Θα τεθεί σε εφαρμογή στο τέλος του χρόνου
Τα κράτη-μέλη έχουν είκοσι τέσσερεις μήνες για προσαρμογή κι εφαρμογή

Προκαταρκτική συμφωνία για τη νέα Ευρωπαϊκή Οδηγία για τη λειτουργία Ταμείων Επαγγελματικών Συνταξιοδοτικών Παροχών επετεύχθη χθες κι αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή στο τέλος του 2016. Τα κράτη-μέλη έχουν 24 μήνες για την εφαρμογή της.

Η νέα Οδηγία θα εφαρμόζεται σε όλα τα Ταμεία Επαγγελματικών Συνταξιοδοτικών Παροχών (Ταμεία Σύνταξης και Προνοίας) στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο και θα έχει αυξημένη εστίαση σε Διαχείριση Κινδύνων, Διακυβέρνηση και Επικοινωνία με τα Μέλη. Υπάρχουν επίσης νέοι κανόνες για τη διευκόλυνση της δημιουργίας διασυνοριακών ταμείων, ενώ γίνεται ξεκάθαρη δήλωση ότι η περαιτέρω εξέλιξη μοντέλων Φερεγγυότητας για τα Ταμεία δεν είναι ρεαλιστική.

Σημειώνεται ότι οι επιπτώσεις σε Ταμεία του Ηνωμένου Βασιλείου είναι αβέβαιες, δεδομένου του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος για έξοδο από την Ε.Ε. και της αβεβαιότητας για τους όρους εξόδου της χώρας από την Ε.Ε. Η οδηγία θα ισχύσει αν το Η.Β. ενταχθεί στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο.

Το κείμενο της νέας οδηγίας, σύμφωνα με την προκαταρκτική συμφωνία από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, δημοσιεύθηκε στις 28 Ιουνίου. Αυτό εγκρίθηκε από την Επιτροπή των Μόνιμων Αντιπροσώπων στις 30 Ιουνίου. Η εφαρμογή αναμένεται να ολοκληρωθεί προς το τέλος του 2016 και τα κράτη-μέλη αναμένεται να ενσωματώσουν τις νέες πρόνοιες στην εθνική τους νομοθεσία εντός 24 μηνών. Οι αλλαγές εστιάζουν σε θέματα διακυβέρνησης και γνωστοποιήσεων.

Παρόλο που υπάρχουν πολλές αναφορές σε αναλογική εφαρμογή, υπάρχουν διάφορες πρόνοιες που θα επιβάλουν νέες υποχρεώσεις στα ταμεία.

Η επίδραση θα εξαρτηθεί από το πώς οι νέες απαιτήσεις θα ενσωματωθούν στο εθνικό δίκαιο, αλλά το κόστος συμμόρφωσης είναι δυνατόν να είναι ιδιαίτερα σημαντικό για μικρά ταμεία. Πολλά από τα μεγαλύτερα ταμεία ήδη εφαρμόζουν αρκετά σημεία ως βέλτιστη πρακτική.

Γενική Διακυβέρνηση
Σύμφωνα με την Οδηγία, τα ταμεία πρέπει να διαθέτουν ένα αποτελεσματικό και αναλογικό σύστημα διακυβέρνησης, που να παρέχει αποτελεσματικό σύστημα μετάδοσης πληροφοριών, ξεκάθαρη κατανομή και κατάλληλο διαχωρισμό υποχρεώσεων και τακτικούς εσωτερικούς ελέγχους.

Γραπτές διαδικασίες για τη διαχείριση κινδύνων, εσωτερικού ελέγχου και εξωτερικής ανάθεσης (περιλαμβανομένων και αναλογιστικών υπηρεσιών, όπου εφαρμόζεται) πρέπει να εγκρίνονται και να αναθεωρούνται τουλάχιστον κάθε τρία χρόνια. Θα απαιτείται επίσης πολιτική αμοιβών, και σχετικές πληροφορίες με αυτή πρέπει να γνωστοποιούνται.

Έλεγχος Καταλληλότητας θα απαιτεί όπως τα πρόσωπα που διοικούν τα ταμεία (συλλογικά) κατέχουν επαρκή επαγγελματικά προσόντα, γνώσεις και εμπειρία, ώστε να διασφαλίζεται η ορθή και συνετή διαχείριση των ταμείων.

Διαχείριση Κινδύνων
Τα ταμεία θα πρέπει να εφαρμόζουν λειτουργία Διαχείρισης Κινδύνων και Εσωτερικού Ελέγχου.
Το σύστημα διαχείρισης κινδύνων θα «αναγνωρίζει, επιμετρά, παρακολουθεί και διαχειρίζεται» τους κινδύνους συστηματικά. Η Λειτουργία Διαχείρισης Κινδύνων ενσωματώνεται στην οργανωτική δομή και στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων του ταμείου.

Ενώ σημειώνεται ότι το σύστημα πρέπει να είναι αναλογικό με το μέγεθος του Ταμείου, η Οδηγία καταγράφει τις ακόλουθες ενότητες που πρέπει να καλύπτει:

• Συνταξιοδοτικός κίνδυνος
• Κίνδυνος αναντιστοιχίας Ενεργητικού-Παθητικού
• Επενδυτικός ή κίνδυνος αγοράς
• Κίνδυνος ρευστότητας και κίνδυνος αθέτησης υποχρεώσεων αντισυμβαλλομένου
• Λειτουργικός κίνδυνος
• Αντασφάλιση και άλλες τεχνικές μείωσης του κινδύνου
• Περιβαλλοντικοί, κοινωνικοί και άλλοι κίνδυνοι

Τα Ταμεία θα πρέπει να ετοιμάσουν μια αυτοαξιολόγηση κινδύνων. Αυτό πρέπει να γίνεται τουλάχιστον κάθε τρία χρόνια και να αναθεωρείται «χωρίς καθυστέρηση» μετά από σημαντικές αλλαγές στο προφίλ κινδύνων τους.
Ενώ σημειώνεται ξανά ότι το σύστημα πρέπει να είναι αναλογικό με το μέγεθος του Ταμείου, η Οδηγία καταγράφει διάφορες ενότητες που πρέπει να καλυφθούν, όπως:

• Τον τρόπο με τον οποίο η διαχείριση κινδύνων ενσωματώνεται στις αποφάσεις
• Η αποτελεσματικότητα του συστήματος διαχείρισης κινδύνων
• Πως το Ταμείο αποτρέπει Συγκρούσεις Συμφερόντων
• Τις ανάγκες χρηματοδότησης
• Ποιοτική αξιολόγηση των μηχανισμών προστασίας των συνταξιοδοτικών παροχών
• Ποιοτική αξιολόγηση λειτουργικών κινδύνων
• Όπου οι επενδυτικές αποφάσεις λαμβάνουν υπόψη περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και διακυβερνητικούς παράγοντες, μια αξιολόγηση νέων αναδυόμενων κινδύνων.

Η λειτουργία Εσωτερικού Ελέγχου θα περιλαμβάνει αξιολόγηση των δικλείδων ελέγχου, διαχείρισης κινδύνων και διαδικασιών διακυβέρνησης. Ο Εσωτερικός Έλεγχος πρέπει να είναι ανεξάρτητος από άλλες λειτουργίες του ταμείου. Επίσης προτείνονται νέες απαιτήσεις για εξωτερικές αναθέσεις (outsourcing) και τη διαφύλαξη των περιουσιακών στοιχείων.

Πληροφορίες προς τα μέλη
Στα μέλη Ταμείων Προνοίας (καθορισμένων εισφορών) θα πρέπει να παρέχονται πληροφορίες για ιστορικές αποδόσεις πέντε ετών και λεπτομέρειες για τα έξοδα που τα επιβαρύνουν.

Σε ετήσια βάση, τα μέλη πρέπει να λαμβάνουν μια κατάσταση συνταξιοδοτικών παροχών, που να περιλαμβάνει δεδουλευμένα δικαιώματα/αξία λογαριασμού, εισφορές και έξοδα για τους 12 μήνες και προβολές ωφελημάτων με βάση βασικό και δυσμενές σενάριο.

Διασυνοριακή Λειτουργία
Η Οδηγία περιλαμβάνει πρόνοιες με στόχο τη διευκόλυνση της ίδρυσης και λειτουργίας διασυνοριακών Ταμείων. Η οδηγία επίσης επιχειρεί να ξεκαθαρίσει τις διαδικασίες διασυνοριακής λειτουργίας και τους ρόλους των εποπτικών Αρχών των κρατών-μελών όταν εγκρίνουν μεταφορές.