Η δημιουργία μιας ευέλικτης και αποδοτικής κρατικής μηχανής ενισχύει το επιχειρηματικό περιβάλλον και την ποιότητα των υπηρεσιών που προσφέρονται προς τους πολίτες. Είναι γι’ αυτόν τον λόγο που θα πρέπει να προωθηθούν τα νομοσχέδια που αφορούν τη μεταρρύθμιση του κρατικού μηχανισμού και την υιοθέτηση απλών και σύντομων διαδικασιών, με την ενίσχυση ταυτόχρονα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης.

Τι χρειάζονται επιχειρηματίες και επενδυτές

Οι επιχειρηματίες και γενικά οι επενδυτές, πέρα από το σταθερό φορολογικό και νομικό πλαίσιο, αξιολογούν και τις διαδικασίες που εφαρμόζονται. Σε κανέναν δεν θα άρεσε να υποστεί διοικητικό κόστος και μεγάλες καθυστερήσεις, όσον αφορά τις επενδύσεις του, λόγω των προβλημάτων που ενδεχομένως να παρουσιάζουν οι κρατικές υπηρεσίες.

Σε θέματα φόρου υπάρχει διάσπαρτα μέσα στις νομοθεσίες μεγάλος αριθμός προστίμων. Σε καμιά περίπτωση δεν λέμε ότι θα πρέπει να μειωθούν τα πρόστιμα και οι τόκοι, αλλά ο αριθμός τους είναι μεγάλος, και για διαφορετικά συμβάντα, κάτι που προκαλεί σύγχυση. Αυτό που χρειάζεται είναι η απλοποίηση και ταυτόχρονα η ενδυνάμωσή τους, ώστε να ενισχυθεί η φορολογική συμμόρφωση.

Αν και υπήρξε κάποια πρόοδος για την απλούστευση των διαδικασιών στο Δημόσιο, ακόμη χρειάζονται πολλά, όπως για παράδειγμα στις διαδικασίες αδειοδότησης μεγάλων έργων, στον εκσυγχρονισμό των ημικρατικών οργανισμών και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Υπήρξαν συγκεκριμένα μέτρα στο μνημόνιο, τα οποία εφαρμόστηκαν, όμως θα πρέπει να αξιολογηθεί η πρακτική τους εφαρμογή, ώστε όπου απαιτείται να υπάρξουν διορθωτικές κινήσεις. Η αναβολή αποφάσεων, ειδικά στο σημερινό περιβάλλον, δύναται να οδηγήσει σε σημαντικά αρνητικά αποτελέσματα.

Δεν σημαίνει λιγότερη εποπτεία και έλεγχο

Σημειώνεται ότι η μεταρρύθμιση και η απλούστευση των διαδικασιών δεν σημαίνει λιγότερη εποπτεία και έλεγχο, ειδικά σε ευαίσθητες υπηρεσίες. Απλώς οι συγκεκριμένοι εποπτικοί μηχανισμοί πρέπει να γίνουν πιο ευέλικτοι, ώστε να μη βραχυκυκλώνουν τη διαδικασία.

Σημαντικό σε αυτήν την προσπάθεια είναι η αφομοίωση των οποιωνδήποτε αλλαγών από την κοινωνία και τους πολίτες, ώστε να στηρίξουν τις μεταρρυθμίσεις. Πέραν της τοπικής κοινωνίας, η δημιουργία ενός ευέλικτου επιχειρηματικού περιβάλλοντος και η ενίσχυση των δημόσιων υπηρεσιών αναμένεται να προσελκύσει ξένους επιχειρηματίες, οι οποίοι είτε θέλουν να δραστηριοποιηθούν μέσω Κύπρου ή να δημιουργήσουν την έδρα τους στη χώρα.

Οι εκθέσεις των οίκων αξιολόγησης, όσον αφορά την επαναφορά της χώρας μας σε επενδυτική βαθμίδα, πέρα από τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, εστιάζονται στον εκσυγχρονισμό των διαδικασιών, γι’ αυτό επιβάλλεται η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων το συντομότερο δυνατό.

ΑΓΓΕΛΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ
Πρόεδρος,
KPMG Limited,
[email protected]