Νέα πτώση κατέγραψε χθες το βρετανικό νόμισμα
Υπό τον κίνδυνο να χάσουν το δικαίωμα να δραστηριοποιούνται στην ΕΕ, μεγάλες επενδυτικές τράπεζες στο Λονδίνο άρχισαν ήδη να μεταφέρουν κάποιες από τις δραστηριότητές τους εκτός Ηνωμένου Βασιλείου

Nευρικά και πτωτικά συνεχίζουν να κινούνται οι αγορές, μετά τη σοκαριστική απόφαση των Βρετανών να φύγουν από τους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ψήφος της Βρετανίας για να φύγει αποτελεί την έναρξη του πιο περίπλοκου διαζυγίου στον κόσμο, το οποίο αναμφίβολα θα αφήσει πίσω του και οικονομικές επιπτώσεις.

Μετά τη «Μαύρη Παρασκευή» της στερλίνας, χθες το βρετανικό νόμισμα υποχώρησε περισσότερο από 2%, το ευρώ δέχθηκε νέα πίεση, ενώ τα χρηματιστήρια υποχώρησαν και πάλι, καθώς το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στη Βρετανία οδήγησε τους επενδυτές να αναζητήσουν την ασφάλεια των επενδύσεών τους στο ιαπωνικό νόμισμα, το χρυσό και στα κυβερνητικά ομόλογα χαμηλού ρίσκου.

Η στερλίνα υποχωρούσε στα 1,3220 δολάρια, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 1985, ενώ και το ευρώ υποχωρούσε 0,62% στα 1,1046 δολάρια. Εν τω μεταξύ σε υποβάθμιση της μακροπρόθεσμης πιστοληπτικής αξιολόγησης της Μεγάλης Βρετανίας σε 'AA' από 'AAA' προηγουμένως, προχώρησε σήμερα η S&P Global Ratings, στον απόηχο του ιστορικού δημοψηφίσματος της περασμένης Πέμπτης, που οδηγεί τη χώρα εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο οίκος σημειώνει ότι το outlook είναι αρνητικό. Η πιστοληπτική αξιολόγηση σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο επιβεβαιώθηκε στο 'A-1+'

Δυο τρισ. σε μια μέρα!
Ο «απολογισμός» της Παρασκευής έχει ήδη ξεπεράσει σε ζημιές τα δύο τρισ. δολ. Αλλά το κρίσιμο δεν είναι τόσο η έκταση των ζημιών αυτών όσο το αν αυτές οι ζημιές έχουν πετάξει στον γκρεμό της χρεοκοπίας, χωρίς επιστροφή, μεγάλους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς.

Οι τιμές του πετρελαίου παρέμειναν κοντά στα χαμηλά επίπεδα της Παρασκευής, σημειώνοντας μικρή αύξηση, καθώς οι συναλλασσόμενοι έκριναν ότι το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στη Βρετανία θα έχει μικρή επίδραση στην παγκόσμια ζήτηση. Η στερλίνα περιόρισε κάπως τις απώλειές της μετά τη δήλωση του Υπουργού Οικονομικών της Βρετανίας Τζορτζ Όσμπορν, ότι η Κυβέρνηση έχει ισχυρά σχέδια έκτακτης ανάγκης και ότι η (Κεντρική) Τράπεζα της Αγγλίας είναι έτοιμη να κάνει περισσότερα, αν χρειαστεί.

Τα χρηματιστήρια της κεντρικής Ευρώπης διεύρυναν τις απώλειές τους τη Δευτέρα, με ορισμένες περιφερειακές αγορές να υποχωρούν μέχρι και 2%. Ο δείκτης ανατολικής Ευρώπης MSCI υποχωρεί 1,3%, μετά την πτώση πέραν του 4% την Παρασκευή, ενώ το χρηματιστήριο της Πράγας σημειώνει πτώση πέραν του 2%, τη στιγμή που το χρηματιστήριο της Βαρσοβίας υποχωρεί κατά 1,5%. Ο Δείκτης MSCI των αναδυόμενων αγορών υποχώρησε 0,5%.

«Υποτίμησαν το αποτέλεσμα»
Οι χρηματοπιστωτικές αγορές «υποτίμησαν σε τεράστιο βαθμό» το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος της Βρετανίας να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά δεν πανικοβλήθηκαν την Παρασκευή, είπε η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (IMF) Κριστίν Λαγκάρντ.

«Υπήρξε μια βίαια, σκληρή, άμεση μαζική κίνηση, η στερλίνα έχασε 10 τοις εκατόν», είπε η Λαγκάρντ σε συζήτηση στο Aspen Ideas Festival στο Άσπεν, της πολιτείας Κολοράντο. «Δεν υπήρξε όμως πανικός και οι κεντρικοί τραπεζίτες έκαναν τη δουλειά που ήταν προετοιμασμένοι να κάνουν στο ενδεχόμενο αυτό, που ήταν να διοχετεύσουν πολλή ρευστότητα στις αγορές», τόνισε.

Άρχισαν να φεύγουν…
Την ίδια στιγμή, υπό τον κίνδυνο να χάσουν το δικαίωμα να δραστηριοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά την απόφαση για Brexit, μεγάλες επενδυτικές τράπεζες στο Λονδίνο άρχισαν ήδη να μεταφέρουν κάποιες από τις δραστηριότητές τους εκτός Ηνωμένου Βασιλείου.

Οι τράπεζες έχουν ήδη αρχίσει τις ενέργειες για μεταφορά δραστηριοτήτων τους από το Ηνωμένο Βασίλειο, με τον διοικητή της κεντρικής τράπεζας της Γαλλίας να προειδοποιεί το Σάββατο ότι οι όμιλοι χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών της Βρετανίας κινδυνεύουν να χάσουν το δικαίωμά τους να δραστηριοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ετοιμάζονται για αλλού
Οι μεγάλες αμερικανικές τράπεζες -JPMorgan Chase, Goldman Sachs, Bank of America, Citigroup και Morgan Stanley- έχουν μεγάλες δραστηριότητες στη Βρετανία στις οποίες απασχολούνται δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι. Τώρα, ετοιμάζονται να μεταφέρουν μέρος των εργασιών τους σε πόλεις όπως το Δουβλίνο, το Παρίσι και η Φρανκφούρτη.

Νορβηγικό μοντέλο;
Ο κίνδυνος για τον βρετανικό κλάδο χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών τονίστηκε στα σχόλια του διοικητή της κεντρικής τράπεζας της Γαλλίας, ο οποίος προειδοποίησε πως οι τράπεζες θα χάσουν τα δικαιώματα «διαβατηρίου» να δραστηριοποιούνται στην ΕΕ, αν η Βρετανία φύγει από την ενιαία αγορά. Ο Φρανσουά Βιλερουά δήλωσε το Σάββατο πως θα ήταν «παράδοξο» να επιτραπεί στο Σίτι του Λονδίνου να λειτουργεί με τους κανόνες της ΕΕ και να μην είναι μέλος του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, όπως η Νορβηγία.

Ο διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ δήλωσε στο γαλλικό ραδιόφωνο πως «υπάρχει προηγούμενο, είναι το νορβηγικό μοντέλο του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, που θα επέτρεπε στη Βρετανία να διατηρήσει την πρόσβασή της στην ενιαία αγορά, δεσμευόμενη όμως να εφαρμόσει όλους τους κανόνες της ΕΕ». Αυτά τα πρώτα σημαντικά σχόλια από αξιωματούχο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας δείχνουν ξεκάθαρα πως η ΕΕ δεν θα διευκολύνει τη μετάβαση του βρετανικού χρηματοπιστωτικού τομέα.

Χάνονται θέσεις εργασίας
Νομικοί σύμβουλοι αμερικανικών επενδυτικών τραπεζών έχουν προειδοποιήσει πως τα δικαιώματα «διαβατηρίου», στα οποία βασίζονται οι τράπεζες για να πουλήσουν προϊόντα και υπηρεσίες από τη Βρετανία σε πελάτες στην ΕΕ, ίσως καταργηθούν μερικώς ή πλήρως, αναλόγως του αποτελέσματος των διαπραγματεύσεων για την έξοδο της Βρετανίας από την ΕΕ. Κάτι τέτοιο μπορεί να οδηγήσει τις τράπεζες να μεταφέρουν τις έδρες τους από το Λονδίνο.

Σημειώνεται πως πριν από το δημοψήφισμα, ο διευθύνων σύμβουλος της JPMorgan, ο Τζέιμι Ντίμον, είχε προειδοποιήσει πως μπορεί να μεταφερθούν ώς και 4.000 θέσεις εργασίας από τη Βρετανία. Από την πλευρά του, ο Ντάνιελ Πίντο -η μονάδα του οποίου απασχολεί τους περισσότερους από τους 16.000 εργαζόμενους της JPMorgan στη Βρετανία- δήλωσε στους «Financial Times» πως ο αμερικανικός όμιλος ελπίζει πως θα μπορέσει να διατηρήσει ανέπαφες τις περισσότερες βρετανικές δραστηριότητες επενδυτικής τραπεζικής.

Παραδέχθηκε πως για ορισμένα προϊόντα και υπηρεσίες θα πρέπει να βρεθεί τρόπος χειρισμού του ζητήματος, ωστόσο οι όποιες κινήσεις θα γίνουν σταδιακά. «Δεν θα αρχίσουμε να μεταφέρουμε ανθρώπους, μέχρις ότου έχουμε ξεκάθαρη εικόνα ως προς το τι θα μας επιτραπεί να κάνουμε από το Ηνωμένο Βασίλειο, μόλις οι διαπραγματεύσεις για τους όρους αποχώρησης από την ΕΕ αρχίσουν να σχηματοποιούνται».

Ο διευθύνων σύμβουλος της HSBC, ο Στούαρτ Γκάλιβερ, είχε δηλώσει πως η τράπεζα ίσως μεταφέρει έως και 1.000 από τους 5.000 εργαζόμενους στον τομέα επενδυτικής τραπεζικής στο Παρίσι, αν συμβεί το Brexit. Άλλες βρετανικές τράπεζες, όπως οι Barclays, Royal Bank of Scotland και Lloyds Banking Group, ενδέχεται επίσης να χρειαστεί να ενισχύσουν την ευρωπαϊκή παρουσία τους εκτός Βρετανίας.

Ο Τζόναθαν Λούις, επικεφαλής της ιαπωνικής Nomura International, η οποία απασχολεί περίπου 2.600 άτομα στο Λονδίνο, δήλωσε πως θα περιμένει να δει πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα προτού λάβει κάποια μεγάλη απόφαση. Ωστόσο, τόνισε πως η Βρετανία θα βρεθεί σε μειονεκτική θέση.

Μπαίνουν σε ύφεση
Η Βρετανία αναμένεται να μπει σε ύφεση μέσα στο 2016, μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος την Πέμπτη για την έξοδο της χώρας από την Ευρωπαϊκή Ένωση, μια απόφαση η οποία θα εμποδίσει επιπλέον και την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη, είπαν οι επικεφαλής οικονομολόγοι της Goldman Sachs χθες. Εκτιμούν επίσης ότι η απόφαση για την αποχώρηση από την ΕΕ θα μειώσει αθροιστικά κατά 2,75% το βρετανικό ΑΕΠ, στους επόμενους 18 μήνες, καθώς και ότι οι οικονομίες των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρώπης θα επηρεαστούν επίσης.

Σύμφωνα με τις νεότερες εκτιμήσεις της Γκόλντμαν, το ΑΕΠ της ευρωζώνης τα δύο επόμενα χρόνια θα φτάσει το 1,25% αντί του 1,5% που υπολογίζονταν πριν από το δημοψήφισμα για Brexit. Η Γκόλντμαν σημείωσε τρεις βασικούς κινδύνους που απορρέουν από την απόφαση της Βρετανίας: οι όροι εμπορικών συναλλαγών ενδέχεται να επιδεινωθούν, οι εταιρείες ενδέχεται να μειώσουν τις επενδύσεις λόγω της ανασφάλειας του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος, και οι οικονομικές συνθήκες θα σφίξουν λόγω των διακυμάνσεων στις τιμές συναλλάγματος και της αδυναμίας σε ευάλωτα κεφάλαια όπως οι μετοχές και τα επισφαλή ομόλογα.

Επηρεάζεται η EasyJet
Η αεροπορική εταιρεία EasyJet προειδοποίησε τη Δευτέρα ότι η απόφαση της Βρετανίας να εγκαταλείψει την Ευρωπαϊκή Ένωση θα επηρεάσει τις δραστηριότητές της κατά τη διάρκεια των επόμενων έξι μηνών. Ο βρετανικός αερομεταφορέας αναφέρει σε ανακοίνωση ότι το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος θα δημιουργήσει αυτό το καλοκαίρι αβεβαιότητα στην οικονομία και στους καταναλωτές.

Ανησυχούν οι επιχειρηματίες
Τη διάχυτη αβεβαιότητα για την οικονομία, το πάγωμα επενδύσεων και τις θέσεις εργασίας στη Βρετανία υπό Brexit επιβεβαιώνουν ηχηρά ονόματα, όπως ο Ρίτσαρντ Μπράνσον και ο εκπρόσωπος της Aston Martin, που προειδοποιούν ότι «δεν πρέπει να υποτιμηθεί» ο αντίκτυπος της απόφασης για Brexit. Μάλιστα, ο επικεφαλής του ομίλου Virgin Ρίτσαρντ Μπράνσον κάλεσε το βρετανικό κοινοβούλιο να «πάρει στα σοβαρά» το αίτημα για ένα δεύτερο δημοψήφισμα που υπογράφηκε από 3,6 εκατομμύρια ανθρώπους.

Παράλληλα, το Ινστιτούτο των Διευθυντών (IoD), η βρετανική ομοσπονδία των επικεφαλής επιχειρήσεων, και τα εμπορικά επιμελητήρια της χώρας προειδοποιούν ότι «ένας στους τέσσερεις (24%) προβλέπει να παγώσει τις προσλήψεις και ένας στους πέντε (22%) εξετάζει το ενδεχόμενο να μεταφέρει αλλού ορισμένες δραστηριότητες».